ମଯା ତତମିଦଂ ସର୍ଵଂ ଜଗଦଵ୍ଯକ୍ତମୂର୍ତିନା । ମତ୍ସ୍ଥାନି ସର୍ଵଭୂତାନି ନ ଚାହଂ ତେଷ୍ଵଵସ୍ଥିତଃକ
ମୋର ଅପ୍ରକାଶ ରୂପରେ ସମସ୍ତ ଜଗତ ବ୍ୟାପି ଅଛି; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ମୋରେ ବସିଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ସେମାନଙ୍କ ଭିତରେ ନୁହେଁ ।
ନ ଚ ମତ୍ସ୍ଥାନି ଭୂତାନି ପଶ୍ଯ ମେ ଯୋଗମୈଶ୍ଵରମ୍ । ଭୂତଭୃନ୍ନ ଚ ଭୂତସ୍ଥୋ ମମାତ୍ମା ଭୂତଭାଵନଃ
ପୁନି, ପ୍ରାଣୀମାନେ ମୋରେ ବସିନାହାନ୍ତି — ଏହା ମୋର ଦିବ୍ୟ ଯୋଗ ଦେଖ । ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଧାରଣ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମୋର ଆତ୍ମା ସେମାନଙ୍କ ଭିତରେ ନୁହେଁ, ମୁଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଉତ୍ପାଦକ ।
ଯଥାଽଽକାଶସ୍ଥିତୋ ନିତ୍ଯଂ ଵାଯୁଃ ସର୍ଵତ୍ରଗୋ ମହାନ୍ । ତଥା ସର୍ଵାଣି ଭୂତାନି ମତ୍ସ୍ଥାନୀତ୍ଯୁପଧାରଯ
ଯେପରି ମହାବାୟୁ ସଦା ଆକାଶରେ ରହି ସମସ୍ତଠାରେ ଚଳିଥାଏ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ମୋରେ ବସିଛନ୍ତି ବୋଲି ବୁଝ ।
ସର୍ଵଭୂତାନି କୌନ୍ତେଯ ପ୍ରକୃତିଂ ଯାନ୍ତି ମାମିକାମ୍ । କଲ୍ପକ୍ଷଯେ ପୁନସ୍ତାନି କଲ୍ପାଦୌ ଵିସୃଜାମ୍ଯହମ୍
ହେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ କଲ୍ପର ଶେଷରେ ମୋର ପ୍ରକୃତିକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି; କଲ୍ପ ଆରମ୍ଭରେ ପୁଣି ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ସୃଷ୍ଟି କରେ ।
ପ୍ରକୃତିଂ ସ୍ଵାମଵଷ୍ଟଭ୍ଯ ଵିସୃଜାମି ପୁନଃ ପୁନଃ । ଭୂତଗ୍ରାମମିମଂ କୃତ୍ସ୍ନମଵଶଂ ପ୍ରକୃତେର୍ଵଶାତ୍
ମୁଁ ମୋର ପ୍ରକୃତିକୁ ଧରି, ପୁଣି ପୁଣି ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ଅବଶ ଭାବେ ପ୍ରକୃତିର ଅଧୀନରେ ସୃଷ୍ଟି ହୁଅନ୍ତି ।
ନ ଚ ମାଂ ତାନି କର୍ମାଣି ନିବଧ୍ନନ୍ତି ଧନଂଜଯ । ଉଦାସୀନଵଦାସୀନମସକ୍ତଂ ତେଷୁ କର୍ମସୁ
ହେ ଧନଞ୍ଜୟ, ଏହି କର୍ମମାନେ ମୋତେ ବାନ୍ଧି ନାହାନ୍ତି, କାରଣ ମୁଁ ସେମାନଙ୍କୁ ନେଇ ଅଲଗା ଓ ଅସକ୍ତ ରହିଥାଏ ।
ମଯାଽଽଧ୍ଯକ୍ଷେଣ ପ୍ରକୃତିଃ ସୂଯତେ ସଚରାଚରମ୍ । ହେତୁନାଽନେନ କୌନ୍ତେଯ ଜଗଦ୍ଵିପରିଵର୍ତତେ
ମୋର ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ପ୍ରକୃତି ସଚଳ ଓ ଅଚଳ ଜଗତକୁ ସୃଷ୍ଟି କରେ; ଏହି କାରଣରୁ, ହେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ସମସ୍ତ ଜଗତ ଚକ୍ରାନ୍ତର କରେ ।
ଅଵଜାନନ୍ତି ମାଂ ମୂଢା ମାନୁଷୀଂ ତନୁମାଶ୍ରିତମ୍ । ପରଂ ଭାଵମଜାନନ୍ତୋ ମମ ଭୂତମହେଶ୍ଵରମ୍
ମୂର୍ଖମାନେ ମୋତେ ମାନବ ଦେହ ଧାରଣ କରିଛି ବୋଲି ଅବହେଳା କରନ୍ତି; ସେମାନେ ମୋର ପରମ ସ୍ୱରୂପ ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମହାଶ୍ୱର ଅଟୁଟ ଶକ୍ତିକୁ ଜାଣିନଥିବାରୁ ଏହି ଭାବ କରନ୍ତି ।
ମୋଘାଶା ମୋଘକର୍ମାଣୋ ମୋଘଜ୍ଞାନା ଵିଚେତସଃ । ରାକ୍ଷସୀମାସୁରୀଂ ଚୈଵ ପ୍ରକୃତିଂ ମୋହିନୀଂ ଶ୍ରିତାଃ
ଯେମାନେ ଭ୍ରମିତ ମନରେ ଦୁଷ୍ଟ ସ୍ୱଭାବକୁ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଆଶା, କାମ, ଜ୍ଞାନ ସବୁ ବ୍ୟର୍ଥ ହୁଏ ।
ମହାତ୍ମାନସ୍ତୁ ମାଂ ପାର୍ଥ ଦୈଵୀଂ ପ୍ରକୃତିମାଶ୍ରିତାଃ । ଭଜନ୍ତ୍ଯନନ୍ଯମନସୋ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଭୂତାଦିମଵ୍ଯଯମ୍
ହେ ପାର୍ଥ, ମହାନ୍ ଆତ୍ମାମାନେ ଦିବ୍ୟ ସ୍ୱଭାବକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି, ମୋତେ ଅବିଚଳ ମନରେ ଭଜନ କରନ୍ତି, କାରଣ ସେମାନେ ମୋତେ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଅବିନାଶୀ ମୂଳ ଭାବେ ଜାଣନ୍ତି ।
ସତତଂ କୀର୍ତଯନ୍ତୋ ମାଂ ଯତନ୍ତଶ୍ଚ ଦୃଢଵ୍ରତାଃ । ନମସ୍ଯନ୍ତଶ୍ଚ ମାଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ନିତ୍ଯଯୁକ୍ତା ଉପାସତେ
ସେମାନେ ସଦା ମୋର ଗୁଣଗାନ କରନ୍ତି, ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପରେ ଲାଗି ରହନ୍ତି, ଭକ୍ତିରେ ମୋତେ ନମସ୍କାର କରନ୍ତି ଏବଂ ସବୁବେଳେ ମୋର ପୂଜା କରନ୍ତି ।
ଜ୍ଞାନଯଜ୍ଞେନ ଚାପ୍ଯନ୍ତେ ଯଜନ୍ତୋ ମାମୁପାସତେ। ଏକତ୍ଵେନ ପୃଥକ୍ତ୍କଵେନ ବହୁଧା ଵିଶ୍ଵତୋମୁମ୍
ଅନ୍ୟେ ମଧ୍ୟ ଜ୍ଞାନ ଯଜ୍ଞ କରି, କେହି ଏକ ଭାବେ, କେହି ବିଭିନ୍ନ ଭାବେ, ସମସ୍ତ ଜାଗାରେ ମୋତେ ଦେଖି, ମୋର ପୂଜା କରନ୍ତି ।
ଅହଂ କ୍ରତୁରହଂ ଯଜ୍ଞଃ ସ୍ଵଧାଽହମହମୌଷଧମ୍। ମନ୍ତ୍ରୋଽହମହମେଵାଜ୍ଯମହମଗ୍ନିରହଂ ହୁତମ୍
ମୁଁ ହେଉଛି କ୍ରତୁ, ମୁଁ ହେଉଛି ଯଜ୍ଞ, ମୁଁ ହେଉଛି ପିତୃମାନେ ପାଇଁ ଦିଆଯାଉଥିବା ଉପହାର, ଔଷଧି, ମନ୍ତ୍ର, ଘୃତ, ଅଗ୍ନି ଏବଂ ହୋମର ଆହୁତି ମଧ୍ୟ ମୁଁ ହିଁ ।
ପିତାଽହମସ୍ଯ ଜଗତୋ ମାତା ଧାତା ପିତାମହଃ । ଵେଦ୍ଯଂ ପଵିତ୍ରମୋଂକାର ଋକ୍ ସାମ ଯଜୁରେଵ ଚ
ମୁଁ ଏହି ସଂସାରର ପିତା, ମାଆ, ପାଳକ ଏବଂ ପ୍ରପିତାମହ । ମୁଁ ଜାଣିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ, ପବିତ୍ର, ଓଁକାର ଏବଂ ଋକ୍, ସାମ, ଯଜୁର ବେଦ ମଧ୍ୟ ମୁଁ ହିଁ ।
ଗତିର୍ଭର୍ତା ପ୍ରଭୁଃ ସାକ୍ଷୀ ନିଵାସଃ ଶରଣଂ ସୁହୃତ୍। ପ୍ରଭଵଃ ପ୍ରଲଯଃ ସ୍ଥାନଂ ନିଧାନଂ ବୀଜମଵ୍ଯଯମ୍
ମୁଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ, ଧାରକ, ସ୍ୱାମୀ, ସାକ୍ଷୀ, ନିବାସ, ଆଶ୍ରୟ ଏବଂ ବନ୍ଧୁ । ମୁଁ ଆରମ୍ଭ, ସମାପ୍ତି, ଆଧାର, ଧନ ଏବଂ ଅବିନାଶୀ ବୀଜ ।
ତପାମ୍ଯହମହଂ ଵର୍ଷଂ ନିଗୃହ୍ଣାମ୍ଯୁତ୍ସୃଜାମି ଚ । ଅମୃତଂ ଚୈଵ ମୃତ୍ଯୁଶ୍ଚ ସଦସଚ୍ଚାହମର୍ଜୁନ
ମୁଁ ତାପ ଦେଉଛି, ବର୍ଷାକୁ ରୋକେ ଏବଂ ଦେଇଥାଏ, ମୁଁ ଅମୃତ ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁ, ଅସ୍ତି ଓ ନାସ୍ତି ମଧ୍ୟ ମୁଁ ହିଁ, ହେ ଅର୍ଜୁନ ।
ତ୍ରୈଵିଦ୍ଯା ମାଂ ସୋମପାଃ ପୂତପାପା ଯଜ୍ଞେରିଷ୍ଟ୍ଵା ସ୍ଵର୍ଗତିଂ ପ୍ରାର୍ଥଯନ୍ତେ। ତେ ପୁଣ୍ଯମାସାଦ୍ଯ ସୁରେନ୍ଦ୍ରଲୋକ- ମଶ୍ରନ୍ତି ଦିଵ୍ଯାନ୍ଦିଵି ଦେଵଭୋଗାନ୍
ଯେମାନେ ତିନି ବେଦ ଜାଣନ୍ତି, ସୋମରସ ପାନ କରି ପାପରୁ ପବିତ୍ର ହୋଇ, ଯଜ୍ଞ କରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଚାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରି ଇନ୍ଦ୍ରଲୋକରେ ଦେବତାଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି ।
ତେ ତଂ ଭୁକ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵର୍ଗଲୋକଂ ଵିଶାଲଂ କ୍ଷୀଣୋ ପୁଣ୍ଯେ ପର୍ତ୍ଯଲୋକଂ ଵିଶନ୍ତି। ଏଵଂ ତ୍ରଯୀଧର୍ମମନୁପ୍ରପନ୍ନା ଗତାଗତଂ କାମକାମା ଲଭନ୍ତେ
ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗର ବିଶାଳ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରି, ପୁଣ୍ୟ ଶେଷ ହେଲେ ପୁନି ମାନବ ଲୋକକୁ ଫେରନ୍ତି । ଏଭଳି ତିନି ବେଦର ମାର୍ଗ ଅନୁସରି, ଇଛା ମାନେ ଲାଗି ଆସିଯିବା ଓ ଯିବା ହୁଏ ।
ଅନନ୍ଯାଶ୍ଚିନ୍ତଯନ୍ତୋ ମାଂ ଯେ ଜନାଃ ପର୍ଯୁପାସତେ। ତେଷାଂ ନିତ୍ଯାଭିଯୁକ୍ତାନାଂ ଯୋଗକ୍ଷେମଂ ଵହାମ୍ଯହମ୍
ଯେମାନେ ମୋତେ ଏକାନ୍ତ ଭାବେ ଚିନ୍ତା କରି, ଭକ୍ତିରେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସଦା ଏକାଗ୍ର ଥାନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଆବଶ୍ୟକତା ମୁଁ ପୂରଣ କରେ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରେ ।
ଯେଽପ୍ଯନ୍ଯଦେଵତାଭକ୍ତା ଯଜନ୍ତେ ଶ୍ରଦ୍ଧଯାନ୍ଵିତାଃ। ତେଽପି ମାମେଵ କୌନ୍ତେଯ ଯଜନ୍ତ୍ଯଵିଧିପୂର୍ଵକମ୍
ହେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ଯେମାନେ ଅନ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତିରେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ମୋତେ ହିଁ ପୂଜା କରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଠିକ୍ ଉପାୟରେ ନୁହେଁ ।
ଅହଂ ହି ସର୍ଵଯଜ୍ଞାନାଂ ଭୋକ୍ତା ଚ ପ୍ରଭୁରେଵ ଚ। ନ ତୁ ମାମଭିଜାନନ୍ତି ତତ୍ତ୍ଵେନାତଶ୍ଚ୍ଯଵନ୍ତି ତେ
ମୁଁ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞର ଭୋକ୍ତା ଏବଂ ସ୍ୱାମୀ, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ମୋତେ ଠିକ୍ ଭାବେ ଚିହ୍ନି ପାରନ୍ତି ନାହିଁ, ତେଣୁ ସେମାନେ ପଥଭ୍ରଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି ।
ଯାନ୍ତି ଦେଵଵ୍ରତା ଦେଵାନ୍ପିତୄନ୍ଯାନ୍ତି ପିତୃଵ୍ରତାଃ। ଭୂତାନି ଯାନ୍ତି ଭୂତେଜ୍ଯା ଯାନ୍ତି ମଦ୍ଯାଜିନୋପି ମାମ୍
ଦେବତାଙ୍କୁ ଭଜିଥିବା ଲୋକ ଦେବତାଙ୍କୁ, ପିତୃମାନେ ପାଇଁ କରିଥିବା ଲୋକ ପିତୃମାନେ ପାଖକୁ, ଭୂତମାନେ ପାଇଁ କରିଥିବା ଭୂତମାନେ ପାଖକୁ, ଏବଂ ମୋତେ ଭଜିଥିବା ଲୋକ ମୋ ପାଖକୁ ଯାନ୍ତି ।
ପତ୍ରଂ ପୁଷ୍ପଂ ଫଲଂ ତୋଯଂ ଯୋ ମେ ଭକ୍ତ୍ଯା ପ୍ରଯଚ୍ଛତି। ତଦହଂ ଭକ୍ତ୍ଯୁପହୃତମଶ୍ନାମି ପ୍ରଯତାତ୍ମନଃ
ଯେ କେହି ଭକ୍ତି ସହିତ ମୋତେ ପତ୍ର, ପୁଷ୍ପ, ଫଳ କିମ୍ବା ପାଣି ଦିଏ, ମୁଁ ଶୁଦ୍ଧ ହୃଦୟର ଏହି ଉପହାର ଗ୍ରହଣ କରେ ।
ଯତ୍କରୋଷି ଯଦଶ୍ରାସି ଯଜ୍ଜୁହୋଷି ଦଦାସି ଯତ୍। ଯତ୍ତପସ୍ଯସି କୌନ୍ତେଯ ତତ୍କୁରୁଷ୍ଵ ମଦର୍ପଣମ୍
ତୁମେ ଯାହା କର, ଯାହା ଖାଓ, ଯାହା ଦାନ କର, ଯାହା ତପସ୍ୟା କର, ସେସବୁ ମୋ ପାଇଁ ଉପହାର ଭାବେ କର ।
ଶୁଭାଶୁଭଫଲୈରେଵଂ ମୋକ୍ଷ୍ଯସେ କର୍ମବନ୍ଧନୈଃ । ସଂନ୍ଯାସଯୋଗଯୁକ୍ତାତ୍ମା ଵିମୁକ୍ତୋ ମାମୁପୈଷ୍ଯସି
ଏଭଳି କରି, ଶୁଭ ଅଶୁଭ କର୍ମର ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ ହେବ, ତ୍ୟାଗ ଯୋଗରେ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ, ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ମୋ ପାଖକୁ ଆସିପାରିବ ।
ସମୋଽହଂ ସର୍ଵଭୂତେଷୁ ନ ମେ ଦ୍ଵେଷ୍ଯୋଽସ୍ତି ନ ପ୍ରିଯଃ । ଯେ ଭଜନ୍ତି ତୁ ମାଂ ଭକ୍ତ୍ଯା ମଯି ତେ ତେଷୁ ଚାପ୍ଯହମ୍
ମୁଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀପ୍ରତି ସମାନ, ମୋ ପାଇଁ କେହି ବି ଦ୍ୱେଷ୍ୟ କିମ୍ବା ପ୍ରିୟ ନୁହେଁ । କିନ୍ତୁ ଯେମାନେ ଭକ୍ତିରେ ମୋତେ ଭଜନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମୋ ଭିତରେ ଅଛନ୍ତି ଏବଂ ମୁଁ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ଭିତରେ ଅଛି ।
ଅପି ଚେତ୍ସୁଦୁରାଚାରୋ ଭଜତେ ମାମନନ୍ଯଭାକ୍। ସାଧୁରେଵ ସ ମନ୍ତଵ୍ଯଃ ସମ୍ଯଗ୍ଵ୍ଯଵସିତୋ ହି ସଃ
ଯଦି କେହି ଅତି ଦୁରାଚାର ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଯଦି ସେ ମୋତେ ଅନନ୍ୟ ଭକ୍ତିରେ ପୂଜା କରେ, ତାକୁ ସଦା ଉତ୍ତମ ମନ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ୍; କାରଣ ସେ ଠିକ୍ ଭାବରେ ନିଷ୍ଠା କରିଛି।
କ୍ଷିପ୍ରଂ ଭଵତି ଧର୍ମାତ୍ମା ଶଶ୍ଵଚ୍ଛାନ୍ତିଂ ନିଗଚ୍ଛତି। କୌନ୍ତେଯ ପ୍ରତିଜାନୀହି ନ ମେ ଭକ୍ତଃ ପ୍ରଣଶ୍ଯତି
ସେ ଶୀଘ୍ର ଧର୍ମପରାୟଣ ହେଇଯାଏ ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଶାନ୍ତି ପାଇଥାଏ। ହେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ନିଶ୍ଚିତ ଜାଣ, ମୋର ଭକ୍ତ କେବେ ନଷ୍ଟ ହୁଏନି।
ମାଂ ହି ପାର୍ଥ ଵ୍ଯପାଶ୍ରିତ୍ଯ ଯେଽପି ସ୍ଯୁଃ ପାପଯୋନଯଃ । ସ୍ତ୍ରିଯୋ ଵୈଶ୍ଯାସ୍ତଥା ଶୂଦ୍ରାସ୍ତେଽପି ଯାନ୍ତି ପରାଂ ଗତିଂ
ହେ ପାର୍ଥ, ଯେଉଁମାନେ ପାପ ଜନ୍ମରୁ ଆସିଛନ୍ତି—ମହିଳା, ବ୍ୟବସାୟୀ ଓ ଶୂଦ୍ରମାନେ—ମୋତେ ଆଶ୍ରୟ ନେଲେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗତିକୁ ପାଇଥାନ୍ତି।
କିଂ ପୁନର୍ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ ପୁଣ୍ଯା ଭକ୍ତା ରାଜର୍ଷଯସ୍ତଥା । ଅନିତ୍ଯମସୁଖଂ ଲୋକମିମଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଭଜସ୍ଵ ମାମ୍
ତେବେ ଯେଉଁ ପୁଣ୍ୟ ନିଷ୍ଠା ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଭକ୍ତ ରାଜା ଋଷିମାନେ, ସେମାନେ ତ କିମ୍ବା ଅଧିକ! ଏହି ଅସ୍ଥିର ଓ ଦୁଃଖମୟ ଜଗତକୁ ପାଇଯାଇ, ତୁମେ ମୋତେ ଭଜନ କର।