ମମ ହତୋର୍ହି ରାଜାଽଯଂ ଦିଵଂ ରାଜର୍ପିସତ୍ତମଃ। ନ ଚୈଵ ତାଦୃଶୀ ବୁଦ୍ଧିର୍ବାନ୍ଧଵାଶ୍ଚ ନ ତାଦୃଶାଃ
ମୋ ରାଜା ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରି, ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଚାଲିଗଲେ, ହେ ରାଜାଋଷିମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ମୋ ମନ ଏପରି ନୁହେଁ, ମୋ ବନ୍ଧୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଏପରି ନୁହନ୍ତି।
ନ ଚୋତ୍ସହେ ଧାରଯିତୁଂ ପ୍ରାଣାନ୍ଭର୍ତ୍ରା ଵିନା କୃତା। ତସ୍ମାତ୍ତମନୁଯାସ୍ଯାମି ଯାନ୍ତଂ ଵୈଵସ୍ଵତକ୍ଷଯମ୍
ମୁଁ ମୋର ଶ୍ୱାମୀ ବିନା ପ୍ରାଣ ଧାରଣ କରିପାରିବିନି; ତେଣୁ, ଯେଉଁଠିକୁ ସେ ଯାଉଛନ୍ତି, ସେଇ ବୈବସ୍ୱତଙ୍କ ଲୋକକୁ ମୁଁ ତାଙ୍କ ପଛରେ ଯିବି।
ଵର୍ତେଯଂ ନ ସମାଂ ଵୃତ୍ତିଂ ଜାତ୍ଵହଂ ନ ସୁତେଷୁ ତେ। ତଥାହି ଵର୍ତମାନାଂ ମାମଧର୍ମଃ ସଂସ୍ପୃଶେନ୍ମହାନ୍
ମୁଁ କେବେ ତୁମ ପୁଅମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସାଧାରଣ ଜୀବନ ଜୀଇପାରିବିନି; କାରଣ, ଏପରି କଲେ ମୋତେ ଭାରି ଅଧର୍ମ ଛୁଇଁଯିବ।
ତସ୍ମାନ୍ମେ ସୁତଯୋର୍ଦେଵି ଵର୍ତିତଵ୍ଯଂ ସ୍ଵପୁତ୍ରଵତ୍। ଅନ୍ଵେଷ୍ଯାମି ଚ ଭର୍ତାରଂ ଵ୍ରଜନ୍ତଂ ଯମସାଦନମ୍
ତେଣୁ, ହେ ଦେବୀ, ତୁମ ପୁଅମାନେ ପ୍ରତି ମୋ ପୁଅମାନେ ପରି ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ; ଏବଂ ମୁଁ ମୋ ଶ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ଯମଙ୍କ ଗୃହକୁ ଯିବାବେଳେ ଖୋଜିବି।
ମାଂ ହି କାମଯମାନୋଽଯଂ ରାଜା ପ୍ରେତଵଶଂ ଗତଃ। ରାଜ୍ଞଃ ଶରୀରେଣ ସହ ମାମପୀଦଂ କଲେଵରମ୍
ଏହି ରାଜା, ମୋତେ ଚାହିଁ, ପରଲୋକକୁ ଚାଲିଗଲେ; ରାଜାଙ୍କ ଦେହ ସହିତ, ଏହି ମୋ ଦେହ ମଧ୍ୟ—
ଦଗ୍ଧଵ୍ଯଂ ସୁପ୍ରତିଚ୍ଛନ୍ନଂ ତ୍ଵେତଦାର୍ଯେ ପ୍ରିଯଂ କୁରୁ। ଦାରକେଷ୍ଵପ୍ରମତ୍ତା ତ୍ଵଂ ଭଵେଶ୍ଚାଭିହିତା ମଯା। ଅତୋଽହଂ ନ ପ୍ରପଶ୍ଯାମି ସଂଦେଷ୍ଟଵ୍ଯଂ ହିତଂ ତଵ
ଭଲଭାବେ ଢାକି ଏହାକୁ ଦାହ କର, ହେ ଆର୍ୟେ, ଏହି ପ୍ରିୟ କାମ କର; ପିଲାମାନେ ପ୍ରତି ସତର୍କ ରୁହ, ଯେପରି ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଛି; ଏଥିପାଇଁ ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଆଉ କିଛି ଉପଦେଶ ଦେଉଥିବା ଦେଖୁନି।
ଋଷଯସ୍ତାନ୍ସମାଶ୍ଵାସ୍ଯ ପାଣ୍ଡଵାନ୍ସତ୍ଯଵିକ୍ରମାନ୍। ଊଚୁଃ କୁନ୍ତୀଂ ଚ ମାଦ୍ରୀଂ ଚ ସମାଶ୍ଵାସ୍ଯ ତପସ୍ଵିନଃ
ଋଷିମାନେ, ସତ୍ୟବାନ୍ଧ ପାଣ୍ଡବମାନେକୁ ଶାନ୍ତନା ଦେଇ, କୁନ୍ତୀ ଓ ମାଦ୍ରୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ତପସ୍ୟାରେ ଶାନ୍ତନା କହିଲେ।
ସୁଭଗେ ବାଲପୁତ୍ରା ତୁ ନ ମର୍ତଵ୍ଯଂ ତଥଂଚନ। ପାଣ୍ଡଵାଂଶ୍ଚାପି ନେଷ୍ଯାମଃ କୁରୁରାଷ୍ଟ୍ରଂ ପରନ୍ତପାନ୍
ହେ ସୁଭାଗ୍ୟବତୀ, ଛୋଟ ପୁଅମାନେ ଥିବାବେଳେ କେବେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଆମେ ପାଣ୍ଡବମାନେ, ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ଦଳନ କରୁଥିବା, କୁରୁଦେଶକୁ ନେଇଯିବା।
ଅଧର୍ମେଷ୍ଵର୍ଥଜାତେଷୁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଶ୍ଚ ଲୋଭଵାନ୍। ସ କଦାଚିନ୍ନ ଵର୍ତେତ ପାଣ୍ଡଵେଷୁ ଯଥାଵିଧି
ଅଧର୍ମ ଲୋଭରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଲୋଭୀ ହୋଇଯାନ୍ତି; ସେ କେବେ କେବେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ପ୍ରତି ଯଥାଯଥ ଆଚରଣ କରିବେନାହିଁ।
କୁନ୍ତ୍ଯାଶ୍ଚ ଵୃଷ୍ଣଯୋ ନାଥାଃ କୁନ୍ତିଭୋଜସ୍ତଥୈଵ ଚ। ମାଦ୍ର୍ଯାଶ୍ଚ ବଲିନାଂଶ୍ରେଷ୍ଠଃ ଶଲ୍ଯୋ ଭ୍ରାତା ମହାରଥଃ
କୁନ୍ତୀଙ୍କ ରକ୍ଷାକାରୀମାନେ ହେଲେ ବୃଷ୍ଣିମାନେ ଓ କୁନ୍ତିଭୋଜ; ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କ ଭାଇ ଶାଲ୍ୟ, ଏକ ମହାରଥୀ।
ଭର୍ତ୍ରା ତୁ ମରଣଂ ସାର୍ଧଂ ଫଲଵନ୍ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ। ଯୁଵାଭ୍ଯାଂ ଦୁଷ୍କରଂ ଚୈତଦ୍ଵଦନ୍ତି ଦ୍ଵିଜପୁଙ୍ଗଵାଃ
ପତି ସହିତ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କଲେ ନିଶ୍ଚିତ ଭଲ ଫଳ ମିଳେ, ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ, ଏହି କାମ ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ପାଇଁ ବହୁତ କଠିନ, ଏହି କଥା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କହନ୍ତି।
ମୃତେ ଭର୍ତରି ସାଧ୍ଵୀ ସ୍ତ୍ରୀ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯଵ୍ରତେ ସ୍ଥିତା। ଯମୈଶ୍ଚ ନିଯମୈଃ ପୂତା ମନୋଵାକ୍କାଯଜୈଃ ଶୁଭା
ଯେ ନାରୀ ପତି ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ନିଷ୍ଠାରେ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ପାଳନ କରିଥାଏ, ନିୟମ ଓ ସଂଯମରେ ଶୁଦ୍ଧ ରହିଥାଏ, ମନ, କଥା ଓ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପବିତ୍ର ଥାଏ, ସେ ନାରୀ ଶୁଭା ହୁଏ।
ଭର୍ତାରଂ ଚିନ୍ତଯନ୍ତୀ ସା ଭର୍ତାରଂ ନିସ୍ତରେଚ୍ଛୁଭା। ତାରିତଶ୍ଚାପି ଭର୍ତା ସ୍ଯାଦାତ୍ମା ପୁତ୍ରସ୍ତଥୈଵ ଚ
ଏମିତି ଶୁଭା ନାରୀ ପତିକୁ ଚିନ୍ତା କରିଥିଲେ, ସେ ତାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କରିପାରିବ। ପତି, ନିଜେ ଓ ପୁଅ—ତିନିଜଣେ ଉଦ୍ଧାର ହେବେ।
ତସ୍ମାଞ୍ଜୀଵିତମେଵୈତଦ୍ଯୁଵଯୋର୍ଵିଦ୍ମ ଶୋଭନମ୍
ସେଥିପାଇଁ, ଆମେ ଭଲ ବୁଝୁଛୁ ଯେ, ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ଜୀବନ୍ତ ରହିବାଟା ଉତ୍ତମ।
ଯଥା ପାଣ୍ଡୋସ୍ତୁ ନିର୍ଦେଶସ୍ତଥା ଵିପ୍ରଗଣସ୍ଯ ଚ। ଆଜ୍ଞା ଶିରସି ନିକ୍ଷିପ୍ତା କରିଷ୍ଯାମି ଚ ତତ୍ତଥା
ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଯେପରି, ସେହି ଆଦେଶ ମୋ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ରହିଛି, ମୁଁ ତାହା ଅନୁଯାୟୀ କାମ କରିବି।
ଯଦାଦ୍ଦୁର୍ଭଗଵନ୍ତୋଽପି ତନ୍ମନ୍ଯେ ଶୋଭନଂ ପରମ୍। ଭର୍ତୁଶ୍ଚ ମମ ପୁତ୍ରାଣାମାତ୍ମନଶ୍ଚ ନ ସଂଶଯଃ
ଦୁଃଖ ଆସିଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ଭାବୁଛି ଏହିପରି ନିଷ୍ପତ୍ତି ସବୁଠାରୁ ଭଲ—ମୋ ପତି, ପୁଅମାନେ ଓ ନିଜ ପାଇଁ—ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
କୁନ୍ତୀ ସମର୍ଥା ପୁତ୍ରାଣାଂ ଯୋଗକ୍ଷେମସ୍ଯ ଧାରଣେ। ଅସ୍ଯା ହି ନ ସମା ବୁଦ୍ଧ୍ଯା ଯଦ୍ଯପି ସ୍ଯାଦରୁନ୍ଧତୀ
କୁନ୍ତୀ ତାଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କର ମଂଗଳ ଓ ରକ୍ଷା କରିପାରିବେ; ଜ୍ଞାନରେ ତାଙ୍କ ସମାନ କେହି ନାହିଁ, ଅରୁଣ୍ଧତୀ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।
କୁନ୍ତ୍ଯାଶ୍ଚ ଵୃଷ୍ଣଯୋ ନାଥାଃ କୁନ୍ତିଭୋଜସ୍ତଥୈଵ ଚ। ନାହଂ ତ୍ଵମିଵ ପୁତ୍ରାଣାଂ ସମର୍ଥା ଧାରଣେ ତଥା
କୁନ୍ତୀଙ୍କ ପାଖରେ ବୃଷ୍ଣି ଓ କୁନ୍ତିଭୋଜ ରକ୍ଷାକାରୀ ଅଛନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ମୁଁ ତୁମ ପରି ପୁଅମାନଙ୍କର ଦେଖାଶୁଣା କରିପାରିବି ନାହିଁ।
ସାଽହଂ ଭର୍ତାରମନ୍ଵିଷ୍ଯେ ସଂତୃପ୍ତା ନାପି ଭୋଗତଃ। ଭର୍ତୃଲୋକସ୍ଯ ତୁ ଜ୍ଯେଷ୍ଠା ଦେଵୀ ମାମନୁମନ୍ଯତାମ୍
ମୁଁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭୋଗରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇନି, ଏହିଠାରୁ ମୁଁ ପତିଙ୍କୁ ଅନୁସରିବି; ପତିଲୋକର ମୁଖ୍ୟ ରାଣୀ ମୋତେ ଅନୁମତି ଦିଅନ୍ତୁ।
ଧର୍ମଜ୍ଞସ୍ଯ କୃତଜ୍ଞସ୍ଯ ସତ୍ଯସନ୍ଧସ୍ଯ ଧୀମତଃ। ପାଦୌ ପରିଚରିଷ୍ଯାମି ତଥାର୍ଯାଽଦ୍ଯାନୁମନ୍ଯତାମ୍
ଧର୍ମଜ୍ଞ, କୃତଜ୍ଞ, ସତ୍ୟବାନ୍ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ଯିଏ, ମୁଁ ସେଠି ତାଙ୍କ ପାଦ ସେବା କରିବି; ମହିଳା ମହାନୀୟା ଆଜି ମୋତେ ଅନୁମତି ଦିଅନ୍ତୁ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତଦା ରାଜନ୍ମଦ୍ରରାଜସୁତା ଶୁଭା। ଦଦୌ କୁନ୍ତ୍ଯୈ ଯମୌ ମାଦ୍ରୀ ଶିରସାଽଭିପ୍ରଣମ୍ଯ ଚ
ଏପରି କହି, ହେ ରାଜା, ମଦ୍ର ରାଜାଙ୍କ ଝିଅ ମାଦ୍ରୀ ଶିର ନମାଇ କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ଯମଜ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ସମର୍ପଣ କଲେ।
ଅଭିଵାଦ୍ଯ ମହର୍ଷୀନ୍ସା ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ଚ ପାଣ୍ଡଵାନ୍। ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯୁପାଘ୍ରାଯ ବହୁଶଃ ପାର୍ଥାନାତ୍ମସୁତୌ ତଦା
ସେ ମହାର୍ଷିମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ, ପାଣ୍ଡବମାନେକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲେ, ଏବଂ ନିଜ ଦୁଇ ପୁଅଙ୍କୁ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ପୁନିପୁନି ଚୁମ୍ବନ କଲେ।
ହସ୍ତେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଂ ଗୃହ୍ଯ ମାଦ୍ରୀ ଵାକ୍ଯମଭାଷତ। କୁନ୍ତୀ ମାତା ଅହଂ ଧାତ୍ରୀ ଯୁଷ୍ମାକଂ ତୁ ପିତା ମୃତଃ
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ହାତ ଧରି ମାଦ୍ରୀ କହିଲେ: 'କୁନ୍ତୀ ତୁମ ମାଆ, ମୁଁ ତୁମ ଧାତ୍ରୀ, ତୁମ ପିତା ଚଳିଗଲେ।'
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ ପିତା ଜ୍ଯେଷ୍ଠଶ୍ଚତୁର୍ଣାଂ ଧର୍ମତଃ ସଦା। ଵୃଦ୍ଧାଦ୍ଯୁପାସନାସକ୍ତାଃ ସତ୍ଯଧର୍ମପରାଯଣାଃ
ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଚାରିଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ଓ ଧର୍ମରେ ସଦା ପିତା ସମାନ; ବଡ଼ମାନେଙ୍କ ସେବାରେ ଲାଗିରହ, ସତ୍ୟ ଓ ଧର୍ମରେ ଅଟୁଟ ରୁହ।
ତାଦୃଶା ନ ଵିନଶ୍ଯନ୍ତି ନୈଵ ଯାନ୍ତି ପରାଭଵମ୍। ତସ୍ମାତ୍ସର୍ଵେ କୁରୁଧ୍ଵଂ ଵୈ ଗୁରୁଵୃତ୍ତିମତନ୍ଦ୍ରିତାଃ
ଏମିତି ଲୋକମାନେ କେବେ ନଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ, କିମ୍ବା ପରାଜିତ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ; ତେଣୁ, ସମସ୍ତେ ଗୁରୁମାନେଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୃଢ଼ ଭାବେ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପାଳନ କର।
ଋଷୀଣାଂ ଚ ପୃଥାଯାଶ୍ଚ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ପୁନଃପୁନଃ। ଆଯାସକୃପଣା ମାଦ୍ରୀ ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ପୃଥାଂ ତଦା
ମହାର୍ଷିମାନେ ଓ ପୃଥାଙ୍କୁ ପୁନିପୁନି ପ୍ରଣାମ କରି, ଦୁଃଖିତ ମାଦ୍ରୀ ସେତେବେଳେ ପୃଥାଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଋଷୀଣାଂ ସଂନିଧାଵେଷାଂ ଯଥା ଵାଗଭ୍ଯୁଦୀରିତା। ଦିଦୃକ୍ଷମାଣାଯାଃ ସ୍ଵର୍ଗଂ ନ ମମୈଷା ଵୃଥା ଭଵେତ୍
ଏହି ମହାର୍ଷିମାନଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଯେପରି ମୁଁ କଥା କହିଛି, ମୋର ସ୍ୱର୍ଗ ଦେଖିବା ଇଚ୍ଛା ଅଫଳ ନ ହେଉ।
ଧନ୍ଯା ତ୍ଵମସି ଵାର୍ଷ୍ଣେଯି ନାସ୍ତି ସ୍ତ୍ରୀ ସଦୃଶୀ ତ୍ଵଯା। ଵୀର୍ଯଂ ତେଜଶ୍ଚ ଯୋଗଂ ଚ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ଚ ଯଶସ୍ଵିନାମ୍
ହେ ବୃଷ୍ଣିକୁମାରୀ, ତୁମେ ଧନ୍ୟ; ତୁମ ସମାନ ନାରୀ ଆଉ କେହି ନାହିଁ। ତୁମ ବଳ, ତେଜ, ନିୟମ, ମହତ୍ତ୍ୱ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛି।
କୁନ୍ତି ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯସି ପୁତ୍ରାଣାଂ ପଞ୍ଚାନାମମିତୌଜସାମ୍। ଆର୍ଯା ଚାପ୍ଯଭିଵାଦ୍ଯା ଚ ମମ ପୂଜ୍ଯା ଚ ସର୍ଵତଃ
କୁନ୍ତୀ, ତୁମେ ଅପାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପାଞ୍ଚ ପୁଅଙ୍କୁ ଦେଖିବେ। ଏହି ମହିଳା ମଧ୍ୟ, ଯାହାକୁ ମୁଁ ସମ୍ମାନ କରେଁ ଏବଂ ସବୁପଟେ ପୂଜା କରେଁ, ସେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ପାଖରେ ରହିଛନ୍ତି।
ଜ୍ଯେଷ୍ଠା ଵରିଷ୍ଠା ତ୍ଵଂ ଦେଵି ଭୂଷିତା ସ୍ଵଗୁଣୈଃ ଶୁଭୈଃ। ଅଭ୍ଯନୁଜ୍ଞାତୁମିଚ୍ଛାମି ତ୍ଵଯା ଯାଵନନ୍ଦିନି
ଦେବୀ, ତୁମେ ବଡ଼ ଏବଂ ସବୁଠାରୁ ମହାନ୍, ନିଜ ଶୁଭ ଗୁଣରେ ଶୋଭିତ। ହେ ଆନନ୍ଦମୟୀ, ମୁଁ ଚାହେଁ ତୁମର ଅନୁମତି ନେବାକୁ।