ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਗਣਨਾ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਤਿੰਨ 'ਗੁਲਮਾਂ' ਨੂੰ ਇੱਕ 'ਗਣਾ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ 'ਗਣਾਂ' ਨਾਲ ਇੱਕ 'ਵਹਿਨੀ' ਬਣਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਤਿੰਨ 'ਵਹਿਨੀਆਂ' ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ 'ਪ੍ਰਿਤਣ' ਬਣ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤਿੰਨ 'ਪ੍ਰਿਤਣਾਂ' ਮਿਲ ਕੇ 'ਚਮੂ' ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ 'ਚਮੂਆਂ' ਨਾਲ ਇੱਕ 'ਅਨੀਕਿਨੀ' ਬਣਦੀ ਹੈ। ਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਦਸ ਗੁਣਾ ਇੱਕ 'ਅਨੀਕਿਨੀ' ਨੂੰ 'ਅਕਸ਼ੋਹੀਨੀ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਅਕਸ਼ੋਹੀਨੀ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਕਿ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇੱਕ ਦੋਹਰੋ ਸੌ ਚੋਵੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਰਥ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਅੱਠ ਸੌ ਅਤੇ ਸੱਤ ਹੋਰ ਹਜ਼ਾਰ ਹਾਥੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣਨਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਲੱਖ ਅਤੇ ਨੌ ਹਜ਼ਾਰ ਹੋਰ; ਅਤੇ, ਹੇ ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਲੋਕੋ, ਪੰਜਾਹ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸੌ ਮਨੁੱਖ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਛਿਆਲਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਸੌ ਛੇ ਘੋੜੇ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਅਕਸ਼ੋਹੀਨੀ ਦੇ ਅੰਕ ਹਨ, ਜੋ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਤਪਸਵੀ। ਇਸ ਗਣਨਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਹੇ ਦੋਹਰਾ ਜਨਮ ਲਿਆ ਹੋਇਆ, ਕੁਰੀਆਂ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਲਈ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਅਠਾਰਾਂ ਅਕਸ਼ੋਹੀਨੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਇਕ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ, ਜਿੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਪਾਇਆ, ਕੌਰਵਾਂ ਨੂੰ ਕਾਰਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਚਮਤਕਾਰਕ ਕਾਰਜਾਂ ਰਾਹੀਂ। ਭੀਸ਼ਮ, ਜੋ ਕਿ ਦਿਵਿਆ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸੀ, ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਲੜਾਈ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ; ਫਿਰ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਦੀ ਰਾਖੀ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਕੀਤੀ। ਕਰਨਾ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਨ ਦੇ ਕਮਰ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਦੋ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਲੜਿਆ; ਅਤੇ ਫਿਰ ਸ਼ਲਿਆ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅੱਧੇ ਦਿਨ ਲਈ ਗਦ੍ਹਾ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਲੜਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸੇ ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਦ੍ਰੋਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ, ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਮਹਾਨ ਕਹਾਣੀ, ਹੇ ਸ਼ਾਉਨਕ, ਜਨਮੇਜਯ ਦੇ ਯਗਨ ਵਿੱਚ ਵਿਆਸ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆ ਦੁਆਰਾ ਪੜ੍ਹੀ ਗਈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰਤਾ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ; ਅਤੇ ਇੱਥੇ, ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਪੌਸ਼੍ਯ, ਪੌਲੋਮਾ ਅਤੇ ਆਸਤੀਕ ਦਾ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਰਥ ਅਤੇ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨਾਲ, ਇਹ ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਲੇ ਲੱਗੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਖੋਜੀ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਨੂੰ। ਜਿਵੇਂ ਜੀਵਨ ਜਾਣਨ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਇਤਿਹਾਸ ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਕੋਈ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਉਹ ਇਸ ਕਹਾਣੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਰੀਰ ਖੁਰਾਕ ਦੇ ਬਿਨਾ ਜੀਵਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦਾ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਸੱਚਮੁਚ ਕਵੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭੂ ਆਪਣੇ ਉੱਚੇ ਸੇਵਕਾਂ ਦੁਆਰਾ। ਜਿਸ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਇਸ ਮਹਾਨ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਅਧਿਆਇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਨਾਜੁਕ ਅਰਥ, ਸੁਨਹਿਰੇ ਤਰਕ ਅਤੇ ਵੇਦਿਕ ਮਹੱਤਵ ਨਾਲ। ਇਸ ਲਈ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਅਧਿਆਇਆਂ ਦੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸੁਣੀ ਜਾਵੇ; ਪਹਿਲਾਂ ਅਧਿਆਇਆਂ ਦੀ ਸੂਚੀ, ਫਿਰ ਦੂਜੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ। ਪੌਸ਼੍ਯ, ਪੌਲੋਮਾ, ਆਸਤੀਕ, ਆਦੀ ਅਤੇ ਆਸ਼ਵਤਾਰਨ; ਫਿਰ ਉਹ ਅਦਭੁਤ ਅਤੇ ਰੋਮਾਂਚਕ ਸੰਭਵ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ, ਲੱਕੜ ਦੇ ਘਰ ਦੀ ਆਗ ਲੱਗਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਿਦੰਬਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ; ਫਿਰ ਬਕਾ ਦੀ ਮੌਤ, ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਚਿਤ੍ਰਰਥ ਦੀ ਕਹਾਣੀ। ਫਿਰ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦੇ ਸਵਯੰਵਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਕੋਡ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਵਿਆਹ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਯਾਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਦੁਰ ਦੇ ਆਗਮਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੇ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ; ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਸੁਭਦ੍ਰਾ ਦੀ ਚੋਰੀ। ਸੁਭਦ੍ਰਾ ਦੀ ਚੋਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 'ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਹਟਾਉਣ' ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਫਿਰ ਖੰਡਵਾਧਨ ਦੀ ਆਗ, ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ। ਫਿਰ ਸਭਾ ਪਾਰਵ, ਅਤੇ ਮੰਤ੍ਰ ਪਾਰਵ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਜਰਾਸੰਧ ਦੀ ਮੌਤ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਜਿੱਤ। ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਰਾਜਸੁਯ ਯਗਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਫਿਰ ਅਰਘਿਆ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼, ਅਤੇ ਫਿਰ ਸ਼ਿਸੁਪਾਲ ਦੀ ਮੌਤ। ਫਿਰ ਦੇਖਣ ਦਾ ਖੇਡ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਦੇਖਣ ਦੇ ਖੇਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਕਹਾਣੀ; ਫਿਰ ਅਰਣਯਕ ਪਾਰਵ, ਅਤੇ ਕੀਰਮੀਰਾ ਦੀ ਮੌਤ। ਫਿਰ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਚੱਲਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਇਸ਼ਵਰ ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀ ਲੜਾਈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੈਰਾਤਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਨਲਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਜੋ ਧਰਮ ਅਤੇ ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਫਿਰ ਕੁਰੀਆਂ ਦੇ ਸਮਰਾਟ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ; ਜਟਾਸੁਰ ਦੀ ਮੌਤ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਯਕਸ਼ ਨਾਲ ਲੜਾਈ। ਨਿਵਾਤਕਵਚਾਂ ਨਾਲ ਲੜਾਈ, ਫਿਰ ਸੱਪ ਦੀ ਕਹਾਣੀ; ਅਤੇ ਫਿਰ ਮਾਰਕੰਡੇਯਾ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ। ਫਿਰ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਅਤੇ ਸਤਿਆਭਾਮਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦੀ ਕਹਾਣੀ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘੋਸ਼ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਫਿਰ ਮੌਤ ਤੱਕ ਉਪਵਾਸ ਕਰਨ ਦਾ ਵਾਅਦਾ, ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰੇ ਦੀ ਨਿਰਣਾ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਹਿਰਣ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਦਾ ਉਭਰਨਾ। ਵੀਰਧਰੁਨਿਕਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਅਤੇ ਇੰਦਰਾਦਿਆੁਮਨਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ; ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦੀ ਚੋਰੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਅਤੇ ਜਯਦ੍ਰਥ ਦੀ ਰਿਹਾਈ। ਇੱਥੇ ਰਾਮਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵੀ ਹੈ, ਜੋ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਪਿਆਰੀ ਪਤਨੀ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ, ਅਤੇ ਸਾਵਿਤਰੀ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਕਹਾਣੀ। ਫਿਰ ਕਾਨ ਦੀਆਂ ਬਾਲੀਆਂ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਫਿਰ ਅਰਨੇਯ ਪਾਰਵ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਵਿਰਾਟ ਪਾਰਵ; ਪਾਂਡਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਪਾਲਣਾ। ਕੀਚਕ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਫਿਰ ਗੋਬੰਦਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ; ਅਤੇ ਮਾਤਸ੍ਯ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਭਿਮਨਯੂ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਕਹਾਣੀ। ਉਦਯੋਗ ਪਾਰਵ, ਜੋ ਅਦਭੁਤ ਹੈ, ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਫਿਰ ਸੰਜਯ ਯਾਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਧ੍ਰਿਤਰਾਟਰ ਦੇ ਚਿੰਤਾ ਕਰਦਿਆਂ ਦੇ ਜਾਗਣ ਦੀ ਕਹਾਣੀ; ਸੰਤਸੁਜਾਤਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ, ਜੋ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਵੈ-ਗੱਲਬਾਤ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਮਹਾਨ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਨ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਸਾਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਸਮਰੱਥਾ, ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕਰਕੇ ਸੱਚਾਈ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਚੱਲਣਾ ਹੈ।