ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਇਕ ਸੰਨਿਆਸੀ ਜੋ ਗ੍ਰਿਹਸਥਾਂ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਵੀ ਦੋ ਵਿਚੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੰਜ਼ਿਲ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ, ਜਿਸ ਦੀ ਉਮਰ ਲੰਮੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਅਚੰਗਾ ਵਰਤਾਵ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਫਿਰ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਪਾਪੀ ਕੰਮਾਂ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ, ਅਖੀਰਕਾਰ ਪਰਮ ਸੁਖ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਕਠੋਰ ਹੈ, ਉਹ ਝੂਠ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਧਰਮ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਮਨ ਲਾਭ ਉੱਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਹ ਐਸਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਘੋੜਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤਾਕਤ ਨਹੀਂ। ਏਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੀ ਸਿੱਧਾਈ, ਧਿਆਨ ਤੇ ਉੱਚਤਾ ਵੀ ਝੂਠੀ ਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, “ਤੈਨੂੰ ਕਿਸ ਨੇ ਬੁਲਾਇਆ ਹੈ? ਕਿਸ ਨੇ ਭੇਜਿਆ ਹੈ? ਤੂੰ ਨੌਜਵਾਨ, ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਸੋਹਣਾ ਤੇ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਕਿਥੋਂ ਆਇਆ ਹੈ? ਕਿਹੜੀ ਦਿਸ਼ਾ ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ? ਜਾਂ ਕੀ ਤੈਨੂੰ ਕੋਈ ਰਾਜਸੀ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ?” ਉਸ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, “ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੈਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚੰਗਾ ਰਸਤਾ ਚੁਣਿਆ, ਉਹ ਰਸਤਾ ਢਲਵਾਂ ਹੈ, ਪਰ ਉਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਗੁਣੀ ਹਨ। ਇਹ ਵਰਦਾਨ ਮੈਨੂੰ ਇੰਦਰ ਤੋਂ ਮਿਲਿਆ, ਜਦ ਮੈਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ।” ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਅੱਗੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ—ਜੇ ਇੱਥੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਲੋਕ ਹਨ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਖਾਈ ਵਿੱਚ ਨਾ ਡਿੱਗਣ ਦੇ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਹਨ ਜਾਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਧਰਮ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ।” ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਮਿਲਿਆ, “ਜਿੰਨੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਗਾਂ, ਘੋੜੇ, ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਪਹਾੜ ਹਨ, ਓਨੀ ਹੀ ਤੇਰੇ ਲਈ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਲੋਕ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ—ਇਹ ਜਾਣ ਲੈ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਿੰਘ!” ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਇਹ ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ—ਖਾਈ ਵਿੱਚ ਨਾ ਡਿੱਗ। ਜੋ ਮੇਰੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਹ ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਹਨ। ਚਾਹੇ ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਜਾਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ, ਤੁਰੰਤ ਉਥੇ ਚਲੇ ਜਾ, ਮੋਹ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ।” ਫਿਰ ਉਹ ਆਖਦਾ ਹੈ, “ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ ਕੋਈ, ਜੋ ਨਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹੈ ਨਾ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਤਾ, ਦਾਨ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ। ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਸਦਾ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।” ਫਿਰ ਉਹ ਆਖਦਾ, “ਗੈਰ-ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੇ ਉਹ ਦੁਖੀ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਜੀਊਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ, ਨਾ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਗੈਰ-ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਤਨੀ ਨੂੰ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਵੀਰ ਦੀ ਘਰਵਾਲੀ ਹੋਵੇ। ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਉਹ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਵਿੱਚ—ਇਹ ਚੰਗਾ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ?” ਫਿਰ ਪ੍ਰਤਾਰਦਨ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ, “ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਸੋਹਣੇ ਰੂਪ ਵਾਲੇ—ਜੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਲੋਕ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਧਰਮ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ।” ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, “ਤੇਰੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਲੋਕ ਹਨ, ਹੇ ਰਾਜਨ—ਹਰ ਇਕ ਲਈ ਸੱਤ ਦਿਨ ਤੇ ਰਾਤਾਂ ਲਈ—ਸ਼ਹਦ ਤੇ ਘਿਉ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਬੇਅੰਤ ਤੇ ਤੇਰੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।” ਫਿਰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, “ਮੈਂ ਇਹ ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ—ਖਾਈ ਵਿੱਚ ਨਾ ਡਿੱਗ। ਜੋ ਮੇਰੇ ਹਨ, ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਹਨ। ਚਾਹੇ ਆਕਾਸ਼ ਜਾਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਣ, ਤੁਰੰਤ ਉਥੇ ਚਲੇ ਜਾ, ਮੋਹ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ।” ਫਿਰ ਇੱਕ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ: “ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਦੇ ਉਸ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦੀ ਜਿਸ ਦੀ ਤਾਕਤ ਬਰਾਬਰ ਨਹੀਂ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਧਰਮਾਤਮਾ ਹੋਵੇ। ਜਦ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਕਦੇ ਕਠੋਰਤਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ।” “ਰਾਜਾ, ਜੋ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੇ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਮਾਣ ਪਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਧਰਮ ਨੂੰ ਹੀ ਅਗੇ ਰੱਖੇ। ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਐਸਾ ਦੁਖੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਕਰੇ ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਸੁਝਾਇਆ।” “ਜੋ ਕੰਮ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ, ਸਿਰਫ਼ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਉਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜਾ ਧਰਮ ਹੈ? ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਤੇ ਮਾੜਾ ਵਿਚਕਾਰ ਫ਼ਰਕ ਕਰਕੇ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜੋ ਕਰਨਾ ਤੇ ਨਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਉਸ ਦੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।” “ਜੋ ਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਸੱਚਾ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਰਾਜਾ ਹੈ—ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਰੱਖਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਜਿੱਥੇ ਇੱਛਾ ਤੇ ਲਾਭ ਦੋਵੇਂ ਬਰਾਬਰ ਹੋਣ—” “ਉਸ ਵੇਲੇ, ਧਰਮ ਦਾ ਕੰਮ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਹੀ ਧਰਮ ਹੈ ਜੋ ਇੱਛਾ ਜਾਂ ਲਾਭ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦਾ ਨਹੀਂ।” ਫਿਰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰਾਜਾ ਪੁੱਛਦਾ ਹੈ, “ਹੇ ਧਨਵਾਨ, ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਕੀ ਮੇਰੇ ਲਈ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਲੋਕ ਹੈ? ਜੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਧਰਮ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ।” ਉਸ ਨੂੰ ਜਵਾਬ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, “ਜਿੰਨਾ ਆਕਾਸ਼, ਧਰਤੀ, ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਹਨ, ਤੇ ਸੂਰਜ ਜੋ ਤੇਰੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ—ਉਨੇ ਹੀ ਲੋਕ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਜੀਵਨ ਯਾਤਰਾ ਚੱਲਦੀ ਹੈ।” “ਮੈਂ ਉਹ ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ; ਨਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਨਾ ਪੈ। ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਮੇਰੇ ਹਨ, ਉਹ ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਹਨ। ਭਾਵੇਂ ਤੂੰ ਇਕ ਤਿਨਕਾ ਹੀ ਦੇ ਕੇ ਖਰੀਦ ਲੈ, ਜੇ ਤੇਰਾ ਮਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਹੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ।” ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਿ ਮੈਂ ਕਦੇ ਝੂਠਾ ਵਪਾਰ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ, ਨਾ ਹੀ ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਵਿਅਰਥ ਕੁਝ ਲੈਣ ਦਾ ਮਨ ਹੋਇਆ, ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਤੋਂ ਡਰ ਕੇ। ਨਾ ਹੀ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਾ ਕੀਤਾ ਕੰਮ, ਸਿਰਫ਼ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ, ਕਰਾਂਗਾ; ਉਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜਾ ਧਰਮ ਹੈ?” “ਤੂੰ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਉਹ ਲੋਕ ਕਬੂਲ ਕਰ, ਜੋ ਮੈਂ ਦਿੱਤੇ ਹਨ; ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਮੁੱਲ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ, ਤਾਂ ਓਹ ਵੀ ਠੀਕ। ਮੈਂ ਉਹ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਲਵਾਂਗਾ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਤੇਰੇ ਹੋਣ।” ਫਿਰ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰਾਜਾ ਆਖਦਾ ਹੈ, “ਮੈਂ, ਉਸ਼ੀਨਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼ਿਬੀ ਹਾਂ; ਜੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਲੋਕ ਹਨ, ਹੇ ਪਿਆਰੇ, ਚਾਹੇ ਆਕਾਸ਼ ਜਾਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਧਰਮ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ।” ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, “ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਨਾ ਬੋਲ ਵਿਚ, ਨਾ ਮਨ ਵਿਚ, ਜਦ ਉਹ ਤੇਰੇ ਕੋਲ ਆਏ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਬੇਅੰਤ ਲੋਕ ਜੋ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਵੱਡੇ ਤੇ ਗੂੰਜਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ, ਤੇਰੇ ਹਨ।” “ਤੂੰ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਉਹ ਲੋਕ ਕਬੂਲ ਕਰ, ਜੋ ਮੈਂ ਦਿੱਤੇ ਹਨ; ਜੇ ਤੈਨੂੰ ਮੁੱਲ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ, ਤਾਂ ਓਹ ਵੀ ਠੀਕ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਲਵਾਂਗਾ, ਜਿੱਥੇ ਸਥਿਰ ਚਿੱਤ ਵਾਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਦੁਖੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।” “ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਇੰਦਰ ਵਰਗੀ ਤਾਕਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਲੋਕ ਬੇਅੰਤ ਹਨ, ਮੈਂ ਅੱਜ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਦਾਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ; ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਸ਼ਿਬੀ, ਮੈਂ ਇਹ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ।” “ਜੇ ਤੂੰ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਸਾਡੇ ਲੋਕ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਤੈਨੂੰ ਦੇ ਕੇ, ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਜਾਵਾਂਗੇ।” “ਜੋ ਕੁਝ ਮੈਂ ਯੋਗ ਹੋਇਆ, ਉਹੀ ਮਿਲੇ, ਹੇ ਸਚ ਵਿਚ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਣ ਵਾਲੇ ਧਰਮਾਤਮਾ। ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਤਾ ਕਿ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੋਈ ਐਸਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਇਹ ਹੱਕਦਾਰ ਬਣਾਂ।” “ਇਹ ਪੰਜ ਸੋਨੇ ਦੇ ਰਥ ਕਿਸ ਲਈ ਹਨ? ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਸਦਾ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।” “ਇਹ ਪੰਜ ਸੋਨੇ ਦੇ ਰਥ ਤੇਰੇ ਲਈ ਹਨ; ਇਹ ਉੱਚੇ ਤੇ ਚਮਕਦੇ ਹਨ, ਅੱਗ ਦੀ ਲਪਟਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਹਨ।” “ਵੱਡੀ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਜਨਾ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਸਵੈ-ਭੂ ਨੇ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ, ਘੋੜੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।” “ਹੇ ਭਾਰਤ, ਹੋਤ੍ਰ, ਅਧਵਰਯੂ, ਉਦਗਾਤ੍ਰ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਸਾਰੇ ਸੋਲਾਂ ਯਜਨ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪੂਜਾਰੀ, ਢੰਗ ਨਾਲ ਹਵਨ ਕਰਦੇ ਹਨ।” “ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਪੀ ਮਨੁੱਖ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਹਨ, ਜਦ ਉਹ ਧੂੰਏਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਸੁੰਘਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਪਾਪ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।” ਇਸ ਸਮੇਂ, ਮਾਧਵੀ, ਜੋ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿਚ ਰਤ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਹਰਣ ਦੀ ਖਾਲ ਨਾਲ ਢੱਕ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਹਰਣਾਂ ਨਾਲ ਰਹਿ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਅਚੰਭੇ ਨਾਲ ਉਹ ਯਜਨ ਵਾਲੀ ਜਗ੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਹਰਣਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਨਾਲ ਦਾਖਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਧੂੰਏਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਸੁੰਘਦੀ ਹੋਈ, ਹਰਣਾਂ ਨਾਲ ਯਜਨ ਸਥਲ ਉੱਤੇ ਫਿਰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਹੁਣ ਹਾਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਜਦ ਮਾਧਵੀ ਨੇ ਯਜਨ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦੇਖੀ, ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਯਯਾਤੀ, ਨਹੁਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਛੂਹ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ ਸੀ।