ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਨਾਗਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਾਸੁਕੀ ਇਕਠੇ ਹੋ ਕੇ ਕਮਲ-ਜਨਮੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਸਾਪਾਂ ਉਤੇ ਆਈ ਸ਼ਾਪ ਨਾ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇ। ਵਾਸੁਕੀ, ਜੋ ਨਾਗਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋਇਆ। ਉਹ ਸੋਚਦਾ ਸੀ, "ਧੰਨਵਾਦੀ ਜੀ, ਮੇਰੀ ਮਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਪਤ ਵਾਣੀ ਕਿਵੇਂ ਠਹਿਰ ਸਕਦੀ ਹੈ?" ਇਸ ਵੇਲੇ ਇਹ ਸੁਣਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਜਦੋਂ ਜਰਤਕਾਰੂ ਨਾਮ ਵਾਲਾ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜਰਤਕਾਰੂ ਨਾਮ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰੇਗਾ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਗਿਆਨੀ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮ ਲਵੇਗਾ ਜੋ ਸਾਪਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰੇਗਾ। ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ ਵਾਸੁਕੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਨਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਨੇ ਮੈਨੂੰ (ਆਪਣੀ ਭੈਣ ਜਰਤਕਾਰੂ ਨੂੰ) ਤੇਰੇ ਮਹਾਨ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਅਮਰ ਹਾਂ। ਉਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, "ਮੈਂ ਤੋਂ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜਨਮ ਲੈ ਲਿਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਉਹ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਤੂੰ ਸਾਨੂੰ ਡਰ ਤੋਂ ਬਚਾ।" ਫਿਰ ਉਹ ਆਖਦੀ ਹੈ, "ਇਸ ਲਈ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਅੱਗ ਤੋਂ ਬਚਾ। ਤੇਰੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਪਿਤਾ ਨੇ ਜੋ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹ ਵਿਅਰਥ ਨਾ ਜਾਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਸਾਡੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਸੀ—ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਕੀ ਸੋਚਦਾ ਹੈਂ?" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਂ ਵਲੋਂ ਆਖੇ ਜਾਣ 'ਤੇ, ਆਸਤੀਕ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਖਦੇ ਹੋ, ਓਹੋ ਹੀ ਹੋਵੇ।" ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਦੁਖੀ ਵਾਸੁਕੀ ਨੂੰ ਐਸਾ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤਾ ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਮਿਲ ਗਈ ਹੋਵੇ। ਆਸਤੀਕ ਨੇ ਵਾਸੁਕੀ ਨੂੰ ਆਸ਼ਵਾਸਨ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ, ਨਾਗਾਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਮੁਕਤ ਕਰਾਂਗਾ। ਇਹ ਮੇਰਾ ਸੱਚਾ ਵਚਨ ਹੈ: ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸ਼ਾਪ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿਵਾਂਗਾ।" ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿ, ਨਾਗਰਾਜ; ਤੈਨੂੰ ਕੋਈ ਡਰ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਯਤਨ ਕਰਾਂਗਾ ਕਿ ਰਾਜੇ ਦਾ ਯਜ్ఞ ਤੇਰੇ ਭਲੇ ਲਈ ਹੋਵੇ।" ਆਸਤੀਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਚਨ ਦੀ ਪਕੜ ਦਿਖਾਈ, "ਮੇਰੇ ਮੁਖੋਂ ਕਦੇ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਿਆ, ਨਾ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ, ਫਿਰ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਮੈਂ ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯਾ ਕੋਲ ਜਾਵਾਂਗਾ, ਜੋ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ।" "ਅੱਜ ਹੀ ਮੈਂ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਵਚਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਾਂਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਸ ਦਾ ਯਜ्ञ ਰੁਕ ਜਾਵੇ। ਨਾਗਰਾਜ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪੂਰਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖ, ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਾ ਆਵੇ।" ਵਾਸੁਕੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਆਖਦਾ ਹੈ, "ਆਸਤੀਕ, ਮੈਂ ਤੋੜ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਦੁਖੀ ਹੈ; ਮੈਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣ ਸਕਦਾ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਦੰਡ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਪੀੜ੍ਹਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।" ਆਸਤੀਕ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਿੰਤਾ ਨਾ ਕਰ, ਨਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ; ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਅੱਗ ਵਾਲੇ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਾਂਗਾ।" "ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਦੰਡ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਮੇਂ ਦੀ ਅੱਗ ਵਰਗਾ ਹੈ; ਇਥੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਰ ਨਾ ਕਰ।" ਫਿਰ ਆਸਤੀਕ ਨੇ ਵਾਸੁਕੀ ਦੇ ਭਿਆਨਕ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਲੈ ਲਿਆ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਚਲਿਆ ਗਿਆ। ਆਸਤੀਕ, ਜੋ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ, ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯਾ ਦੇ ਯਜ्ञ ਨੂੰ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਜੋ ਨਾਗਾਂ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਹੋ ਸਕੇ। ਉੱਥੇ ਜਾ ਕੇ, ਆਸਤੀਕ ਨੇ ਉਹ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਯਜ्ञ ਸ਼ਾਲਾ ਵੇਖੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਯਾਜਕ ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਖੜੇ ਰੱਖਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਨੇ ਯਜ्ञ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਅਖੀਰਕਾਰ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਯਜ्ञ ਮੰਡਪ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਉੱਥੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ, ਨੇਕ ਵਿਅਕਤੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਆਸਤੀਕ ਨੇ ਅੰਤਹਿਨ ਯਸ਼ ਵਾਲੇ ਰਾਜੇ, ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ, ਯਾਜਕਾਂ ਅਤੇ ਅੱਗ ਦੀ ਭੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਰੰਭ ਕੀਤਾ, "ਪ੍ਰਯਾਗ ਵਿਖੇ ਸੋਮ ਯਜ्ञ, ਵਰੁਣ ਯਜ्ञ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦਾ ਯਜ्ञ ਹੋਇਆ ਸੀ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ, ਭਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਪਰੀਕਸ਼ਿਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਇਹ ਤੇਰਾ ਯਜ्ञ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ—ਸਾਡੇ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਭਲਾਈ ਹੋਵੇ।" "ਇੰਦਰ ਦੇ ਸੌ ਯਜ्ञ ਬਿਆਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਫਿਰ ਹੋਰ ਸੌ ਵੀ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ, ਤੇਰਾ ਇਹ ਯਜ्ञ, ਭਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਸਾਡੇ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਭਲਾਈ ਲਿਆਵੇ।" "ਯਮ ਦਾ ਯਜ्ञ, ਹਰਿਮੇਧਸ ਦਾ ਯਜ्ञ, ਰਾਜਾ ਰੰਤਿਦੇਵ ਦਾ ਯਜ्ञ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ, ਤੇਰਾ ਇਹ ਯਜ्ञ, ਭਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਭਲਾਈ ਲਿਆਵੇ।" "ਗਯਾ, ਸ਼ਸ਼ਬਿੰਦੁ, ਵੈਸ਼ਰਵਣ, ਨ੍ਰਿਗ, ਅਜਮੀਢ, ਦਸ਼ਰਥ, ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ (ਸਤਯਵਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ)—ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਯਜ्ञ ਜਿਹੜੇ ਸੁਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇਰੇ ਇਸ ਯਜ्ञ ਵਾਂਗ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਭਲਾਈ ਲਿਆਵਣ।" "ਇਥੇ, ਜੋ ਲੋਕ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਇੰਦਰ ਦੇ ਯਜ्ञ ਵਾਂਗ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਹਨ; ਅੱਜ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਜਾਣੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀ, ਨਾ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਦਾਨ ਕਦੇ ਨਾਸ ਹੋਣਗੇ।" "ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦਵੈਪਾਯਨ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਯਾਜਕ ਨਹੀਂ—ਇਹ ਮੇਰਾ ਪੱਕਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ, ਹਰੇਕ ਆਪਣੀ ਯਜ्ञ ਕਰਮ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ।" "ਅੱਗ, ਜੋ ਚਮਕਦੀ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ, ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਜਣਿਆ, ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਨੂੰ ਖਾਣ ਵਾਲੀ, ਅੰਧੇਰੇ ਵਿਚ ਰਸਤਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ, ਚੱਕਰਦਾਰ ਅਤੇ ਭੜਕਦੀ ਚੋਟੀ ਵਾਲੀ—ਇਹ ਅੱਗ ਤੇਰੀ ਆਹੁਤੀ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।" "ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ, ਰਾਜਨ, ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ; ਤੇਰੀ ਦ੍ਰਿੜਤਾ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਹਾਂ—ਤੂੰ ਵਰੁਣ, ਧਰਮਰਾਜ ਜਾਂ ਯਮਾਂ ਵਰਗਾ ਹੈਂ।" "ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਕ੍ਰਾ (ਇੰਦਰ) ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਰੱਖਿਆਕਾਰ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਤੂੰ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹੈਂ; ਮੇਰੇ ਵਿਚਾਰ ਵਿੱਚ, ਇੱਥੇ ਤੂੰ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਮਨੁੱਖ ਹੈਂ, ਤੇਰੇ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਾਜਾ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।" "ਤੂੰ ਖਟਵੰਗ, ਨਭਾਗ, ਦਿਲੀਪ, ਯਯਾਤੀ, ਮੰਧਾਤਾ ਵਰਗਾ ਬਲਵਾਨ ਹੈਂ; ਤੇਰੀ ਚਮਕ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੂੰ ਭੀਸ਼ਮ ਵਾਂਗ ਮਹਾਨ ਵਰਤਾਵ ਕਰਦਾ ਹੈਂ।" "ਵਾਲਮੀਕਿ ਵਾਂਗ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਲੁਕਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈਂ; ਵਸੀਸ਼ਠਾ ਵਾਂਗ ਤੇਰਾ ਕ੍ਰੋਧ ਬਹੁਤ ਸੰਯਮਿਤ ਹੈ; ਤੇਰੀ ਰਾਜਸਤਾ ਇੰਦਰ ਵਾਂਗ ਹੈ ਅਤੇ ਤੇਰੀ ਜੋਤਿ ਨਾਰਾਇਣ ਵਰਗੀ ਹੈ।" "ਜਿਵੇਂ ਯਮ ਧਰਮ ਦੀ ਪਹਚਾਣ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਤੂੰ ਵਸੂਆਂ ਵਾਂਗ ਸੰਪੱਤੀ ਦਾ ਘਰ ਹੈਂ, ਅਤੇ ਯਜ्ञਾਂ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਹੈਂ।" "ਬਲ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਦੰਭੋਧਭਵ ਵਰਗਾ ਹੈਂ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਉਪਯੋਗ ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਵਰਗਾ; ਤੇਰੀ ਜੋਤਿ ਔਰਵਾ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਤਾ ਵਰਗੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਤੂੰ ਭਗੀਰਥ ਵਾਂਗ ਅਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈਂ।" ਆਸਤੀਕ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਡਿਆਈਆਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ, ਸਭ ਸਭਾ, ਪੁਰੋਹਿਤ ਅਤੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਆਹੁਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸਭ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਇਸ਼ਾਰੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਜਨਮੇਜਯਾ ਨੇ ਉਚਾਰਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਮੁੰਡਾ ਹੈ, ਪਰ ਵੱਡਿਆਂ ਵਾਂਗ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਬੱਚਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਵੱਡਾ ਹੀ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਵਰ ਮੰਗਣੀ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ—ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਮੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕਰਵਾਓ।" ਇਸ ਸਮੇਂ, ਤਖ਼ਸ਼ਕਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ— ਜਦੋਂ ਰਾਜਾ, ਜੋ ਦਾਤਾ ਸੀ, ਵਰ ਦੇਣੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਤੂੰ ਆਪਣਾ ਵਰ ਮੰਗ।" ਪਰ ਹੌਤਰ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਆਖਿਆ, "ਤਖ਼ਸ਼ਕਾ ਤਾਂ ਇਸ ਯਜ्ञ ਦੇ ਚੱਲਣ ਦੌਰਾਨ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ।