ଅଯଂ ଦେଶଶ୍ଚ କାଲଶ୍ଚ ପାଣ୍ଡଵାହରଣାଯ ନଃ। ନ ଚେଦେଵଂ କରିଷ୍ଯଧ୍ଵଂ ଲୋକେ ହାସ୍ଯା ଭଵିଷ୍ଯଥ
ଏହି ସମୟ ଓ ସ୍ଥାନ ଆମ ପାଇଁ ପାଣ୍ଡବମାନେକୁ ଧରିବାର ଉପଯୁକ୍ତ। ଯଦି ଏଭଳି କରିବେ ନାହିଁ, ତେବେ ସମସ୍ତ ଲୋକ ମଧ୍ୟରେ ହସ୍ୟସ୍ପଦ ହେବେ।
ଯମେତେ ସଂଶ୍ରିତା ଵସ୍ତୁଂ କାମଯନ୍ତେ ଚ ଭୂମିପମ୍। ସୋଽଲ୍ପଵୀର୍ଯବଲୋ ରାଜା ଦ୍ରୁପଦୋ ଵୈ ମତୋ ମମ
ଯେ ରାଜାଙ୍କୁ ସେମାନେ ଆଶ୍ରୟ ନେଇଛନ୍ତି ଓ ରହିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି, ସେ ମୋ ମତରେ ଦ୍ରୁପଦ, ଅତି କମ୍ ଶକ୍ତି ଓ ବଳ ଥିବା ରାଜା।
ଯାଵଦେତାନ୍ନ ଜାନନ୍ତି ଜୀଵତୋ ଵୃଷ୍ଣିପୁଙ୍ଗଵାଃ। ଚୈଦ୍ଯଶ୍ଚ ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ରଃ ଶିଶୁପାଲଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଷ୍ଣିମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ପ୍ରବଳ ଚେଦିରାଜ ଶିଶୁପାଳ ଏହା ଜୀବନ୍ତ ଅବସ୍ଥାରେ ଜାଣିନାହାନ୍ତି,
ଏକୀଭାଵଂ ଗତୋ ରାଜ୍ଞା ଦ୍ରୁପଦେନ ମହାତ୍ମନା। ଦୁରାଧର୍ଷତରା ରାଜନ୍ଭଵିଷ୍ଯନ୍ତି ନ ସଂଶଯଃ
ବଡ଼ ମନ୍ତ୍ରୀ ଦ୍ରୁପଦ ରାଜା ଯେତେବେଳେ ସେମାନଙ୍କ ସହ ଏକତା ବନାଇନେବେ, ରାଜନ୍, ସେମାନେ ଅତି ଦୁର୍ଜୟ ହେଇଯିବେ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଯାଵଚ୍ଚଞ୍ଚଲତାଂ ସର୍ଵେ ପ୍ରାପ୍ନୁଵନ୍ତି ନରାଧିପାଃ। ତାଵଦେଵ ଵ୍ଯଵସ୍ଯାମଃ ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ଵଧଂ ପ୍ରତି
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମସ୍ତ ରାଜାମାନେ ଅସ୍ଥିର ଅବସ୍ଥାରେ ଅଛନ୍ତି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମାତ୍ର ଆମେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ବିନାଶ ପାଇଁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବା ଉଚିତ।
ମୁକ୍ତା ଜତୁଗୃହାଦ୍ଭୀମାଦାଶୀଵିଷମୁଖାଦିଵ। ପୁନସ୍ତେ ଯଦି ମୁଚ୍ଯନ୍ତେ ମହନ୍ନୋ ଭଯମାଗତମ୍
ଯଦି ଭୀମ ଯେପରିକି ଲାକୁଡ଼ିଘରରୁ ବାହାରି ଆସିଥିଲେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଆଉଥରେ ବିପଦରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଯିବେ, ତେବେ ଆମ ପାଇଁ ବଡ଼ ଭୟ ଆସିପଡ଼ିବ।
ତେଷାମିହୋପଯାତାନାମେଷାଂ ତୁ ଚିରଵାସିନାମ୍। ଅନ୍ତରେ ଦୁଷ୍କରଂ ସ୍ଥାତୁଂ ଗଜଯୋର୍ମହତୋରିଵ
ଏଠାରେ ଯେମାନେ ଆସି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ବିପକ୍ଷରେ ଦଢ଼ି ରହିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟକର, ଦୁଇଟି ପ୍ରବଳ ହାତୀ ମଧ୍ୟରେ ଯେପରି।
ହନଧ୍ଵଂ ପ୍ରଗୃହୀତାନି ବଲାନି ବଲିନାଂ ଵରାଃ। ଯାଵନ୍ନଃ କୁରୁସେନାଯାଂ ପତନ୍ତି ପତଗା ଇଵ
ଓ ପ୍ରବଳମାନେ, ସେମାନଙ୍କ ସଂଗୃହୀତ ସେନାକୁ ଧ୍ୱଂସ କର, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେମାନେ ପକ୍ଷୀମାନେ ପରି ଆମ କୁରୁ ସେନା ଉପରେ ଝପଟି ପଡ଼ିନାହାନ୍ତି।
ତାଵତ୍ସର୍ଵାଭିସାରେଣ ପୁରମେତଦ୍ଵିହନ୍ଯତାମ୍। ଏତନ୍ମମ ମତଂ ଚୈଵ ପ୍ରାପ୍ତକାଲଂ ନରର୍ଷଭ
ଏହି ସମସ୍ତେ ଏକଠା ହେବା ପୂର୍ବରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତିରେ ଏହି ସହରକୁ ଧ୍ୱଂସ କରାଯାଉ; ଏହା ମୋର ମତ ଏବଂ ସମୟ ଆସିଛି, ଓ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଶକୁନେର୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଭାଷମାଣସ୍ଯ ଦୁର୍ମତେଃ। ସୋମଦତ୍ତିରିଦଂ ଵାକ୍ଯଂ ଜଗାଦ ପରମଂ ତତଃ
ଦୁଷ୍ଟ ମନସ୍କ ଶକୁନିଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସୋମଦତ୍ତ ଏହି ଉତ୍ତମ ବାକ୍ୟ କହିଲେ:
ପ୍ରକୃତୀଃ ସପ୍ତ ଵୈ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଆତ୍ମନଶ୍ଚ ପରସ୍ଯ ଚ। ତଥା ଦେଶଂ ଚ କାଲଂ ଚ ଷଡ୍ଵିଧାନ୍ସ ନଯୋଦ୍ଗୁଣାନ୍
ନିଜ ଏବଂ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀଙ୍କ ସାତଟି ଗୁଣ, ଏହାସହିତ ଦେଶ, ସମୟ ଏବଂ ରାଜନୀତିର ଛଅଟି ଗୁଣ ବୁଝିବା ପରେ,
ସ୍ଥାନଂ ଵୃଦ୍ଧିଂ କ୍ଷଯଂ ଚୈଵ ଭୂମିଂ ମିତ୍ରାଣି ଵିକ୍ରମମ୍। ପ୍ରସମୀକ୍ଷ୍ଯାଭିଯୁଞ୍ଜୀତ ପରଂ ଵ୍ଯସନପୀଡିତମ୍
ଅବସ୍ଥା, ବୃଦ୍ଧି, ହ୍ରାସ, ଭୂମି, ମିତ୍ର ଏବଂ ପ୍ରଭାବକୁ ଭଲଭାବେ ବିଚାର କରି, ବିପଦରେ ପଡ଼ିଥିବା ଶତ୍ରୁ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିବା ଉଚିତ।
ତତୋଽହଂ ପାଣ୍ଡଵାନ୍ମନ୍ଯେ ମିତ୍ରକୋଶସମନ୍ଵିତାନ୍। ବଲସ୍ଥାନ୍ଵିକ୍ରମସ୍ଥାଂଶ୍ଚ ସ୍ଵକୃତୈଃ ପ୍ରକୃତିପ୍ରିଯାନ୍
ତେଣୁ, ମୁଁ ପାଣ୍ଡବମାନେଙ୍କୁ ମିତ୍ର ଓ ଧନରେ ସମୃଦ୍ଧ, ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭାବରେ ଦୃଢ଼, ଏବଂ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଜାଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଭାବରେ ଦେଖୁଛି।
ଵପୁଷା ହି ତୁ ଭୂତାନାଂ ନେତ୍ରାଣି ହୃଦଯାନି ଚ। ଶ୍ରୋତ୍ରଂ ମଧୁରଯା ଵାଚା ରମଯତ୍ଯର୍ଜୁନୋ ନୃଣାମ୍
ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ରୂପ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଖି ଓ ହୃଦୟ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ମଧୁର କଥା ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନଙ୍କ କାନ ଆନନ୍ଦ ପାଏ।
ନ ତୁ କେଵଲଦୈଵେନ ପ୍ରଜା ଭାଵେନ ଭେଜିରେ। ଯଦ୍ବଭୂଵ ମନଃକାନ୍ତଂ କର୍ମଣା ସ ଚକାର ତତ୍
କେବଳ ଭାଗ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରିନଥିଲେ; ଲୋକମନରେ ଯାହା ପ୍ରିୟ ଲାଗିଥିଲା, ସେଠାରେ ସେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ।
ନ ହ୍ଯଯୁକ୍ତଂ ନ ଚାସକ୍ତଂ ନାନୃତଂ ନ ଚ ଵିପ୍ରିଯମ୍। ଭାଷିତଂ ଚାରୁଭାଷସ୍ଯ ଜଜ୍ଞେ ପାର୍ଥସ୍ଯ ଭାରତୀ
ପାର୍ଥଙ୍କ ମଧୁର ଭାଷାରେ କେବେ ଅଯୋଗ୍ୟ, ଆସକ୍ତ, ମିଥ୍ୟା କିମ୍ବା ଅପ୍ରିୟ କଥା ଶୁଣାଯାଇନାହିଁ।
ତାନେଵଂଗୁଣସଂପନ୍ନାନ୍ସଂପନ୍ନାନ୍ରାଜଲକ୍ଷଣୈଃ। ନ ତାନ୍ପଶ୍ଯାମି ଯେ ଶକ୍ତାଃ ସମୁଚ୍ଛେତ୍ତୁଂ ଯଥା ବଲାତ୍
ଏପରି ଗୁଣ ଓ ରାଜଚିହ୍ନ ସହିତ ଯେଉଁମାନେ ଶୋଭିତ, ସେମାନଙ୍କୁ ବଳପୂର୍ବକ ଦଳନ କରିପାରିବେ ବୋଲି ମୁଁ କାହାକୁ ଦେଖୁନାହିଁ।
ପ୍ରଭାଵଶକ୍ତିର୍ଵିପୁଲା ମନ୍ତ୍ରଶକ୍ତିଶ୍ଚ ପୁଷ୍କଲା। ତଥୈଵୋତ୍ସାହଶକ୍ତିଶ୍ଚ ପାର୍ଥେଷ୍ଵପ୍ଯଧିତିଷ୍ଠତି
ପୃଥାପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ପ୍ରଭାବ ଓ ଶକ୍ତି, ଅଧିକ ପରାମର୍ଶ ଶକ୍ତି, ଏବଂ ଉତ୍ସାହ ଶକ୍ତି ବିଦ୍ୟମାନ।
ମୌଲମିତ୍ରବଲାନାଂ ଚ କାଲଜ୍ଞୋ ଵୈ ଯୁଧିଷ୍ଟିରଃ। ସାମ୍ନା ଦାନେନ ଭେଦେନ ଦଣ୍ଡେନେତି ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ
ଯୁଧିଷ୍ଠିର ମୌଳିକ ମିତ୍ର ଓ ସେନାର ଶକ୍ତି ଏବଂ ସମୟ ବୁଝନ୍ତି; ସେ ସାମ, ଦାନ, ଭେଦ, ଦଣ୍ଡ ଦ୍ୱାରା କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି।
ଅମିତ୍ରାଂଶ୍ଚ ତତୋ ଜେତୁନଂ ନ ରୋଷେଣେତି ମେ ମତିଃ। ପରିକ୍ରୀଯ ଧନୈଃ ଶତ୍ରୁଂ ମିତ୍ରାଣି ଚ ବଲାନି ଚ
ତେଣୁ, ମୋର ମତ ହେଉଛି ଶତ୍ରୁମାନେଙ୍କୁ କ୍ରୋଧ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ଧନ ଦେଇ, ମିତ୍ର ଓ ସେନାମାନେଙ୍କୁ ଜିତିବା ଉଚିତ।
ମୂଲଂ ଚ ସୁକୃତଂ କୃତ୍ଵା ଭୁଙ୍କ୍ତେ ଭୂମିଂ ଚ ପାଣ୍ଡଵଃ। ଅଶକ୍ଯାନ୍ପାଣ୍ଡଵାନ୍ମନ୍ଯେ ଦେଵୈରପି ସଵାସଵୈଃ
ଧର୍ମରେ ଭିତି ଦେଇ, ପାଣ୍ଡବ ଏହି ଭୂମିର ଉପଭୋଗ କରୁଛନ୍ତି; ମୁଁ ଭାବୁଛି, ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଜିତିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଯେଷାମର୍ଥେ ସଦା ଯୁକ୍ତୌ କୃଷ୍ଣସଂକର୍ଷଣାଵୁଭୌ। ଶ୍ରେଯଶ୍ଚ ଯଦି ମନ୍ଯଦ୍ଵଂ ମନ୍ମତଂ ଯଦି ଵା ମତମ୍
ଯାହାଙ୍କ ପାଇଁ କୃଷ୍ଣ ଓ ସଂକର୍ଷଣ ସଦା ଲାଗି ରହନ୍ତି; ଯଦି ଏହାକୁ ଆପଣ ଭଲ ଭାବୁଛନ୍ତି, କିମ୍ବା ମୋ ମତ ସହିତ ଏକମତ, ତେବେ—
ସଂଵିଦଂ ପାଣ୍ଡଵୈଃ ସର୍ଵୈଃ କୃତ୍ଵା ଯାମ ଯଥାଗତମ୍। ଗୋପୁରାଟ୍ଟାଲକୈରୁଚ୍ଚୈରୁପତଲ୍ପଶତୈରପି
ସମସ୍ତ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ସହିତ ବୁଝାପଡ଼ା କରି, ଯେପରି ଆସିଥିଲୁ, ସେପରି ଚଲିଯିବା ଭଲ; ଯଦିଓ ଏଠାରେ ଉଚ୍ଚ ଦ୍ୱାର, ମହଳ ଓ ଶତଶଃ ଅନ୍ତଃପୁର ଅଛି।
ଗୁପ୍ତଂ ପୁରଵରଶ୍ରେଷ୍ଠମେତଦଦ୍ଭିଶ୍ଚ ସଂଵୃତମ୍। ତୃଣଧାନ୍ଯେନ୍ଧରସୈସ୍ତଥା ଯନ୍ତ୍ରାଯୁଧୌଷଧୈଃ
ଏହି ଉତ୍ତମ ଓ ସୁରକ୍ଷିତ ସହର ଜଳରେ ଘେରାଯାଇଛି, ଏଠାରେ ଘାସ, ଧାନ୍ୟ, ଜଳାଣ, ଯନ୍ତ୍ର, ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଔଷଧ ଭରିଛି।
ଯୁକ୍ତଂ ବହୁକଵାଟୈଶ୍ଚ ଦ୍ରଵ୍ଯାଗାରସୁଵେଦିକୈଃ। ଭୀମୋଚ୍ଛ୍ରିତମହାଚକ୍ରଂ ବୃହଦଟ୍ଟାଲସଂଵୃତମ୍
ଏହି ସହରରେ ବହୁ ଦ୍ୱାର, ଗଦାଘର ଓ ବେଦି ଅଛି; ଭୀମଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଉଠାଯାଇଥିବା ବଡ଼ ଚକ୍ର ଓ ବିଶାଳ ମହଳ ଦ୍ୱାରା ଏହା ଘେରାଯାଇଛି।
ଦୃଢପ୍ରାକାରନିର୍ଯୂହଂ ଶତଘ୍ନୀଶତସଂକୁଲମ୍। ଐଷ୍ଟକୋ ଦାରଵୋ ଵପ୍ରୋ ମାନୁଷଶ୍ଚେତି ଯଃ ସ୍ମୃତଃ
ମଜବୁତ ପାହାଡ଼ିଆ ପ୍ରାଚୀର ଓ ବାହାର ଦେଉଳ, ଶତଶଃ ଯୁଦ୍ଧ ଯନ୍ତ୍ର ଭରିଛି; ଏହି ଦେଉଳ ଇଟ, କାଠ ଓ ମାଟିରେ ତିଆରି।
ପ୍ରାକାରକର୍ତୃଭିର୍ଵୀରୈର୍ନୃଗର୍ଭସ୍ତତ୍ର ପୂଜିତଃ। ତଦେତନ୍ନରଗର୍ଭେଣ ପାଣ୍ଡରେଣ ଵିରାଜତେ
ପ୍ରାଚୀର ତିଆରି କରୁଥିବା ବୀରମାନେ ଏଠାରେ ସମ୍ମାନିତ; ଏହି ସହର ପାଣ୍ଡର ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ହେବାରୁ ଅତି ଉଜ୍ୱଳ।
ସାଲେନାନେକତାଲେନ ସର୍ଵତଃ ସଂଵୃତଂ ପୁରମ୍। ଅନୁରକ୍ତାଃ ପ୍ରକୃତଯୋ ଦ୍ରୁପଦସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ
ଏହି ସହର ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବହୁ ତାଳ ଗଛର ଦେଉଳରେ ଘେରାଯାଇଛି; ମହାତ୍ମା ଦ୍ରୁପଦଙ୍କର ପ୍ରଜାମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭକ୍ତିଶୀଳ।
ଦାନମାନାର୍ଜିତାଃ ସର୍ଵେ ବାହ୍ଯାଭ୍ଯନ୍ତରଗାଶ୍ଚ ଯେ। ପ୍ରତିରୁଦ୍ଧାନିମାଞ୍ଜ୍ଞାତ୍ଵା ରାଜଭିର୍ଭୀମଵିକ୍ରମୈଃ
ଦାନ ଓ ସମ୍ମାନ ଦ୍ୱାରା ଜିତାଯାଇଥିବା ସମସ୍ତ, ଭିତର ବାହାର ଯେଉଁମାନେ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଏଠାରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ରଖିଛନ୍ତି; ଏହିମାନେ ଭୀମଶୂର ରାଜାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଅଟୁଟ ରହିଛନ୍ତି।
ଉପଯାସ୍ଯନ୍ତି ଦାଶାର୍ହାଃ ସମୁଦଗ୍ରୋଚ୍ଛ୍ରିତାଯୁଧାଃ। ତସ୍ମାତ୍ସଂନ୍ଧିଂ ଵଯଂ କୃତ୍ଵା ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ପାଣ୍ଡଵୈଃ
ଦାଶାର୍ହମାନେ ଉଚ୍ଚ ଅସ୍ତ୍ର ଧରି ଏଠାକୁ ଆସିବେ; ତେଣୁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ପୁତ୍ରମାନେ ଓ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ମିଳନ କରିବା ଉଚିତ।