ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਹ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਪਾਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਕਰਤੂਤਾਂ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਬੁਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਮੰਦ ਲੋਕਾਂ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ, ਭਲੇ ਲੋਕ ਸਦਾ ਨੇਕ ਰਾਹੀ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੱਡਾ ਧਨਵਾਨ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਉਹ ਸਭ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਵੀ ਇਹ ਮੁੜ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਭਲੇ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸੀ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਅਸਲੀਅਤ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਯਜੰਜ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕੋਲ ਬਹੁਤ ਧਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਗਿਆਨ ਦੇ ਹਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਅਨੁਸ਼ਾਸਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਤਪੱਸਿਆ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਮੋਹ-ਮਾਇਆ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਸੁਰਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਕਿਸਮਤ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨੂੰ ਸਮਝਦਿਆਂ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਕੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸੁਖ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਦੁੱਖ, ਜੀਵ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਜਤਨ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਆਸਰੇ ਹੀ ਭੋਗਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਕਿਸਮਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਜਾਣ ਕੇ, ਨਾ ਤਾਂ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਦੁੱਖੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਬੁਧੀਮਾਨ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਨਾ ਤਾਂ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਤੜਪੇ, ਨਾ ਹੀ ਖੁਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਹਰ ਵੇਲੇ ਸਮ-ਭਾਵ ਵਿੱਚ ਰਹੇ, ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਕਿ ਕਿਸਮਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹੈ। ਅਸ਼ਟਕਾ, ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਡਰ ਜਾਂ ਮਨ ਦੀ ਪੀੜਾ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ। ਜਿਵੇਂ ਰਚਨਹਾਰ ਨੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ, ਮੈਂ ਵੀ ਓਹੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ, ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਮੈਂ ਸਦਾ ਨਿਰਭੈ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਪਸੀਨੇ, ਅੰਡਿਆਂ, ਅੰਕੁਰਾਂ ਤੋਂ ਜੰਮੇ, ਰੇੰਗਣ ਵਾਲੇ, ਕੀੜੇ, ਮੱਛੀਆਂ, ਪੱਥਰ, ਘਾਹ, ਲੱਕੜ—all ਜਦੋਂ ਆਪਣਾ ਸਮਾਂ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਪਰਤ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਸ਼ਟਕਾ, ਜਦੋਂ ਸੁਖ ਤੇ ਦੁੱਖ ਦੋਵੇਂ ਅਸਥਾਈ ਹਨ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਕਿਉਂ ਤੜਪਾਂ? ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ ਜਾਂ ਨਾ ਕਰਾਂ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦੇਵੇ? ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਸਦਾ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਤੇ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਬਚਦਾ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ ਯਯਾਤੀ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਅਸ਼ਟਕਾ ਨੇ ਮੁੜ ਪੁੱਛਿਆ, "ਦਾਦਾ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ, ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਸੁਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਅਸਲ ਗੱਲ ਦੱਸੋ।" "ਹੇ ਰਾਜਾ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤੁਸੀਂ ਭੋਗ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਕਿੰਨੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਸੀ? ਤੁਸੀਂ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਣ ਵਾਲੇ ਹੋ, ਸੱਚ-ਸੱਚ ਦੱਸੋ।" ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇੱਥੇ ਮੈਂ ਕਦੇ ਸਮਰਾਟ ਸੀ, ਫਿਰ ਵੱਡੇ ਸੰਸਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਤੇ ਉਥੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਰਹਿਆ, ਫਿਰ ਹੋਰ ਉੱਚੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਇੰਦਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ, ਜਿਸਦੇ ਹਜ਼ਾਰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਸੋ ਯੋਜਨ ਲੰਬਾਈ ਸੀ, ਉਥੇ ਵੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਬਿਤਾਏ, ਫਿਰ ਹੋਰ ਉੱਚੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਅਮਰ ਲੋਕ ਨੂੰ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਦੁੱਘਰ ਹੈ, ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਉਥੇ ਵੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਰਹਿਆ। ਉਥੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮੌਜਾਂ ਕਰਦਿਆਂ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸਨਮਾਨਤ ਹੋਇਆ, ਮੇਰੀ ਸ਼ਾਨ ਤੇ ਤਾਕਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਵਾਂਗ ਸੀ। ਇਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਨੰਦਨ ਵਨ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਦੇ ਰੂਪ ਧਾਰ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਮੈਂ ਏਕ ਲੱਖ ਸਾਲ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਖੇਡਦਿਆਂ, ਸੁਗੰਧਤ ਤੇ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਰੁੱਖ ਵੇਖਦੇ ਹੋਏ ਬਿਤਾਏ। ਉਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਜਦ ਮੈਂ ਸੁਖਾਂ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਦੂਤ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਚੀਕ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਗਿਰ!" ਇਤਨਾ ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਿੰਘ! ਨੰਦਨ ਵਨ ਤੋਂ ਡਿੱਗਣ ਉਪਰੰਤ, ਮੇਰਾ ਪੁੰਨ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਮੈਂ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਦਇਆ ਭਰੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣੀਆਂ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਲਈ ਦੁੱਖ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ। "ਹਾਏ, ਕਿੰਨਾ ਭਿਆਨਕ! ਯਯਾਤੀ, ਜਿਸਦੇ ਕੰਮ ਤੇ ਯਸ਼ ਧਰਮਿਕ ਸਨ, ਹੁਣ ਪਾਪ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੇ ਡਿੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ।" ਡਿੱਗਦੇ ਹੋਏ, ਮੈਂ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਕਿਵੇਂ ਭਲੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਸਕਦਾ ਹਾਂ?" ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਯਜੰਜ ਸਥਾਨ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ, ਤੇ ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਇੱਥੇ ਆ ਗਿਆ। ਚੜ੍ਹਾਵਿਆਂ ਦੀ ਸੁਗੰਧ, ਹਵਨ ਦੀ ਧੂਆਂ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੈਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੋ ਕੇ ਇੱਥੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਅਸ਼ਟਕਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਜਦ ਤੁਸੀਂ ਨੰਦਨ ਵਨ ਵਿੱਚ ਲੱਖਾਂ ਸਾਲ ਰਿਹਾ ਕਰਦੇ ਸੀ, ਤਾਂ, ਹੇ ਕ੍ਰਿਤ ਯੁੱਗ ਦੇ ਉੱਤਮ, ਤੁਸੀਂ ਸੁਰਗ ਛੱਡ ਕੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਕਿਉਂ ਆਏ?" ਜਿਵੇਂ ਇੱਥੇ, ਜਦ ਧਨ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਮਿੱਤਰ ਤੇ ਆਪਣੀ ਜਾਤ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਥੇ, ਜਦ ਪੁੰਨ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਆਗੂ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। "ਉੱਥੇ ਪੁੰਨ ਕਿਵੇਂ ਖਤਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?" ਅਸ਼ਟਕਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਮੇਰਾ ਮਨ ਬੜਾ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਕੌਣ ਕਿਹੜੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਿਹੜੀ ਵੱਖਰੀ ਗੁਣਤਾ ਨਾਲ? ਤੁਸੀਂ ਸਿਆਣੇ ਹੋ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ।" ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਹੇ ਰਾਜਾ, ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੇ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਤੜਫਦੇ ਹਨ, ਕਾਂ, ਗਿੱਦੜਾਂ ਤੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਰੋਟੀ ਮੰਗਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਪੁੰਨ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦੇ ਹਨ।" "ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਬੁਰੇ ਤੇ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਕੰਮਾਂ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੋਰ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਦੱਸੋ।" ਅਸ਼ਟਕਾ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਜਦ ਪੰਛੀ, ਗਿੱਧ, ਕਾਂ ਤੇ ਕੀੜੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ? ਮੈਂ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨਰਕ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ।" ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, "ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਜਦ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਇਸ ਧਰਤੀ ਦੇ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ ਤੇ ਅਣਗਿਣਤ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਉੱਥੋਂ ਬਚ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ।" "ਸੱਠ ਹਜ਼ਾਰ ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਡਿੱਗਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਅੱਸੀ ਸਾਲ ਭਟਕਦੇ ਹਨ। ਡਿੱਗਦੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਭਿਆਨਕ, ਨੁਕੀਲੇ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਦੈਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਭੇਦੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਇਹ ਭਿਆਨਕ ਧਰਤੀ ਦੇ ਦੈਤਿਆ, ਨੁਕੀਲੇ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ, ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਤੜਫਾਉਂਦੇ ਹਨ? ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਕਿਹੜੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ? ਉਹ ਭ੍ਰੂਣ ਕਿਵੇਂ ਬਣਦੇ ਹਨ?" ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, "ਲਹੂ, ਵੀਰਜ, ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਚੀਜ਼—ਇਹ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਪੁਰਸ਼ ਵਲੋਂ ਬਣੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਔਰਤ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਉੱਥੇ ਭ੍ਰੂਣ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਉਹ ਰੁੱਖਾਂ, ਜੜੀਆਂ, ਪਾਣੀ, ਹਵਾ, ਧਰਤੀ, ਅਕਾਸ਼, ਚੌਪਾਇਆ ਤੇ ਦੋ ਪੈਰ ਵਾਲੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਭ੍ਰੂਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਧਾਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।" "ਕੀ ਇੱਥੇ ਮਨੁੱਖ ਨਵੇਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਹੀ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ? ਮੈਂ ਸਵਾਲ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਵੇਂ ਮਨੁੱਖ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ?" "ਸਰੀਰ ਕਿਵੇਂ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਕੰਨ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ? ਇਹ ਸੱਚ ਦੱਸੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਖੇਤਰ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਮੰਨਦੇ ਹਾਂ।" "ਹਵਾ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਭ੍ਰੂਣ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਮੌਤ ਸਮੇਂ, ਬੀਜ ਫੁੱਲ ਤੇ ਫਲ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉੱਥੇ, ਸੁਖਸ਼ਮ ਤੱਤਾਂ ਉੱਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਇੱਥੇ ਭ੍ਰੂਣ ਨੂੰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਿਕਸਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।" "ਜਦ ਉਹ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਨਵਾਂ ਸਰੀਰ ਲੈ ਕੇ, ਤਦ ਮਨੁੱਖ ਹੋਸ਼ ਸੰਭਾਲਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਕੰਨਾਂ ਨਾਲ ਧੁਨੀਆਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਰੂਪ ਵੇਖਦਾ ਹੈ।" "ਨੱਕ ਨਾਲ ਸੁਗੰਧ, ਜੀਭ ਨਾਲ ਸਵਾਦ, ਚਮੜੀ ਨਾਲ ਛੂਹ, ਮਨ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਸਰੀਰਧਾਰੀ ਜੀਵ, ਅੱਠ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।" "ਜਦ ਉਹ ਮਨੁੱਖ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਸਾੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਦੱਬਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਦ ਆਤਮਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ?" "ਜੀਵਨ ਛੱਡ ਕੇ, ਨੀਂਦ ਵਿਚਲੇ ਬੰਦੇ ਵਾਂਗ, ਚੰਗੇ ਜਾਂ ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਛੱਡ ਕੇ, ਹਵਾ ਦੇ ਰਸਤੇ ਉੱਤੇ, ਉਹ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਗਰਭ ਵਿਚ ਜਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਿੰਘ!" "ਜੋ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਚੰਗੇ ਗਰਭ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਮੰਦੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੰਦੇ ਗਰਭ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮੰਦੇ ਜੀਵ ਕੀੜੇ ਤੇ ਪਤੰਗੇ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਮੈਂ ਹੋਰ ਦੱਸਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਹੇ ਮਹਾਨ!" "ਚਾਰ ਪੈਰ ਵਾਲੇ, ਦੋ ਪੈਰ ਵਾਲੇ, ਛੇ ਪੈਰ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਵੀ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ; ਹੋਰ ਕੀ ਪੁੱਛਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਸਿੰਘ?