ଯଶସୋଽର୍ଥାଯ ଚୈଵ ତ୍ଵଂ କୁରୁ କର୍ମ ସୁଦୁଷ୍କରମ୍। ପ୍ରାପ୍ଯାଧିପତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରେଣ ଯଜ୍ଞୈରିଷ୍ଟଂ ଯଶୋଽର୍ଥିନା
ଯଶ ପାଇବା ପାଇଁ ଏହି ଅତି କଠିନ କାମ କର; ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର, ଯଶ ଆଶାରେ, ଯଜ୍ଞ କରି ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ପାଇଥିଲେ।
ତଥା ମନ୍ତ୍ରଵିଦୋ ଵିପ୍ରାସ୍ତପସ୍ତପ୍ତ୍ଵା ସୁଦୁଷ୍କରମ୍। ଗୁରୂନଭ୍ଯୁପଗଚ୍ଛନ୍ତି ଯଶସୋଽର୍ଥାଯ ଭାମିନି
ଏହିପରି, ମନ୍ତ୍ର ଜାଣିଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟ, କଠିନ ତପସ୍ୟା କରି, ଯଶ ପାଇବା ପାଇଁ ଗୁରୁଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଆନ୍ତି, ସୁନ୍ଦରୀ।
ତଥା ରାଜର୍ଷଯଃ ସର୍ଵେ ବ୍ରାହ୍ମଣାଶ୍ଚ ତପୋଧନାଃ। ଚକ୍ରୁରୁଚ୍ଚାଵଚଂ କର୍ମ ଯଶସୋଽର୍ଥାଯ ଦୁଷ୍କରମ୍
ଏହିପରି, ସମସ୍ତ ରାଜର୍ଷି ଓ ତପସ୍ଵୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯଶ ପାଇବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ କଠିନ କାମ କରିଛନ୍ତି।
ସା ତ୍ଵଂ ମାଦ୍ରୀଂ ପ୍ଲଵେନୈଵ ତାରଯୈନାମନିନ୍ଦିତେ। ଅପତ୍ଯସଂଵିଧାନେନ ପରାଂ କୀର୍ତିମଵାପ୍ନୁହି
ଏହିପରି, ନିର୍ମଳେ, ଏହି ଉପାୟରେ ମାଦ୍ରୀଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାର କର; ସନ୍ତାନ ଦେଇ ତାଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କର, ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କୀର୍ତ୍ତି ଅର୍ଜନ କର।
ଧର୍ମଂ ଵୈ ଧର୍ମଶାସ୍ତ୍ରୋକ୍ତଂ ଯଥା ଵଦସି ତତ୍ତଥା। ତସ୍ମାଦନୁଗ୍ରହଂ ତସ୍ଯାଃ କରୋମି କୁରୁନନ୍ଦନ
ତୁମେ ଯେପରି ଧର୍ମ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ କଥା କହିଛ, ସେଠିକି ଠିକ୍। ଏହିକାରଣରେ, ହେ କୁରୁବଂଶର ଗର୍ବ, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଉଛି।
ଏଵମୁକ୍ତାଽବ୍ରଵୀନ୍ମାର୍ଦ୍ରୀଂ ସକୃଚ୍ଚିନ୍ତଯ ଦୈଵତମ୍। ତସ୍ମାତ୍ତେ ଭଵିତାଽପତ୍ଯମନୁରୂପମସଂଶଯମ୍
ଏପରି କହି, ସେ ମାଦ୍ରୀଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ତୁମେ ମନ ଏକାଗ୍ର କରି ଦେବତାଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କର। ତାପରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତୁମେ ତୁମ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ସନ୍ତାନ ପାଇବ।'
ତତୋ ମନ୍ତ୍ରେ କୃତେ ତସ୍ମିନ୍ଵିଧିଦୃଷ୍ଟେନ କର୍ମଣା। ତତୋ ରାଜସୁତା ସ୍ନାତା ଶଯନେ ସଂଵିଵେଶ ହ
ତାପରେ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ ହେଲା। ରାଜକୁମାରୀ ସ୍ନାନ କରି ନିଜ ଶୟନକକ୍ଷକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ତତୋ ମାଦ୍ରୀ ଵିଚାର୍ଯୈକା ଜଗାମ ମନସାଽଶ୍ଵିନୌ। ତାଵାଗମ୍ଯ ସୁତୌ ତସ୍ଯାଂ ଜନଯାମାସତୁର୍ଯମୌ। ନକୁଲଂ ସହଦେଵଂ ଚ ରୂପେଣାପ୍ରତିମୌ ଭୁଵି
ଏହା ପରେ ମାଦ୍ରୀ ଏକାକି ବସି ମନରେ ଅଶ୍ୱିନୀଦେବତାଙ୍କୁ ଡାକିଲେ। ସେମାନେ ଆସି ତାଙ୍କୁ ଦୁଇଟି ପୁଅ ଦେଲେ—ନକୁଳ ଓ ସହଦେବ, ଯେଉଁମାନେ ରୂପରେ ପୃଥିବୀରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ।
ତଥୈଵ ତାଵପି ଯମୌ ଵାଗୁଵାଚାଶରୀରିଣୀ। `ଧର୍ମତୋ ଭକ୍ତିତଶ୍ଚୈଵ ଶୀଲତୋ ଵିନଯୈସ୍ତଥା
ସେହିପରି ଭାବେ, ଦୁଇ ଝିଅଙ୍କୁ ଏକ ଦେହହୀନ ସ୍ୱର କହିଲା: 'ଧର୍ମ, ଭକ୍ତି, ଉତ୍ତମ ଆଚରଣ ଓ ନମ୍ରତା ଦ୍ୱାରା—'
ସତ୍ଵରୂପଗୁଣୋପେତୌ ଭଵତୋଽତ୍ଯଶ୍ଵିନାଵିତି। ମାସତେ ତେଜସାଽତ୍ଯର୍ଥଂ ରୂପଦ୍ରଵିଣସଂପଦା
'ତୁମେ ଦ୍ରୁତତା, ରୂପ ଓ ଗୁଣରେ ଅଶ୍ୱିନୀଦେବତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରିବ। ତୁମେ ତେଜ, ରୂପ ଓ ଧନ-ସମ୍ପଦରେ ବେଶି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ହେବ।'
ନାମାନି ଚକ୍ରିରେ ତେଷାଂ ଶତଶୃଙ୍ଗନିଵାସିନଃ। ଭକ୍ତ୍ଯା ଚ କର୍ମଣା ଚୈଵ ତଥାଽଽଶୀର୍ଭିର୍ଵିଶାଂପତେ
ଶତଶୃଙ୍ଗ ପର୍ବତର ବାସିନ୍ଦାମାନେ ଭକ୍ତି, କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଆଶୀର୍ବାଦ ସହିତ ସେମାନଙ୍କର ନାମ ରଖିଲେ, ହେ ରାଜା।
ଜ୍ଯେଷ୍ଠଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିରେତ୍ଯେଵଂ ଭୀମସେନେତି ମଧ୍ଯମମ୍। ଅର୍ଜୁନେତି ତୃତୀଯଂ ଚ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରାନକଲ୍ପଯନ୍
ସେମାନେ ବଡ଼ଠାରୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ମଧ୍ୟମକୁ ଭୀମସେନ ଓ ତୃତୀୟକୁ ଅର୍ଜୁନ ନାମ ଦେଲେ—ଏହିପରି କୁନ୍ତୀଙ୍କ ପୁଅମାନେ ନାମିତ ହେଲେ।
ପୂର୍ଵଜଂ ନକୁଲେତ୍ଯେଵଂ ସହଦେଵେତି ଚାପରମ୍। ମାଦ୍ରୀପୁତ୍ରାଵକଥଯଂସ୍ତେ ଵିପ୍ରାଃ ପ୍ରୀତମାନସାଃ
ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ବଡ଼ ପୁଅଙ୍କୁ ନକୁଳ ଓ ଛୋଟକୁ ସହଦେବ ବୋଲି କୁହାଯାଇଲା; ସେହିପରି ଖୁସି ହୋଇ ମୁନିମାନେ ଏହା କହିଲେ।
ଅନୁସଂଵତ୍ସରଂ ଜାତା ଅପି ତେ କୁରୁସତ୍ତମାଃ। ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରା ଵ୍ଯରାଜନ୍ତ ପଞ୍ଚସଂଵତ୍ସରା ଇଵ
ସେମାନେ ଏକେ ବର୍ଷରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପାଞ୍ଚ ପୁଅ କୁରୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୋଇ, ମାନେ ଯେପରି ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ତଫାତ୍ ଅଛି, ସେଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ମହାସତ୍ତ୍ଵା ମହାଵୀର୍ଯା ମହାବଲପରାକ୍ରମାଃ। ପାଣ୍ଡୁର୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସୁତାଂସ୍ତାଂସ୍ତୁ ଦେଵରୂପାନ୍ମହୌଜସଃ
ସେମାନେ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ, ପ୍ରବଳ ପରାକ୍ରମୀ ଓ ଅପାର ବଳର ମାଲିକ। ପାଣ୍ଡୁ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ସେମାନେ ଦେବତାମାନେ ପରି ତେଜସ୍ୱୀ।
ମୁଦଂ ପରମିକାଂ ଲେଭେ ନନନ୍ଦ ଚ ନରାଧିପଃ। ଋଷୀଣାମପି ସର୍ଵେଷାଂ ଶତଶୃଙ୍ଗନିଵାସିନାମ୍
ରାଜା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ ଓ ଖୁସି ହେଲେ। ଶତଶୃଙ୍ଗର ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ପ୍ରିୟ ହେଲେ।
ପ୍ରିଯା ବଭୂଵୁସ୍ତାସାଂ ଚ ତଥୈଵ ମୁନିଯୋଷିତାମ୍। କୁନ୍ତୀମଥ ପୁନଃ ପାଣ୍ଡୁର୍ମାଦ୍ର୍ଯର୍ଥେ ସମଚୋଦଯତ୍
ମୁନିମାନଙ୍କ ଜଣେ ଜଣେ ଗୃହଣୀମାନେ ମଧ୍ୟ ସେମାନେ ପ୍ରିୟ ହେଲେ। ତାପରେ ପାଣ୍ଡୁ ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ପୁଣିଥରେ କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ।
ତମୁଵାଚ ପୃଥା ରାଜନ୍ ରହସ୍ଯୁକ୍ତା ତଦା ସତୀ। ଉକ୍ତା ସକ୍ଵଦ୍ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵମେଷା ଲେଭେ ତେନାସ୍ମି ଵଞ୍ଚିତା
ତେବେ ପୃଥା ରହସ୍ୟରେ ରାଜାଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ମୋତେ କୁହାଯାଇଥିଲା ଏହି ମନ୍ତ୍ର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦେବତା ପାଇଁ ଏକଥର ମାତ୍ର ଚଳିବ। ଏହିପରି ମୁଁ ଭ୍ରମିତ ହୋଇଛି।'
ବିଭେମ୍ଯସ୍ଯାଃ ପରିଭଵାତ୍କୁସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ଗତିରିଦୃଶୀ। ନାଜ୍ଞାସିଷମହଂ ମୂଢା ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵାହ୍ଵାନେ ଫଲଦ୍ଵଯମ୍
'ମୁଁ ଭୟ କରୁଛି ଯେ, ନାରୀମାନେ ଏପରି ଅପମାନର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୁଅନ୍ତି। ମୁଁ ଅଜ୍ଞାନରେ ଜାଣିପାରିନଥିଲି ଯେ ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କୁ ଡାକିଲେ ଦୁଇ ଫଳ ମିଳିବ।'
ତସ୍ମାନ୍ନାହଂ ନିଯୋକ୍ତଵ୍ଯା ତ୍ଵଯୈଷୋଽସ୍ତୁ ଵରୋ ମମ। ଏଵଂ ପାଣ୍ଡୋଃ ସୁତାଃ ପଞ୍ଚ ଦେଵଦତ୍ତା ମହାବଲାଃ
ଏହିକାରଣରେ, ଆଉ ମୋତେ ଏପରି କରିବାକୁ ବଲିବେ ନାହିଁ; ଏହି ମୋର ଇଚ୍ଛା ହେଉ। ଏଭଳି ଭାବରେ, ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପାଞ୍ଚ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁଅ ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ସଂଭୂତାଃ କୀର୍ତିମନ୍ତଶ୍ଚ କୁରୁଵଂଶଵିଵର୍ଧନାଃ। ଶୁଭଲକ୍ଷଣସଂପନ୍ନାଃ ସୋମଵତ୍ପ୍ରିଯଦର୍ଶନାଃ
ସେମାନେ ଖ୍ୟାତିଶାଳୀ, କୁରୁବଂଶକୁ ବଢ଼ାଇବାରେ ସମର୍ଥ, ଶୁଭ ଚିହ୍ନରେ ଭରପୂର ଓ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ଦେଖିବାକୁ ଆନନ୍ଦଦାୟକ।
ସିଂହଦର୍ପା ମହେଷ୍ଵାସାଃ ସିଂହଵିକ୍ରାନ୍ତଗାମିନଃ। ସିଂହଗ୍ରୀଵା ମନୁଷ୍ଯେନ୍ଦ୍ରା ଵଵୃଧୁର୍ଦେଵଵିକ୍ରମାଃ
ସିଂହର ଗର୍ବ ଭଳି ଅଭିମାନୀ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁର୍ଧର, ସିଂହ ପରି ଚାଲିଥିବା, ସିଂହ ଗଳା ଭଳି ମଜବୁତ, ହେ ରାଜା, ସେମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ପରି ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ହୋଇ ବଢ଼ିଲେ।
ଵିଵର୍ଧମାନାସ୍ତେ ତତ୍ର ପୁଣ୍ଯେ ହୈମଵତେ ଗିରୌ। ଵିସ୍ମଯଂ ଜନଯାମାସୁର୍ମହର୍ଷୀଣାଂ ସମେଯୁଷାମ୍
ସେମାନେ ପବିତ୍ର ହିମାଳୟ ପର୍ବତରେ ବଢ଼ିବାରେ, ଯେଉଁଠାରେ ବଡ଼ ବଡ଼ ଋଷିମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହେଉଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପକାଇଦେଲେ।
ଜାତମାତ୍ରାନୁପାଦାଯ ଶତଶୃଙ୍ଗନିଵାସିନଃ। ପାଣ୍ଡୋଃ ପୁତ୍ରାନମନ୍ଯନ୍ତ ତାପସାଃ ସ୍ଵାନିଵାତ୍ମଜାନ୍
ଜନ୍ମ ହେବା ସହିତ, ଶତଶୃଙ୍ଗ ପର୍ବତରେ ବସୁଥିବା ତାପସମାନେ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କୁ ନିଜ ଶିଶୁମାନେ ବୋଲି ମନେ କରିଥିଲେ।
ତତସ୍ତୁ ଵୃଷ୍ଣଯଃ ସର୍ଵେ ଵସୁଦେଵପୁରୋଗମାଃ
ତାପରେ ସମସ୍ତ ବୃଷ୍ଣିମାନେ, ବାସୁଦେବଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ,
ପାଣ୍ଡୁଃ ଶାପଭଯାଦ୍ଭୀତଃ ଶତଶୃଙ୍ଗମୁପେଯିଵାନ୍। ତତ୍ରୈଵ ମୁନିଭିଃ ସାର୍ଧଂ ତାପସୋଽଭୂତ୍ତପସ୍ଵିଭିଃ
ପାଣ୍ଡୁ ଶାପର ଭୟରେ ଭୀତ ହୋଇ, ଶତଶୃଙ୍ଗକୁ ଯାଇଥିଲେ। ସେଠାରେ ମୁନିମାନେ ସହିତ ତାପସୀ ଜୀବନ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିଥିଲେ।
ଶାକମୂଲଫଲାହାରସ୍ତପସ୍ଵୀ ନିଯତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ। ଯୋଗଧ୍ଯାନପରୋ ରାଜା ବଭୂଵେତି ଚ ଵାଦକାଃ
ଶାକ, ମୂଳ ଓ ଫଳ ଖାଇ, ନିୟମିତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି, ରାଜା ତପସ୍ଵୀ ହୋଇ, ଯୋଗ ଓ ଧ୍ୟାନରେ ଲୀନ ହେଇଥିଲେ, ଏହିପରି କଥା ଲୋକେ କହନ୍ତି।
ପ୍ରବୁଵନ୍ତି ସ୍ମ ବହଵସ୍ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଶୋକକର୍ଶିତାଃ। ପାଣ୍ଡୋଃ ପ୍ରୀତିସମାଯୁକ୍ତାଃ କଦା ଶ୍ରୋଷ୍ଯାମ ସଂକଥାଃ
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଅନେକ ଲୋକ ଦୁଃଖରେ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ, ତଥାପି ପାଣ୍ଡୁ ପାଇଁ ସ୍ନେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, 'କେବେ ଆମେ ସେମାନଙ୍କ ବାବଦରେ ଖବର ଶୁଣିବୁ?' ବୋଲି କହୁଥିଲେ।
ଇତ୍ଯେଵଂ କଥଯନ୍ତସ୍ତେ ଵୃଷ୍ଣଯଃ ସହ ବାନ୍ଧଵୈଃ। ପାଣ୍ଡୋଃ ପୁତ୍ରାଗମଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସର୍ଵେ ହର୍ଷସମନ୍ଵିତାଃ
ଏପରି ଭାବରେ ବୃଷ୍ଣିମାନେ ନିଜ ପରିବାର ସହ କଥା ହେଉଥିବାବେଳେ, ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କ ଆଗମନର ଖବର ଶୁଣି, ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଇଥିଲେ।
ସଭାଜଯନ୍ତସ୍ତେଽନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ଵସୁଦେଵଂ ଵଚୋଽବ୍ରୁଵନ୍। ନ ଭଵେରନ୍କ୍ରିଯାହୀନାଃ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରା ମହାବଲାଃ
ସେମାନେ ପରସ୍ପରଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ବାସୁଦେବଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ପ୍ରଭଳ ପୁଅମାନେ କେବେ ଧାର୍ମିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଅଭାବ ଭୋଗୁନ୍ତୁ ନାହିଁ।'