ଉଦାସୀନୋ ନିରୀକ୍ଷସ୍ଵ ନ କାର୍ଯଃ ସଂଭ୍ରମସ୍ତ୍ଵଯା। ନ ଜାତ୍ଵଯଂ ପୁନର୍ଜୀଵେନ୍ମଦ୍ବାହ୍ଵନ୍ତରମାଗତଃ
ତୁମେ ଶାନ୍ତ ହୋଇ ଦେଖ, ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ କିଛି ନାହିଁ। ମୋ ହାତ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଦାନବ ପଡ଼ିଲେ, ସେ କେବେ ଜୀବନ୍ତ ରହିପାରିବ ନାହିଁ।
ଭୁଜଯୋରନ୍ତରଂ ପ୍ରାପ୍ତୋ ଭୀମସେନସ୍ଯ ରାକ୍ଷସଃ। ଅମୃତ୍ଵା ପାର୍ଥଵୀର୍ଯେଣ ମୃତୋ ମା ଭୂଦିତି ଧ୍ଵନିଃ
ଭୀମସେନଙ୍କ ହାତ ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁ ଦାନବ ପଡ଼ିଛି, ପାର୍ଥଙ୍କ ବଳରେ ସେ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଯାଇଛି ବୋଲି ଧାରଣା କର।
ଅଯମସ୍ମାଂସ୍ତୁ ନୋ ହନ୍ଯାଜ୍ଜାତୁ ପାର୍ଥ ରାକ୍ଷସଃ। ଜୀଵନ୍ତଂ ନ ପ୍ରମୋକ୍ଷ୍ଯାମି ମା ଭୈଷୀର୍ଭରତର୍ଷଭ
ପାର୍ଥ, ଏହି ଦାନବ କେବେ ଆମକୁ ମାରିପାରିବ ନାହିଁ। ମୁଁ ଏହାକୁ ଜୀବନ୍ତ ଛାଡ଼ିବି ନାହିଁ; ଭୟ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, ଭାରତବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ପୂର୍ଵରାତ୍ରେ ପ୍ରଯୁକ୍ତୋଽସି ଭୀମ କ୍ରୂରେଣ ରକ୍ଷସା। କ୍ଷପା ଵ୍ଯୁଷ୍ଟା ନ ଚେଦାନୀଂ ସମାପ୍ତୋସୀନ୍ମହାରଣଃ
ଭୀମ, ରାତିର ଆରମ୍ଭରେ ଏହି କ୍ରୁର ଦାନବ ତୁମ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲା। ଯଦି ରାତି ଶେଷ ହେଉନଥାନ୍ତା, ଏହି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଶେଷ ହେଉନଥାନ୍ତା।
କିମେନନ ଚିରଂ ଭୀମ ଜୀଵତା ପାପରକ୍ଷସା। ଗନ୍ତଵ୍ଯେ ନ ଚିରଂ ସ୍ଥାତୁମିହ ଶକ୍ଯମରିନ୍ଦମ
ଭୀମ, ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ଦାନବ କେତେଦିନ ଆଉ ଜୀବନ୍ତ ରହିପାରିବ? ଶତ୍ରୁଦଳନ, ଏଠାରେ ଏହା ଆଉ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହିପାରିବ ନାହିଁ।
ପୁରା ସଂରଜ୍ଯତେ ପ୍ରାଚୀ ପୁରା ସନ୍ଧ୍ଯା ପ୍ରଵର୍ତତେ। ରୌଦ୍ରେ ମୁହୂର୍ତେ ରକ୍ଷାଂସି ପ୍ରବଲାନି ଭଵନ୍ତ୍ଯୁତ
ପୂର୍ବ ଆକାଶ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେବା ପୂର୍ବରୁ, ସନ୍ଧ୍ୟା ଆସିବା ପୂର୍ବରୁ, ଏହି ଭୟଙ୍କର ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଦାନବମାନେ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇଯାନ୍ତି।
ତ୍ଵରସ୍ଵ ଭୀମ ମା କ୍ରୀଡ ଜହି ରକ୍ଷୋ ଵିଭୀଷଣମ୍। ପୁରା ଵିକୁରୁତେ ମାଯାଂ ଭୁଜଯୋଃ ସାରମର୍ପଯ
ଭୀମ, ତୁମେ ଶୀଘ୍ର କର, ଖେଳନ୍ତୁ ନାହିଁ; ଏହି ଭୟଙ୍କର ଦାନବକୁ ତାହାର ମାୟା ଦେଖାଇବା ପୂର୍ବରୁ ମାରିଦିଅ; ତୁମ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ହାତ ମଧ୍ୟରେ ଦେଉ।
ମାହାତ୍ମ୍ଯମାତ୍ମନୋ ଵେତ୍ଥ ନରାଣାଂ ହିତକାମ୍ଯଯା। ରକ୍ଷୋ ଜହି ଯଥା ଶକ୍ରଃ ପୁରା ଵୃତ୍ରଂ ମହାବଲମ୍
ତୁମେ ନିଜ ଶକ୍ତି ବୁଝ, ଲୋକଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ ଚାହୁଁଛ। ଇନ୍ଦ୍ର ଯେପରି ବୃତ୍ରାସୁରକୁ ମାରିଥିଲେ, ସେପରି ଦାନବକୁ ମାର।
ଅଥଵା ମନ୍ଯସେ ଭାରଂ ତ୍ଵମିମଂ ରାକ୍ଷସଂ ଯୁଧି। ଆତିଷ୍ଠେ ତଵ ସାହାଯ୍ଯଂ ଶୀଘ୍ରମେଵ ତୁ ହନ୍ଯତାମ୍
ନହେଲେ, ଯଦି ତୁମେ ଏହି ଦାନବକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅତି ଭାରୀ ଭାବୁଛ, ମୁଁ ତୁମ ସ୍ଥାନରେ ନେଇ ତାକୁ ଶୀଘ୍ର ଧ୍ଵଂସ କରିଦେବି।
ଅଥଵା ତ୍ଵହମେଵୈନଂ ହନିଷ୍ଯାମି ଵୃକୋଦର। କୃତକର୍ମା ପରିଶ୍ରାନ୍ତଃ ସାଧୁ ତାଵଦୁପାରମ
ନହେଲେ, ବୃକୋଦର, ମୁଁ ନିଜେ ଏହି ଦାନବକୁ ମାରିଦେବି। ତୁମେ ତୁମ କାମ କରିଛ, ଏବେ କ୍ଲାନ୍ତ ହେଇପଡ଼ିଛ — ଏଠାରେ ଅଳ୍ପ ଅରାମ କର।
ଅର୍ଜୁନେନୈଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ଭୀମୋ ରୋଷାଜ୍ଜ୍ଵଲନ୍ନିଵ। ବଲମାହାରଯାମାସ ଯଦ୍ଵାଯୋର୍ଜଗତଃ କ୍ଷଯେ
ଏପରି ଅର୍ଜୁନ କହିବା ପରେ, ଭୀମ କ୍ରୋଧରେ ଜ୍ୱଳିଉଠିଲେ, ଏବଂ ସେ ଏମିତି ଶକ୍ତି ଆହ୍ୱାନ କଲେ, ଯେପରି ଦୁନିଆ ଶେଷ ହେବାକୁ ଯାଉଛି।
ତତସ୍ତସ୍ଯାମ୍ବୁଦାଭସ୍ଯ ଭୀମୋ ରୋଷାତ୍ତୁ ରକ୍ଷସଃ। ଅତ୍କ୍ଷିପ୍ଯାଭ୍ରାମଯଦ୍ଦେହଂ ତୂର୍ଣଂ ଶତଗୁଣଂ ତଦା
ତାପରେ, ଭୀମ କ୍ରୋଧରେ, ବଡ଼ ବଦଳିଆ ମେଘ ପରି ଦେହ ଥିବା ଦାନବକୁ ଧରି, ଶତଗୁଣ ଶକ୍ତିରେ ଘୁରାଇଦେଲେ।
ଇତି ଚୋଵାଚ ସଂକ୍ରୁଦ୍ଧୋ ଭ୍ରାମଯନ୍ରାକ୍ଷସୀଂ ତନୁମ୍। ଭୀମସେନୋ ମହାବାହୁରଭିଗର୍ଜନ୍ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ
ଏହିପରି ଦାନବଙ୍କ ଦେହକୁ ଘୁରାଉଥିବା ବେଳେ, ଭୀମସେନ, ବଳଶାଳୀ, କ୍ରୋଧରେ ପୁନିପୁନି ଗଜ୍ଜନ କରିଲେ।
ନରମାଂସୈର୍ଵୃଥା ପୁଷ୍ଟୋ ଵୃଥା ଵୃଦ୍ଧୋ ଵୃଥାମତିଃ। ଵୃଥାମରଣମର୍ହସ୍ତ୍ଵଂ ଵୃଥାଦ୍ଯ ନ ଭଵିଷ୍ଯସି
ତୁମେ ମଣିଷ ମାଂସ ଖାଇ ଅନ୍ୟଥା ପୁଷ୍ଟି ହେଲ, ଅନ୍ୟଥା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲ, ତୁମ ମନ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟଥା। ତୁମର ମୃତ୍ୟୁ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟଥା ହେବାଯୋଗ୍ୟ, ଏବେ ତୁମେ ଅନ୍ୟଥା ହେଇଯିବ।
କ୍ଷେମମଦ୍ଯ କରିଷ୍ଯାମି ଯଥା ଵନମକଣ୍ଟକମ୍। ନ ପୁନର୍ମାନୁଷାନ୍ହତ୍ଵା ଭକ୍ଷଯିଷ୍ଯସି ରାକ୍ଷସ
ଆଜି ମୁଁ ଏହି ଜଙ୍ଗଲକୁ କଣ୍ଟକ ହୀନ କରି ସୁରକ୍ଷିତ କରିଦେବି। ଦାନବ, ତୁମେ ପୁଣି ମଣିଷ ମାରି ଖାଇପାରିବ ନାହିଁ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଭୀମସେନସ୍ତଂ ନିଷ୍ପିଷ୍ଯ ଧରଣୀତଲେ। ବାହୁଭ୍ଯାମଵପୀଡ୍ଯାଶୁ ପଶୁମାରମମାରଯତ୍
ଏପରି କହି, ଭୀମସେନ ଦାନବକୁ ଭୂମିରେ ଚାପିଦେଲେ, ତାଙ୍କ ହାତରେ ଦ୍ରୁତ ଚାପ ଦେଇ, ପଶୁ ମାରିବା ପରି ମାରିଦେଲେ।
ସ ମାର୍ଯମାଣୋ ଭୀମେନ ନନାଦ ଵିପୁଲଂ ସ୍ଵନମ୍। ପୂରଯଂସ୍ତଦ୍ଵନଂ ସର୍ଵଂ ଜଲାର୍ଦ୍ରେ ଇଵ ଦୁନ୍ଦୁଭିଃ
ଭୀମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦମିତ ହେଉଥିବା ସମୟରେ ସେ ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ କଲେ, ଯାହାର ଶବ୍ଦ ସମଗ୍ର ଅରଣ୍ୟକୁ ଜଳରେ ଭିଜା ଢୋଳ ମାରିବା ପରି ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲା।
ବାହୁଭ୍ଯାଂ ଯୋକ୍ତ୍ରଯିତ୍ଵା ତଂ ବଲଵାନ୍ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନଃ। `ସମୁଦ୍ଧାମ୍ଯ ଶିରଶ୍ଚାସ୍ଯ ସଗ୍ରୀଵଂ ତଦପାହରତ୍
ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଭୀମ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ, ତାଙ୍କୁ ଦୁଇ ହାତରେ ଧରି, ଉଠାଇ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ସହ ଗଳାକୁ କାଟିଦେଲେ।
ତତୋ ଭିତ୍ତ୍ଵା ଶିରଶ୍ଚାସ୍ଯ ସଗ୍ରୀଵଂ ତଦୁଦାକ୍ଷିପତ୍। ତସ୍ଯ ନିଷ୍କର୍ଣନଯନଂ ନିର୍ଜିହ୍ଵଂ ରୁଧିରୋକ୍ଷିତମ୍
ତା’ପରେ ଭୀମ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ସହ ଗଳାକୁ କାଟି, ଏକ ପାଖକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ; ସେହି ମୁଣ୍ଡର କାନ ଛିଣ୍ଡା, ଚକ୍ଷୁ ଉଖଣା, ଜିହ୍ବା ନଥିଲା, ଏବଂ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଥିଲା।
ପ୍ରାଵିଦ୍ଧଂ ଭୀମସେନେନ ଶିରୋ ଵିଦଶନଂ ବଭୌ। ପ୍ରସାରିତଭୁଜୋଦ୍ଧୃଷ୍ଟୋ ଭିନ୍ନମାଂସତ୍ଵଗନ୍ତରଃ
ଭୀମସେନ ଯେଉଁ ମୁଣ୍ଡକୁ ଦୂରକୁ ଫିଙ୍ଗିଦେଲେ, ତାହା ଦାନ୍ତ ଦେଖାଉଥିଲା, ଚର୍ମ ଓ ମାଂସ ଫାଟିଯାଇଥିଲା, ହାତ ଚାଲିଥିଲା, ଦେଖିବାକୁ ଭୟଙ୍କର ଲାଗୁଥିଲା।
କବନ୍ଧଭୂତସ୍ତତ୍ରାସୀଦ୍ଦନୁର୍ଵଜ୍ରହତୋ ତଥା। ହିଡିମ୍ବଂ ନିହତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସଂହୃଷ୍ଟାସ୍ତେ ତରସ୍ଵିନଃ
ସେଠାରେ ସେ ମୁଣ୍ଡହୀନ ଦେହ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଆଘାତ ପାଇଥିବା ଗଛ ଭଳି ପଡ଼ିରହିଲା। ହିଡିମ୍ବଙ୍କୁ ମୃତ ଦେଖି ସେମାନେ ସବୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଲୋକ ଖୁସି ହେଲେ।
ହିଡିମ୍ବା ସା ଚ ସଂପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ନିହତଂ ରାକ୍ଷସଂ ରଣେ। ଅଦୃଶ୍ଯାଶ୍ଚୈଵ ଯେ ସ୍ଵସ୍ସ୍ଥାଃ ସମେତାଃ ସର୍ଷିଚାରଣାଃ
ହିଡିମ୍ବା, ସେଇ ରାକ୍ଷସକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୃତ ଦେଖି, ଏବଂ ଅଦୃଶ୍ୟ ଥିବା ଯେଉଁ ସବୁ ଋଷି ଓ ଚାରଣ ଥିଲେ, ସେମାନେ—
ପୂଜଯନ୍ତି ସ୍ମ ତଂ ହୃଷ୍ଟାଃ ସାଧୁସାଧ୍ଵିତି ପାଣ୍ଡଵମ୍। ଭ୍ରାତରଶ୍ଚାପି ସଂହୃଷ୍ଟା ଯୁଧିଷ୍ଠିରପୁରୋଗମାଃ
ସେମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ 'ଭଲ କଲେ, ଭଲ କଲେ' ବୋଲି ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଭାଇମାନେ ମଧ୍ୟ ଖୁସି ହେଲେ।
ଅପୂଜଯନ୍ନରଵ୍ଯାଘ୍ରଂ ଭୀମସେନମରିନ୍ଦମମ୍।' ଅଭିପୂଜ୍ଯ ମହାତ୍ମାନଂ ଭୀମଂ ଭୀମପରାକ୍ରମମ୍। ପୁନରେଵାର୍ଜୁନୋ ଵାକ୍ଯମୁଵାଚେଦଂ ଵୃକୋଦରମ୍
ସେମାନେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବାଘ ସମାନ, ଶତ୍ରୁଙ୍କ ନାଶକ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। ମହାତ୍ମା ଭୟଙ୍କର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭୀମଙ୍କୁ ଆଦର ଦେଇ, ତା’ପରେ ଅର୍ଜୁନ ଫେରି ଭୀମଙ୍କୁ କହିଲେ—
ଅଦୂରେ ନଗରଂ ମନ୍ଯେ ଵନାଦସ୍ମାଦହଂ ଵିଭୋ। ଶୀଘ୍ରଂ ଗଚ୍ଛାମ ଭଦ୍ରଂ ତେ ନ ନୋ ଵିଦ୍ଯାତ୍ସୁଯୋଧନଃ
ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୁଁ ଭାବୁଛି ଏହି ଜଙ୍ଗଲଠାରୁ ଅଧିକ ଦୂରରେ ଏକ ସହର ଅଛି। ଚଳ, ଶୀଘ୍ର ଚଳିଯିବା—ତୁମର ଭଲ ହେଉ—ଯାହାଁ ସୁୟୋଧନ ଆମକୁ ଜାଣିପାରିବ ନାହିଁ।
ତତଃ ସର୍ଵେ ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ମାତ୍ରା ସହ ମହାରଥାଃ। ପ୍ରଯଯୁଃ ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ରା ହିଡିମ୍ବା ଚୈଵ ରାକ୍ଷସୀ
ତା’ପରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ 'ଏହିପରି ହେଉ' ବୋଲି ମାତାଙ୍କ ସହ ଚାଲିପଡ଼ିଲେ। ସେମାନେ ପୁରୁଷମାନେ ବାଘ ସମାନ ଏବଂ ହିଡିମ୍ବା ରାକ୍ଷସୀ ମଧ୍ୟ ସାଙ୍ଗରେ ଥିଲେ।
ସା ତାନେଵାପତତ୍ତୂର୍ଣଂ ଭଗିନୀ ତସ୍ଯ ରକ୍ଷସଃ। ଅବ୍ରୁଵାଣା ହିଡିମ୍ବା ତୁ ରାକ୍ଷସୀ ପାଣ୍ଡଵାନ୍ପ୍ରତି
ସେଇ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଭଉଣୀ ହିଡିମ୍ବା ଚୁପଚାପ ତିବ୍ର ଗତିରେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ।
ଅଭିଵାଦ୍ଯ ତତଃ କୁନ୍ତୀଂ ଧର୍ମରାଜଂ ଚ ପାଣ୍ଡଵମ୍। ଅଭିପୂଜ୍ଯ ତତଃ ସର୍ଵାନ୍ଭୀମସେନମଭାଷତ
ତା’ପରେ ସେ କୁନ୍ତୀ ଓ ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇଲେ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ଭୀମସେନଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଅହଂ ତେ ଦର୍ଶାଦେଵ ମନ୍ମଥସ୍ଯ ଵଶଂ ଗତା। କ୍ରୂରଂ ଭ୍ରାତୃଵଚୋ ହିତ୍ଵା ସା ତ୍ଵାମେଵାନିରୁନ୍ଧତୀ
ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଖିବା ସମୟରୁ ମନରେ ପ୍ରେମରେ ପଡ଼ିଯାଇଛି। ମୁଁ ମୋ ଭାଇର କ୍ରୁର ଆଜ୍ଞା ଛାଡ଼ି, ତୁମଠାରୁ ଦୂର ରହିପାରିନାହିଁ।
ରାକ୍ଷସେ ରୌଦ୍ରସଙ୍କାଶେ ତଵାପଶ୍ଯଂ ଵିଚେଷ୍ଟିତମ୍। ଅହଂ ଶୁଶ୍ରୂଷୁରିଚ୍ଛେଯଂ ତଵ ଗାତ୍ରଂ ନିଷେଵିତୁମ୍
ମୁଁ ତୁମର କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖିଛି, ଯାହା ରାକ୍ଷସ ସମାନ ଭୟଙ୍କର। ମୁଁ ଚାହେଁ, ତୁମର ସେବା କରିବି, ତୁମ ଦେହକୁ ସେବନ କରିବି।