ଵିକ୍ରମଂ ମେ ଯଥେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସାଽଦ୍ଯ ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯସି ଶୋଭନେ। ମାଽଵମଂସ୍ଥାଃ ପୃଥୁଶ୍ରୋଣି ମତ୍ଵା ମାମିହ ମାନୁଷମ୍
ସୁନ୍ଦରୀ, ଆଜି ତୁମେ ମୋର ବଳ ଦେଖିବ, ଯାହା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମାନ। ବଡ଼ ନିତମ୍ଭବତୀ, ମୋତେ କେବଳ ମାନବ ବୋଲି ଅବହେଳା କରିବା ନାହିଁ।
ନାଵମନ୍ଯେ ନରଵ୍ଯାଘ୍ର ତ୍ଵାମହଂ ଦେଵରୂପିଣମ୍। ଦୃଷ୍ଟପ୍ରଭାଵସ୍ତୁ ମଯା ମାନୁଷେଷ୍ଵେଵ ରାକ୍ଷସଃ
ନରସିଂହ, ଦେବତା ସଦୃଶ ତୁମକୁ ମୁଁ କେବେ ଅବହେଳା କରୁନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ମୁଁ ମାନବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ରାକ୍ଷସଙ୍କର ଶକ୍ତି ଦେଖିଛି।
ତଥା ସଂଜଲ୍ପତସ୍ତସ୍ଯ ଭୀମସେନସ୍ଯ ଭାରତ। ଵାଚଃ ଶୁଶ୍ରାଵ ତାଃ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ରାକ୍ଷସଃ ପୁରୁଷାଦକଃ
ଭାରତ, ଏପରି ଭାବେ ଭୀମସେନ କହୁଥିବାବେଳେ, ରାକ୍ଷସ ମନୁଷ୍ୟମାଂସ ଭୋଜନକାରୀ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ସେଇ କଥା ଶୁଣିଲା।
ଅଵେକ୍ଷମାଣସ୍ତସ୍ଯାଶ୍ଚ ହିଡିମ୍ବୋ ମାନୁଷଂ ଵପୁଃ। ସ୍ରଗ୍ଦାମପୂରିତଶିଖାଂ ସମଗ୍ରେନ୍ଦୁନିଭାନନାମ୍
ହିଡିମ୍ବାଙ୍କୁ ଦେଖି, ହିଡିମ୍ବ ତାଙ୍କର ମାନବ ରୂପ ଦେଖିଲା—ମୁଣ୍ଡରେ ମାଳା ଓ ଅଳଙ୍କାର ଲଗାଇଥିବା, ମୁହଁ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ।
ସୁଭ୍ରୂନାସାକ୍ଷିକେଶାନ୍ତାଂ ସୁକୁମାରନଖତ୍ଵଚମ୍। ସର୍ଵାଭରଣସଂଯୁକ୍ତାଂ ସୁସୂକ୍ଷ୍ମାମ୍ବରଧାରିଣୀମ୍
ସୁନ୍ଦର ଭୃକୁଟି, ନାକ, ଆଖି ଓ କେଶ, କମଳା ନଖ ଓ ତ୍ୱକ୍, ସମସ୍ତ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ସୁକ୍ଷ୍ମ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା।
ତାଂ ତଥା ମାନୁଷଂ ରୂପଂ ବିଭ୍ରତୀଂ ସୁମନୋହରମ୍। ପୁଂସ୍କାମାଂ ଶଙ୍କମାନଶ୍ଚ ଚୁକ୍ରୋଧ ପୁରୁଷାଦକଃ
ଏପରି ମନୋହର ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ପୁରୁଷ ଆଶାକାରୀ ବୋଲି ସନ୍ଦେହ କରି, ମନୁଷ୍ୟମାଂସ ଭୋଜନକାରୀ ରାକ୍ଷସ କ୍ରୋଧିତ ହେଲା।
ସଂକ୍ରୁଦ୍ଧୋ ରାକ୍ଷସସ୍ତସ୍ଯା ଭଗିନ୍ଯାଃ କୁରୁସତ୍ତମ। ଉତ୍ଫାଲ୍ଯ ଵିପୁଲେ ନେତ୍ରେ ତତସ୍ତାମିଦମବ୍ରଵୀତ୍
କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କର ଭଉଣୀ ଉପରେ ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧ କରି, ରାକ୍ଷସ ତାଙ୍କର ବଡ଼ ଆଖି ଫାଟି ଦେଖାଇ, ଏହି କଥା କହିଲା।
କୋ ହି ମେ ଭୋକ୍ତୁକାମସ୍ଯ ଵିଘ୍ନଂ ଚରତି ଦୁର୍ମତିଃ। ନ ବିଭେଷି ହିଡିମ୍ବେ କିଂ ମତ୍କୋପାଦ୍ଵିପ୍ରମୋହିତା
ମୁଁ ଭୋଜନ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବାବେଳେ, କେଉଁ ମନ୍ଦବୁଦ୍ଧି ମୋତେ ବାଘା କରୁଛି? ହିଡିମ୍ବା, ତୁମେ ଭୟ କରୁନାହଁ କି? ମୋ କ୍ରୋଧରେ ମନ ଭ୍ରମିତ ହୋଇଛି କି?
ଧିକ୍ତ୍ଵାମସତି ପୁଂସ୍କାମେ ମମ ଵିପ୍ରିଯକାରିଣି। ପୂର୍ଵେଷାଂ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ସର୍ଵେଷାମଯଶସ୍କରି
ନିର୍ଲଜ୍ଜା, ପୁରୁଷ ଆଶାକାରିଣୀ, ମୋ ଇଚ୍ଛା ବିରୁଦ୍ଧରେ କାମ କରୁଥିବା ତୁମକୁ ଲଜ୍ଜା ହେଉ। ପୂର୍ବତନ ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସ ରାଜାଙ୍କୁ ତୁମେ କୁଖ୍ୟାତି ଦେଉଛ।
ଯାନିମାନାଶ୍ରିତାଽକାର୍ଷୀର୍ଵିପ୍ରିଯଂ ସମୁହନ୍ମମ। ଏଷ ତାନଦ୍ଯ ଵୈ ସର୍ଵାନ୍ହନିଷ୍ଯାମି ତ୍ଵଯା ସହ
ତୁମେ ମୋ ଆଶ୍ରୟରେ ଥିବା ଏହିମାନେଙ୍କୁ ଏକଠା କରି, ମୋତେ ଅପମାନ କରିଛ। ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଏବଂ ତୁମକୁ ଆଜି ମୁଁ ମାରିଦେବି।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ହିଡିମ୍ବାଂ ସ ହିଡିମ୍ବୋ ଲୋହିତେକ୍ଷଣଃ। ଵଧାଯାଭିପପାତୈନାନ୍ଦନ୍ତୈର୍ଦନ୍ତାନୁପସ୍ପୃଶନ୍
ଏପରି କହି, ଲାଲ ଆଖି ଥିବା ହିଡିମ୍ବ ତାଙ୍କୁ ମାରିବାକୁ ଦୌଡ଼ିଲା, ଦାନ୍ତ ଦାନ୍ତ ଘସୁଥିଲା।
ଗର୍ଜନ୍ତମେଵଂ ଵିଜନେ ଭୀମସେନୋଽଭିଵୀକ୍ଷ୍ଯ ତମ୍। ରକ୍ଷନ୍ପ୍ରବୋଧଂ ଭ୍ରାତୄଣାଂ ମାତୁଶ୍ଚ ପରଵୀରହା
ବନ୍ୟଜନ୍ତ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଏପରି ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ଶତ୍ରୁମାନେ ଭୟ କରୁଥିବା ଭୀମସେନ ତାଙ୍କର ଭାଇମାନେ ଓ ମାଆଙ୍କୁ ଜାଗ୍ରତ କରିବାର ଦେଖଭାଳ କରୁଥିଲେ।
ତମାପତାନ୍ତଂ ସଂପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ଭୀମଃ ପ୍ରହରତାଂ ଵରଃ। ଭର୍ତ୍ସଯାମାସ ତେଜସ୍ଵୀ ତିଷ୍ଠତିଷ୍ଠେତି ଚାବ୍ରଵୀତ୍
ତାଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ଦେଖି, ଯୁଦ୍ଧରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୀମ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବରେ ତାଙ୍କୁ ଡାକିଲେ—'ଥମ୍ବ, ଥମ୍ବ!'
ଭୀମସେନସ୍ତୁ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରାକ୍ଷସଂ ପ୍ରହସନ୍ନିଵ। ଭଗିନୀଂ ପ୍ରତି ସଙ୍କ୍ରୁଦ୍ଧମିଦଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍
ଭୀମସେନ ହସୁଥିବା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିବା ରାକ୍ଷସକୁ ଦେଖି, କ୍ରୋଧିତ ଭଉଣୀଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
କିଂ ତେ ହିଡିମ୍ବ ଏତୈର୍ଵା ସୁଖସୁପ୍ତୈଃ ପ୍ରବୋଧିତୈଃ। ମାମାସାଦଯ ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧେ ତରସା ତ୍ଵଂ ନରାଶନ
ହିଡିମ୍ବ, ଏହି ଶାନ୍ତିରେ ଶୁଅଥିବା ଲୋକମାନେ ଜାଗିଲେ କିମ୍ବା ନ ଜାଗିଲେ, ତୁମ ପାଇଁ କଣ ଉପକାର? ମୁଁ ଏଠାରେ ଅଛି, ମୋତେ ଆକ୍ରମଣ କର, ଦୁଷ୍ଟ ମାନବ ଖାଇବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା ତୁମେ।
ମଯ୍ଯେଵ ପ୍ରହରୈହି ତ୍ଵଂ ନ ସ୍ତ୍ରିଯଂ ହନ୍ତୁମର୍ହସି। ଵିଶେଷତୋଽନପକୃତେ ପରେଣାପକୃତେ ସତି
ତୁମେ ମୋତେ ମାତ୍ର ଆକ୍ରମଣ କର; ଏଠାରେ ଏହି ଜଣେ ଜଣାଣୀଙ୍କୁ କ୍ଷତି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ବିଶେଷ କରି ସେ ଯେଉଁଠି ଅପରାଧ କରିନାହାନ୍ତି, ଅପରାଧ ଅନ୍ୟଠାରେ ଅଛି।
ନ ହୀଯଂ ସ୍ଵଵଶା ବାଲା କାମଯତ୍ଯଦ୍ଯ ମାମିହ। ଚୋଦିତୈଷା ହ୍ଯନଙ୍ଗେନ ଶରୀରାନ୍ତରଚାରିଣା
ଏହି ଜଣାଣୀ ଏଠାରେ ତାଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ କିଛି କରୁନାହାନ୍ତି, ସେ ଆଜି ମୋତେ ଚାହୁଁନାହାନ୍ତି; ମନରେ ଘୁରୁଥିବା କାମ ତାଙ୍କୁ ବାଧ୍ୟ କରିଛି।
ଭଗିନୀ ତଵ ଦୁର୍ଵୃତ୍ତ ରକ୍ଷସାଂ ଵୈ ଯଶୋହର। ତ୍ଵନ୍ନିଯୋଗେନ ଚୈଵେଯଂ ରୂପଂ ମମ ସମୀକ୍ଷ୍ଯ ଚ
ତୁମ ଭଉଣୀ, ଦୁଷ୍ଟ ଚରିତ୍ର ଥିବା ତୁମେ, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଲଜ୍ଜାର କାରଣ; ତୁମ ଆଦେଶରେ ଏବଂ ମୋର ରୂପ ଦେଖି, ସେ ଏବେ ମୋତେ ଚାହୁଁଛନ୍ତି।
କାମଯତ୍ଯଦ୍ଯ ମାଂ ଭୀରୁସ୍ତଵ ନୈଷାପରାଧ୍ଯତି। ଅନଙ୍ଗେନ କୃତେ ଦୋଷେ ନେମାଂ ଗର୍ହିତୁମର୍ହସି
ସେ ଏବେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ମୋତେ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ଏହା ତୁମ ଦ୍ୱାରା; ସେ କୌଣସି ଅପରାଧ କରିନାହାନ୍ତି। ଦୋଷ କାମର, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଦୋଷ ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ମଯି ତିଷ୍ଠତି ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମନ୍ନ ସ୍ତ୍ରିଯଂ ହନ୍ତୁମର୍ହସି। ସଂଗଚ୍ଛସ୍ଵ ମଯା ସାର୍ଧମେକେନୈକୋ ନରାଶନ
ମୁଁ ଏଠାରେ ଥିବାବେଳେ, ଦୁଷ୍ଟମନ, ତୁମେ ଏହି ଜଣାଣୀଙ୍କୁ କ୍ଷତି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଏକାକି ମୋ ସହ ମୁହଁମୁହିଁ ହେଉ, ମାନବ ଖାଇବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା।
ଅହମେକୋ ଗମିଷ୍ଯାମି ତ୍ଵାମଦ୍ଯ ଯମସାଦନମ୍। ଅଦ୍ଯ ମଦ୍ବଲନିଷ୍ପିଷ୍ଟଂ ଶିରୋ ରାକ୍ଷସ ଦୀର୍ଯତାମ୍। କୁଞ୍ଜରସ୍ଯେଵ ପାଦେନ ଵିନିଷ୍ପିଷ୍ଟଂ ବଲୀଯସାଃ
ମୁଁ ଏକା ଏହି ଦିନେ ତୁମ ସହିତ ଯମର ଗୃହକୁ ଯିବି। ଆଜି ମୋର ଶକ୍ତିରେ ତୁମ ମୁଣ୍ଡ ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହେବ, ରାକ୍ଷସ, ଯେପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପାଦରେ ହାତୀର ମୁଣ୍ଡ ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
ଅଦ୍ଯ ଗାତ୍ରାଣି ତେ କଙ୍କାଃ ଶ୍ଯେନା ଗୋମାଯଵସ୍ତଥା। କର୍ଷନ୍ତୁ ଭୁଵି ସଂହୃଷ୍ଟା ନିହତସ୍ଯ ମଯା ମୃଧେ
ଆଜି ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ମାରିଦେବା ପରେ, କାଉ, ଗୃଧ୍ର ଓ କୁକୁରମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ତୁମ ଅଂଗଗୁଡିକୁ ଭୂମିରେ ଟାଣିନେବେ।
କ୍ଷଣେନାଦ୍ଯ କରିଷ୍ଯେଽହମିଦଂ ଵନମରାକ୍ଷସମ୍। ପୁରା ଯଦ୍ଦୂଷିତଂ ନିତ୍ଯଂ ତ୍ଵଯା ଭକ୍ଷଯତା ନରାନ୍
ଏହି ରାକ୍ଷସପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଟବା, ଯାହାକୁ ତୁମେ ଲମ୍ବା ସମୟ ଧରି ମନୁଷ୍ୟ ଖାଇ ଅପବିତ୍ର କରିଛ, ମୁଁ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଏହାକୁ ତୁମ ଦୁଷ୍ଟତାରୁ ମୁକ୍ତ କରିଦେବି।
ଅଦ୍ଯ ତ୍ଵାଂ ଭଗିନୀ ରକ୍ଷଃ କୃଷ୍ଯମାଣଂ ମଯାଽସକୃତ୍। ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯତ୍ଯଦ୍ରିପ୍ରତୀକାଶଂ ସିଂହେନେଵ ମହାଦ୍ଵିପମ୍
ଆଜି ତୁମ ଭଉଣୀ ଦେଖିବେ, ରାକ୍ଷସ, ମୁଁ ପାହାଡ଼ ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିବା ମୁଁ, ତୁମକୁ ସିଂହ ଯେପରି ମହାହାତୀକୁ ଟାଣିନେଇଯାଏ, ସେପରି ଟାଣିନେଉଛି।
ନିରାବାଧାସ୍ତ୍ଵଯି ହତେ ମଯା ରାକ୍ଷସପାଂସନ। ଵନମେତଚ୍ଚରିଷ୍ଯନ୍ତି ପୁରୁଷା ଵନଚାରିଣଃ
ମୁଁ ତୁମକୁ ମାରିଦେଲେ, ରାକ୍ଷସବଂଶକୁ ଅପବିତ୍ର କରୁଥିବା, ଏଠାରେ ଅଟବାରେ ଥିବା ମନୁଷ୍ୟମାନେ ନିର୍ଭୟରେ ଘୁରିପାରିବେ।
ଗର୍ଜିତେନ ଵୃଥା କିଂ ତେ କତ୍ଥିତେନ ଚ ମାନୁଷ। କୃତ୍ଵୈତତ୍କର୍ମଣା ସର୍ଵଂ କତ୍ଥେଯା ମା ଚିରଂ କୃଥାଃ
କାହିଁକି ତୁମେ ଏମିତି ଅପରଥକ ଗର୍ଜନ କରୁଛ, ମାନବ? କଥାରେ ନୁହେଁ, କାମରେ ଦେଖାଅ, ବିଳମ୍ବ କରନି।
ବଲିନଂ ମନ୍ଯସେ ଯଚ୍ଚାପ୍ଯାତ୍ମାନଂ ସପରାକ୍ରମମ୍। ଜ୍ଞାସ୍ଯସ୍ଯଦ୍ଯ ସମାଗମ୍ଯ ମଯାତ୍ମାନଂ ବଲାଧିକମ୍
ତୁମେ ଭାବୁଛ, ତୁମେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ପ୍ରତାପୀ; କିନ୍ତୁ ଆଜି ମୋ ସହିତ ମୁହଁମୁହିଁ ହେଲେ, ତୁମେ ତୁମ ଠାରୁ ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କେହି ଅଛନ୍ତି ବୋଲି ଜାଣିପାରିବ।
ନ ତାଵଦେତାନ୍ହିଂସିଷ୍ଯେ ସ୍ଵପନ୍ତ୍ଵେତେ ଯଥାସୁଖମ୍। ଏଷ ତ୍ଵାମେଵ ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧେ ନିହନ୍ମ୍ଯଦ୍ଯାପ୍ରିଯଂଵଦମ୍
ଏହି ଅନ୍ୟମାନେ ଶାନ୍ତିରେ ଶୁଅଛନ୍ତି, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ କିଛି କରିବି ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ଦୁଷ୍ଟ ଓ ଅପ୍ରିୟ କଥା କହୁଥିବା ତୁମକୁ ଆଜି ମୁଁ ମାରିଦେବି।
ପୀତ୍ଵା ତଵାସୃଗ୍ଗାତ୍ରେଭ୍ଯସ୍ତତଃ ପଶ୍ଚାଦିମାନପି। ହନିଷ୍ଯାମି ତତଃ ପଶ୍ଚାଦିମାଂ ଵିପ୍ରିଯକାରିଣୀମ୍
ତୁମ ଶରୀରରୁ ରକ୍ତ ପିଇବା ପରେ, ପରେ ଏହି ମୋତେ ଅପ୍ରିୟ କାମ କରିଥିବା ଜଣାଣୀକୁ ମଧ୍ୟ ମାରିଦେବି।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତତୋ ବାହୁଂ ପ୍ରଗୃହ୍ଯ ପୁରୁଷାଦକଃ। ଅଭ୍ଯଦ୍ରଵତ ସଂକ୍ରୁଦ୍ଧୋ ଭୀମସେନମରିନ୍ଦମମ୍
ଏଭଳି କହି, ପୁରୁଷ ଖାଇବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା ସେ, ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଦେଖି ତାଙ୍କ ହାତ ଧରି, କ୍ରୋଧରେ ତାଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।