କୌତୂହଲେନ ନଗରଂ ପୂର୍ଯମାଣମିଵାଭଵତ୍। ଯତ୍ର ତେ ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ରାଃ ଶୋକଦୁଃଖସମନ୍ଵିତାଃ
ଉତ୍ସାହରେ ସହରଟି ମଣେ ହେଉଥିଲା ଯେପରି ଭରିଯାଇଛି, ଯେଉଁଠି ସେମାନେ—ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବାଘ ସମାନ, ଦୁଃଖ ଓ ଶୋକରେ ଭାରିତ—ପ୍ରବେଶ କରୁଥିଲେ।
ନିର୍ଗତାଶ୍ଚ ପୁରାତ୍ପୂର୍ଵଂ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପ୍ରବାଧିତାଃ। ପୁନର୍ନିଵୃତ୍ତା ଦିଷ୍ଟ୍ଯା ଵୈ ସହ ମାତ୍ରା ପରନ୍ତପାଃ
ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଷ୍କାସିତ ହୋଇ ସହର ଛାଡ଼ିଥିଲେ, ସେମାନେ ଏବେ ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ତାଙ୍କ ମାଆ ସହିତ ପୁନି ସହରକୁ ଫେରିଲେ।
ଇତ୍ଯେଵମୀରିତା ଵାଚୋ ଜନୈଃ ପ୍ରିଯଚିକୀର୍ଷୁଭିଃ।' ତତ ଉଚ୍ଚାଵଚା ଵାଚଃ ପ୍ରିଯାଃ ସର୍ଵତ୍ର ଭାରତ
ଲୋକମାନେ ସ୍ନେହ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ଏପରି କଥା କହିଲେ; ତାପରେ, ହେ ଭାରତ, ସମସ୍ତଠାରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ମଧୁର କଥା ଉଚ୍ଚରିତ ହେଲା।
ଅଯଂ ସ ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ରଃ ପୁନରାଯାତି ଧର୍ମଵିତ୍
ଏହିଅଟେ ସେ ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବାଘ, ଧର୍ମକୁ ଜାଣିଥିବା, ପୁନି ଫେରିଆସୁଛନ୍ତି।
ଯୋ ନଃ ସ୍ଵାନିଵ ଦାଯାଦାନ୍ଧର୍ମେଣ ପରିରକ୍ଷତି। ଅଦ୍ଯ ପାଣ୍ଡୁର୍ମହାରାଜୋ ଵନାଦିଵ ମନଃପ୍ରିଯମ୍
ଯିଏ ଆମ ପ୍ରକୃତ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀମାନେକୁ ନିଜ ସନ୍ତାନ ପରି ଧର୍ମରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି—ଆଜି ଆମ ହୃଦୟର ପ୍ରିୟ ପାଣ୍ଡୁ ରାଜା ଅଟେ ଅରଣ୍ୟରୁ ଫେରିଆସିଛନ୍ତି।
ଆଗତଶ୍ଚୈଵମସ୍ମାକଂ ଚିକୀର୍ଷନ୍ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ। କିଂ ନ୍ଵଦ୍ଯ ସୁକୃତଂ କର୍ମ ସର୍ଵେଷାଂ ନଃ ପ୍ରିଯଂ ପରମ୍
ସେ ଏପରି ଭାବେ ଆମ ପାଖକୁ ଆସିଛନ୍ତି, ଭଲ କିଛି କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; ଆଜି ଆମ ସମସ୍ତଙ୍କ ଜୀବନରେ କେଉଁ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟ ହେଲା ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏପରି ପ୍ରମୋଦ ମିଳିଲା?
ଯନ୍ନଃ କୁନ୍ତୀସୁତା ଵୀରା ଭର୍ତାରଃ ପୁନରାଗତାଃ। ଯଦି ଦତ୍ତଂ ଯଦି ହୁତଂ ଯଦି ଵାପ୍ଯସ୍ତି ନସ୍ତପଃ। ତେନ ତିଷ୍ଠନ୍ତୁ ନଗରେ ପାଣ୍ଡଵାଃ ଶରଦାଂ ଶତମ୍
ଯେପରି ଆମ କୁନ୍ତୀଙ୍କ ପୁଅମାନେ, ଏହି ବୀରମାନେ, ଆମ ପ୍ରଭୁମାନେ, ପୁନି ଫେରିଆସିଛନ୍ତି—ଯଦି ଆମେ କିଛି ଦାନ କରିଛୁ, କିମ୍ବା ହୋମ କରିଛୁ, କିମ୍ବା କିଛି ତପସ୍ୟା ଅଛି—ସେ ଶୁଭଫଳରେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ଏହି ସହରରେ ଶତ ବର୍ଷ ରୁହନ୍ତୁ।
ତତସ୍ତେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ଭୀଷ୍ମସ୍ଯ ଚ ମହାତ୍ମନଃ। ଅନ୍ଯେଷାଂ ଚ ତଦର୍ହାଣାଂ ଚକ୍ରୁଃ ପାଦାଭିଵନ୍ଦନମ୍
ତାପରେ ସେମାନେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ମହାତ୍ମା ଭୀଷ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟ ଯେଉଁମାନେ ଗରିମାଯୁକ୍ତ, ସେମାନଙ୍କ ପାଦରେ ଶିର ନମାଇଲେ।
ପୃଷ୍ଟାସ୍ତୁ କୁଶଲପ୍ରଶ୍ନଂ ସର୍ଵେଣ ନଗରେଣ ତେ। ସମାଵିଶନ୍ତ ଵେଶ୍ମାନି ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ଶାସନାତ୍
ସହରର ସମସ୍ତ ଲୋକ ତାଙ୍କ ସୁସ୍ଥତା ବିଷୟରେ ପଚାରିଲେ, ତାପରେ ସେମାନେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ନିଜ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଦୁର୍ଯୋଧନସ୍ଯ ମହିଷୀ କାଶିରାଜସୁତା ତଦା। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ପୁତ୍ରାଣାଂ ଵଧୂଭିଃ ସହିତା ତଦା
ସେ ସମୟରେ ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କ ରାଣୀ, କାଶୀରାଜଙ୍କ କନ୍ୟା, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟାମାନଙ୍କ ସହିତ ଥିଲେ।
ପାଞ୍ଚାଲୀଂ ପ୍ରତିଜଗ୍ରାହ ସାଧ୍ଵୀଂ ଶ୍ରିଯମିଵାପରାମ୍। ପୂଜଯାମାସ ପୂଜାର୍ହାଂ ଶଚୀଦେଵୀମିଵାଗତାମ୍
ସେ ସତୀ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଶ୍ରୀଦେବୀ ପରି ଗୃହଣ କଲେ, ଓ ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ ଥିବା ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଶଚୀଦେବୀ ପରି ଆଗ୍ରହରେ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ଵଵନ୍ଦେ ତତ୍ର ଗାନ୍ଧାରୀଂ କୃଷ୍ଣଯା ସହ ମାଧଵୀ। ଆଶିଷଶ୍ଚ ପ୍ରଯୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ପାଞ୍ଚାଲୀଂ ପରିଷସ୍ଵଜେ
ସେଠାରେ ମାଧବୀ, କୃଷ୍ଣାଙ୍କ ସହିତ, ଗାନ୍ଧାରୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ, ସେ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ।
ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯୈଵ ଗାନ୍ଧାରୀ କୃଷ୍ଣାଂ କମଲଲୋଚନାମ୍। ପୁତ୍ରାଣାଂ ମମ ପାଞ୍ଚାଲୀ ମୃତ୍ଯୁରେଵେତ୍ଯମନ୍ଯତ
ଗାନ୍ଧାରୀ କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ, ପଦ୍ମନୟନୀଙ୍କୁ, ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ଚିନ୍ତା କଲେ—'ଦ୍ରୌପଦୀ ମୋ ପୁଅମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ ସମାନ।'
ସଂଚିନ୍ତ୍ଯ ଵିଦୁରଂ ପ୍ରାହ ଯୁକ୍ତିତଃ ସୁବଲାତ୍ମଜା। କୁନ୍ତୀଂ ରାଜସୁତାଂ କ୍ଷତ୍ତଃ ସଵଧୂଂ ସପରିଚ୍ଛଦାମ୍
ଏପରି ଭାବି, ସୁବଳାନନ୍ଦିନୀ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଭାବେ ବିଦୁରଙ୍କୁ କହିଲେ—'କ୍ଷତ୍ତା, ରାଜକୁମାରୀ କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଝିଅମାନେ ଓ ପରିଚାରିକାମାନେ ସହିତ ଆଣ।'
ପାଣ୍ଡୋର୍ନିଵେଶନଂ ଶୀଘ୍ରଂ ନୀଯତାଂ ଯଦି ରୋଚତେ। କରଣେନ ମୁହୂର୍ତେନ ନକ୍ଷତ୍ରେଣ ଶୁଭେ ତିଥୌ
ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନଙ୍କର ନିବାସ ଯଦି ଆପଣଙ୍କୁ ଭଲ ଲାଗେ, ତେବେ ଶୀଘ୍ର ଭଲ ତିଥି ଓ ଶୁଭ ନକ୍ଷତ୍ରରେ ସମସ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହିତ ତିଆରି କରାଯାଉ।
ଯଥା ସୁଖଂ ତଥା କୁନ୍ତୀ ରଂସ୍ଯତେ ସ୍ଵଗୃହେ ସୁତୈଃ। ତଥେତ୍ଯେଵ ତଦା କ୍ଷତ୍ତା କାରଯାମାସ ତତ୍ତଥା
ଯେପରି କୁନ୍ତୀ ନିଜ ଘରେ ପୁଅମାନଙ୍କ ସହ ଶାନ୍ତିରେ ରହିପାରିବେ, ସେପରି ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବାକୁ ତୁରନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ।
ପୂଜଯାମାସୁରତ୍ଯର୍ଥଂ ବାନ୍ଧଵାଃ ପାଣ୍ଡଵାଂସ୍ତଦା। ନାଗରାଃ ଶ୍ରେଣିମୁଖ୍ଯାଶ୍ଚ ପୂଜଯନ୍ତି ସ୍ମ ପାଣ୍ଡଵାନ୍
ସେ ସମୟରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ଆତ୍ମୀୟମାନେ ବହୁତ ସମ୍ମାନ କଲେ; ସହରବାସୀ ଓ ବ୍ୟବସାୟୀ ସଂଘମୁଖ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଆଦର ଦେଲେ।
ଭୀଷ୍ମୋ ଦ୍ରୋଣଃ କୃପଃ କର୍ଣୋ ବାହ୍ଲୀକଃ ସସୁତସ୍ତଦା। ଶାସନାଦ୍ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ଅକୁର୍ଵନ୍ନତିଥିକ୍ରିଯାମ୍
ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, କୃପ, କର୍ଣ୍ଣ, ବାହ୍ଲୀକ ଓ ତାଙ୍କର ପୁଅ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଅତିଥି ସେବାର କାମ କଲେ।
ଏଵଂ ଵିହରତାଂ ତେଷାଂ ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ମହାତ୍ମନାମ୍। ନେତା ସର୍ଵସ୍ଯ କାର୍ଯସ୍ଯ ଵିଦୁରୋ ରାଜଶାସନାତ୍
ଏପରି ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ରହୁଥିବାବେଳେ, ରାଜାଙ୍କ ଆଦେଶରେ ବିଦୁର ସମସ୍ତ କାମର ଦେଖାଶୁଣା କରୁଥିଲେ।
ଵିଶ୍ରାନ୍ତାସ୍ତେ ମହାତ୍ମାନଃ କଂଚିତ୍କାଲଂ ସକେଶଵାଃ। ଆହୂତା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରେଣ ରାଜ୍ଞା ଶାନ୍ତନଵେନ ଚ
ସେଇ ମହାତ୍ମାମାନେ କେଶବଙ୍କ ସହ କିଛି ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେଠାରେ ବିଶ୍ରାମ କଲେ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ଶାନ୍ତନୁପୁତ୍ରଙ୍କ ଡାକରେ ଆସିଥିଲେ।
ଭ୍ରାତୃଭିଃ ସହ କୌନ୍ତେଯ ନିବୋଧେଦଂ ଵଚୋ ମମ। `ପାଣ୍ଡୁନା ଵର୍ଧିତଂ ରାଜ୍ଯଂ ପାଣ୍ଡୁନା ପାଲିତଂ ଜଗତ୍
କୁନ୍ତୀନନ୍ଦନ, ତୁମେ ତୁମ ଭାଇମାନେ ସହିତ ମୋ କଥା ଶୁଣ; ପାଣ୍ଡୁ ଏହି ରାଜ୍ୟକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲେ, ପାଣ୍ଡୁ ଏହି ଜଗତକୁ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ।
ଶାସନାନ୍ମମ କୌନ୍ତେଯ ମମ ଭ୍ରାତା ମହାବଲଃ। କୃତଵାନ୍ଦୁଷ୍କରଂ କର୍ମ ନିତ୍ଯମେଵ ଵିଶାଂପତେ
କୁନ୍ତୀନନ୍ଦନ, ମୋ ଆଦେଶରେ ମୋ ବଡ଼ ଭାଇ ସଦା ଦୁର୍ଲଭ କାମ କରିଥିଲେ, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ତସ୍ମାତ୍ତ୍ଵମପି କୌନ୍ତେଯ ଶାସନଂ କୁରୁ ମା ଚିରମ୍। ମମ ପୁତ୍ରା ଦୁରାତ୍ମାନଃ ସର୍ଵେଽହଂକାରସଂଯୁତାଃ
ତେଣୁ, କୁନ୍ତୀନନ୍ଦନ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଦେରି ନକରି ମୋ ଆଦେଶ ମାନ; କାରଣ, ମୋ ପୁଅମାନେ ସମସ୍ତେ ଦୁଷ୍ଟ ଓ ଅହଂକାରରେ ଭରିଆ।
ଶାସନଂ ନ କରିଷ୍ଯନ୍ତି ମମ ନିତ୍ଯଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିର। ସ୍ଵକାର୍ଯନିରତୈର୍ନିତ୍ଯମଵଲିପ୍ତୈର୍ଦୁରାତ୍ମଭିଃ
ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ମୋ ପୁଅମାନେ ସଦା ନିଜ କାମରେ ଲାଗିଥିବା, ଅଭିମାନୀ ଓ ଦୁଷ୍ଟମନ୍ତି, ସେମାନେ କେବେ ମୋ ଆଦେଶ ମାନିବେ ନାହିଁ।
ପୁନର୍ଵୈ ଵିଗ୍ରହୋ ମା ଭୂତ୍ଖାଣ୍ଡଵପ୍ରସ୍ଥମାଵିଶ। ନ ହି ଵୋ ଵସତସ୍ତତ୍ର କଶ୍ଚିଚ୍ଛକ୍ତଃ ପ୍ରବାଧିତୁମ୍
ପୁନି କୌଣସି ବିରୋଧ ହେଉ ନାହିଁ; ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥକୁ ପ୍ରବେଶ କର; ତୁମେ ସେଠାରେ ରହିଲେ କେହି ତୁମକୁ କଷ୍ଟ ଦେଇପାରିବେ ନାହିଁ।
ସଂରକ୍ଷ୍ଯମାଣାନ୍ପାର୍ଥେନ ତ୍ରିଦଶାନିଵ ଵଜ୍ରିଣା। ଅର୍ଧରାଜ୍ଯଂ ତୁ ସଂପ୍ରାପ୍ଯ ଖାଣ୍ଡଵପ୍ରସ୍ଥଣାଵିଶ
ପାର୍ଥଙ୍କ ରକ୍ଷାରେ ତୁମେ ଦେବତାମାନେ ବଜ୍ରଧାରୀଙ୍କ ଭଳି ନିରାପଦ ରହିବ; ଅର୍ଧ ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ଖାଣ୍ଡବପ୍ରସ୍ଥକୁ ପ୍ରବେଶ କର।
କେଶଵୋ ଯଦି ମନ୍ଯତେ ତତ୍କର୍ତଵ୍ଯମସଂଶଯମ୍
କେଶବ ଯଦି ଏହାକୁ ଉଚିତ ଭାବେ ମନେ କରନ୍ତି, ତେବେ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ଭାବରେ ଏହି କାମ କରାଯାଉ।
ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ତୁ ତଦ୍ଵାକ୍ଯଂ ନୃପଂ ସର୍ଵେ ପ୍ରଣମ୍ଯ ଚ। `ଵାସୁଦେଵେନ ସଂମନ୍ତ୍ର୍ଯ ପାଣ୍ଡଵାଃ ସମୁପାଵିଶନ୍
ସେଇ କଥା ଗ୍ରହଣ କରି, ସମସ୍ତେ ରାଜାଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ବାସୁଦେବଙ୍କ ସହ ପରାମର୍ଶ କରି, ପାଣ୍ଡବମାନେ ଆସନ ଗ୍ରହଣ କଲେ।
ଅଭିଷେକସ୍ଯ ସଂଭାରାନ୍କ୍ଷତ୍ତରାନଯ ମା ଚିରମ୍। ଅଭିଷିକ୍ତଂ କରିଷ୍ଯାମି ହ୍ଯଦ୍ଯ ଵୈ କୁରୁନନ୍ଦନମ୍
ହେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ, ଅଭିଷେକ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ସାମଗ୍ରୀ ଶୀଘ୍ର ଆଣ; ଆଜି ମୁଁ କୁରୁବଂଶର ଆନନ୍ଦକୁ ରାଜା ଭାବେ ଅଭିଷିକ୍ତ କରିବି।
ବ୍ରାହ୍ମଣା ନୈଗମଶ୍ରେଷ୍ଠାଃ ଶ୍ରେଣୀମୁଖ୍ଯାଶ୍ଚ ସର୍ଵତଃ। ଆହୂଯନ୍ତାଂ ପ୍ରକୃତଯୋ ବାନ୍ଧଵାଶ୍ଚ ଵିଶେଷତଃ
ସମସ୍ତ ଦିଗର ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ୟବସାୟୀ, ସଂଘମୁଖ୍ୟ, ପ୍ରଜା ଓ ବିଶେଷ କରି ଆତ୍ମୀୟମାନେ ଡାକାଯାଉ।