ਭ੍ਰਿਗੁਆਂਸ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਦਰ ਤੇ ਆਖਿਆ, “ਮੈਨੂੰ ਦੇਵਯਾਨੀ ਵਿੱਚ ਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਸੰਤੋਖ ਨਹੀਂ ਆਇਆ; ਮਿਹਰ ਕਰੋ, ਤਾਕਿ ਇਹ ਬੁਢਾਪਾ ਮੈਨੂੰ ਪੀੜ ਨਾ ਦੇ।” ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, “ਮੈਂ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦਾ: ਬੁਢਾਪਾ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆ ਜੁਕਾ ਹੈ, ਰਾਜਨ; ਜੇ ਚਾਹੋ, ਤੂੰ ਇਹ ਬੁਢਾਪਾ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹੋ।” ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਦੇਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਾਜ, ਪুণ, ਅਤੇ ਯਸ਼ ਮਿਲੇ; ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਹੋਵੇ।” ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਬੁਢਾਪਾ ਜਿਵੇਂ ਚਾਹੇ, ਤਿਵੇਂ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਨਹੁਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰ; ਨਿਸ਼ੰਕ ਹੋ ਕੇ ਕਰ, ਕੋਈ ਪਾਪ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।” ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, “ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਦੇਵੇਗਾ, ਉਹ ਰਾਜਾ ਬਣੇਗਾ, ਲੰਬੀ ਉਮਰ, ਯਸ਼, ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣਗੇ।” ਬੁਢਾਪਾ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ, ਯਯਾਤੀ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਪਸ ਆਇਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਤੇ ਵਿਖੇ ਪੁੱਤਰ ਯਦੁ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਪੁੱਤਰ, ਬੁਢਾਪਾ ਮੈਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਸਫ਼ੈਦ ਵਾਲਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਪੇਟ ਲਿਆ; ਕਾਵ੍ਯ ਉਸ਼ਨਾਸ ਦੀ ਲਾਣਤ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਸੰਤੋਖ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਯਦੁ, ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਪਾਪ ਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਲੈ ਲੈ, ਤਾਕਿ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਸੁਖ ਭੋਗ ਸਕਾਂ।” ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ, “ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ‘ਤੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਜਵਾਨੀ ਤੈਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰਾਂਗਾ, ਆਪਣਾ ਪਾਪ ਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਫਿਰ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ।” ਪਰ ਯਦੁ ਨੇ ਨਿਰਣੈ ਕਰਕੇ ਕਿਹਾ, “ਬੁਢਾਪਾ ਵਿੱਚ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਤੋਂ ਕਈ ਥਾਂ ਪਾਪ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ, ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਬੁਢਾਪਾ ਨਹੀਂ ਲੈਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ।” ਯਦੁ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, “ਸਫੈਦ ਦਾੜੀ, ਸੁਖ-ਰਹਿਤ, ਬੁਢਾਪਾ ਨਾਲ ਢਿੱਲੇ ਹੋਏ ਅੰਗ, ਚਮੜੀ ਸੁਰੱਖੀ ਹੋਈ, ਉਹ ਵੇਖਣ ਵਿੱਚ ਔਖਾ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਤੇ ਪਤਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਕਰਤਵ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਨੌਜਵਾਨ ਤੇ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਤਿਰਸਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਮੈਂ ਉਹ ਬੁਢਾਪਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ। ਤੁਹਾਡੇ ਬਹੁਤ ਪੁੱਤਰ ਹਨ, ਰਾਜਨ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਵਧ ਪਿਆਰੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ, ਧਰਮ ਦੇ ਜਾਣੂ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਚੁਣੋ।” ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਰਾਜ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਨਹੀਂ, ਤੇਰੇ ਵੰਸ਼ੀਕ ਪੁੱਤਰ ਤੇਰੇ ਹੀ ਰਹਿਣਗੇ।” ਯਯਾਤੀ, ਅਸਵੀਕਾਰ ਹੋਣ ਤੇ, ਦੂਜੇ ਪੁੱਤਰ ਤੁਰਵਸੁ ਨੂੰ ਆਖਦਾ ਹੈ, “ਤੁਰਵਸੁ, ਬੁਢਾਪਾ ਦੀ ਪੀੜ ਲੈ ਲੈ; ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਸੁਖ ਭੋਗ ਲਵਾਂ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ।” ਫਿਰ ਆਖਿਆ, “ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ‘ਤੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਜਵਾਨੀ ਵਾਪਸ ਕਰਾਂਗਾ, ਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਫਿਰ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ।” ਤੁਰਵਸੁ ਨੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, “ਪਿਤਾ, ਮੈਂ ਉਹ ਬੁਢਾਪਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ, ਜੋ ਇੱਛਾਵਾਂ ਦੇ ਸੁਖ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਕਤ ਤੇ ਸੁੰਦਰਤਾ ਖਤਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਜੀਵਨ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ।” ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਤੁਰਵਸੁ, ਤੇਰਾ ਵੰਸ਼ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਤੁਸੀਂ ਉਲਟ-ਚਲਣ ਤੇ ਧਰਮ ਵਾਲਿਆਂ, ਮਾਸ-ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ, ਤੇ ਨੀਚਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜਾ ਹੋਵੋਗੇ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਲਗਾਓ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਗਰਭਾਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ, ਪਸ਼ੂ-ਸਭਾਵ ਵਾਲਿਆਂ, ਪਾਪੀਆਂ ਤੇ ਮਲੇਛਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਵੋਗੇ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਰਵਸੁ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕੇ, ਯਯਾਤੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਦ੍ਰੁਹਯੁ, ਸ਼ਰਮੀਸ਼ਠਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਕੋਲ ਗਿਆ। ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਦ੍ਰੁਹਯੁ, ਤੂੰ ਬੁਢਾਪਾ ਲੈ ਲੈ, ਜੋ ਰੰਗ ਤੇ ਰੂਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ; ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਦੇ।” ਫਿਰ ਆਖਿਆ, “ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ‘ਤੇ, ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਜਵਾਨੀ ਵਾਪਸ ਕਰਾਂਗਾ, ਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਫਿਰ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ।” ਦ੍ਰੁਹਯੁ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਬੁਢਾ ਮਨੁੱਖ ਹਾਥੀ, ਰਥ, ਘੋੜਾ, ਨਾਰੀ ਦਾ ਸੁਖ ਨਹੀਂ ਭੋਗ ਸਕਦਾ; ਉਸ ਦੀ ਬੋਲੀ ਵੀ ਔਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਮੈਂ ਉਹ ਬੁਢਾਪਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ।” ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ; ਇਸ ਕਰਕੇ, ਦ੍ਰੁਹਯੁ, ਤੇਰੀ ਪ੍ਰੀਤਮ ਇੱਛਾ ਕਦੇ ਪੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ।” ਫਿਰ ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਜਿੱਥੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਰਥ ਨਹੀਂ, ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਆਸਨ ਨਹੀਂ, ਗਧਿਆਂ ਦੀ ਵੀ ਗਿਣਤੀ ਨਹੀਂ—ਨਾਂ ਬਕਰੀਆਂ, ਨਾਂ ਗਾਂ, ਨਾਂ ਪਲਕੀਨ; ਜਿੱਥੇ ਸਦਾ ਨਾਵਾਂ ਤੇ ਬੇੜੀਆਂ ਨਾਲ ਪਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ—” ਅਗਲੇ ਪੁੱਤਰ ਅਨੁ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਅਨੁ, ਤੂੰ ਬੁਢਾਪਾ ਦੀ ਪੀੜ ਲੈ ਲੈ; ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਜੀਵਾਂਗਾ।” ਅਨੁ ਨੇ ਦੱਸਿਆ, “ਬੁਢਾ ਮਨੁੱਖ, ਬੱਚੇ ਵਾਂਗ, ਗਲਤ ਸਮੇਂ ਤੇ, ਅਸ਼ੁੱਧ ਢੰਗ ਨਾਲ ਖਾਣਾ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਯਜਨ ਸਮੇਂ ਅੱਗ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ—ਮੈਂ ਉਹ ਬੁਢਾਪਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੁੰਦਾ।” ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਆਪਣੀ ਜਵਾਨੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ; ਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਦੀ ਖਾਮੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਤੂੰ ਬੁਢਾਪਾ ਲੈ ਲੈ।” ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਅਨੁ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦਿੱਤਾ, “ਤੇਰੇ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ, ਜਵਾਨੀ ਪਾਉਣ ‘ਤੇ, ਪੁੱਤਰ ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਰ ਜਾਣਗੇ; ਤੇ ਤੂੰ, ਜੋ ਅੱਗ ਦਾ ਸੰਮਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹੀ ਹਾਲ ਤੇਰਾ ਹੋਵੇਗਾ।” ਚਾਰ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਲੋਂ ਅਸਵੀਕਾਰ ਹੋਣ ਤੇ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਕੇ, ਯਯਾਤੀ ਪੁਰੁ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਅਜ਼ਮਾਉਣ ਲਈ। ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਪੁਰੁ, ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਪਿਆਰਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ; ਤੂੰ ਵਧੀਆ ਬਣੇਗਾ। ਬੁਢਾਪਾ, ਸੁਰੱਖੀ, ਤੇ ਸਫੈਦ ਵਾਲਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ। ਕਵੀ ਉਸ਼ਨਾਸ ਦੇ ਸ਼ਾਪ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਜਵਾਨੀ ਨਾਲ ਸੰਤੋਖ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਪੁਰੁ, ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਪਾਪ ਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਲੈ ਲੈ, ਤਾਂ ਕਿ ਮੈਂ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਸੁਖ ਭੋਗ ਸਕਾਂ।” ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ, “ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ‘ਤੇ, ਮੈਂ ਜਵਾਨੀ ਤੈਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰਾਂਗਾ, ਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਫਿਰ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ।” ਪੁਰੁ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਠਾ ਨਾਲ ਆਖਿਆ, “ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਆਖਦੇ ਹੋ, ਮਹਾਨ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਆਗਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਾਂਗਾ। ਗੁਰੂ ਦੇ ਬਚਨ ਪਵਿੱਤਰ ਹਨ, ਸਵਰਗ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਗੁਰੂ ਦੀ ਮਿਹਰ ਨਾਲ ਇੰਦਰ ਨੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ। ਗੁਰੂ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲੈ ਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਜਿੰਨਾ ਸਮੇਂ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਬੁਢਾਪਾ ਸਹਿਣਗਾ।” ਪੁਰੁ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਪਾਪ ਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ, ਰਾਜਨ; ਮੇਰੀ ਜਵਾਨੀ ਲੈ ਕੇ, ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਖ ਭੋਗੋ। ਬੁਢਾਪਾ ਨਾਲ ਢਕ ਕੇ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਉਮਰ ਤੇ ਰੂਪ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ; ਜਵਾਨੀ ਦੇ ਕੇ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਵਾਂਗਾ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੰਜ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬੁਢਾਪਾ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਪੁਰੁ ਨੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਆਗਿਆ ਮੰਨ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਬੁਢਾਪਾ ਤੇ ਪਾਪ ਲੈ ਲਿਆ, ਅਤੇ ਯਯਾਤੀ ਨੂੰ ਜਵਾਨੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ, ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਸੁਖ ਭੋਗ ਸਕੇ।