ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ‘ਚ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀਰਘਤਮਸ ਵੱਸਦੇ ਸਨ, ਜੋ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨ ‘ਚ ਅਤਿ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਉੱਚੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲੇ ਗੌਤਮ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਵਰਤਾਂ ਵਿਚ ਡਿੱਠੇ ਰਹਿੰਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ਼ੀਨਰ ਦੀ ਸ਼ੂਦ੍ਰਾ ਮਹਿਲਾ ਨਾਲ ਕਕਸ਼ੀਵਤ ਵਰਗੇ ਪੁੱਤਰ ਜਣੇ। ਗੌਤਮ ਜੀ ਇੱਥੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਕਰਕੇ ਵੱਸਦੇ ਰਹੇ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਮਗਧ ਦੇ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਲਾਭ ਮਿਲਿਆ। ਅੰਗ, ਵੰਗ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਰਾਜੇ, ਹੇ ਅਰਜੁਨ, ਗੌਤਮ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਆਏ ਅਤੇ ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਵੱਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ। ਪਾਰਥ, ਤੂੰ ਵੇਖ ਕਿ ਇੱਥੇ ਪੀਪਲ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਬਾਗ ਹਨ ਅਤੇ ਲੋਧਰ ਦੇ ਘਣੇ ਜੰਗਲ, ਜੋ ਗੌਤਮ ਦੀ ਰਹਾਇਸ਼ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਅਰਬੁਦਾ ਅਤੇ ਸ਼ਕ੍ਰਵਾਪੀ ਹਨ, ਪੰਨਗ ਅਤੇ ਸ਼ਤ੍ਰੂਤਾਪਨ ਨਾਗ ਹਨ; ਇੱਥੇ ਹੀ ਸਵਸਤਿਕ ਅਤੇ ਮਨਿ–ਨਾਗ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਹੈ। ਇਹ ਮਗਧ ਦੇ ਕਿਲੇ, ਜੋ ਮਨੁ ਨੇ ਬਣਾਏ ਸਨ, ਬਦਲਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਅਟੱਲ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਕੌਸ਼ਿਕ ਅਤੇ ਮਨਿਮਾਨ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੀ ਕਿਰਪਾ ਕੀਤੀ। ਪਾਂਡਰਾ ਪਹਾੜ, ਵਾਰਾਹਕ, ਚੈਤ੍ਯਕ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਮਦੰਗਾ ਚੋਟੀ ਤੇ ਪੱਥਰੀਲੇ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਮਹਾਨ ਪਹਾੜਾਂ ਉੱਤੇ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਤਪਸਵੀ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਅਤੇ ਤਮਾਲਾ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਹਨ, ਅਤੇ ਗੰਧਰਵ, ਰਾਖਸ਼ਸ ਤੇ ਨਾਗ ਵੀ ਇੱਥੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਕਕਸ਼ੀਵਤ ਦੀ ਤਪਸਿਆ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਸਥਾਨ ਤਪੋਦਾ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਸਥਾਨ ਤਪਸਵੀ ਆਤਮਾਵਾਂ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਰਤਨ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਹੀ ਮੰਗਲਤਾ ਅਤੇ ਸੁਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦੋਂ ਜਰਾਸੰਧ ਇਸ ਮਨਮੋਹਕ ਅਤੇ ਅਟੱਲ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਅਤੁੱਲ ਸਫਲਤਾ ਮੰਨ ਲਈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਮਹਾਬਲੀ ਭਰਾ—ਵਾਰਸ਼ਨੇਯ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਅਤੇ ਦੋ ਪਾਂਡਵ—ਮਗਧ ਵਾਸੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਅਤੇ ਚਾਰੋਂ ਵਰਣਾਂ ਵਾਲੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਚਲੇ। ਉਹ ਗਿਰਿਵਰਜਾ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ, ਜੋ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਨਾਲ ਰੌਣਕਮਈ ਅਤੇ ਅਟੱਲ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉੱਚਾ ਪਹਾੜ ਵੀ ਵੇਖਿਆ। ਬਾਰ੍ਹਦਰਥ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਅਤੇ ਨਗਰ ਵਾਸੀਆਂ ਵਲੋਂ ਆਦਰ ਪਾ ਕੇ, ਉਹ ਮਗਧ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਚੈਤ੍ਯ ਬਾਗ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਉੱਥੇ ਬ੍ਰਿਹਦਰਥ ਨੇ ਇੱਕ ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਸਾਂਡ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਮਾਸ ਨੂੰ ਇਨਾਮ ਵਜੋਂ ਰੱਖ ਕੇ ਤਿੰਨ ਡੰਕੇ ਵਜਾਏ। ਉਹ ਡੰਕੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ, ਅਤੇ ਉਸ ਸਾਂਡ ਦੀ ਖਾਲ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਡੰਕੇ, ਦੇਵੀ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਛਿੜਕੇ ਹੋਏ, ਗੂੰਜਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਡੰਕੇ ਤੋੜ ਕੇ, ਉਹ ਸਿੱਧਾ ਚੈਤ੍ਯ ਦੀ ਕੰਧ ਵੱਲ ਵਧੇ; ਸਾਰੇ ਆਪਣੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜਜ ਹੋਏ, ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੋਂ ਸਿੱਧਾ ਅੱਗੇ ਵਧ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਗਧ ਦੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਚੈਤ੍ਯ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਜਰਾਸੰਧ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਵੱਡਾ ਘਾ ਲਾਉਣ ਦੀ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕਰਕੇ। ਇਹ ਚੈਤ੍ਯ ਪੁਰਾਣਾ, ਮਜ਼ਬੂਤ, ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਹਰ ਵੇਲੇ ਸੁਗੰਧਤ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਮਹਾਬਲੀ ਆਪਣੀਆਂ ਤਾਕਤਵਰ ਬਾਂਹਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਢਾਹ ਕੇ, ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਮਗਧ ਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਏ। ਓਸ ਵੇਲੇ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਨੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਅਸ਼ੁਭ ਸੰਕੇਤ ਵੇਖ ਕੇ ਜਰਾਸੰਧ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ। ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਨੇ ਰਾਜੇ ਲਈ ਪ੍ਰਾਇਸ਼ਚਿਤ ਕਰਵਾਇਆ, ਜੋ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ ਸੀ; ਫਿਰ ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ, ਸੰਕੇਤਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਵਰਤ ਰੱਖ ਕੇ ਉਪਵਾਸ ਕਰਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬ੍ਰਹਮਚਰਯ ਵਰਤ ਪੂਰੇ ਕਰ ਲਏ ਸਨ, ਉਹ ਨਿਹੱਥੇ ਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਪਹਲਵਾਨ ਜਰਾਸੰਧ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਮਾਲਾਵਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਤਰੱਕੀ ਅਤੇ ਰੌਣਕ ਦੇਖੀ, ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੁਖ-ਸਾਧਨ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਉਸ ਰੌਣਕ ਵਾਲੀ ਸੜਕ ‘ਤੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਭੀਮ ਅਤੇ ਧਨੰਜਯ ਜਿਵੇਂ ਮਹਾਨ ਪੁਰਖ ਨੇ, ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਮਾਲਾਵਾਂ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਲੈ ਲਈਆਂ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਦੁਕਾਨਾਂ ਤੋਂ ਵਪਾਰੀ ਤੋਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਕਪੂਰ, ਸੁਗੰਧਤ ਸਿੰਗ ਅਤੇ ਫਲ ਵੀ ਲੈ ਲਏ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਖੇਡਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਸਾਰੇ ਫਿੱਟੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨੇ, ਮਾਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਚਮਕਦਾਰ ਕੰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ, ਜਰਾਸੰਧ ਦੇ ਗਿਆਨਵਾਨ ਨਿਵਾਸ ਵੱਲ ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਹਿਮਾਲਿਆ ਦੇ ਸ਼ੇਰਾਂ ਵਾਂਗ, ਗੋ-ਚਮੜੀ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ, ਚੰਦਨ, ਅਗਰ ਅਤੇ ਸੁਗੰਧ ਨਾਲ ਰਚੀ ਹੋਈਆਂ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਯੁੱਧ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਹਾਥੀ ਦੀ ਸੁੰਡਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਮਗਧ ਦੇ ਛਾਤੀ-ਚੌੜੇ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਉਹ ਮਗਧ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪਾਸਲੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਰਾਹੀਂ ਦਾਖਲ ਹੋਏ। ਉਹ ਮਹਾਬਲੀ ਤਿੰਨ ਭਰੇ ਹੋਏ ਅੰਗਣਾਂ ਵਿਚੋਂ ਲੰਘ ਕੇ, ਗਰਵ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਤੇ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ, ਰਾਜੇ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚੇ। ਉਹ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਯੋਧੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਕੇ ਬੋਲੇ—‘ਹੋ!’ ਜਦ ਰਾਜਾ ਜਰਾਸੰਧ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਪੈਰ ਧੋਣ, ਮਧੁਪਾਰਕ ਅਤੇ ਗਾਂਵਾਂ ਦੇ ਯੋਗ ਸਨ, ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਾਣ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਤਦ ਉਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰਿਵਾਜ ਅਨੁਸਾਰ ਆਦਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਰਾਜਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਹਿਣ ਲੱਗਾ, ‘‘ਤੁਹਾਡਾ ਸੁਆਗਤ ਹੈ।’’ ਉਸ ਸਮੇਂ ਪਾਰਥ ਅਤੇ ਭੀਮ ਚੁੱਪ ਰਹੇ, ਹੇ ਜਨਮੇਜਯ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ, ਮਹਾਨ ਗਿਆਨ ਵਾਲਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਬੋਲੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਆਪਣੇ ਵਰਤ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦੇ ਸਨ, ਹੇ ਰਾਜਨ। ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਯਜਮਾਨ ਸ਼ਾਲਾ ਵਿੱਚ ਗੱਲ ਕਰਣਗੇ; ਰਾਜਾ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਗੱਲ ਕਰੇਗਾ। ਫਿਰ, ਜਦ ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਹੋਈ, ਉਹ ਜਿੱਥੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਇਕੱਠੇ ਸਨ, ਉੱਥੇ ਗਿਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਉਸਦਾ ਵਰਤ ਸੀ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ। ਜਦ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਸਨਾਤਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆ ਗਏ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਜੈਯ ਰਾਜਾ, ਅੱਧੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਵੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਹੇ ਭਾਰਤ। ਜਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਜੀਬ ਵੇਸ਼ ਵਿਚ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਜਰਾਸੰਧ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਪਰ, ਉਹ ਵੈਰੀ-ਨਾਸਕ ਯੋਧੇ, ਜਦ ਰਾਜਾ ਜਰਾਸੰਧ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਸਭ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਭਾਰਤਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ।