ଭଗଦତ୍ତସ୍ତୁ ରାଜାନଂ ଦ୍ରୁପଦଂ ନତପର୍ଵଭିଃ। ସନିଯନ୍ତୃଧ୍ଵଜରଥଂ ଵିଵ୍ଯାଧ ପୁରୁଷର୍ଷଭଃ
ଭଗଦତ୍ତ, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରାଜା ଦ୍ରୁପଦଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସାରଥି, ପତାକା ଓ ରଥ ସହ ଭାଙ୍ଗା ତୀରରେ ଘାତ କଲେ।
ଦ୍ରୁପଦସ୍ତୁ ତତଃ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ଭଗଦତ୍ତଂ ମହାରଥମ୍। ଆଜଘାନୋରସି କ୍ଷିପ୍ରଂ ଶରେଣାନତପର୍ଵଣା
ତା'ପରେ ଦ୍ରୁପଦ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ଶୀଘ୍ର ଏକ ସିଧା ତୀରରେ ମହାରଥୀ ଭଗଦତ୍ତଙ୍କ ଛାତିକୁ ଘାତ କଲେ।
ଯୁଦ୍ଧଂ ଯୋଧଵରୌ ଲୋକେ ସୌମଦତ୍ତିଶିଖଣ୍ଡିନୌ। ଭୂତାନାଂ ତ୍ରାସଜନନଂ ଚକ୍ରାତେଽସ୍ତ୍ରଵିଶାରଦୌ
ସୌମଦତ୍ତି ଓ ଶିଖଣ୍ଡି, ଦୁଇଁଜଣ ଶସ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାର ମହାପ୍ରଭୁ, ଏମିତି ଏକ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ ଯାହା ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମନରେ ଭୟ ସୃଷ୍ଟି କଲା।
ଭୂରିଶ୍ରଵା ରଣେ ରାଜନ୍ଯାଜ୍ଞସେନିଂ ମହାରଥମ୍। ମହତା ସାଯକୌଘେନ ଚ୍ଛାଦଯାମାସ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ଭୂରିଶ୍ରବା ଯୁଦ୍ଧରେ ଶୂରତା ସହ ମହାରଥୀ ଯାଜ୍ଞସେନିଙ୍କୁ ଏକ ବଡ଼ ତୀରବୃଷ୍ଟିରେ ଢାକିଦେଲେ।
ଶିଖଣ୍ଡୀ ତୁ ତତଃ କ୍ରୁଦ୍ଧଃ ସୌମଦତ୍ତିଂ ଵିଶାମ୍ପତେ। ନଵତ୍ଯା ସାଯକାନାଂ ତୁ କମ୍ପଯାମାସ ଭାରତ
ତା'ପରେ ଶିଖଣ୍ଡି କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ସୌମଦତ୍ତିଙ୍କୁ ନବତିଟି ତୀରରେ ଆଘାତ କଲେ, ହେ ଭାରତ।
ରାକ୍ଷସୌ ରୌଦ୍ରକର୍ମାଣୌ ହେଡିମ୍ବାଲମ୍ବୁସାଵୁଭୌ। ଚକ୍ରାତେଽତ୍ଯୁଦ୍ଭୁତଂ ଯୁଦ୍ଧଂ ପରସ୍ପରଜଯୈଷିଣୌ
ହିଡିମ୍ବାଙ୍କ ପୁଅ ଓ ଅଲମ୍ବୁସା, ଦୁଇଁଜଣ ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସ, ଏକ ଅସାଧାରଣ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ଦୁହେଁ ଜିତିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ।
ମାଯାଶତସୃଜୌ ଦୃପ୍ତୌ ମାଯାଭିରିତରେତରମ୍। ଅନ୍ତର୍ହିତୌ ଚେରତୁସ୍ତୌ ଭୃଶଂ ଵିସ୍ମଯକାରିଣୌ
ଦୁହେଁ ଗର୍ବିତ ହୋଇ, ଶତଶଃ ମାୟା ଦେଖାଇ, ଏକାଉଁଠି ଅନ୍ୟକୁ ଦେଖିପାରୁନଥିଲେ, ଏମିତି ଚଳିଥିଲେ ଯାହା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପକାଇଦେଲା।
ଚେକିତାନୋଽନୁଵିନ୍ଦେନ ଯୁଯୁଧେ ଚାତିଭୈରଵମ୍। ଯଥା ଦେଵାସୁରେ ଯୁଦ୍ଧେ ବଲଶକ୍ରୌ ମହାବଲୌ
ଚେକିତାନ ଏବଂ ଅନୁବିନ୍ଦ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ଯେପରି ଦେବତା ଓ ଦାନବଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧରେ ବଳର ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବଳି ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ।
ଲକ୍ଷ୍ମଣଃ କ୍ଷତ୍ରଦେଵେନ ଵିମର୍ଦମକରୋଦ୍ଭୃଶମ୍। ଯଥା ଵିଷ୍ଣୁଃ ପୁରା ରାଜନ୍ହିରଣ୍ଯାକ୍ଷେଣ ସଂଯୁଗେ
ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଏହି କ୍ଷତ୍ରିୟ ରାଜା ସହ ବେସ୍ତର ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ଯେପରି ଏକଥା ପୁରୁଣା ଦିନରେ ବିଷ୍ଣୁ ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ, ରାଜା।
ତତଃ ପ୍ରଚଲିତାଶ୍ଵେନ ଵିଧିଵତ୍କଲ୍ପିତେନ ଚ। ରଥେନାଭ୍ଯପତଦ୍ରାଜନ୍ସୌଭଦ୍ରଂ ପୌରଵୋ ପୌରଵୋ ନଦନ୍
ତାପରେ, ଠିକ୍ ଭାବେ ଯୋଡାଯାଇଥିବା ଘୋଡା ଓ ରଥ ନେଇ, ପୌରବ ରାଜା ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କରି ସୌଭଦ୍ରଙ୍କ ଉପରେ ଧାଉଥିଲେ, ରାଜା।
ତତୋଽଭ୍ଯଯାତ୍ସ ତ୍ଵରିତୋ ଯୁଦ୍ଧାକାଙ୍କ୍ଷୀ ମହାବଲଃ। ତେନ ଚକ୍ରେ ମହଦ୍ଯୁଦ୍ଧମଭିମନ୍ଯୁରରିନ୍ଦମଃ
ତାପରେ, ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଯୁଦ୍ଧ ଆଶା କରୁଥିବା ସେ ତୁରନ୍ତ ଆସିଲେ; ଶତ୍ରୁମାର ଅଭିମନ୍ୟୁ ସେଥିରେ ବଡ଼ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
ପୌରଵସ୍ତ୍ଵଥ ସୌଭଦ୍ରଂ ଶରଵ୍ରାତୈରଵାକିରତ୍। ତସ୍ଯାର୍ଜୁନିର୍ଧ୍ଵଜଂ ଛତ୍ରଂ ଧନୁଶ୍ଚୋର୍ଵ୍ଯାମପାତଯତ୍
ତାପରେ ପୌରବ ରାଜା ସୌଭଦ୍ରଙ୍କ ଉପରେ ଅନେକ ବାଣ ବର୍ଷା କଲେ; ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପୁଅ ତାଙ୍କର ଧ୍ୱଜ, ଛତା ଓ ଧନୁଷକୁ ଭୂମିରେ ପତିତ କଲେ।
ସୌଭଦ୍ରଃ ପୌରଵଂ ତ୍ଵନ୍ଯୈର୍ଵିଦ୍ଧ୍ଵା ସପ୍ତଭିରାଶୁଗୈଃ। ପଞ୍ଚଭିସ୍ତସ୍ଯ ଵିଵ୍ଯାଧ ହଯାନ୍ସୂନଂ ଚ ସାଯକୈଃ
ସୌଭଦ୍ର ପୌରବଙ୍କୁ ସାତଟି ତୀବ୍ର ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ, ଏବଂ ପାଞ୍ଚଟି ବାଣରେ ତାଙ୍କର ଘୋଡା ଓ ସାରଥିକୁ ମାଡ଼ିଲେ।
ତତଃ ପ୍ରହର୍ଷଯନ୍ସେନାଂ ସିଂହଵଦ୍ଵିନଦନ୍ମୁହୁଃ। ସମାଦତ୍ତାର୍ଜୁନିସ୍ତୂର୍ଣଂ ପୌରଵାନ୍ତକରଂ ଶରମ୍
ତାପରେ, ସିଂହ ଭଳି ଘର୍ଜନା କରି ଏବଂ ସେନାକୁ ଖୁସି କରି, ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପୁଅ ତୁରନ୍ତ ପୌରବଙ୍କୁ ସେଷ କରିବା ପାଇଁ ଘାତକ ବାଣ ଧରିଲେ।
ତଂ ତୁ ସନ୍ଧିତମାଜ୍ଞାଯ ସାଯକଂ ଘୋରଦର୍ଶନମ୍। ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଂ ଶରାଭ୍ଯାଂ ହାର୍ଦିକ୍ଯଶ୍ଚିଚ୍ଛେଦ ସଶରଂ ଧନୁଃ
ସେ ଭୟଙ୍କର ବାଣ ଧନୁଷରେ ଚଢ଼ାଯାଇଛି ବୋଲି ଦେଖି, ହାର୍ଦ୍ଦିକ୍ୟ ଦୁଇଟି ବାଣରେ ସେ ବାଣ ଓ ଧନୁଷକୁ କାଟିଦେଲେ।
ତଦୁତ୍ସୃଜ୍ଯ ଧନୁଶ୍ଛିନ୍ନଂ ସୌଭଦ୍ରଃ ପରଵୀରହା। ଉଦ୍ବବର୍ହ ସିତଂ ଖଙ୍ଗମାଦଦନାଃ ଶରାଵରମ୍
ତାପରେ, ଭଙ୍ଗ ଧନୁଷକୁ ଛାଡ଼ି, ଶତ୍ରୁମାର ସୌଭଦ୍ର ଚମକୁଥିବା ତଳୱାର ଉଠାଇ ଏକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଢାଳ ନେଲେ।
ସ ତେନାନେକତାରେଣ ଚର୍ମଣା କୃତହସ୍ତଵତ୍। ଭ୍ରାନ୍ତାସିନା ଚରନ୍ମାର୍ଗାନ୍ଦର୍ଶଯନ୍ଵୀର୍ଯମାତ୍ମନଃ
ସେ ଅନେକ ଛିଡ଼ି ଥିବା ଢାଳ ହାତରେ ଧରି, ତଳୱାର ଘୁମାଇ ଘୁମାଇ ଚାଲିଥିଲେ, ନିଜ ଶକ୍ତିର ପ୍ରତାପ ଦେଖାଉଥିଲେ।
ଭ୍ରାମିତଂ ପୁନରୁଦ୍ଧାନ୍ତମାଧୂତଂ ପୁନରୁତ୍ଥିତମ୍। ଚର୍ମନିସ୍ତ୍ରିଂଶଯୋ ରାଜନ୍ନିର୍ଵିଶେଷମଦୃଶ୍ଯତ
ଢାଳ ଓ ତଳୱାର ଘୁମି, ଉଠି, ହଲାଇ ଆଉ ପୁଣି ଉଠିଥିଲା; ଦୁଇଟିକୁ ଅଲଗା କରିବା ଯାଉଥିଲା ନାହିଁ, ରାଜା।
ସ ପୌରଵରଥସ୍ଯେଷାମାପ୍ଲୁତ୍ଯ ସହସା ନଦନ୍। ପୌରଵଂ ରଥମାସ୍ଥାଯ କେଶପକ୍ଷେ ପରାମୃଶତ୍
ସେ ହଠାତ୍ ପୌରବଙ୍କ ରଥକୁ ଲାଘି ଚିତ୍କାର କରି ଚଢ଼ିଲେ, ଏବଂ ରଥ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ପୌରବଙ୍କୁ କେଶ ଧରି ଧରିଲେ।
ଜଘାନାସ୍ଯ ପଦା ସୂତମସିନା ପାତଯଦ୍ଧୃଜମ୍। ଵିକ୍ଷୋଭ୍ଯାମ୍ଭୋନିଧିଂ ତାର୍କ୍ଷ୍ଯସ୍ତଂ ନାଗମିଵ ଚାକ୍ଷିପତ୍
ସେ ତାଙ୍କର ସାରଥିକୁ ପାଦରେ ମାଡ଼ିଲେ ଏବଂ ତଳୱାରରେ ପତିତ କଲେ, ଏବଂ ତାର୍କ୍ଷ୍ୟ ଯେପରି ସମୁଦ୍ରକୁ ଉତ୍କଳିତ କରେ, ସେପରି ପୌରବଙ୍କୁ ରଥରୁ ଛାଡ଼ି ଦେଲେ।
ତମାଗଲିତକେଶାନ୍ତଂ ଦଦୃଶୁଃ ସର୍ଵପାର୍ଥିଵାଃ। ଉକ୍ଷାଣମିଵ ସିଂହେନ ପାତ୍ଯମାନମଚେତସମ୍
ସମସ୍ତ ରାଜାମାନେ ତାଙ୍କୁ ଖୋଲା କେଶରେ, ଅଚେତନ ଅବସ୍ଥାରେ ସିଂହ ଦ୍ୱାରା ଏକ ବଳଦ ଭଳି ପତିତ ହେଉଥିବା ଦେଖିଲେ।
ତମାର୍ଜୁନିଵଶଂ ପ୍ରାପ୍ତଂ କୃଷ୍ଯମାଣମନାଥଵତ୍। ପୌରଵଂ ପାତିତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ନାମୃଷ୍ଯତ ଜଯଦ୍ରୂଥଃ
ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଶକ୍ତି ତଳେ ଅସହାୟ ଭାବେ ଟାଣାଯାଉଥିବା ପୌରବଙ୍କୁ ପତିତ ଦେଖି, ଜୟଦ୍ରଥ ଏହା ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ।
ସ ବର୍ହିବର୍ହାଵତତଂ କିଙ୍କିଣୀଶତଜାଲଵତ୍। ଚର୍ମ ଚାଦାଯ ଖଙ୍ଗଂ ଚ ନଦନ୍ପର୍ଯପତଦ୍ରଥାତ୍
ମୟୂର ପିଛ ଓ ଘଣ୍ଟି ଝାଲି ଲାଗିଥିବା ଢାଳ ଏବଂ ତଳୱାର ନେଇ, ଚିତ୍କାର କରି ସେ ରଥରୁ ଲାଘିଲେ।
ତତଃ ସୈନ୍ଧଵମାଲୋକ୍ଯ କାର୍ଷ୍ଣିରୁତ୍ସୃଜ୍ଯ ପୌରଵମ୍। ଉତ୍ପପାତ ରଥାତ୍ତୂର୍ଣଂ ଶ୍ଯେନଵନ୍ନିପପାତ ଚ
ତାପରେ, ସିନ୍ଧୁ ରାଜାଙ୍କୁ ଦେଖି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପୁଅ ପୌରବକୁ ଛାଡ଼ି ତୁରନ୍ତ ରଥରୁ ଲାଘିଲେ, ଶ୍ୟେନ ପରି ତଳକୁ ପଡ଼ିଲେ।
ପ୍ରାସପଟ୍ଟିଶନିସ୍ତ୍ରିଂଶାଞ୍ଛତ୍ରୁଭିଃ ସମ୍ପ୍ରଚୋଦିତାନ୍। ଚିଚ୍ଛେଦ ଚାସିନା କାର୍ଷ୍ଣିଶ୍ଚର୍ମଣା ସଂରୁରୋଧ ଚ
ଶତ୍ରୁମାନେ ଛାଡ଼ିଥିବା ବଣ, ଭାଲା ଓ ତଳୱାରକୁ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପୁଅ ତଳୱାରରେ କାଟିଦେଲେ, ଏବଂ ଢାଳରେ ରୋକିଦେଲେ।
ସ ଦର୍ଶଯିତ୍ଵା ସୈନ୍ଯାନାଂ ସ୍ଵବାହୁବଲମାତ୍ମନଃ। ତମୁଦ୍ଯମ୍ଯ ମହାଖଙ୍ଗଂ ଚର୍ମ ଚାଥ ପୁନର୍ବଲୀ
ସେ ଦୁଇ ପକ୍ଷର ସେନାକୁ ନିଜ ବାହୁଶକ୍ତି ଦେଖାଇ, ପୁଣି ବଡ଼ ତଳୱାର ଓ ଢାଳ ଉଠାଇଲେ।
ଵୃଦ୍ଧକ୍ଷତ୍ରସ୍ଯ ଦାଯାଦଂ ପିତୁରତ୍ଯନ୍ତଵୈରିଣମ୍। ସସାରାଭିମୁଖଃ ଶୂରଃ ଶାର୍ଦୂଲ ଇଵ କୁଞ୍ଜରମ୍
ବୃଦ୍ଧକ୍ଷତ୍ରର ପୁତ୍ର, ଯିଏ ତାଙ୍କର ବାପାଙ୍କର ଦୁଷ୍ଟ ଶତ୍ରୁ, ସେଠାରେ ଶୂରବୀର ଏକ ଚିତା ଯେମିତି ହାତୀ ପାଇଁ ଆଗେଇଯାଏ, ସେହିପରି ସାମ୍ନାକୁ ବଢ଼ିଗଲେ।
ତୌ ପରସ୍ପରମାସାଦ୍ଯ ଖହ୍ଗଦନ୍ତନଖାଯୁଧୌ। ହୃଷ୍ଟଵତ୍ସମ୍ପ୍ରଜହାତେ ଵ୍ଯାଘ୍ରକେସରିଣାଵିଵ
ସେମାନେ ଦୁଇଜଣ ତଳୱାର, ଦାନ୍ତ ଓ ନଖ ହାତିଆରେ ସଜ୍ଜିତ, ଏକାଉଠି ମୁହାଁମୁହିଁ ହେଲେ ଓ ଯୁଦ୍ଧରେ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ ଲଡ଼ିଲେ, ଯେପରି ଏକ ବାଘ ଓ ଏକ ସିଂହ ମୁହାଁମୁହିଁ ହୁଏ।
ସମ୍ପାତେଷ୍ଵଭିଘାତେଷୁ ନିପାତେଷ୍ଵସିଚର୍ମଣୋଃ। ନ ତଯୋରନ୍ତରଂ କଶ୍ଚିଦ୍ଦଦର୍ଶ ନରସିଂହଯୋଃ
ସେମାନେ ଏକାଉଠି ଅସି ଓ ଢାଳରେ ଆଘାତ ଦେଉଥିବାବେଳେ, ସେଇ ଦୁଇଜଣ ସିଂହସଦୃଶ ବୀରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୌଣସି ଅନ୍ତର ଦେଖାଯାଉନଥିଲା।
ଅଵକ୍ଷେପୋଽସିନିର୍ହାଦଃ ଶସ୍ତ୍ରାନ୍ତରନିଦର୍ଶନମ୍। ବାହ୍ଯାନ୍ତରନିପାତଶ୍ଚ ନିର୍ଵିଶେମଦୃଶ୍ଯତ
ତଳକୁ ଆଘାତ, ତଳୱାରର ଟକ୍କର, ଶସ୍ତ୍ରଚାଳନାର ଦେଖା, ବାହାର ଓ ଭିତର ଆଘାତ — ସବୁଠି ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଦେଖାଯାଉଥିଲା।