ତଥା ମହର୍ଷଯଶ୍ଚାପି ଜେପୁସ୍ତତ୍ର ସମନ୍ତତଃ। ଗନ୍ଧର୍ଵୈଃ ସହିତଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ପ୍ରାଗାଯତ ଚ ତୁମ୍ବୁରୁଃ
ଏହିପରି ମହାଋଷିମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଜପ କରୁଥିଲେ; ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ସହିତ ଶ୍ରୀମାନ୍ ତୁମ୍ବୁରୁ ଗୀତ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ଭୀମସେନୋଗ୍ରସେନୌ ଚ ଊର୍ଣାଯୁରନଘସ୍ତଥା। ଗୋପତିର୍ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଶ୍ଚ ସୂର୍ଯଵର୍ଚାସ୍ତଥାଷ୍ଟମଃ
ଭୀମସେନ, ଉଗ୍ରସେନ, ଊର୍ଣ୍ଣାୟୁର, ନିର୍ମଳ ଅନଘ, ଗୋପତି, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଏବଂ ଏଠାରେ ଏଠାରେ ଅଷ୍ଟମ ସୂର୍ଯ୍ୟବର୍ଚ୍ଚାସ୍।
ଯୁଗପସ୍ତୃଣପଃ କାର୍ଷ୍ଣିର୍ନନ୍ଦିଶ୍ଚିତ୍ରରଥସ୍ତଥା। ତ୍ରଯୋଦଶଃ ଶାଲିଶିରାଃ ପର୍ଜନ୍ଯଶ୍ଚ ଚତୁର୍ଦଶଃ
ତୃଣପ, କାର୍ଷ୍ଣି, ନନ୍ଦି, ଚିତ୍ରରଥ, ତ୍ରୟୋଦଶ ଶାଳିଶିରା ଏବଂ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ପର୍ଜନ୍ୟ—ସମସ୍ତେ ଏକାସାଥିରେ ଆସିଥିଲେ।
କଲିଃ ପଞ୍ଚଦଶଶ୍ଚୈଵ ନାରଦଶ୍ଚାତ୍ର ଷୋଡଶଃ। ଋତ୍ଵା ବୃହତ୍ତ୍ଵା ବୃହକଃ କରାଲଶ୍ଚ ମହାମନାଃ
ପଂଚଦଶ କଳି ଏବଂ ଷୋଢ଼ଶ ନାରଦ; ଋତ୍ୱା, ବୃହତ୍ତ୍ୱା, ବୃହକ, କରାଳ ଏବଂ ମହାମନା ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ବହୁଗୁଣଃ ସୁଵର୍ଣଶ୍ଚେତି ଵିଶ୍ରୁତଃ। ଵିଶ୍ଵାଵସୁର୍ଭୁମନ୍ଯୁଶ୍ଚ ସୁଚନ୍ଦ୍ରଶ୍ଚ ଶରୁସ୍ତଥା
ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ବହୁଗୁଣ, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସୁବର୍ଣ୍ଣ, ବିଶ୍ୱାବସୁ, ଭୂମନ୍ୟୁ, ସୁଚନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ଶରୁ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଗୀତମାଧୁର୍ଯସଂପନ୍ନୌ ଵିଖ୍ଯାତୌ ଚ ହହାହୁହୂ। ଇତ୍ଯେତେ ଦେଵଗନ୍ଧର୍ଵା ଜଗ୍ମୁସ୍ତତ୍ର ନରାଧିପ
ମଧୁର ଗୀତରେ ପାରଙ୍ଗତ, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହହା ଓ ହୁହୂ—ଏହି ସମସ୍ତ ଦେବଗନ୍ଧର୍ବ ଏଠାରେ ଆସିଥିଲେ, ରାଜନ।
ତଥୈଵାପ୍ସରସୋ ହୃଷ୍ଟାଃ ସର୍ଵାଲଙ୍କାରଭୂଷିତାଃ। ନନୃତୁର୍ଵୈ ମହାଭାଗା ଜଗୁଶ୍ଚାଯତଲୋଚନାଃ
ଏହିପରି ସମସ୍ତ ଅପ୍ସରାମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ସମସ୍ତ ଆଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ହସି ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲେ ଏବଂ ବିସ୍ତୃତ ଚକ୍ଷୁ ଥିବାମାନେ ଗୀତ ଗାଉଥିଲେ।
ଅନୂଚାନାଽନଵଦ୍ଯା ଚ ଗୁଣମୁଖ୍ଯା ଗୁଣାଵରା। ଅଦ୍ରିକା ଚ ତଥା ସୋମା ମିଶ୍ରକେଶୀ ତ୍ଵଲମ୍ବୁଷା
ଶିକ୍ଷିତ, ନିର୍ମଳ, ଗୁଣରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ କିଛି କମ୍, ଅଦ୍ରିକା, ସୋମା, ମିଶ୍ରକେଶୀ ଏବଂ ତ୍ୱଲମ୍ବୁଷା ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ମରୀଚିଃ ଶୁଚିକା ଚୈଵ ଵିଦ୍ଯୁତ୍ପର୍ଣା ତିଲୋତ୍ତମା। ଅମ୍ବିକା ଲକ୍ଷଣା କ୍ଷେମା ଦେଵୀ ରମ୍ଭା ମନୋରମା
ମରୀଚି, ଶୁଚିକା, ବିଦ୍ୟୁତ୍ପର୍ଣ୍ଣା, ତିଲୋତ୍ତମା, ଅମ୍ବିକା, ଲକ୍ଷଣା, କ୍ଷେମା, ଦେବୀ, ରମ୍ଭା ଓ ମନୋରମା।
ଅସିତା ଚ ସୁବାହୁଶ୍ଚ ସୁପ୍ରିଯା ଚ ଵପୁସ୍ତଥା। ପୁଣ୍ଡରୀକା ସୁଗନ୍ଧା ଚ ସୁରସା ଚ ପ୍ରମାଥିନୀ
ଅସିତା, ସୁବାହୁ, ସୁପ୍ରିୟା, ଭାବ୍ୟ, ପୁଣ୍ଡରୀକା, ସୁଗନ୍ଧା, ସୁରସା ଓ ପ୍ରମାଥିନୀ।
କାମ୍ଯା ଶାରଦ୍ଵତୀ ଚୈଵ ନନୃତୁସ୍ତତ୍ର ସଂଘଶଃ। ମେନକା ସହଜନ୍ଯା ଚ କର୍ଣିକା ପୁଞ୍ଜିକସ୍ଥଲା
କାମ୍ୟା ଓ ଶାରଦ୍ବତୀ, ମେନକା, ସହଜନ୍ୟା, କର୍ଣ୍ଣିକା ଓ ପୁଞ୍ଜିକସ୍ଥଳା ସମସ୍ତେ ଦଳେ ଦଳେ ନୃତ୍ୟ କରିଥିଲେ।
ଋତୁସ୍ଥଲା ଘୃତାଚୀ ଚ ଵିଶ୍ଵାଚୀ ପୂର୍ଵଚିତ୍ତ୍ଯପି। ଉମ୍ଲୋଚେତି ଚ ଵିଖ୍ଯାତା ପ୍ରମ୍ଲୋଚେତି ଚ ତା ଦଶ
ଋତୁସ୍ଥଳା, ଘୃତାଚୀ, ବିଶ୍ୱାଚୀ, ପୂର୍ବଚିତ୍ତି, ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଉର୍ମିଲୋଚା ଓ ପ୍ରମ୍ଲୋଚା—ଏହି ଦଶଜଣୀ।
ଉର୍ଵଶ୍ଯେକାଦଶୀ ତାସାଂ ଜଗୁଶ୍ଚାଯତଲୋଚନାଃ। ଧାତାଽର୍ଯମା ଚ ମିତ୍ରଶ୍ଚ ଵରୁଣୋଂଽଶୋ ଭଗସ୍ତଥା
ଉର୍ବଶୀ ଏହାମାନଙ୍କ ଏକାଦଶୀ, ସେମାନେ ଆଖି ଉଦା ହୋଇ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ; ଧାତା, ଅର୍ୟମା, ମିତ୍ର, ବରୁଣ, ଅଂଶ ଓ ଭଗ।
ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵିଵସ୍ଵାନ୍ପୂଷା ଚ ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଦଶମଃ ସ୍ମୃତଃ। ତତସ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା ତତୋ ଵିଷ୍ଣୁରଜଘନ୍ଯୋ ଜଘନ୍ଯଜଃ
ଇନ୍ଦ୍ର, ବିବସ୍ୱାନ୍, ପୂଷା, ପର୍ଜନ୍ୟ—ଦଶମ ଭାବରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ; ତାପରେ ତ୍ୱଷ୍ଟା, ତାପରେ ବିଷ୍ଣୁ, ସବୁଠାରୁ ଶେଷ ଓ ସବୁଠାରୁ ଛୋଟ।
ଇତ୍ଯେତେ ଦ୍ଵାଦଶାଦିତ୍ଯା ଜ୍ଵଲନ୍ତଃ ସୂର୍ଯଵର୍ଚସଃ
ଏହି ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟ, ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପ୍ରଭାରେ ଦୀପ୍ତିମାନ।
ମୃଗଵ୍ଯାଧଶ୍ଚ ସର୍ପଶ୍ଚ ନିର୍ଋତିଶ୍ଚ ମହାଯଶାଃ। ଅଜୈକପାଦହିର୍ବୁଧ୍ନ୍ଯଃ ପିନାକୀ ଚ ପରଂତପ
ମୃଗବ୍ୟାଧ, ସର୍ପ, ମହାଯଶସ୍ବୀ ନିରୃତି, ଅଜଏକପାଦ, ଅହିର୍ବୁଧ୍ନ୍ୟ, ପିନାକୀ, ହେ ଶତ୍ରୁଦଳନ।
ଦହନୋଽଥେଶ୍ଵରଶ୍ଚୈଵ କପାଲୀ ଚ ଵିଶାଂପତେ। ସ୍ଥାଣୁର୍ଭଗଶ୍ଚ ଭଗଵାନ୍ରୁଦ୍ରାସ୍ତତ୍ରାଵତସ୍ଥିରେ
ଦହନ, ଈଶ୍ୱର, କପାଳୀ, ହେ ଜନପତି; ସ୍ଥାଣୁ, ଭଗ ଓ ଭଗବାନ୍ ରୁଦ୍ର ସେଠାରେ ଉଭୟ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ।
ଅଶ୍ଵିନୌ ଵସଵଶ୍ଚାଷ୍ଟୌ ମରୁତଶ୍ଚ ମହାବଲାଃ। ଵିଶ୍ଵେଦେଵାସ୍ତଥା ସାଧ୍ଯାସ୍ତତ୍ରାସନ୍ପରିତଃ ସ୍ଥିତାଃ
ଅଶ୍ୱିନୀ ଦ୍ୱୟ, ଆଠି ଵସୁ, ବଳଶାଳୀ ମରୁତ, ବିଶ୍ୱେଦେବ ଓ ସାଧ୍ୟମାନେ ସମସ୍ତେ ଚାରିପାଖରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଥିଲେ।
କର୍କୋଟକୋଽଥ ସର୍ପଶ୍ଚ ଵାସୁକିଶ୍ଚ ଭୁଜଙ୍ଗମଃ। କଚ୍ଛପଶ୍ଚାଥ କୁଣ୍ଡଶ୍ଚ ତକ୍ଷକଶ୍ଚ ମହୋରଗଃ
କର୍କୋଟକ ସର୍ପ, ବାସୁକି ନାଗ; କଚ୍ଛପ, କୁଣ୍ଡ, ତକ୍ଷକ ମହାନାଗ।
ଆଯଯୁସ୍ତପସା ଯୁକ୍ତା ମହାକ୍ରୋଧା ମହାବଲାଃ। ଏତେ ଚାନ୍ଯେ ଚ ବହଵସ୍ତତ୍ର ନାଗା ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ
ସେମାନେ ତପସ୍ୟା, ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧ ଓ ବଳରେ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ଆସିଥିଲେ; ଏମିତି ଅନେକ ନାଗ ସେଠାରେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇଥିଲେ।
ତାର୍କ୍ଷ୍ଯଶ୍ଚାରିଷ୍ଟନେମିଶ୍ଚ ଗରୁଡଶ୍ଚାସିତଧ୍ଵଜଃ। ଅରୁଣଶ୍ଚାରୁଣିଶ୍ଚୈଵ ଵୈନତେଯା ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ
ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ, ଅରିଷ୍ଟନେମି, କଳା ପତାକା ଧାରୀ ଗରୁଡ, ଅରୁଣ, ଆରୁଣି ଓ ବିନତାଙ୍କ ପୁଅମାନେ ସେଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।
ତାଂଶ୍ଚ ଦେଵଗଣାନ୍ସର୍ଵାଂସ୍ତପଃସିଦ୍ଧା ମହର୍ଷଯଃ। ଵିମାନଗିର୍ଯଗ୍ରଗତାନ୍ଦଦୃଶୁର୍ନେତରେ ଜନାଃ
ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ, ତପସ୍ୟାରେ ସିଦ୍ଧ ମହାର୍ଷିମାନେ ପର୍ବତ ମହଲରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖିଥିଲେ; ଅନ୍ୟ ଲୋକମାନେ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ତଦ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମହଦାଶ୍ଚର୍ଯଂ ଵିସ୍ମିତା ମୁନିସତ୍ତମାଃ। ଅଧିକାଂ ସ୍ମ ତତୋ ଵୃତ୍ତିମଵର୍ତନ୍ପାଣ୍ଡଵଂ ପ୍ରତି
ସେଇ ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ମହାନ ଋଷିମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହେଲେ; ତାପରେ ସେମାନେ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କୁ ଅଧିକ ମନୋଯୋଗ ଦେଲେ।
ପାଣ୍ଡୁଃ ପ୍ରୀତେନ ମନସା ଦେଵତାଦୀନପୂଜଯତ୍। ପାଣ୍ଡୁନା ପୂଜିତା ଦେଵାଃ ପ୍ରତ୍ଯୂଚୁର୍ନରସତ୍ତମମ୍
ପାଣ୍ଡୁ ଆନନ୍ଦିତ ମନେ ଦେବତାମାନେ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ପୂଜା କଲେ; ପାଣ୍ଡୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ଦେବମାନେ ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷଙ୍କୁ କହିଲେ।
ପ୍ରାଦୁର୍ବୂତୋ ହ୍ଯଯଂ ଧର୍ମୋ ଦେଵତାନାଂ ପ୍ରସାଦତଃ। ମାତରିଶ୍ଵା ହ୍ଯଯଂ ଭୀମୋ ବଲଵାନରିମର୍ଦନଃ
ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦୟାରେ ଏହି ଧର୍ମ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇଛନ୍ତି; ମାତରିଶ୍ୱା ହେଉଛନ୍ତି ଭୀମ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଶତ୍ରୁଦଳନ।
ସାକ୍ଷାଦିନ୍ଦ୍ରଃ ସ୍ଵଯଂ ଜାତଃ ପ୍ରସାଦାଚ୍ଚ ଶତକ୍ରତୋଃ। ପିତୃତ୍ଵାଦ୍ଦେଵତାନାଂ ହି ନାସ୍ତି ପୁଣ୍ଯତରସ୍ତ୍ଵଯା
ସ୍ୱୟଂ ଇନ୍ଦ୍ର ଶତକ୍ରତୁଙ୍କ କୃପାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି; ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପିତୃତ୍ୱରେ ତୁମେଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କେହି ନାହାନ୍ତି।
ପିତୄଣାମୃଣନିର୍ମୁକ୍ତଃ ସ୍ଵର୍ଗଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯସି ପୁଣ୍ଯଭାକ୍। ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ଦେଵତାଃ ସର୍ଵା ଵିପ୍ରଜଗ୍ମୁର୍ଯଥାଗତମ୍
ପିତୃ ଋଣରୁ ମୁକ୍ତ ହେଇ, ତୁମେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପାଇବା ଏବଂ ପୁଣ୍ୟର ଭାଗୀ ହେବା। ଏହିପରି କହି, ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଯେପରି ଆସିଥିଲେ, ସେହିପରି ଚାଲିଗଲେ।
ପାଣ୍ଡୁସ୍ତୁ ପୁନରେଵୈନାଂ ପୁତ୍ରଲୋଭାନ୍ମହାଯଶାଃ। ପ୍ରାଦିଶଦ୍ଦର୍ଶନୀଯାର୍ଥୀ କୁନ୍ତୀ ତ୍ଵେନମଥାବ୍ରଵୀତ୍
ମହାପ୍ରସିଦ୍ଧ ପାଣ୍ଡୁ, ପୁଅ ପାଇବା ଆଶାରେ, ପୁନିଥରେ କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହିଁ, ତାଙ୍କୁ କହିଲେ। ତେବେ କୁନ୍ତୀ ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।
ନାତଶ୍ଚତୁର୍ଥଂ ପ୍ରସଵମାପସ୍ତ୍ଵପି ଵଦନ୍ତ୍ଯୁତ। ଅତଃପରଂ ସ୍ଵୈରିଣୀ ସ୍ଯାଦ୍ବନ୍ଧକୀ ପଞ୍ଚମେ ଭଵେତ୍
ଚତୁର୍ଥ ସନ୍ତାନ ପରେ ଜନ୍ମ ଦେବାକୁ ଜଣେ ଜନନୀକୁ ଅନୁମତି ନାହିଁ, ଏହା ପରେ ସେ ଅନ୍ୟପୁରୁଷ ସହ ଚଳିତା ହେବେ, ପଞ୍ଚମ ସନ୍ତାନ ହେଲେ ସେ ବେଶ୍ୟା ଭାବେ ଗଣାଯିବେ।
ସ ତ୍ଵଂ ଵିଦ୍ଵନ୍ଧର୍ମମିମମଧିଗମ୍ଯ କଥଂ ନୁ ମାମ୍। ଅପତ୍ଯାର୍ଥଂ ସମୁତ୍କ୍ରମ୍ଯ ପ୍ରମାଦାଦିଵ ଭାଷସେ
ତୁମେ ଧର୍ମରେ ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ଥିବା ସତ୍ୱେ, ଏହି ନିୟମ ଜାଣି, କିପରି ମୋତେ ଅନୁଚିତ ଭାବରେ ପୁଅ ପାଇଁ କଥା କହୁଛ? ଏହା କି ଅଜ୍ଞାନର ଫଳ?