ତଦାଦାଯ ଚ ଲୁବ୍ଧସ୍ଯ ଲୋଭାଲ୍ଲୋଭୋଽଭ୍ଯଵର୍ଧତ। ତଥାହି ସର୍ଵମାଦାଯ ରାଜ୍ଯମସ୍ଯ ଜିହୀର୍ଷତି
ଲୋଭରେ ଏଭଳି ନେଇଥିବା ପରେ, ତାଙ୍କର ଲୋଭ ଆଉ ବଢ଼ିଗଲା; ସେ ସମସ୍ତ କିଛି ନେଇ, ଏବେ ରାଜ୍ୟକୁ ମଧ୍ୟ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।
ହୀନସ୍ଯ କରଣୈଃ ସର୍ଵୈରଚ୍ଛ୍ଵାସପରମସ୍ଯ ଚ। ଯତମାନୋଽପି ତଦ୍ରାଜ୍ଯଂ ନ ଶଶାକେତି ନଃ ଶ୍ରୁତଂ
ସେଇ ରାଜା ସମସ୍ତ କ୍ଷମତାରୁ ବଞ୍ଚିତ ଓ କେବଳ ଶ୍ୱାସ ନେବାରେ ଲାଗିଥିଲେ, ତଥାପି ଚେଷ୍ଟା କଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ରାଜ୍ୟ ରଖିପାରିଲେ ନାହିଁ—ଏହି କଥା ଆମେ ଶୁଣିଛୁ।
କିମନ୍ଯଦ୍ଵିହିତା ନୂନଂ ତସ୍ଯ ସା ପୁରୁଷେନ୍ଦ୍ରତା। ଯଦି ତେ ଵିହିତଂ ରାଜ୍ଯଂ ଭଵିଷ୍ଯତି ଵିଶାଂପତେ
ତାଙ୍କୁ ଏହି ରାଜ୍ୟ ଦେବାରେ ଭାଗ୍ୟ ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ କିଛି କାରଣ ଅଛି କି? ଯଦି ରାଜ୍ୟ ତୁମ ପାଇଁ ଲିଖାଯାଇଛି, ହେ ରାଜା, ତେବେ ନିଶ୍ଚିତ ତୁମର ହେବ।
ମିଷତଃ ସର୍ଵଲୋକସ୍ଯ ସ୍ଥାସ୍ଯତେ ତ୍ଵଯି ତଦ୍ଧୁଵମ୍। ଅତୋଽନ୍ଯଥା ଚେଦ୍ଵିହିତଂ ଯତମାନୋ ନ ଲପ୍ସ୍ଯସେ
ସମସ୍ତ ଲୋକ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ ଏହି ରାଜ୍ୟ ନିଶ୍ଚିତ ତୁମ ପାଖରେ ରହିବ; କିନ୍ତୁ ଭାଗ୍ୟ ଅନ୍ୟଥା ଲିଖିଥିଲେ, ଯେତେ ଚେଷ୍ଟା କରିଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଏହା ପାଇପାରିବେ ନାହିଁ।
ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵନ୍ନୁପାଦତ୍ସ୍ଵ ମନ୍ତ୍ରିଣାଂ ସାଧ୍ଵସାଧୁତାମ୍। ଦୁଷ୍ଟାନାଂ ଚୈଵ ବୋଦ୍ଧଵ୍ଯମଦୁଷ୍ଟାନାଂ ଚ ଭାଷିତମ୍
ଏଭଳି, ହେ ବୁଦ୍ଧିମାନ, ତୁମେ ତୁମ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେଙ୍କ ଭଲ କିମ୍ବା ଖରାପ ଚରିତ୍ରକୁ ଭଲଭାବେ ବୁଝ; ଦୁଷ୍ଟ ଓ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେଙ୍କ କଥା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବା ଦରକାର।
ଵିଦ୍ମ ତେ ଭାଵଦୋଷେଣ ଯଦର୍ଥମିଦମୁଚ୍ଯତେ। ଦୁଷ୍ଟ ପାଣ୍ଡଵହେତୋସ୍ତ୍ଵଂ ଦୋଷମାଖ୍ଯାପଯସ୍ଯୁତ
ଆମେ ଜାଣୁଛୁ ତୁମେ ନିଜ ମନର ଦୁର୍ଭାବନା ଦ୍ୱାରା ଏହି କଥା କହୁଛ; ପାଣ୍ଡବମାନେଙ୍କ ପ୍ରତି ଦ୍ୱେଷ ଥିବାକୁ ଦେଖି, ତୁମେ ତାଙ୍କ ଦୋଷ ଦେଖାଉଛ।
ହିତଂ ତୁ ପରମଂ କର୍ଣ ବ୍ରଵୀମି କୁଲଵର୍ଧନମ୍। ଅଥ ତ୍ଵଂ ମନ୍ଯସେ ଦୁଷ୍ଟଂ ବ୍ରୂହି ଯତ୍ପରମଂ ହିତମ୍
ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଭଲ ଯାହା କୁଳର ମର୍ଯ୍ୟାଦା ବଢ଼ାଏ, ସେହି କଥା କହୁଛି କର୍ଣ୍ଣ। କିନ୍ତୁ ଯଦି ତୁମେ ଏହାକୁ ଖରାପ ଭାବୁଛ, ତେବେ ତୁମେ ଯାହାକୁ ସର୍ବାଧିକ ଭଲ ଭାବୁଛ, ସେ କଥା କହ।
ଅତୋଽନ୍ଯଥା ଚେତ୍କ୍ରିଯତେ ଯଦ୍ବ୍ରଵୀମି ପରଂ ହିତମ୍। କୁରଵୋ ଵୈ ଵିନଙ୍କ୍ଷ୍ଯନ୍ତି ନଚିରେଣୈଵ ମେ ମତିଃ
ମୁଁ ଯାହାକୁ ସର୍ବାଧିକ ଭଲ କହୁଛି, ତାହା ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ କିଛି କରାଯାଇଲେ, ମୋ ମତରେ କୁରୁମାନେ ଶୀଘ୍ର ନଷ୍ଟ ହେବେ।
ରାଜନ୍ନିଃସଂଶଯଂ ଶ୍ରେଯୋ ଵାଚ୍ଯସ୍ତ୍ଵମସି ବାନ୍ଧଵୈଃ। ନ ତ୍ଵଶୁଶ୍ରୂଷମାଣେ ଵୈ ଵାକ୍ଯଂ ସଂପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି
ରାଜା, ନିଶ୍ଚୟ ତୁମେ ତୁମ ଆତ୍ମୀୟମାନେଙ୍କ ଠାରୁ ଭଲ ପରାମର୍ଶ ପାଇବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ। କିନ୍ତୁ ତୁମେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହୁଁନାହାଁତେ, ଏହି ସମୟରେ ସେମାନଙ୍କ କଥାର କୌଣସି ମୂଲ୍ୟ ରହିନାହିଁ।
ପ୍ରିଯଂ ହିତଂ ଚ ତଦ୍ଵାକ୍ଯମୁକ୍ତଵାନ୍କୁରୁସତ୍ତମଃ। ଭୀଷ୍ମଃ ଶାନ୍ତନଵୋ ରାଜନ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଣାସି ତନ୍ନ ଚ
ଶାନ୍ତନୁପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମ, କୁରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ରାଜା, ତୁମ ପାଇଁ ଯାହା ଭଲ ଏବଂ ପ୍ରିୟ, ସେହି କଥା କହିଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ତୁମେ ସେଥିରେ ମନ ଦେଉନାହାଁ।
ତଥା ଦ୍ରୋଣେନ ବହୁଧା ଭାଷିତଂ ହିତମୁତ୍ତମମ୍। ତଚ୍ଚ ରାଧାସୁତଃ କର୍ଣୋ ମନ୍ଯତେ ନ ହିତଂ ତଵ
ଏଭଳି ଭାବରେ ଦ୍ରୋଣ ମଧ୍ୟ ବାରମ୍ବାର ତୁମ ପାଇଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଭଲ କଥା କହିଛନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ରାଧାପୁତ୍ର କର୍ଣ୍ଣ ଏହାକୁ ତୁମ ପାଇଁ ଭଲ ଭାବୁନାହାଁତି।
ଚିନ୍ତଯଂଶ୍ଚ ନ ପଶ୍ଯାମି ରାଜଂସ୍ତଵ ସୁହୃତ୍ତମମ୍। ଆଭ୍ଯାଂ ପୁରୁଷସିଂହାଭ୍ଯାଂ ଯୋ ଵା ସ୍ଯାତ୍ପ୍ରଜ୍ଞଯାଧିକଃ
ମୁଁ ଭାବିଲେ ମଧ୍ୟ, ରାଜା, ତୁମ ସମସ୍ତ ସୁହୃଦମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଏହି ଦୁଇଜଣ ସିଂହସମାନ ପୁରୁଷ ଠାରୁ ଅଧିକ ବୁଦ୍ଧିମାନ କେହି ଅଛନ୍ତି ବୋଲି ଦେଖିପାରୁନାହିଁ।
ଇମୌ ହି ଵୃଦ୍ଧୌ ଵଯସା ପ୍ରଜ୍ଞଯା ଚ ଶ୍ରୁତେନ ଚ। ସମୌ ଚ ତ୍ଵଯି ରାଜେନ୍ତ୍ର ତଥା ପାଣ୍ଡୁସୁତେଷୁ ଚ
ଏହି ଦୁଇଜଣ ବୟସରେ, ବୁଦ୍ଧିରେ ଓ ଶିକ୍ଷାରେ ବଡ଼। ରାଜା, ତୁମେ ଓ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଦୁଇଜଣ ସମାନ।
ଧର୍ମେ ଚାନଵରୌ ରାଜନ୍ସତ୍ଯତାଯାଂ ଚ ଭାରତ। ରାମାଦ୍ଦାଶରଥେଶ୍ଚୈଵ ଗଯାଚ୍ଚୈଵ ନ ସଂଶଯଃ
ଧର୍ମ ଓ ସତ୍ୟରେ ଏହି ଦୁଇଜଣ ଅପୂର୍ବ, ରାଜା। ରାମ ଦାଶରଥି ଓ ଗୟାଙ୍କ ସହିତ ମଧ୍ୟ ତୁଳନା କଲେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ନ ଚୋକ୍ତଵନ୍ତାଵଶ୍ରେଯଃ ପୁରସ୍ତାଦପି କିଂଚନ। ନ ଚାପ୍ଯପକୃତଂ କିଂଚିଦନଯୋର୍ଲକ୍ଷ୍ଯତେ ତ୍ଵଯି
ଏହି ଦୁଇଜଣ କେବେ ମଧ୍ୟ ଅପକୃତ କିଛି କହିନାହାନ୍ତି, ଏବଂ ତୁମ ପ୍ରତି ଏମାନେ ଦ୍ୱାରା କୌଣସି ଦୁଷ୍କର୍ମ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ।
ତାଵୁଭୌ ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ରାଵନାଗସି ନୃପେ ତ୍ଵଯି। ନ ମନ୍ତ୍ରଯେତାଂ ତ୍ଵଚ୍ଛ୍ରେଯଃ କଥଂ ସତ୍ଯପରାକ୍ରମୌ
ରାଜା, ଏହି ଦୁଇଜଣ ପୁରୁଷମଧ୍ୟରେ ବାଘସମାନ ଏବଂ ତୁମ ପ୍ରତି ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ। ସତ୍ୟ ଓ ପ୍ରତାପରେ ଦୃଢ଼ ଥିବା ଏମାନେ କିପରି ତୁମ ଭଲ ପାଇଁ ଚିନ୍ତା କରିବେ ନାହିଁ?
ପ୍ରଜ୍ଞାଵନ୍ତୌ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠାଵସ୍ମିଁଲ୍ଲୋକେ ନରାଧିପ। ତ୍ଵନ୍ନିମିତ୍ତମତୋ ନେମୌ କିଂଚିଜ୍ଜିହ୍ମଂ ଵଦିଷ୍ଯତଃ
ଏମାନେ ଏହି ଜଗତରେ ସବୁଠାରୁ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଓ ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରାଜା। ତୁମ ପାଇଁ ଏମାନେ କେବେ ମଧ୍ୟ କୌଣସି ଟେଢ଼ା କଥା କହିବେ ନାହିଁ।
ଇତି ମେ ନୈଷ୍ଠିକୀ ବୁଦ୍ଧିର୍ଵର୍ତତେ କୁରୁନନ୍ଦନ। ନ ଚାର୍ଥହେତୋର୍ଧର୍ମଜ୍ଞୌ ଵକ୍ଷ୍ଯତଃ ପକ୍ଷସଂଶ୍ରିତମ୍
କୁରୁବଂଶର ଆନନ୍ଦ, ଏହା ମୋର ଦୃଢ଼ ବିଶ୍ୱାସ—ଏହି ଦୁଇଜଣ ଧର୍ମ ଜ୍ଞାନୀ କେବେ ମଧ୍ୟ ଲାଭ ପାଇଁ ପକ୍ଷପାତ କଥା କହିବେ ନାହିଁ।
ଏତଦ୍ଧି ପରମଂ ଶ୍ରେଯୋ ମନ୍ଯେଽହଂ ତଵ ଭାରତ। ଦୁର୍ଯୋଧନପ୍ରଭୃତଯଃ ପୁତ୍ରା ରାଜନ୍ଯଥା ତଵ
ଭାରତ, ଏହି କଥାକୁ ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଭଲ ଭାବୁଛି। କିନ୍ତୁ ଦୁର୍ୟୋଧନ ଓ ତୁମ ଅନ୍ୟ ପୁଅମାନେ ଏହାକୁ ଭିନ୍ନ ଭାବୁଛନ୍ତି, ରାଜା।
ତଥୈଵ ପାଣ୍ଡଵେଯାସ୍ତେ ପୁତ୍ରା ରାଜନ୍ନ ସଂଶଯଃ। ତେଷୁ ଚେଦହିତଂ କିଂଚିନ୍ମନ୍ତ୍ରଯେଯୁରତଦ୍ଵିଦଃ
ଏହିପରି ଭାବରେ ପାଣ୍ଡବପୁତ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ପୁଅ, ରାଜା, ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ସେମାନେ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ଯଦି ତୁମ ପାଇଁ କିଛି ଅଭିଷନ୍ଧି କରନ୍ତି, ତେବେ ଜଣାଶୁଣା ଲୋକେ ଏହାକୁ ବୁଝିପାରିବେ।
ମନ୍ତ୍ରିଣସ୍ତେ ନ ଚ ଶ୍ରେଯଃ ପ୍ରପଶ୍ଯନ୍ତି ଵିଶେଷତଃ। ଅଥ ତେ ହୃଦଯେ ରାଜନ୍ଵିଶେଷଃ ସ୍ଵେଷୁ ଵର୍ତତେ। ଅନ୍ତରସ୍ଥଂ ଵିଵୃଣ୍ଵାନାଃ ଶ୍ରେଯଃ କୁର୍ଯୁର୍ନ ତେ ଧ୍ରୁଵମ୍
ତୁମର ପରାମର୍ଶଦାତାମାନେ ବିଶେଷ କରି ତୁମର ଭଲ ଦେଖିପାରୁନାହାନ୍ତି। ଯଦି ତାଙ୍କ ହୃଦୟରେ ନିଜ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରତି ଆସକ୍ତି ଥାଏ, ତେବେ ସେମାନେ ଗୁପ୍ତ କଥା ଖୋଲିଦେଲେ ମଧ୍ୟ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତୁମର ଭଲ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଏତଦର୍ଥମିମୌ ରାଜନ୍ମହାତ୍ମାନୌ ମହାଦ୍ଯୁତୀ। ନୋଚତୁର୍ଵିଵୃତଂ କିଂଚିନ୍ନ ହ୍ଯେଷ ତଵ ନିଶ୍ଚଯଃ
ଏହି କାରଣରୁ, ରାଜା, ଏହି ଦୁଇଜଣ ମହାନ ଆତ୍ମା ଓ ମହାପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଲୋକ ଖୋଲାମେଳା କିଛି କହିନାହାନ୍ତି, କାରଣ ଏହା ତୁମର ନିଶ୍ଚିତ ମନସ୍କାମନୁହେଁ।
ଯଚ୍ଚାପ୍ଯଶକ୍ଯତାଂ ତେଷାମାହତୁଃ ପୁରୁଷର୍ଷଭୌ। ତତ୍ତଥା ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ର ତଵ ତଦ୍ଭଦ୍ରମସ୍ତୁ ତେ
ଏହି ଦୁଇଜଣ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯାହା ଅସମ୍ଭବ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି, ତାହା ଯେପରି ଅଛି, ରାଜା, ତାହିଁ ହେଉ। ଏହା ତୁମ ପାଇଁ ଶୁଭ ହେଉ।
କଥଂ ହି ପାଣ୍ଡଵଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ସଵ୍ଯସାଚୀ ଧନଞ୍ଜଯଃ। ଶକ୍ଯୋ ଵିଜେତୁଂ ସଂଗ୍ରାମେ ରାଜନ୍ମଘଵତାପି ହି
ରାଜା, ଶ୍ରୀମାନ୍ ସବ୍ୟସାଚୀ ଧନଞ୍ଜୟ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମଘବାନ୍ ମଧ୍ୟ କିପରି ଜିତିପାରିବେ?
ଭୀମସେନୋ ମହାବାହୁର୍ନାଗାଯୁତବଲୋ ମହାନ୍। ରାକ୍ଷସାନାଂ ଭଯକରୋ ବାହୁଶାଲୀ ମହାବଲଃ
ଭୀମସେନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁଧାରୀ, ଦଶ ହଜାର ହାତୀର ଶକ୍ତି ଥିବା, ରାକ୍ଷସମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଭୟ ପାଆନ୍ତି, ସେ ଅତି ବଳବାନ ଓ ଶୂର।
ହିଡିମ୍ବୋ ନିହତୋ ଯେନ ବାହୁଯୁଦ୍ଧେନ ଭାରତ। ଯୋ ରାଵଣସମୋ ଯୁଦ୍ଧେ ତଥା ଚ ବକରାକ୍ଷସଃ
ହେ ଭାରତ, ଭୀମ ହିଡିମ୍ବାକୁ ବାହୁବଳରେ ମାରିଥିଲେ, ଯେଉଁଠି ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ରାବଣ ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ, ଏହିପରି ବକ ରାକ୍ଷସକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ହରାଇଥିଲେ।
ସ ଯୁଧ୍ଯମାନୋ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଭୀମୋ ଭୀମପରାକ୍ରମଃ।' କଥଂ ସ୍ମ ଯୁଧି ଶକ୍ଯେତ ଵିଜେତୁମମରୈରପି
ହେ ରାଜା, ଭୀମଙ୍କର ପ୍ରତାପ ଭୟଙ୍କର, ସେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବାବେଳେ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ କିପରି ତାଙ୍କୁ ହରାଇପାରିବେ?
ତଥୈଵ କୃତିନୌ ଯୁଦ୍ଧେ ଯମୌ ଯମସୁତାଵିଵ। କଥଂ ଵିଜେତୁଂ ଶକ୍ଯୌ ତୌ ରଣେ ଜୀଵିତୁମିଚ୍ଛତା
ଏଭଳି ଯମପୁତ୍ର ଦୁଇଜଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅତି ଦକ୍ଷ, ଯମଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ପରି; ଯେଉଁମାନେ ବଞ୍ଚିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି, ସେମାନେ କିପରି ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କୁ ହରାଇପାରିବେ?
ଯସ୍ମିନ୍ଧୃତିରନୁକ୍ରୋଶଃ କ୍ଷମା ସତ୍ଯଂ ପରାକ୍ରମଃ। ନିତ୍ଯାନି ପାଣ୍ଡଵେ ଜ୍ଯେଷ୍ଠେ ସ ଜୀଯେତ ରଣେ କଥମ୍
ଯାହାଙ୍କ ଭିତରେ ଦୃଢତା, କରୁଣା, ଧୈର୍ଯ୍ୟ, ସତ୍ୟ ଓ ପ୍ରତାପ ସଦା ରହିଛି, ସେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ; ତାଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ କିପରି ହରାଇପାରିବ?
ଯେଷାଂ ପକ୍ଷଧରୋ ରାମୋ ଯେଷାଂ ମନ୍ତ୍ରୀ ଜନାର୍ଦନଃ। କିଂ ନୁ ତୈରଜିତଂ ସଙ୍ଖ୍ଯେ ଯେଷାଂ ପକ୍ଷେ ଚ ସାତ୍ଯକିଃ
ଯାହାଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ବଳିଶାଳୀ ବଳରାମ, ମନ୍ତ୍ରଦାତା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଓ ସାତ୍ୟକି ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ କିପରି ଯୁଦ୍ଧରେ ହାରିପାରିବେ?