ଯେନ କେନାଚରେଦ୍ଧର୍ମଂ ତସ୍ମିନ୍ଗର୍ହା ନ ଵିଦ୍ଯତେ। `ମହତୋଽତ୍ର ସ୍ତ୍ରିଯଂ କାମାଦ୍ଵାଧିତାଂ ତ୍ରାହି ମାମପି
ଯେଭଳି ଭାବେ ହେଉ, ଧର୍ମ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିପାରିବା ଉଚିତ; ଏଥିରେ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ। ମୋତେ ମଧ୍ୟ, ଯିଏ ମହାଦୁଃଖରେ କାମନାରେ ପୀଡ଼ିତ, ତାଙ୍କୁ ଯେପରି ଉଦ୍ଧାର କରନ୍ତି, ସେପରି ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
ଧର୍ମାର୍ଥକାମମୋକ୍ଷେଷୁ ଦଯାଂ କୁର୍ଵନ୍ତି ସାଧଵଃ। ତତ୍ତୁ ଧର୍ମମିତି ପ୍ରାହୁର୍ମୁନଯୋ ଧର୍ମଵତ୍ସଲାଃ
ଧର୍ମ, ଅର୍ଥ, କାମ ଓ ମୋକ୍ଷରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ସଦା ଦୟା କରନ୍ତି; ଧର୍ମକୁ ଭଲପାଉଥିବା ଋଷିମାନେ ଏହାକୁ ଧର୍ମ ବୋଲି କହନ୍ତି।
ଦିଵ୍ଯଜ୍ଞାନେନ ଜାନାମି ଵ୍ଯତୀତାନାଗତାନହମ୍। ତସ୍ମାଦ୍ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଵଃ ଶ୍ରେଯ ଆସନ୍ନଂ ସର ଉତ୍ତମମ୍
ମୋର ଦିବ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଗତ ଓ ଆଗାମୀ ସମୟ ବିଷୟରେ ଜାଣେ। ଏହିଥିରୁ ମୁଁ ତୁମମାନେଙ୍କୁ କହିବି—ଏଠାରେ ଏକ ଉତ୍ତମ ସରୋବର ନିକଟରେ ଅଛି, ଏହା ତୁମମାନେ ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଅଦ୍ଯାସାଦ୍ଯ ସରଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ଵିଶ୍ରମ୍ଯ ଚ ଵନସ୍ପତୌ। ଶ୍ଵଃ ପ୍ରଭାତେ ମହଦ୍ଭୂତଂ ପ୍ରାଦୁର୍ଭୂତଂ ଜଗତ୍ପତିମ୍
ଆଜି ଏହି ସରୋବରକୁ ପହଞ୍ଚି, ସ୍ନାନ କରି, ଗଛ ତଳେ ବିଶ୍ରାମ କର। ଆସନ୍ତାକାଲି ପ୍ରଭାତେ, ଏଠାରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଏବଂ ମହାନ ଜଗତ୍ନାଥ ପ୍ରକଟ ହେବେ।
ଵ୍ଯାସଂ କମଲପତ୍ରାକ୍ଷଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶୋକଂ ଵିହାସ୍ଯଥ। ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରାଦ୍ଵିଵାସଂ ଚ ଦହନଂ ଵାରଣାଵତେ
ତୁମେ କମଳନୟନ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପରେ, ତୁମର ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଦୂର ହେବ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅମାନେ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିବା ବନ୍ୟବାସ ଓ ବାରଣାବତରେ ଘଟିଥିବା ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୁଲିଯିବ।
ତ୍ରାଣଂ ଚ ଵିଦୁରାତ୍ତୁଭ୍ଯଂ ଵିଦିତଂ ଜ୍ଞାନଚକ୍ଷୁଷା। ଆଵାସେ ଶାଲିହୋତ୍ରସ୍ଯ ସ ଵୋ ଵାସଂ ଵିଧାସ୍ଯତି
ବିଦୁରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତୁମ ପାଇଁ ରକ୍ଷାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ହୋଇଛି, ଏହି କଥା ଜ୍ଞାନ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଜଣାପଡ଼େ। ଶାଳିହୋତ୍ରଙ୍କ ଘରେ ସେ ତୁମମାନେ ପାଇଁ ରହିବା ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବେ।
ଵର୍ଷଵାତାତପସହୋ ହ୍ଯଯଂ ପୁଣ୍ଯୋ ଵନସ୍ପତିଃ। ପୀତମାତ୍ରେ ତୁ ପାନୀଯେ କ୍ଷୁତ୍ପିପାସେ ଵିନଶ୍ଯତଃ
ଏହି ପବିତ୍ର ଗଛ ବର୍ଷା, ପବନ ଓ ତାପକୁ ସହିପାରେ। ପାଣି ପିଇଲେ, ତୁମର ଭୋକ ଓ ତ୍ରୁଷ୍ଣା ଦୂର ହେଇଯିବ।
ତପସା ଶାଲିହୋତ୍ରେଣ ସରୋ ଵୃକ୍ଷଶ୍ଚ ନିର୍ମିତଃ। କାଦମ୍ବାଃ ସାରସା ହଂସାଃ କୁରର୍ଯଃ କୁରରୈଃ ସହ
ଶାଳିହୋତ୍ରଙ୍କ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ଏହି ସରୋବର ଓ ଗଛ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି। ଏଠାରେ କାଦମ୍ବ, ସାରସ, ହଂସ, ଏବଂ କୁରର ପକ୍ଷୀମାନେ ସହ ତାଙ୍କ ସାଥୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।
ତସ୍ଯାସ୍ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା କୁନ୍ତୀ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍
ତାଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, କୁନ୍ତୀ ଏମିତି କହିଲେ।
ତ୍ଵଂ ହି ଧର୍ମଭୃତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ମଯୋକ୍ତଂ ଶୃଣୁ ଭାରତ
ତୁମେ ଧର୍ମବାନ୍ତିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ମୋ କଥା ଶୁଣ, ଭାରତ।
ରାକ୍ଷସ୍ଯେଷା ହି ଵାକ୍ଯେନ ଧର୍ମଂ ଵଦତି ସାଧୁ ଵୈ। ଭାଵେନ ଦୁଷ୍ଟା ଭୀମଂ ଵୈ କିଂ କରିଷ୍ଯତି ରାକ୍ଷସୀ
ଏହି ରାକ୍ଷସୀର କଥା ମାଧ୍ୟମରେ ନିଷ୍ଠା ଧର୍ମର କଥା ହେଉଛି। ମନରେ ଦୁଷ୍ଟ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହି ରାକ୍ଷସୀ ଭୀମଙ୍କୁ କଣ କରିପାରିବ?
ଏଵମେତଦ୍ଯଥାଽଽତ୍ଥ ତ୍ଵଂ ହିଡିମ୍ବେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ହିଡିମ୍ବା, ତୁମେ ଯେପରି କହିଛ, ଏହିପରି ଠିକ୍ ଅଛି; ଏଠାରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ସ୍ଥାତଵ୍ଯଂ ତୁ ତ୍ଵଯା ଧର୍ମେ ଯଥା ବ୍ରୂଯାଂ ସୁମଧ୍ଯମେ। `ନିତ୍ଯଂ କୃତାହ୍ନିକା ସ୍ନାତା କୃତଶୌଚା ସୁରୂପିଣୀ
ସୁନ୍ଦରୀ, ମୁଁ ଯେପରି କହିବି, ସେପରି ଧର୍ମରେ ତୁମେ ଅଟୁଟ ରୁହ। ପ୍ରତିଦିନ ନିୟମିତ କାର୍ଯ୍ୟ କର, ସ୍ନାନ କର, ଶୁଦ୍ଧ ରୁହ, ଏବଂ ତୁମର ରୂପ ରକ୍ଷା କର।
ସ୍ନାତଂ କୃତାହ୍ନିକଂ ଭଦ୍ରେ କୃତକୌତୁକମଙ୍ଗଲମ୍। ଭୀମସେନଂ ଭଜେଥାସ୍ତ୍ଵମୁଦିତେ ଵୈ ଦିଵାକରେ
ଭଦ୍ରେ, ସ୍ନାନ କରି, ନିୟମିତ କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ମଙ୍ଗଳ ସଜା କରି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉଦୟ ହେଲେ ତୁମେ ଭୀମସେନଙ୍କ ସମୀପକୁ ଯିବ।
ଅହସ୍ସୁ ଵିହରାନେନ ଯଥାକାମଂ ମନୋଜଵା। ଅଯଂ ତ୍ଵାନଯିତଵ୍ଯସ୍ତେ ଭୀମସେନଃ ସଦା ନିଶି
ଦିନେ ତୁମେ ଭଳିପରି ଭୀମଙ୍କ ସହ ଇଚ୍ଛାମତେ ଘୁରିପାର, ତ୍ୱରିତା; କିନ୍ତୁ ରାତିରେ ସବୁବେଳେ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଆଣିବାକୁ ପଡ଼ିବ।
ପ୍ରାକ୍ସନ୍ଧ୍ଯାତୋ ଵିମୋକ୍ତଵ୍ଯୋ ରକ୍ଷିତଵ୍ଯଶ୍ଚ ନିତ୍ଯଶଃ। ଏଵଂ ରମସ୍ଵ ଭୀମେନ ଯାଵଦ୍ଗର୍ଭସ୍ଯ ଵେଦନମ୍
ପ୍ରଭାତ ପୂର୍ବରୁ ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିବା ଓ ସବୁବେଳେ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ। ଏଭଳି ଭାବେ ଭୀମ ସହ ରହ, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗର୍ଭର ଚିହ୍ନ ଅନୁଭବ ହେଉନାହିଁ।
ଏଷ ତେ ସମଯୋ ଭଦ୍ରେ ଶୁଶ୍ରୂଷା ଚାପ୍ରମତ୍ତଯା। ନିତ୍ଯାନୁକୂଲଯା ଭୂତ୍ଵା କର୍ତଵ୍ଯଂ ଶୋଭନଂ ତ୍ଵଯା
ଭଦ୍ରେ, ଏହି ହେଉଛି ତୁମର ଚୁକ୍ତି। ସଦା ସଚେତନ ଓ ଭଲ ଭାବରେ ସେବା କରି, ନିତ୍ୟ ଉନ୍ମୁଖ ରୁହି, ଉଚିତ କାର୍ଯ୍ୟ କର।
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା କୁନ୍ତୀମଙ୍ଗେଽଧିରୋପ୍ଯ ସା। ଭୀମାର୍ଜୁନାନ୍ତରଗତା ଯମାଭ୍ଯାଂ ଚ ପୁରସ୍କୃତା
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ସେ କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ନିଜ ନିତମ୍ଭ ଉପରେ ବସାଇଲେ, ଭୀମ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟରେ ରଖି, ଯମଜ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ଚଲିଲେ।
ତିର୍ଯଗ୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରେ ଯାତି ହିଡିମ୍ବା ଭୀମଗାମିନୀ। ଶାଲିହୋତ୍ରସରୋ ରମ୍ଯମାସସାଦ ଜଲାର୍ଥିନୀ
ଭୀମଙ୍କ ସହ ଚାଲୁଥିବା ହିଡିମ୍ବା, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପାଖରେ ଯାଇ, ପାଣି ପାଇଁ ଆଶା କରି, ଶାଳିହୋତ୍ରଙ୍କ ମନୋହର ସରୋବରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ଵନସ୍ପତିତଲଂ ଗତ୍ଵା ପରିମୃଜ୍ଯ ଗୃହଂ ଯଥା। ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ଚ ଵାସଂ ସା କୃତ୍ଵା ପର୍ଣମଯଂ ତଥା
ଗଛ ତଳକୁ ଗିଲେ, ଘର ଭଳି ଭୂମିକୁ ପରିଷ୍କାର କଲେ, ଏବଂ ପାଣ୍ଡବମାନେ ପାଇଁ ପତ୍ରର ଘର ତିଆରି କଲେ।
ଆତ୍ମନଶ୍ଚ ତଥା କୁନ୍ତ୍ଯା ଏକୋଦ୍ଦେଶେ ଚକାର ସା। ପାଣ୍ଡଵାସ୍ତୁ ତତଃ ସ୍ନାତ୍ଵା ଶୁଦ୍ଧାଃ ସନ୍ଧ୍ଯାମୁପାସ୍ଯ ଚ
କୁନ୍ତୀ ମଧ୍ୟ ଏକାକି ଅଳଗା ଭାବେ ସ୍ନାନ କଲେ। ପାଣ୍ଡବମାନେ ସ୍ନାନ କରି, ସନ୍ଧ୍ୟାବନ୍ଦନା କରି ଶୁଦ୍ଧ ହେଲେ।
ତୃଷିତାଃ କ୍ଷୁତ୍ପିପାସାର୍ତା ଜଲମାତ୍ରେଣ ଵର୍ତଯନ୍। ଶାଲିହୋତ୍ରସ୍ତତୋ ଜ୍ଞାତ୍ଵା କ୍ଷୁଧାର୍ତାନ୍ପାଣ୍ଡଵାଂସ୍ତଦା
ତାଙ୍କର ତିବ୍ର ତ୍ରୁଷ୍ଣା ଓ ଭୋକରେ, ସେମାନେ କେବଳ ପାଣି ପିଇ ଦେହ ଚାଲାଇଲେ। ଏହା ଦେଖି, ଶାଲିହୋତ୍ର ପାଣ୍ଡବମାନେ ଭୋକରେ କଷ୍ଟ ପାଉଛନ୍ତି ବୋଲି ବୁଝିଲେ।
ମନସା ଚିନ୍ତଯାମାସ ପାନୀଯଂ ଭୋଜନଂ ମହତ୍। ତତସ୍ତେ ପାଣ୍ଡଵାଃ ସର୍ଵେ ଵିଶ୍ରାନ୍ତାଃ ପୃଥଯା ସହ
ସେ ମନେମନେ ବଡ଼ ପରିମାଣର ପାଣି ଓ ଖାଦ୍ୟ କିପରି ମିଳିବ, ଏହି ଭାବନା କରିଲେ। ତାପରେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ସମେତ ପୃଥା ଅରାମ କଲେ।
ଯଥା ଜତୁଗୃହେ ଵୃତ୍ତଂ ରାକ୍ଷସେନ କୃତଂ ଚ ଯତ୍। କୃତ୍ଵା କଥା ବହୁଵିଧାଃ କଥାନ୍ତେ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନମ୍
ସେମାନେ ଜତୁଗୃହରେ ଯେଉଁ ଘଟଣା ଘଟିଥିଲା ଓ ରାକ୍ଷସଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ବିଷୟରେ ବିସ୍ତୃତ କଥା କହିଲେ। ଏଭଳି ଅନେକ କଥା କହିବା ପରେ, ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ...
କୁନ୍ତୀ ରାଜସୁତା ଵାକ୍ଯଂ ଭୀମସେନମଥାବ୍ରଵୀତ୍। ଯଥା ପାଣ୍ଡୁସ୍ତଥା ମାନ୍ଯସ୍ତଵ ଜ୍ଯେଷ୍ଠୋ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ
ତେବେ ରାଜପୁତ୍ରୀ କୁନ୍ତୀ ଭୀମସେନଙ୍କୁ କହିଲେ, "ଯେପରି ତୁମ ପିତା ପାଣ୍ଡୁଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ, ସେପରି ତୁମ ବଡ଼ଭାଇ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ କରିବା ଦରକାର।"
ଅହଂ ଧର୍ମଵିଦାଽନେନ ମାନ୍ଯା ଗୁରୁତରା ତଵ। ତସ୍ମାତ୍ପାଣ୍ଡୁହିତାର୍ଥଂ ମେ ଯୁଵରାଜ ହିତଂ କୁରୁ
"ଏହି ଧର୍ମଜ୍ଞ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୁମଠାରୁ ଅଧିକ ସମ୍ମାନ ଦେଖିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ। ତେଣୁ, ପାଣ୍ଡୁବଂଶର ଭଲ ପାଇଁ ଯୁବରାଜଙ୍କ ଉପକାର କର।"
ନିକୃତା ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରେଣ ପାପେନାକୃତବୁଦ୍ଧିନା। ଦୁଷ୍କୃତସ୍ଯ ପ୍ରତୀକାରଂ ନ ପଶ୍ଯାମି ଵୃକୋଦର
"ଦୁର୍ୟୋଧନ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଅନ୍ୟାୟ ଭାବେ ଦୁଃଖିତ ହେଲୁ, ସେ ଦୁଷ୍ଟ ଓ ମନ୍ଦବୁଦ୍ଧି। ଭୀମ, ତାଙ୍କ ଦୁଷ୍କୃତିର କୌଣସି ଉପାୟ ମୁଁ ଦେଖୁନାହିଁ।"
ତସ୍ମାତ୍କତିପଯାହେନ ଯୋଗକ୍ଷେମଂ ଭଵିଷ୍ଯତି। କ୍ଷେମଂ ଦୁର୍ଗମିମଂ ଵାସଂ ଵତ୍ସ୍ଯାମ ହି ଯଥା ଵଯମ୍
"ତେଣୁ, କିଛି ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆମର ରକ୍ଷା ଓ ଜୀବିକା ଏହିଠାରେ ନିର୍ଭର କରିବ। ଆମେ ଏହି ଦୁର୍ଗମ ସ୍ଥାନରେ ଯେପରି ହେଉ, ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ବସିବାକୁ ପଡ଼ିବ।"
ଇଦମନ୍ଯନ୍ମହଦୁଃଖଂ ଧର୍ମକୃଚ୍ଛ୍ରଂ ଵୃକୋଦର। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵୈଵ ତ୍ଵାଂ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ ଅନଙ୍ଗାଭିପ୍ରଚୋଦିତା
"ଏହା ଆଉ ଏକ ବଡ଼ ଦୁଃଖ, ଧର୍ମର ପରୀକ୍ଷା ଭୀମ। ତୁମକୁ ଦେଖି, ସେ ଅନୁରାଗରେ ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ତୁମକୁ ବାଛିଛି।"
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଂ ଚ ମାଂ ଚୈଵ ଵରଯାମାସ ଧର୍ମତଃ। ଧର୍ମାର୍ଥଂ ଦେହି ପୁତ୍ରଂ ତ୍ଵଂ ସ ନଃ ଶ୍ରେଯଃ କରିଷ୍ଯତି
"ସେ ଧର୍ମର ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଓ ମୋତେ ବାଛିଥିଲେ। ଧର୍ମ ପାଇଁ, ପୁଅ ଦେଉ, ସେ ଆମ ପରିବାରର ଭଲ କରିବ।"