ଧ୍ଵଜମେକେନ ଵିଵ୍ଯାଧକ ସାରଥିଂ ଚାସ୍ଯ ପଞ୍ଚଭିଃ । ଧନୁରେକେଷୁଣାଽଵିଧ୍ଯତ୍ତତ୍ରାକ୍ରୁଧ୍ଯଦ୍ଦ୍ଵିଜର୍ଷଭଃ
ସେ ଗୋଟିଏ ତୀରରେ ପତାକାକୁ ଆଘାତ କଲେ, ପାଞ୍ଚଟି ତୀରରେ ତାଙ୍କର ସାରଥିକୁ ବିଦ୍ରୁତ କଲେ। ଆଉ ଗୋଟିଏ ତୀରରେ ଧନୁଷକୁ ଆଘାତ କଲେ। ଏହା ଦେଖି ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୟଙ୍କର ରୁଷ୍ଟ ହେଲେ।
ତସ୍ଯ ଦ୍ରୋଣୋଽଵଧୀଦଶ୍ଵାଞ୍ଶରୈଃ ସନ୍ନତପର୍ଵଭିଃ। ଅଷ୍ଟାଭିର୍ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୂତମେକେନ ପତ୍ରିଣା
ତାପରେ ଦ୍ରୋଣ ତାଙ୍କର ଘୋଡାମାନେକୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀରରେ ମାରିଦେଲେ, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏବଂ ଏକ ତୀରରେ ସାରଥିକୁ ମାରିଦେଲେ।
ସ ହତାଶ୍ଵାଦଵପ୍ଲୁତ୍ଯ ସ୍ଯନ୍ଦନାଦ୍ଧତସାରଥିଃ। ଆରୁରୋହ ରଥଂ ତୂର୍ଣଂ ପୁତ୍ରସ୍ଯ ରଥିନାଂ ଵରଃ
ଘୋଡା ଓ ସାରଥି ମୃତ୍ୟୁହେବା ପରେ, ସେ ତାଙ୍କର ରଥରୁ ତୁରନ୍ତ ଅବତରି, ପୁଅଙ୍କର ରଥକୁ ଦୃତ ଚଢ଼ିଗଲେ।
ତତସ୍ତୁ ତୌ ପିତାପୁତ୍ରୌ ଭାରଦ୍ଵାଜଂ ରଥେ ସ୍ଥିତୌ । ମହତା ଶରଵର୍ଷେଣ ଵାରଯାମାସସତୁର୍ବଲାତ୍
ତାପରେ ସେ ଦୁଇଜଣ, ବାପା-ପୁଅ, ଏକ ରଥରେ ଦଢ଼ି ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କୁ ଭୟଙ୍କର ତୀରବର୍ଷାରେ ରୋକିଲେ।
ଭାରଦ୍ଵାଜସ୍ତତଃ କ୍ରୁଦ୍ଧଃ ଶରମାଶୀଵିଷୋପମମ୍ । ଚିକ୍ଷେପ ସମରେ ତୂର୍ଣଂ ଶଙ୍ଖଂ ପ୍ରତି ଜନେଶ୍ଵରଃ
ତାପରେ ଭାରଦ୍ୱାଜ ଭୟଙ୍କର ରୁଷ୍ଟ ହୋଇ, ସଂଖ୍ୟଙ୍କୁ ନିମିତ୍ତ କରି ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକ ତୀରକୁ ବିଷାକ୍ତ ସାପ ପରି ଦୃତ ଛାଡ଼ିଲେ।
ସ ତସ୍ଯ ହୃଦଯଂ ଭିତ୍ତ୍ଵା ପୀତ୍ତ୍ଵା ଶୋଣିତମାହଵେ। ଜଗାମ ଧରଣୀଂ ବାଣୋ ଲୋହିତାର୍ଦ୍ରଵରଚ୍ଛଦଃ
ସେ ତୀର ତାଙ୍କର ହୃଦୟକୁ ଭେଦି, ରକ୍ତ ପିଇ, ସୁନା ରଙ୍ଗର ପଖା ରକ୍ତରେ ଭିଜି ଧରଣୀରେ ପଡ଼ିଗଲା।
ସ ପପାତ ରଣେ ତୂର୍ଣଂ ଭାରଦ୍ଵାଜଶରାହତଃ। ଧନୁସ୍ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଶରାଂଶ୍ଚୈଵ ପିତୁରେଵ ସମୀପତଃ
ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କ ତୀରରେ ଆଘାତ ପାଇ, ସେ ତୁରନ୍ତ ଯୁଦ୍ଧରେ ତଳକୁ ପଡ଼ିଗଲେ, ଧନୁଷ ଓ ତୀର ଛାଡ଼ି, ବାପାଙ୍କ ନିକଟରେ ପଡ଼ିଲେ।
ହତଂ ତମାତ୍ମଜଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିରାଟଃ ପ୍ରାଦ୍ରଵଦ୍ଭଯାତ୍। ଉତ୍ସୃଜ୍ଯ ସମରେ ଦ୍ରୋଣଂ ଵ୍ଯାତ୍ତାନନମିଵାନ୍ତକମ୍
ପୁଅକୁ ମୃତ୍ୟୁ ଦେଖି, ବିରାଟ ଭୟରେ ଡରି ଯୁଦ୍ଧରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ପଳାଇଗଲେ, ଯେପରି ମୃତ୍ୟୁର ଖୋଲା ମୁହଁ ଦେଖି ଲୋକେ ପଳାଏ।
ଭାରଦ୍ଵାଜସ୍ତତସ୍ତୂର୍ଣଂ ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ମହାଚମୂମ୍। ଦାରଯାମାସ ସମରେ ଶତଶୋଽଥ ସହସ୍ରଶଃ
ତାପରେ ଭାରଦ୍ୱାଜ ତୁରନ୍ତ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ମହାସେନାକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତେ ଶତେ, ସହସ୍ରେ ସହସ୍ରେ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ।
ଶିଖଣ୍ଡୀ ତୁ ମହାରାଜ ଦ୍ରୌଣିମାସାଦ୍ଯ ସଂଯୁଗେ। ଆଜଘାନ ଭ୍ରଵୋର୍ମଧ୍ଯେ ନାରାଚୈସ୍ତ୍ରିଭିରାଶୁଗୈଃ
କିନ୍ତୁ ଶିଖଣ୍ଡୀ, ହେ ମହାରାଜ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ପୁଅଙ୍କ ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇ, ତିନିଟି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀରରେ ଭୃକୁଟି ମଧ୍ୟରେ ଆଘାତ କଲେ।
ସ ବଭୌ ରଥଶାର୍ଦୂଲୋ ଲଲାଟେ ସଂସ୍ଥିତୈସ୍ତ୍ରିଭିଃ । ଶିଖରୈଃ କାଞ୍ଚନମଯୈର୍ମେରୁସ୍ତ୍ରିଭିରିଵୋଚ୍ଛ୍ରିତୈଃ
ସେ ରଥୀଶ୍ରେଷ୍ଠ ତାଙ୍କ ଲଳାଟରେ ତିନିଟି ସୁନା ମୁଣ୍ଡିଆ ତୀର ଲାଗିଥିବାରୁ, ମେରୁ ପର୍ବତର ତିନିଟି ଉଚ୍ଚ ଶିଖର ପରି ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ଅଶ୍ଵତ୍ଥାମ ତତଃ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ନିମେଷାର୍ଧାଚ୍ଛିଖଣ୍ଡିନଃ । ଧ୍ଵଜଂ ସୂତମଥୋ ରାଜଂସ୍ତୁରଗାନାଯୁଧାନି ଚ
ତାପରେ ଅଶ୍ୱଥ୍ଥାମା ଭୟଙ୍କର ରୁଷ୍ଟ ହୋଇ, ଅତି ଅଳ୍ପ ସମୟରେ ଶିଖଣ୍ଡୀଙ୍କ ପତାକା, ସାରଥି, ରାଜା, ଘୋଡା ଓ ଅସ୍ତ୍ରସାଜକୁ ଆଘାତ କଲେ।
ଶରୈର୍ବହୁଭିରାଚ୍ଛିଦ୍ଯ ପାତଯାମାସ ସଂଯୁଗେ ଷ। ସ ହତାଶ୍ଵାଦଵପ୍ଲୁତ୍ଯ ରଥାଦ୍ଵୈ ରଥିନାଂ ଵରଃ
ଅନେକ ତୀରରେ କାଟି, ସେମାନେକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୂମିକୁ ପଡ଼ାଇଦେଲେ। ଘୋଡା ନଥିବାରୁ, ସେ ରଥୀଶ୍ରେଷ୍ଠ ତାଙ୍କ ରଥରୁ ତୁରନ୍ତ ଅବତରିଲେ।
ଖଙ୍ଗମାଦାଯ ସୁଶିତଂ ଵିମଲଂ ଚ ଶରାଵରମ୍ । ଶ୍ଯେନଵଦ୍ଵ୍ଯଚରତ୍କ୍ରୁଦ୍ଧଃ ଶିଖଣ୍ଡୀ ଶତ୍ରୁତାପନଃ
ତାପରେ ଶିଖଣ୍ଡୀ ଏକ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଓ ଶୁଭ୍ର ତଲୱାର ଏବଂ ଏକ ଉତ୍ତମ ଢାଳ ନେଇ, ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇ, ରୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଚିଲିକା ପରି ଘୁରିବା ଲାଗିଲେ।
ସଖଙ୍ଗସ୍ଯ ମହାରାଜ ଚରତସ୍ତସ୍ଯ ସଂଯୁଗେ । ନାନ୍ତରଂ ଦଦୃଶେ ଦ୍ରୌଣିସ୍ତଦଦ୍ଭୁତମିଵାଭଵତ୍
ତଲୱାର ଧରି ଯୁଦ୍ଧରେ ଘୁରୁଥିବା ଶିଖଣ୍ଡୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ପୁଅ କୌଣସି ଖାଲି ସ୍ଥାନ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ; ଏହା ଦେଖିବାକୁ ଅଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଲାଗୁଥିଲା।
ତତଃ ଶରସହସ୍ରାଣି ବହୂନି ଭରତର୍ଷଭ । ପ୍ରେଷଯାମାସ ସମରେ ଦ୍ରୌଣିଃ ପରମକୋପନଃ
ତାପରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ପୁଅ ଭୟଙ୍କର ରୁଷ୍ଟ ହୋଇ, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅସଂଖ୍ୟ ତୀର ଛାଡ଼ିଲେ।
ତାମାପତନ୍ତୀଂ ସମରେ ଶରଵୃଷ୍ଟିଂ ସୁଦାରୁଣାମ୍। ଅସିନା ତୀକ୍ଷ୍ଣଧାରେଣ ଚିଚ୍ଛେଦ ବଲିନାଂ ଵରଃ
ସେ ଭୟଙ୍କର ତୀରବର୍ଷା ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କ ଉପରେ ଆସୁଥିବାକୁ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଶିଖଣ୍ଡୀ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତଲୱାରରେ କାଟିଦେଲେ।
ତତୋଽସ୍ଯ ଵିମଲଂ ଦ୍ରୌଣିଃ ଶତଚନ୍ଦ୍ରଂ ମନୋରମମ୍। ଚର୍ମାଚ୍ଛିନଦସିଂ ଚାସ୍ଥ ଖଣ୍ଡଯାମାସ ସଂଯୁଗେ
ତାପରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ପୁଅ ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କର ଶତଚନ୍ଦ୍ର ଅଳଙ୍କୃତ ଶୁଭ୍ର ଓ ଆକର୍ଷକ ଢାଳକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ, ଏବଂ ତଲୱାରକୁ ମଧ୍ୟ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ।
ଶିତୈସ୍ତୁ ବହୁଶୋ ରାଜଂସ୍ତଂ ଚ ଵିଵ୍ଯାଧ ପତ୍ରିଭିଃ । ଶିଖଣ୍ଡୀ ତୁ ତତଃ ଖଙ୍ଗଂ ଖଣ୍ଡିତଂ ତେନ ସାଯକୈଃ
ରାଜା, ସେ ବହୁତ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ପୁନିପୁନି ଆକ୍ରମଣ କଲେ। କିନ୍ତୁ ତାହାପରେ ଶିଖଣ୍ଡୀଙ୍କର ତଳୱାର ସେହି ବାଣରେ ଭଙ୍ଗିଗଲା।
ଆଵିଧ୍ଯ ଵ୍ଯସୃଜତ୍ତୂର୍ଣଂ ଜ୍ଵଲନ୍ତମିଵ ପନ୍ନଗମ୍ । ତମାପତନ୍ତଂ ସହସା କାଲାନଲସମପ୍ରଭମ୍
ତାପରେ ଶିଖଣ୍ଡୀ ତାଙ୍କ ଧନୁଷ ଟାଣି, ବେଗରେ ଏକ ଅଗ୍ନିଜ୍ୱଳା ନାଗସଦୃଶ ବାଣ ଛାଡ଼ିଲେ। ସେ ବାଣ ହଠାତ୍ ଆସି, ସଂହାରାଗ୍ନି ପରି ଚମକୁଥିଲା।
ଚିଚ୍ଛେଦ ସମରେ ଦ୍ରୌଣିର୍ଦର୍ଶଯନ୍ପାଣିଲାଘଵମ୍ । ଶିଖଣ୍ଡିନଂ ଚ ଵିଵ୍ଯାଧ ଶରୈର୍ବହୁଭିରାଯସୈଃ
ଯୁଦ୍ଧରେ ଦ୍ରୌଣି ତାଙ୍କର କୌଶଳ ଦେଖାଇ, ସେ ବାଣକୁ କାଟିଦେଲେ। ଏବଂ ଶିଖଣ୍ଡୀଙ୍କୁ ବହୁତ ଲୋହାର ବାଣରେ ଆଘାତ କଲେ।
ଶିଖଣ୍ଡୀ ତୁ ଭୃଶଂ ରାଜଂସ୍ତଡ୍ଯମାନଃ ଶିତୈଃ ଶରୈଃ । ଆରୁରୋହ ରଥଂ ତୂର୍ଣଂ ମାଧଵସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ
ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଭଳି ଭଳି ଆଘାତ ପାଇ, ଶିଖଣ୍ଡୀ ତୁରନ୍ତ ମହାତ୍ମା ମାଧବଙ୍କ ରଥକୁ ଚଢ଼ିଗଲେ।
ସାତ୍ଯକିଶ୍ଚାପି ସଂକ୍ରୁଦ୍ଧୋ ରାକ୍ଷସଂ କ୍ରୂରମାହଵେ। ଅଲମ୍ବୁସଂ ଶରୈସ୍ତୀକ୍ଷ୍ଣୈର୍ଵିଵ୍ଯାଧ ବଲିନାଂ ଵରଃ
ଏହି ସମୟରେ, ସାତ୍ୟକି କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସ ଏବଂ ବଳଶାଳୀ ଅଲମ୍ବୁସାଙ୍କୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଆଘାତ କଲେ।
ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରସ୍ତତସ୍ତସ୍ଯ ଧନୁଶ୍ଚିଚ୍ଛେଦ ଭାରତ। ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ରେଣ ସମରେ ତଂ ଚ ଵିଵ୍ଯାଧ ସାଯକୈଃ
ତାପରେ, ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ମୁଖ୍ୟ, ଏ ଭାରତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ରାକାର ବାଣରେ ସାତ୍ୟକିଙ୍କ ଧନୁଷ କାଟିଦେଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ବାଣରେ ଆଘାତ କଲେ।
ମାଯାଂ ଚ ରାକ୍ଷସୀଂ କୃତ୍ଵା ଶରଵର୍ଷୈରଵାକିରତ୍। ତତ୍ରାଦ୍ଭୁତମପଶ୍ଯାମ ଶୈନେଯସ୍ଯ ପରାକ୍ରମମ୍
ସେ ରାକ୍ଷସୀ ମାୟା ଦେଖାଇ, ବାଣର ବର୍ଷାରେ ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ ଢାକିଦେଲେ। ସେଠାରେ ଆମେ ଶୈନେୟଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ ପ୍ରତାପ ଦେଖିଲୁ।
ଅସଂଭ୍ରମସ୍ତୁ ସମରେ ଵଧ୍ଯମାନଃ ଶିତୈଃ ଶରୈଃ । ଐନ୍ଦ୍ରମସ୍ତ୍ରଂ ଚ ଵାର୍ଷ୍ଣେଯୋ ଯୋଜଯାମାସ ଭାରତ
ଯୁଦ୍ଧରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଆଘାତ ପାଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଶୈନେୟ ଅସ୍ଥିର ହେଲେ ନାହିଁ। ସେ ଏ ଭାରତ, ଇନ୍ଦ୍ରାସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର କଲେ।
ଵିଜଯାଦ୍ଯଦନୁପ୍ରାପ୍ତଂ ମାଧଵେନ ଯଶସ୍ଵିନା। ତଦସ୍ତ୍ରଂ ଭସ୍ମାସାତ୍କୃତ୍ଵା ମାଯାଂ ତାଂ ରାକ୍ଷସୀଂ ତଦା
ଯେଉଁ ଅସ୍ତ୍ର ଯଶସ୍ୱୀ ମାଧବ ବିଜୟଙ୍କୁ ମିଳିଥିଲେ, ସେ ଅସ୍ତ୍ର ତାହିଁବେଳେ ସେଇ ରାକ୍ଷସୀ ମାୟାକୁ ଆଗ୍ନିକୁଣ୍ଡରେ ପରିଣତ କରିଦେଲା।
ଅଲମ୍ବୁସଂ ଶରୈରନ୍ଯୈରଭ୍ଯାକିରତ ସର୍ଵତଃ। ପର୍ଵତଂ ଵାରିଧାରାଭିଃ ପ୍ରାଵୃଷୀଵ ବଲାହକଃ
ପରେ ସେ ଅନ୍ୟ ବାଣରେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଅଲମ୍ବୁସାକୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ଯେପରି ବର୍ଷାକାଳରେ ମେଘ ପାହାଡ଼କୁ ଜଳଧାରାରେ ଢାକିଦେଇଥାଏ।
ତତ୍ତଥା ପୀଡିତଂ ତେନ ମାଧଵେନ ଯଶସ୍ଵିନା । ପ୍ରଦୁଦ୍ରାଵ ଭଯାଦ୍ରକ୍ଷସ୍ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ସାତ୍ଯକିମାହଵେ
ଏପରି ଭାବରେ ଯଶସ୍ୱୀ ମାଧବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ରାକ୍ଷସ ଭୟରେ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ପଳାଇଗଲେ।
........ ମାଘଵତା ଜିତ୍ଵା ଭାରତ ସାତ୍ଯକିଃ। ଶୈନେଯଃ ପ୍ରାଣଦ?ଜ୍ଜିତ୍ଵା ଯୋଧାନାଂ ତଵ ପଶ୍ଯତାମ୍
ମାଘବତଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜିତି, ଶୈନେୟ ସାତ୍ୟକି ତୁମର ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ ବିଜୟ ଲାଗିଲେ।