ସ୍ତିତପୂର୍ଵଂ ତଦାଽଽଭାଷ୍ଯ ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ପ୍ରିଯାଂ ତଦା। ଉତ୍ଥାପ୍ଯ ଚ ପୁନଃ ପାର୍ଥୋ ଯାହି ଯାହୀତି ଚାବ୍ରଵୀତ୍
ତାପରେ ସେ ପ୍ରିୟାଙ୍କୁ ମିଷ୍ଟି କଥା କହି, ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ପୁଣି ଉଠାଇ, 'ଚାଲ, ଚାଲ' ବୋଲି କହିଲେ।
ତତଃ ସୁଭଦ୍ରା ତ୍ଵରିତା ରଶ୍ମୀନ୍ସଂଗୃହ୍ଯ ପାଣିନା। ଚୋଦଯାମାସ ଜଵନାଞ୍ଶୀଗ୍ରମଶ୍ଵାନ୍କୃତତ୍ଵରା
ତାପରେ ସୁଭଦ୍ରା ତ୍ୱରା ହୋଇ ହାତରେ ରଶି ଧରି, ତୁରନ୍ତ ଘୋଡ଼ାମାନେକୁ ଦୌଡ଼ାଇଲେ।
ତତସ୍ତୁ କୃତସନ୍ନାହା ଵୃଷ୍ଣିଵୀରାଃ ସମାହିତାଃ। ପ୍ରତ୍ଯାନଯାର୍ଥଂ ପାର୍ଥସ୍ଯ ଜଵନୈସ୍ତୁରଗୋତ୍ତମୈଃ
ତାପରେ ସମସ୍ତ ଆୟୁଧଧାରୀ ବୃଷ୍ଣିବୀରମାନେ, ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଫେରାଇବା ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତ୍ୱରିତ ଘୋଡ଼ା ନେଇ ଯାତ୍ରା କଲେ।
ରାଜମାର୍ଗମନୁପ୍ରାପ୍ତା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପାର୍ଥସ୍ଯ ଵିକ୍ରମମ୍। ପ୍ରାସାଦପଙ୍କ୍ତିସ୍ତମ୍ଭେଷୁ ଵେଦିକାସୁ ଧ୍ଵଜେଷୁ ଚ
ରାଜପଥକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ପାର୍ଥଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ଦେଖି, ସେମାନେ ମହଳର ଶାରି ଥିବା ସ୍ତମ୍ଭ, ବେଦିକା ଓ ଧ୍ୱଜମାନେ ପାଖରେ ଦଢ଼ି ରହିଲେ।
ଅର୍ଜୁନସ୍ଯ ଶରାନ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିସ୍ମଯଂ ପରମଂ ଗତାଃ। କେଶଵସ୍ଯ ଵଚସ୍ତଥ୍ଯଂ ମନ୍ଯମାନାସ୍ତୁ ଯାଦଵାଃ
ଅର୍ଜୁନଙ୍କର ତୀର ଦେଖି ୟାଦବମାନେ ବଡ଼ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପଡ଼ିଗଲେ, ଏବଂ କେଶବଙ୍କ କଥା ସତ୍ୟ ବୋଲି ଭାବିଲେ।
ଅତୀତ୍ଯ ତଂ ରୈଵତକଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ ଵିପୃଥୋର୍ଵଚଃ। ଅର୍ଜୁନେନ କୃତଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଗନ୍ତୁକାମାସ୍ତୁ ଵୃଷ୍ଣଯଃ
ରୈବତକ ପାହାଡ଼ ଚାଡ଼ି, ବିପୃଥଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଅର୍ଜୁନ କଣ କରିଛନ୍ତି ଜାଣି, ବୃଷ୍ଣିମାନେ ଫେରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କଲେ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦୀର୍ଘଂ ଗତଂ ପାର୍ଥଂ ନ୍ଯଵର୍ତନ୍ତ ମହାରଥାଃ। ପୁରୋଦ୍ଯାନମତିକ୍ରମ୍ଯ ଵିଶାଲଂ ଚ ଗିରିଵ୍ରଜମ୍
ପାର୍ଥ ଦୂରକୁ ଚାଲିଯାଇଛନ୍ତି ବୋଲି ଶୁଣି, ସେମାନେ ରାଜବାଗ ଓ ବଡ଼ ଗିରିବ୍ରଜ ସହର ଛାଡ଼ି ଫେରିଗଲେ।
ସାନୁମୁଜ୍ଜଯିନୀଂ ଚୈଵ ଵନାନ୍ଯୁପଵନାନି ଚ। ପୁଣ୍ଯେଷ୍ଵାନର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରେଷୁ ଵାପୀପଦ୍ମସରାଂସି ଚ
ସେମାନେ ଉଜ୍ଜୟିନୀ ପାହାଡ଼ ଛାଡ଼ି, ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଉପବନ ଦେଖି, ଅନର୍ତ୍ତ ଦେଶର ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, ଝିଅଘାଟ, ପଦ୍ମପୁଖୁରି ଓ ବଡ଼ ଝିଅ ଦେଖିଲେ।
ପ୍ରାପ୍ଯ ଧେନୁମତୀତୀର୍ଥମଶ୍ଵରୋଧସରଃ ପ୍ରତି। ପ୍ରେକ୍ଷାଵର୍ତଂ ତତଃ ଶୈଲମମ୍ବୁଦଂ ଚ ନଗୋତ୍ତମମ୍
ଧେନୁମତୀ ତୀର୍ଥ ଓ ଘୋଡ଼ା ପାନିଖାଉଥିବା ସର ଛୁଇଁ, ପରେ ପ୍ରେକ୍ଷାବର୍ତ୍ତ ପାହାଡ଼ ଓ ଉଚ୍ଚ ଅମ୍ବୁଦ ପର୍ବତ ଦେଖିଲେ।
ଆରାଚ୍ଛୃଙ୍ଗମଥାସାଦ୍ଯ ତୀର୍ଣଃ କରଵତୀଂ ନଦୀମ୍। ପ୍ରାପ୍ଯ ସାଲ୍ଵେଯରାଷ୍ଟ୍ରାଣି ନିଷଧାନପ୍ଯତୀତ୍ଯ ଚ
ଉଚ୍ଚ ଶିଖରକୁ ପହଞ୍ଚି, କରବତୀ ନଦୀ ଚାଡ଼ି, ସାଲ୍ବେୟ ଦେଶକୁ ଯାଇ, ନିଷଧ ଦେଶ ମଧ୍ୟ ଚାଲିଗଲେ।
ଦେଵାପୃଥୁପୁରଂ ପଶ୍ଯନ୍ ସର୍ଵତଃ ସୁସମାହିତଃ। ତମତୀତ୍ଯ ମହାବାହୁର୍ଦେଵାରଣ୍ଯମପଶ୍ଯତ
ଦେବପୃଥୁ ସହର ଦେଖି, ସବୁଦିଗରେ ସଚେତନ ରହି, ସେଠାରୁ ଆଗକୁ ବଡ଼ ବାହୁଅଳା ଜଣେ ଦେବାରଣ୍ୟ ଦେଖିଲେ।
ପୂଜଯାମାସୁରାଯାନ୍ତଂ ଦେଵାରଣ୍ଯେ ମହର୍ଷଯଃ। ସ ଵନାନି ନଦୀଃ ଶୈଲାନ୍ ଗିରିପ୍ରସ୍ରଵଣାନି ଚ
ଦେବାରଣ୍ୟର ମହାର୍ଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆସିବାରେ ସମ୍ମାନ କଲେ; ସେ ଜଙ୍ଗଲ, ନଦୀ, ପାହାଡ଼ ଓ ପାହାଡ଼ ଝରଣା ଦେଖିଲେ।
ଅତୀତ୍ଯ ଚ ତଦା ପାର୍ଥଃ ସୁଭଦ୍ରାସାରଥିସ୍ତଦା। କୌରଵଂ ଵିଷଯଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଵିଶୋକଃ ସମପଦ୍ଯତ
ତାପରେ ପାର୍ଥ, ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ସାରଥି କରି, ସେଠିଠାରୁ ଚାଲି, କୌରବ ଦେଶକୁ ପହଞ୍ଚି, ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲେ।
ସୋଦର୍ଯାଣାଂ ମହାବାହୁଃ ସିଂହାଶଯମିଵାଶଯମ୍। ଦୂରାଦୁପଵନୋପେତଂ ସମନ୍ତାତ୍ସଲିଲାଵୃତମ୍
ବଡ଼ ବାହୁଅଳା ଅର୍ଜୁନ, ନିଜ ଭଉଣୀ ସହିତ, ଦୂର ଉପବନରେ, ସବୁପଟେ ପାଣି ଘେରିଥିବା ଏକ ସ୍ଥାନରେ, ସିଂହ ଭଳି ବିଶ୍ରାମ କଲେ।
ଭଦ୍ରଯା ମୁଦିତୋ ଜିଷ୍ଣୁର୍ଦଦର୍ଶ ଵୃଜିନଂ ପୁରମ୍
ସୁଭଦ୍ରା ସହ ଖୁସି ହୋଇ, ଜିଷ୍ଣୁ ଭୃଜିନ ସହର ଦେଖିଲେ।
କ୍ରୋଶଣାତ୍ରେ ପୁରସ୍ଯାସୀଦ୍ଗୋଷ୍ଠଂ ପାର୍ଥସ୍ଯ ଶୋଭନମ୍। ତତ୍ରାପି ଯାତ୍ଵା ବୀଭତ୍ସୁର୍ନିଵିଷ୍ଟୋ ଯଦୁକନ୍ଯଯା
କ୍ରୋଶଣାତ୍ର ଉପନଗରରେ ପାର୍ଥଙ୍କର ଏକ ଭଲ ଗୋଖାତି ଥିଲା; ସେଠାକୁ ଯାଇ, ବୀଭତ୍ସୁ ଯଦୁକୁଳ ଝିଅ ସହିତ ରହିଲେ।
ତତଃ ସୁଭଦ୍ରାଂ ସତ୍କୃତ୍ଯ ପାର୍ଥୋ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍। ଗୋପିକାନାଂ ତୁ ଵେଷେଣ ଗଚ୍ଛ ତ୍ଵଂ ଵୃଜିନଂ ପୁରମ୍
ତାପରେ ପାର୍ଥ, ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ଆଦର କରି, କହିଲେ: 'ତୁମେ ଗୋପୀ ଭେଷ ଧରି, ଭୃଜିନ ସହରକୁ ଯାଅ।'
କାମଵ୍ଯାହାରିଣୀ କୃଷ୍ଣା ରୋଚତାଂ ତେ ଵଚୋ ମମ। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତୁ ପରୁଷଂ ବ୍ରୂଯାତ୍ସହ ତତ୍ର ମଯାଗତାମ୍
'କୃଷ୍ଣା, ତୁମ ଭାଷା ମଜାଲାଗୁ, ମୋ କଥା ଭଲ ଲାଗୁ। କିଛି କଠୋର କଥା ଶୁଣିଲେ, କହିବା- ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ଏଠାକୁ ଆସିଛି।'
ଅନ୍ଯଵେଷେଣ ତୁ ଗତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସା ତ୍ଵାଂ ପ୍ରିଯଂ ଵଦେତ୍। ଯତ୍ତୁ ସା ପ୍ରଥମଂ ବ୍ରୂଯାନ୍ନ ତସ୍ଯାସ୍ତି ନିଵର୍ତନମ୍
'ଅନ୍ୟ ଭେଷରେ ଦେଖି, ସେ ତୁମକୁ ମିଷ୍ଟି କଥା କହିଲେ, ସେ ପ୍ରଥମେ ଯାହା କହିବେ, ତାହାରୁ ପଛକୁ ଫେରିବା ନାହିଁ।'
ତସ୍ମାନ୍ମାନଂ ଚ ଦର୍ପଂ ଚ ଵ୍ଯପନୀଯ ସ୍ଵଯଂ ଵ୍ରଜ। ତସ୍ଯ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସୁଭଦ୍ରା ପ୍ରତ୍ଯଭାଷତ
'ତେଣୁ ମନର ଗର୍ବ ଓ ଅଭିମାନ ଛାଡ଼ି, ନିଜେ ଯାଅ।' ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସୁଭଦ୍ରା ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ଏଵମେତତ୍କରିଷ୍ଯାମି ଯଥା ତ୍ଵଂ ପାର୍ଥ ଭାଷସେ। ସୁଭଦ୍ରାଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସୁପ୍ରୀତଃ ପାକଶାସନିଃ
'ପାର୍ଥ, ତୁମେ ଯେପରି କହିଲ, ମୁଁ ସେପରି କରିବି।' ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ।
ଗୋପାଲାନ୍ସ ସମାନୀଯ ତ୍ଵରିତୋ ଵାକ୍ଯମବ୍ରଵୀତ୍। ତରୁମ୍ଯଃ ସନ୍ତି ଯାଵନ୍ତ୍ଯସ୍ତାଃ ସର୍ଵା ଵ୍ରଜଯୋଷିତଃ
ସେ ଗୋପାଳମାନେକୁ ଡାକି, ତ୍ୱରିତ କହିଲେ: 'ଯେଉଁ ସମସ୍ତେ ଉପବନରେ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ସବୁ ଗୋପୀ।'
ଆଗଚ୍ଛନ୍ତୁ ଗମିଷ୍ଯନ୍ତ୍ଯା ଭଦ୍ରଯା ସହ ସଙ୍ଗତାଃ। ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥଂ ପୁରଵରଂ କୃଷ୍ଣାଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଯଶସ୍ଵିନୀମ୍
ଯେଉଁମାନେ ଯାଉଥିବା ଭଦ୍ରାଙ୍କ ସହିତ ଏଠାରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ସବୁଏ ଇନ୍ଦ୍ରପ୍ରସ୍ଥ ନାମକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ସହରକୁ ଯାଆନ୍ତୁ, ଶ୍ରୀମତୀ କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ।
ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ ଗୋପାଲୈରାନୀତା ଵ୍ରଜଯୋଷିତଃ। ତତସ୍ତାଭିଃ ପରିଵୃତାଂ ଵ୍ରଜସ୍ତ୍ରୀଭିଃ ସମନ୍ତତଃ
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଗୋପାଳମାନେ ବ୍ରଜର ସ୍ତ୍ରୀମାନେଙ୍କୁ ଆଣିଲେ। ତାପରେ, ସେ ବ୍ରଜର ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖରେ ଘେରାଯାଇ, ଯାତ୍ରା କଲେ।
ସୁଭଦ୍ରାଂ ତ୍ଵରମାଣଶ୍ଚ ରକ୍ତକୌଶେଯଵାସିନୀମ୍। ପାର୍ଥଃ ପ୍ରସ୍ଥାପଯାମାସ କୃତ୍ଵା ଗୋପାଲିକାଵପୁଃ
ଲାଲ ରେଶମ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ଓ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ଶୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ, ପାର୍ଥ ଗୋପାଳିକା ଭଳି ପରିଚୟ ଦେଇ, ପଠାଇଦେଲେ।
ସାଽଧିକଂ ତେନ ରୂପେଣ ଶୋଭମାନା ଯଶସ୍ଵିନୀ। `ଗୋପାଲିକାମଧ୍ଯଗତା ପ୍ରଯଯୌ ଵୃଜିନଂ ପୁରମ୍
ସେ ନୂତନ ରୂପରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଭା ପାଇ, ଗୋପାଳିକାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ରହି, ଯଶସ୍ବିନୀ ଶୁଭଦ୍ରା ବ୍ରଜିନପୁରକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ତ୍ଵରିତା ଖାଣ୍ଡଵପ୍ରସ୍ଥମାସସାଦ ଵିଵେଶ ଚ।' ଭଵନଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାସାଦ୍ଯ ଵୀରପତ୍ନୀ ଵରାଙ୍ଗନା
ତ୍ୱରାରେ ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚି, ସେ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗୃହକୁ ଦେଖି, ସେ ବୀରଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ଅନ୍ତରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଵଵନ୍ଦେ ପୃଥୁତାମ୍ରାକ୍ଷୀ ପୃଥାଂ ଭଦ୍ରା ପିତୃଷ୍ଵସାମ୍। ତାଂ କୁନ୍ତୀ ଚାରୁସର୍ଵାଙ୍ଗୀମୁପାଜିଘ୍ରତ ମୂର୍ଧନି
ବିଶାଳ ଲାଲ ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ଭଦ୍ରା, ତାଙ୍କ ପିତୃସ୍ୱସା ପୃଥାଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ ମଧୁର ଥିବା କୁନ୍ତୀ, ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ମୁହଁ ଲଗାଇ ଆଶୀର୍ବାଦ କଲେ।
ପ୍ରୀତ୍ଯା ପରମଯା ଯୁକ୍ତା ଆଶୀର୍ଭିର୍ଯୁଞ୍ଜତାଽତୁଲାମ୍। ତତୋଽଭିଗମ୍ଯ ତ୍ଵରିତା ପୂର୍ଣେନ୍ଦୁସଦୃଶାନନା
ଅତ୍ୟନ୍ତ ସ୍ନେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ସେ ଅପୂର୍ବ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ। ତାପରେ, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ସଦୃଶ ମୁହଁ ଥିବା ଭଦ୍ରା ତ୍ୱରାରେ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ।
ଵଵନ୍ଦେ ଦ୍ରୌପଦୀଂ ଭଦ୍ରା ପ୍ରେଷ୍ଯାଽହମିତି ଚାବ୍ରଵୀତ୍। ପ୍ରତ୍ଯୁତ୍ଥାଯ ତଦା କୃଷ୍ଣା ସ୍ଵସାରଂ ମାଧଵସ୍ଯ ଚ
ଭଦ୍ରା ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, 'ମୁଁ ଆପଣଙ୍କର ଦାସୀ' ବୋଲି କହିଲେ। ଏହା ଶୁଣି, କୃଷ୍ଣା ଉଠି ମାଧବଙ୍କ ଭଉଣୀଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ।