ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਵਿਨਤਾ ਦੇ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤਰ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ, ਗਰੁੜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਡਦਿਆਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਜਾ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। ਇੰਦਰ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ—ਭਾਲੇ, ਗਦਾਵਾਂ, ਸੂਲ ਅਤੇ ਮੁਗਦਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਲੋਂ ਵਰਤੇ ਗਏ। ਤੇਜ਼ ਧਾਰ ਵਾਲੀਆਂ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ ਚੱਕੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਨੇਕਾਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਤੋਂ ਗਰੁੜ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਦੇ ਗਏ। ਪਰ ਗਰੁੜ, ਜੋ ਕਿ ਵਿਨਤਾ ਦਾ ਬਲਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਡਿਗਿਆ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਸਾੜਦਾ ਹੋਇਆ ਜਿਵੇਂ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਆਪਣੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਪੰਖਾਂ, ਛਾਤੀ ਅਤੇ ਚੋਚ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਖਦੇੜ ਦਿੱਤਾ। ਗਰੁੜ ਦੀਆਂ ਚੋਚਾਂ ਅਤੇ ਪੰਜਿਆਂ ਨਾਲ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵਤੇ ਲਹੂ-ਲਹਾਨ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਭੱਜ ਪਏ। ਸਾਧ੍ਯ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵ ਪੂਰਬ ਵੱਲ, ਵਾਸੂ ਦੱਖਣ ਵੱਲ, ਰੁਦ੍ਰ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਦਿਸ਼ਾ-ਦਿਸ਼ਾ ਭੱਜ ਪਏ। ਆਦਿਤ੍ਯ ਪੱਛਮ ਵੱਲ, ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰਦੇ ਹੋਏ, ਉਸ ਮਹਾਨ ਪੰਛੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਰਹੇ। ਫਿਰ, ਗਰੁੜ ਨੇ ਅਸ਼ਵਕ੍ਰੰਦ, ਰੇਣੁਕ, ਕ੍ਰਥਨਾ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ ਤਪਨਾ ਨਾਲ ਜੰਗ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਉਲੂਕ, ਸ੍ਵਾਸਨਾ, ਨਿਮੇਸ਼, ਪ੍ਰਰੁਜਾ ਅਤੇ ਪੁਲਿਨਾ ਨਾਲ ਵੀ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕੀਤਾ। ਵਿਨਤਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸ਼ਿਵ ਵਾਂਗ ਕ੍ਰੋਧੀ ਹੋ ਚੁਕਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੰਖਾਂ, ਪੰਜਿਆਂ ਅਤੇ ਚੋਚ ਦੀ ਤੀਖਣਤਾ ਨਾਲ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਉਰਜਾ ਨਾਲ, ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਯੋਧੇ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਬਦਲੀ ਵਾਂਗ ਗੱਜਦੇ ਹੋਏ ਲਹੂ ਵਗਾਉਂਦੇ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਭ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ, ਉੱਚਤਮ ਪੰਛੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੀ ਖੋਜ ਜਾਰੀ ਰੱਖੀ। ਹੁਣ, ਹਰ ਪਾਸੇ ਉਸ ਨੇ ਅੱਗ ਹੀ ਅੱਗ ਦੇਖੀ। ਉਹ ਅੱਗ ਵੱਡੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਘੇਰੇ ਹੋਈ ਸੀ, ਭਿਆਨਕ ਹੋਕੇ ਲਪਟਾਂ ਵਗਾ ਰਹੀ ਸੀ, ਤੇਜ਼ ਹਵਾ ਨਾਲ ਭੜਕ ਰਹੀ ਸੀ। ਪਰ ਗਰੁੜ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਪੰਖਾਂ ਦੀ ਰਥ ਤੇ, ਅੱਗ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਦਰਿਆ ਦੇ ਰਸਤੇ। ਫਿਰ, ਅੰਦਰ ਜਾਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਛੋਟਾ ਕਰ ਲਿਆ ਤੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਕੇ ਅੰਦਰ ਘੁੱਸ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਉਹ ਬਹੁਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਪਸ ਆਇਆ। ਹੁਣ, ਉਹ ਜੰਬੂਨਾਦ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ, ਕਈ ਰੋਸ਼ਨੀਆਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੇ ਵਗਣ ਵਾਂਗ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਅੰਦਰ ਦਾਖਲ ਹੋਇਆ। ਉੱਥੇ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਕੋਲ, ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਚੱਕਰ ਦੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਧਾਰ ਕਮਾਨ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਸੀ, ਲੋਹੇ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਸਦਾ ਘੁੰਮਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਚੱਕਰ ਅੱਗ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਗਰੁੜ ਨੇ ਉਸ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਖਾਲੀ ਸਥਾਨ ਵੇਖਿਆ। ਇਕ ਪਲ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸੱਕੜਿਆ ਤੇ ਸਪੋਕਾਂ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ ਲੰਘ ਗਿਆ। ਚੱਕਰ ਦੇ ਹੇਠਾਂ, ਦੋ ਭਿਆਨਕ ਸੱਪ ਸੀ, ਜੋ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜੀਭਾਂ ਬਿਜਲੀ ਵਾਂਗ, ਮੂੰਹ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਚਮਕਦਾਰ। ਉਹ ਸਦਾ ਕ੍ਰੋਧੀ ਤੇ ਚੁਸਤ ਰਹਿੰਦੇ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵੀ ਵੇਖਦੇ, ਤੁਰੰਤ ਸੁਆਹ ਕਰ ਦਿੰਦੇ। ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਗਰੁੜ ਨੂੰ ਇਕ ਪਲ ਲਈ ਡਰਾ ਗਿਆ: "ਕਿਵੇਂ ਇਹ ਦੋ ਮਹਾਬਲੀਆਂ, ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਵਾਲੇ, ਪਰਾਜਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ?" ਪਰ ਫਿਰ, ਗਰੁੜ ਨੇ ਆਪਣਾ ਡਰ ਦੂਰ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਧੂੜ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਢੱਕ ਦਿੱਤੀਆਂ ਅਤੇ ਅਣਦੇਖਿਆ ਹੋ ਕੇ ਚਾਰ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ, ਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਚੋਂ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੱਲ ਵਧ ਗਿਆ। ਉੱਥੇ, ਵਿਨਤਾ ਦੇ ਮਹਾਨ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਲੈ ਲਿਆ, ਤੇ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਉਸ ਯੰਤਰ ਨੂੰ ਵੀ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉੱਡ ਗਿਆ। ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਪੀਆ ਨਹੀਂ, ਸਿਰਫ ਲੈ ਕੇ ਨਿਕਲ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਨੂੰ ਵੀ ਓਟ ਲਾ ਗਿਆ। ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਗਰੁੜ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਵਿਸ਼ਣੂ ਜੀ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਨਾਰਾਇਣ ਉਸ ਦੇ ਨਿਸ਼ਕਾਮ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ। ਅਮਰ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚ ਉੱਡ ਰਹੇ ਗਰੁੜ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਵਰਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ।" ਗਰੁੜ ਨੇ ਅਰਜ਼ ਕੀਤੀ, "ਮੈਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੁਹਾਡੇ ਉੱਤੇ ਰਹਾਂ।" ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, "ਮੈਂ ਅਜਰਾ ਤੇ ਅਮਰ ਰਹਾਂ, ਭਾਵੇਂ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾ ਪੀਵਾਂ।" ਵਿਸ਼ਣੂ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ।" ਇਹ ਵਰ ਮਿਲਣ ਉਪਰੰਤ, ਗਰੁੜ ਨੇ ਵਿਸ਼ਣੂ ਜੀ ਨੂੰ ਅਰਜ਼ ਕੀਤੀ, "ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਕੋਈ ਵਰ ਲਵੋ।" ਵਿਸ਼ਣੂ ਜੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਵਾਹਨ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਚੁਣਿਆ। ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਧਵਜ (ਬੈਨਰ) ਵੀ ਬਣਾਇਆ ਤੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ, "ਤੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਰਹੇਂ।" "ਜੈਓ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ," ਕਹਿ ਕੇ ਗਰੁੜ ਨੇ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੀ ਤੇ ਉੱਡ ਗਿਆ। ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਗੇ ਵਧ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਜ੍ਰ ਨਾਲ ਗਰੁੜ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਇੰਦਰ ਨੇ ਕ੍ਰੋਧ ਵਿਚ ਆ ਕੇ, ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਗਰੁੜ ਉੱਤੇ ਵਜ੍ਰ ਚਲਾਇਆ। ਪਰ ਗਰੁੜ, ਜੋ ਪੰਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ ਸੀ, ਹੱਸਦਾ ਹੋਇਆ, ਕੋਮਲ ਬੋਲਿਆ, "ਮੈਂ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਹੱਡੀ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਾਂਗਾ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਵਜ੍ਰ ਬਣਿਆ। ਮੈਂ ਵਜ੍ਰ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਵੀ ਆਦਰ ਕਰਾਂਗਾ, ਹੇ ਸਤਕ੍ਰਤੁ। ਮੈਂ ਆਪਣਾ ਇੱਕ ਪਰ ਤਿਆਗ ਦਿਆਂਗਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਅੰਤ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕਦੇ।" "ਮੈਨੂੰ ਵਜ੍ਰ ਦੀ ਚੋਟ ਤੋਂ ਕੋਈ ਦਰਦ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ।" ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪੁੱਤਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਜਦ ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਪਰ ਧਰਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗਿਆ, ਸਭ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਸੁਪਰਨ ਹੋਵੇ।" ਇਹ ਵੱਡਾ ਚਮਤਕਾਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਪੁਰੰਦਰ ਇੰਦਰ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਇਹ ਪੰਛੀ ਵੱਡਾ ਮਹਾਨ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਆਰਜ਼ੂ ਕੀਤੀ, "ਮੈਂ ਤੇਰੀ ਅਤੁੱਲ ਤਾਕਤ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਅਨੰਤ ਮਿੱਤਰਤਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ।