ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮਹਾਰਾਜ ਜਨਮੇਜਯ ਆਪਣੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਹੋਏ ਰਾਜੇਆਂ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨ ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜੋ ਕਿ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵਰਗੇ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਉਥੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਤਾਂ ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯ—ਜੋ ਆਪ ਵੀ ਰਾਜਰਿਸ਼ੀ ਸਨ—ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉੱਠ ਖੜੇ ਹੋਏ। ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਝਲਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਸਭਾ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਾਲ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਮਹਿਮਾਨ ਲਈ ਸੋਨੇ ਦਾ ਅਸਥਾਨ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਇਆ, ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਨੇ ਕਦੇ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਲਈ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜਦ ਉਹ ਰਿਸ਼ੀ ਉੱਥੇ ਬੈਠੇ, ਤਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਦਰ ਸਤਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ—ਪੈਰ ਧੋਣ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਪੀਣ ਲਈ ਪਾਣੀ, ਅਰਘਯ ਅਤੇ ਇੱਕ ਗਾਂ, ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾਮਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ (ਵਿਆਸ ਜੀ) ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ, ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ। ਜਨਮੇਜਯ ਵਲੋਂ ਮਿਲੀ ਇਸ ਆਦਰ-ਸਤਕਾਰ ਅਤੇ ਗਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਵਿਆਸ ਜੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਦਰ ਕਰਕੇ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਬੈਠਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੈਰੀਅਤ ਪੁੱਛੀ। ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਵੀ ਰਾਜਾ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਆਪਣੀ ਖੈਰੀਅਤ ਦੱਸੀ ਅਤੇ ਸਭਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਲੋਂ ਵੀ ਆਦਰ-ਸਤਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੀ ਸਭ ਨੂੰ ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ, ਜਨਮੇਜਯ ਨੇ ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਸਮੇਤ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਉਸ ਵਿਦਵਾਨ ਦੁਜਜਨਮੀ (ਵਿਆਸ ਜੀ) ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: "ਤੁਸੀਂ ਕੁਰੂਆਂ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਘਟਨਾ-ਚੱਕਰ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਦਰਸ਼ੀ ਹੋ। ਮੈਂ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਰਤਬਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਓ। ਦੱਸੋ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕਿਵੇਂ ਆਈ, ਜਦਕਿ ਉਹ ਸਭ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਸਨ? ਅਤੇ ਉਹ ਮਹਾਨ ਯੁੱਧ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਭ ਕੁਝ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਕਿਵੇਂ ਹੋਇਆ?" "ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਪੂਰਵਜਾਂ ਦੀ ਕਥਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨ ਕਿਸਮਤ ਵੱਲੋਂ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਹੋਇਆ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸੋ। ਮੈਂ ਸੱਚਾਈ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦੇ ਹੋ।" ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੁਵੈਪਾਯਨ ਵਿਆਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੈਸ਼ੰਪਾਇਨ ਨੂੰ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੋਲ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ: "ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ, ਕੁਰੂਆਂ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਵੰਡ ਆਈ, ਇਹ ਸਾਰੀ ਕਥਾ ਇਸਨੂੰ ਸੁਣਾਓ।" ਗੁਰੂ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਵੈਸ਼ੰਪਾਇਨ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਸੀ, ਨੇ ਪੂਰੀ ਪੁਰਾਣੀ ਇਤਿਹਾਸਕ ਕਥਾ ਆਰੰਭੀ। ਰਾਜਾ, ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ, ਉਸ ਨੇ ਕੁਰੂਆਂ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੂਰੇ ਨਾਸ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਈ। "ਮਹਾਰਾਜ," ਉਸ ਨੇ ਆਰੰਭ ਕੀਤਾ, "ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਕਿ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਪੰਜ ਮਹਾਂਵੀਰ ਪੁੱਤਰ ਕਿਵੇਂ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਦੁਸਟ-ਮਨ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ।" ਆਪਣੇ ਮਨ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਇਕਾਗ੍ਰ ਕਰਕੇ, ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਸਭ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਤੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਵਿਆਸ ਦੀ ਉਪਦੇਸ਼ਿਤ ਕਥਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣਾਵਾਂਗਾ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤਾਪ ਲਈ ਤਿੰਨੋਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਨ। "ਮਹਾਰਾਜ, ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਭਾਰਤ ਕਥਾ ਸੁਣਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ। ਗੁਰੂ ਦੇ ਮੁਖਾਰਬਿੰਦ ਤੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੀ ਵਾਣੀ ਮੇਰੇ ਮਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਕੁਰੂਆਂ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਸ਼ਤਰੰਜ (ਜੂਏ) ਦੇ ਖੇਡ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦਾ ਲਾਲਚ ਕਾਰਨ ਹੋਈ, ਅਤੇ ਕਿਵੇਂ ਉਹ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲੇ। ਫਿਰ, ਕਿਵੇਂ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ—ਇਹ ਵੀ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ, ਭਾਰਤ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਜਦ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ, ਤਾਂ ਉਹ ਮਹਾਨਵੀਰ ਪਾਂਡਵ ਪੁੱਤਰ ਜੰਗਲ ਤੋਂ ਵਾਪਸ ਆਪਣੇ ਘਰ ਆ ਗਏ। ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਧਨੁਰਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਗਏ। ਜਦ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਹਿੰਮਤ, ਤਾਕਤ, ਜੋਸ਼, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਅਤੇ ਯਸ਼ ਦੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਕੁਰੂਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਸਹਿਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਤਦ ਦੁਰਯੋਧਨ, ਜਿਸ ਦੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਕਠੋਰ ਸੀ, ਕਰਣ ਅਤੇ ਸੁਬਲ ਪੁੱਤਰ (ਸ਼ਕੁਨੀ) ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਕਾਲਣ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ, ਸ਼ਕੁਨੀ ਦੀ ਸਲਾਹ 'ਤੇ, ਰਾਜ ਲਈ ਪਾਂਡਵਾਂ ਉੱਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਜ਼ੁਲਮ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ, ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਦੁਸਟ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਭੀਮ ਨੂੰ ਜ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਉਹ ਮਹਾਂਵੀਰ ਭੀਮ, ਜਿਸ ਦਾ ਪੇਟ ਭੇੜੀਏ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਨੇ ਉਹ ਜ਼ਹਿਰ ਭੋਜਨ ਸਮੇਤ ਪਚਾ ਲਿਆ। ਜਦ ਭੀਮ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਪ ਸ਼ਹਿਰ ਵਾਪਸ ਚਲੇ ਗਏ। ਜਦ ਕੁੰਤੀ ਪੁੱਤਰ ਭੀਮ ਜਾਗਿਆ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੰਨ੍ਹ ਤੋੜ ਦਿੱਤੇ; ਉਹ ਬਲਸ਼ਾਲੀ ਭੀਮਸੇਨ, ਕੋਈ ਦਰਦ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਜਦ ਉਹ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਤਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਹਰੇਕ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਕਾਲੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੀਲੀ ਸੱਪਾਂ ਨਾਲ ਡੱਸਵਾਇਆ, ਪਰ ਉਹ ਸ਼ਤ੍ਰੁਹੰਤਾ ਭੀਮ ਮਰਿਆ ਨਹੀਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਵਿਦੁਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਿਹਾਈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਜਿਵੇਂ ਇੰਦਰ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਕੇ ਜੀਵ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਿਵੇਂ ਵਿਦੁਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਾਂਡਵਾਂ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ। ਪਰ ਜਦ ਗੁਪਤ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਵੀ ਉਹ ਕਿਸਮਤ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨਾਲ ਰੱਖੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਨਾ ਕਰ ਸਕੇ, ਤਾਂ ਫਿਰ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੰਤਰੀਆਂ—ਵ੍ਰਿਸ਼ਸੇਨ, ਦੁਸ਼ਾਸਨ ਆਦਿ—ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲੈ ਕੇ, ਲੱਖਾ ਮਹਿਲ (ਲਾਖ ਦੇ ਘਰ) ਦੀ ਬਣਤ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਵਾਈ। ਉੱਥੇ, ਅੰਬਿਕਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਰਾਜਾ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਅਤੁੱਟ ਉਰਜਾ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਵਸਾ ਦਿੱਤਾ; ਪਰ ਰਾਜ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਕਾਲ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਪਾਂਡਵ, ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਸਮੇਤ, ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਛੱਡ ਗਏ; ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਾਣ ਸਮੇਂ, ਵਿਦੁਰ, ਉਹ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਮੰਤਰੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗਿਆ। ਵਿਦੁਰ ਦੀ ਚਤੁਰਾਈ ਨਾਲ, ਉਹ ਅੱਧੀ-ਰਾਤ ਨੂੰ ਲੱਖਾ ਮਹਿਲ ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਨਿਕਲ ਗਏ; ਫਿਰ ਕੁੰਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਰਣਾਵਤ ਸ਼ਹਿਰ ਪਹੁੰਚੇ। ਉੱਥੇ, ਉਹ ਮਹਾਂਵੀਰ ਪਾਂਡਵ, ਜੋ ਸ਼ਤ੍ਰੂਆਂ ਦੇ ਨਾਸਕ ਸਨ, ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਲੱਗੇ; ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ 'ਤੇ, ਉਹ ਲਾਖ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਪੁਰੋਚਨ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਬੜੀ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਵਿਦੁਰ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਸੁੰਘਾ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਇਆ। ਫਿਰ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੇ ਲਾਖ ਦੇ ਘਰ ਨੂੰ ਅੱਗ ਲਾ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਪੁਰੋਚਨ ਨੂੰ ਵੀ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਡਰ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਂ ਸਮੇਤ ਉਥੋਂ ਭੱਜ ਗਏ।