ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹਾਥੀ, ਆਪਣੀ ਸੁੰਡ ਨੂੰ ਗੂੰਜ ਕੇ, ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਕੂਦ ਪਿਆ। ਉਸਦੇ ਦੰਦ, ਸੁੰਡ, ਪੂੰਛ ਤੇ ਪੈਰ ਸਾਰੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਹਿਲ ਰਹੇ ਸਨ। ਹਾਥੀ ਨੇ ਝੀਲ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਮੱਛੀਆਂ ਵੱਸਦੀਆਂ ਸਨ। ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਕੱਛੂਆ, ਜਿਸਦਾ ਸਿਰ ਉੱਚਾ ਸੀ, ਲੜਾਈ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਆਇਆ, ਉਹ ਵੀ ਬੜੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਹ ਹਾਥੀ ਛੇ ਯੋਜਨ ਉੱਚਾ ਤੇ ਬਾਰਾਂ ਯੋਜਨ ਲੰਮਾ ਸੀ, ਜਦਕਿ ਕੱਛੂਆ ਤਿੰਨ ਯੋਜਨ ਉੱਚਾ ਤੇ ਦੱਸ ਯੋਜਨ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਲੜਾਈ ਦੇ ਜੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਾਗਲ ਹੋਏ, ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਦੀ ਨੀਤ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਵਰਤਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਉਹ ਹਾਥੀ, ਜੋ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਵੱਡਾ ਤੇ ਡਰਾਉਣਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਰੂਪ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਕਾਲੇ ਬੱਦਲ ਵਰਗਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਲੈ ਆ, ਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਖਾ ਲੈ।" ਇਹ ਗੱਲ ਗਰੁੜ ਨੂੰ ਆਖੀ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਰ ਗਰੁੜ ਲਈ ਸ਼ੁਭ ਕ੍ਰਿਆਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਤੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦਿੱਤਾ, "ਤੇਰੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਹੋਵੇ।" ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਰੁੜ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਪੂਰਾ ਘੜਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਗਾਂਵਾਂ ਤੇ ਹੋਰ ਜੋ ਕੁਝ ਭਲਾ ਤੇ ਸ਼ੁਭ ਹੈ, ਇਹ ਸਭ ਤੇਰੇ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਹੋਣਗੇ, ਹੇ ਅੰਡਜਨਮੇ।" ਫਿਰ ਆਖਿਆ, "ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰੇਂਗਾ, ਤਦ ਰਿਗ, ਯਜੁਰ ਤੇ ਸਾਹਮ ਦੇ ਭਜਨ, ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੰਤਰ, ਤੇ ਯਜਨਾ ਦੀਆਂ ਭੇਂਟਾਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਹੋਣਗੀਆਂ।" "ਸਾਰੇ ਗੁਪਤ ਉਪਦੇਸ਼, ਪੂਰਾ ਵੇਦ – ਇਹ ਸਭ ਤੇਨੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇਣਗੇ, ਹੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ।" ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲੋਂ ਇਹ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈ ਕੇ, ਗਰੁੜ ਉਥੋਂ ਚਲ ਪਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਸੁੱਚਾ ਪਾਣੀ ਵੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਪੰਛੀ ਸੀ। ਗਰੁੜ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ, ਬੜੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਡਾਣ ਭਰੀ। ਇੱਕ ਪੰਜੇ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ, ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਕੱਛੂਏ ਨੂੰ, ਤੇ ਫਿਰ ਉਹ ਮਹਾਨ ਪੰਛੀ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਚਾ ਉੱਡ ਗਿਆ। ਉਹ ਇੱਕ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਦਿਵ੍ਯ ਰੁੱਖ ਸਨ; ਗਰੁੜ ਦੇ ਪੰਖਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉਹ ਦਰੱਖਤ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਹਨਾਂ ਇੱਛਾ ਪੂਰਨ ਵਾਲੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਟਾਹਣੀਆਂ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਸੋਚਣ ਲੱਗੇ, "ਕਦੇ ਅਸੀਂ ਟੁੱਟ ਨਾ ਜਾਈਏ।" ਫਿਰ ਗਰੁੜ ਹੋਰ ਅਨੋਖੇ ਰੁੱਖਾਂ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫਲ ਸੋਨੇ, ਚਾਂਦੀ ਤੇ ਬੈਰਿਲ ਦੇ ਸਨ – ਵੱਡੇ ਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਰੁੱਖ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਾਣੀਆਂ ਨੇ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਹਣਾ ਤੇ ਵੱਡਾ ਰੁੱਖ ਸੀ, ਜੋ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਉੱਚਾ ਸੀ, ਤੇ ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਰੁੱਖ ਪੰਛੀਆਂ ਦਾ ਦਿਵ੍ਯ ਆਸਰਾ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਰੌਹਿਨਾ ਰੁੱਖ ਸੀ। ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਇਸ ਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠ ਆ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ। ਉੱਥੇ, ਰੌਹਿਨਾ ਰੁੱਖ ਨੇ ਗਰੁੜ ਨੂੰ, ਜੋ ਬੜੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਆਖਿਆ, "ਮੇਰੀ ਇਹ ਵੱਡੀ ਟਾਹਣੀ, ਜੋ ਸੌ ਯੋਜਨ ਲੰਮੀ ਹੈ, ਇਸ ਉੱਤੇ ਆਰਾਮ ਕਰ ਤੇ ਹਾਥੀ ਤੇ ਕੱਛੂਏ ਨੂੰ ਖਾ ਲੈ।" ਫਿਰ ਗਰੁੜ, ਜੋ ਪਹਾੜ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੀ, ਨੇ ਉਸ ਰੁੱਖ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਰੁੱਖ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਗਰੁੜ ਨੇ ਉਸ ਘਣੀ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲੀ ਟਾਹਣੀ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਤੋੜ ਦਿੱਤਾ। ਗਰੁੜ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਟਾਹਣੀ ਸਾਫ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰੁੱਖ ਤੋਂ ਟੁੱਟ ਗਈ, ਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਟੁੱਟੀ ਟਾਹਣੀ ਫੜ ਲਿਆ। ਉਹ ਹੱਸ ਕੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਵੇਖਣ ਲੱਗਾ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਵਲਖਿਲਿਆ ਰਿਸ਼ੀ ਉਸ ਟਾਹਣੀ ਤੋਂ ਉਲਟੇ ਲਟਕੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਉਲਟੇ ਲਟਕਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਗਰੁੜ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, "ਇਹ ਰਿਸ਼ੀ ਇੱਥੇ ਲਟਕੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਮੈਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ।" ਪਰ ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਸੋਚਿਆ, "ਜੇ ਇਹ ਡਿੱਗ ਪਏ ਤਾਂ ਇਹ ਮਰ ਜਾਣਗੇ," ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਹਾਥੀ ਤੇ ਕੱਛੂਏ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪੰਜਿਆਂ ਨਾਲ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਫੜਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਹਾਨੀ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਗਰੁੜ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਛਾਲ ਮਾਰੀ ਤੇ ਮੂੰਹ ਨਾਲ ਟਾਹਣੀ ਫੜ ਲਈ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਰਿਹਾ। ਇਹ ਕਰਤਬ ਵੇਖ ਕੇ, ਜੋ ਆਮ ਤਾਕਤ ਤੋਂ ਪਰੇ ਸੀ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਕੰਬ ਗਏ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਰੁੜ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਪੰਛੀ, ਭਾਰੀ ਭਾਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਉੱਡ ਗਿਆ; ਗਰੁੜ, ਪੰਛੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਵੋਤਮ, ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਉੱਡਿਆ, ਉਸਦੇ ਪੰਖਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਪਹਾੜ ਕੰਬਣ ਲੱਗੇ; ਉਹ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਹਾਥੀ ਤੇ ਕੱਛੂਏ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ। ਵਲਖਿਲਿਆ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਗਰੁੜ ਨੂੰ ਕੋਈ ਢੁਕਵਾਂ ਥਾਂ ਨਾ ਮਿਲੀ; ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਚੁਸਤਗੀ ਨਾਲ ਗੰਧਮਾਦਨ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਪਹਾੜ, ਵੱਲ ਗਿਆ। ਉੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੂੰ ਤਪ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੇਖਿਆ; ਤੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਦਿਵ੍ਯ-ਰੂਪ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਉਹ ਪ੍ਰਭਾ, ਤਾਕਤ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਮਨ ਤੇ ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼, ਪਹਾੜ ਦੀ ਚੋਟੀ ਵਰਗਾ, ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਲਾਠੀ ਵਾਂਗ ਉੱਚਾ। ਉਹ ਅਣਸੋਚਿਆ, ਵੇਰਵਾ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਣ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਡਰਾਉਣਾ, ਮਹਾਨ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ, ਭਿਆਨਕ, ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ ਸੀ। ਉਹ ਦੇਵਤੇ, ਦੈਤ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਵੱਲੋਂ ਅਣਜਿੱਤ ਤੇ ਅਣਪਹੁੰਚ ਸੀ, ਪਹਾੜਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਸੁੱਕਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ। ਉਹ ਸੰਸਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਮੌਤ ਵਰਗਾ ਡਰਾਉਣਾ ਸੀ। ਉਹਨੂੰ ਆਉਂਦੇ ਵੇਖ ਕੇ, ਮਾਤਾ ਕਸ਼੍ਯਪ, ਜੋ ਉਸਦੇ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਾਣਦੇ ਸਨ, ਨੇ ਆਖਿਆ: "ਪੁੱਤਰ, ਜਲਦਬਾਜ਼ੀ ਨਾ ਕਰ; ਆਪਣੇ ਉੱਤੇ ਇਕੱਠੇ ਦੁੱਖ ਨਾ ਲੈ ਆ; ਗੁੱਸੇ ਵਾਲੇ ਵਲਖਿਲਿਆ ਤੇ ਮਰੀਚੀਆਂ ਤੈਨੂੰ ਨਾ ਸਾੜ ਦੇਣ।" ਫਿਰ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ, ਸ਼ੁੱਧ ਤਪ ਨਾਲ ਭਰੇ ਵਲਖਿਲਿਆ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਮਨਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਗਰੁੜ ਵੱਡਾ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਹੇ ਤਪਸਵੀਓ, ਤੁਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦੇਵੋ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਡਿਆਨ ਨੇ ਟਾਹਣੀ ਛੱਡ ਕੇ ਹਿਮਵੰਤ ਪਹਾੜ ਵੱਲ ਤਪ ਕਰਨ ਚਲੇ ਗਏ। ਜਦ ਉਹ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਦ ਵਿਨਤਾ ਪੁੱਤਰ, ਜਿਸਦਾ ਮੂੰਹ ਟਾਹਣੀ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, "ਪਿਤਾ ਜੀ, ਮੈਂ ਇਹ ਟਾਹਣੀ ਕਿੱਥੇ ਰੱਖਾਂ? ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਐਸੀ ਥਾਂ ਦੱਸੋ ਜਿੱਥੇ ਮਨੁੱਖ ਨਾ ਹੋਣ।" ਫਿਰ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਐਸੇ ਪਹਾੜ ਬਾਰੇ ਦੱਸਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ, ਜਿਸਦੀਆਂ ਗੁਫਾਵਾਂ ਬਰਫ਼ ਨਾਲ ਬੰਦ ਹਨ, ਤੇ ਜੋ ਮਨ ਵਿਚ ਵੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ।