କୋ ହ୍ଯସ୍ତି ଜୀଵିତାକାଙ୍କ୍ଷୀ ପ୍ରାପ୍ଯେମମରିମର୍ଦନମ୍ । ଗଜୋ ଵାଜୀ ରଥୋ ଵାପି ପୁନଃ ସ୍ଵସ୍ତି ଗୃହାନ୍ଵ୍ରଜେତ୍
ଜୀବନ ପ୍ରତ୍ୟାଶା ରଖିଥିବା କିଏ ଏହି ଶତ୍ରୁ ଦଳନକୁ ମୁହାଁ ଦେଇ, ହାଥୀ, ଘୋଡ଼ା କିମ୍ବା ରଥ ଉପରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସୁସ୍ଥ ଭାବେ ଆଉଥରେ ଘରକୁ ଫେରିପାରିବ?
କଥମାଭ୍ଯାମଭିଧ୍ଯାତଃ ସଂସୃଷ୍ଟୋ ଦାରୁଣେନ ଵା । ରଣେ ଜୀଵନ୍ଵିମୁଚ୍ଯେତ ପଦା ଭୂମିମୁପସ୍ପୃଶନ୍
ଆମେ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ଆଘାତରେ କିମ୍ବା ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ଆକ୍ରମିତ ହୋଇ, ଯୁଦ୍ଧରେ କେହି କିପରି ଜୀବନ୍ତ ରହିପାରିବ, ପାଉଁ ଭୂମିକୁ ଛୁଇଁ ଚାଲିବା ସମୟରେ?
କିଂ ଦୁର୍ଦୁରଃ କୂପଶଯୋ ଯଥେମାଂ ନ ବୁଧ୍ଯମେ ରାଜଚମୂଂ ସମେତାମ୍। ଦୁରାଧରଷାଂ ଦେଵଚମୂପ୍ରକାଶାଂ ଗୁପ୍ତାଂ ନରେନ୍ଦ୍ରୈସ୍ତ୍ରିଦଶୈରିଵ ଦ୍ଯାମ୍
ତୁମେ କାହିଁକି ବୁଝୁନାହଁ, ଏହି ଏକତ୍ରିତ ରାଜାନ୍ତା ସେନା କେତେ ଦୁର୍ଜୟ, ଦେବତାମାନେ ଯେପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ରାଜାମାନେ ଯେପରି ଦେବତାମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ସେପରି ଏହି ସେନାକୁ ରକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି—ତୁମେ କି ଗଭୀର କୂଆରେ ପଡ଼ିଛ?
ପ୍ରାଚ୍ଯୈଃ ପ୍ରତୀଚ୍ଯୈରଥ ଦାକ୍ଷିଣାତ୍ଯୈ- ରୁଦୀଚ୍ଯକାମ୍ଭୋଜଶକୈଃ ଖଶୈଶ୍ଚ। ସାଲ୍ଵୈଃ ସମତ୍ସ୍ଯୈଃ କୁରୁମୁଖ୍ଯଦେଶ୍ଯୈ- ର୍ମ୍ଲେଚ୍ଛୈଃ ପୁଲିନ୍ଦୈର୍ଦ୍ରଵିଡାନ୍ଧ୍ରକାଞ୍ଚ୍ଯୈଃ
ପୂର୍ବଦିଗର, ପଶ୍ଚିମଦିଗର, ଦକ୍ଷିଣ ଓ ଉତ୍ତର ଦିଗର ଲୋକମାନେ, କାମ୍ବୋଜ, ଶକ, ଖସ, ସାଲ୍ବ, ମତ୍ସ୍ୟ, କୁରୁମୁଖ୍ୟ ଦେଶ, ମ୍ଲେଚ୍ଛ, ପୁଲିନ୍ଦ, ଦ୍ରାବିଡ, ଆନ୍ଧ୍ର, କାଞ୍ଚୀ—
ନାନାଜନୌଘଂ ଯୁଧି ସଂପ୍ରଵୃଦ୍ଧଂ ନାଙ୍ଗଂ ଯଥା ଵେଗମପାରକଣୀଯମ୍। ମାଂ ଚ ସ୍ଥିତଂ ନାଗବଲସ୍ଯ ମଧ୍ଯେ ଯୁଯୁତ୍ସମେ ମନ୍ଦ କିମଲ୍ପବୁଦ୍ଧେ
ଯୁଦ୍ଧରେ ନାନା ପ୍ରଜାମାନେ ଏତେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଏମିତି ଏକ ତୀବ୍ର ବେଗର ନଦୀ ପରି, ଯାହାକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ମୁଁ ଏଠି ହାତୀ ସେନାର ମଧ୍ୟରେ ଦଢ଼ିଆ ହୋଇ, ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ। ଏହି ସବୁ ଦେଖି, ଅବିବେକୀ, ତୁମେ କଣ ବୁଝିଲୁ?
ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତ୍ଵା ରାଜାନଂ ଧର୍ମପୁତ୍ରଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିରମ୍। ଅଭ୍ଯଵୃତ୍ଯ ପୁନର୍ଜିଷ୍ଣୁମୁଲୂକଃ ପ୍ରତ୍ଯଭାଷତ
ଏଭଳି କହି ଧର୍ମପୁତ୍ର ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ, ଉଲୂକ ପୁଣି ମୁହଁ ଘୁଞ୍ଚାଇ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଅକତ୍ଥମାନୋ ଯୁଧ୍ଯସ୍ଵ କତ୍ଥେସେଽର୍ଜୁନ କିଂ ବହୁ। ପର୍ଯାଯାତ୍ସିଦ୍ଧିରେସ୍ଯ ନୈତତ୍ସିଧ୍ଯତି କତ୍ଥନାତ୍
ଅର୍ଜୁନ, ବଡ଼ କଥା କହିବା ଦରକାର ନାହିଁ, ନିର୍ବିକାର ହୋଇ ଯୁଦ୍ଧ କର। ସଫଳତା କେବଳ ଚେଷ୍ଟାରେ ମିଳେ, ଗର୍ବ କରିଲେ କିଛି ହୁଏନା।
ଯଦୀଦଂ କତ୍ଥନାଲ୍ଲୋକେ ସିଧ୍ଯେତ୍କର୍ମ ଧନଞ୍ଜଯ । ସର୍ଵେ ଭଵେଯୁଃ ସିଦ୍ଧାର୍ଥାଃ କତ୍ଥନେ କୋ ହି ଦୁର୍ଗତଃ
ଧନଞ୍ଜୟ, ଯଦି ଏହି ଜଗତରେ କେବଳ ଗର୍ବ କରିଲେ କାମ ସିଧାଯିବା ଥାନ୍ତା, ତେବେ ସମସ୍ତେ ନିଜ ଲକ୍ଷ୍ୟ ପୂରଣ କରିପାରିଥାନ୍ତେ—ଗର୍ବ କରିବାରେ କିଏ ଅସମର୍ଥ?
ଜାନାମି ତେ ଵାସୁଦେଵଂ ସହାଯଂ ଜାନାମି ତେ ଗାଣ୍ଡିଵଂ ତାଲମାତ୍ରମ୍। ଜାନାମ୍ଯେତତ୍ତ୍ଵାଦୃଶୋ ନାସ୍ତି ଯୋଦ୍ଧା ଜାନାନସ୍ତେ ରାଜ୍ଯମେତଦ୍ଧରାମି
ମୁଁ ଜାଣେ ତୁମେ ବାସୁଦେବଙ୍କୁ ସହଯୋଗୀ ଭାବେ ପାଇଛ, ମୁଁ ଜାଣେ ତୁମର ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁଷ୍ୟ ହାତର ଆକାରର, ମୁଁ ଏହିଥିରେ ଜାଣେ ତୁମ ପରି ଯୋଦ୍ଧା ଆଉ କେହି ନାହିଁ, ଏହି ସବୁ ଜାଣି ମୁଁ ଏହି ରାଜ୍ୟ ତୁମ ପାଇଁ ଧରି ରଖିଛି।
ନ ତୁ ପର୍ଯାଯଧର୍ମେଣ ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରାପ୍ନୋତି ମାନୁଷଃ । ମନସୈଵାନୁକୂଲାନି ଵିଧାତା କୁରୁତେ ଵଶେ
କିନ୍ତୁ ସାଧାରଣ ନୀତି ଦ୍ୱାରା କେହି ରାଜ୍ୟ ପାଉନଥାଏ; ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଯାହା ଚାହାଁନ୍ତି, ମନରେ ଭଲ ଭାବି, ସେଇପରି ହିଁ ଘଟେ।
ତ୍ରଯୋଦଶ ସମା ଭୁକ୍ତଂ ରାଜ୍ଯଂ ଵିଲପତସ୍ତଵ । ଭୂଯଶ୍ଚୈଵ ପ୍ରଶାସିଷ୍ଯେ ନିହତ୍ଯ ତ୍ଵାଂ ସବାନ୍ଧଵମ୍
ତୁମେ ତେର ବର୍ଷ ଦୁଃଖ କରି କରି ଏହି ରାଜ୍ୟ ଭୋଗ କରିଛ; ଏବେ ମୁଁ ତୁମେ ଓ ତୁମ ସମସ୍ତ ପରିବାରକୁ ହରାଇ, ପୁଣି ଏହି ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କରିବି।
କ୍ଵ ତଦା ଗାଣ୍ଡିଵଂ ତେଽଭୂଦ୍ଯତ୍ତ୍ଵଂ ଦାସପଣୈର୍ଜିତଃ। କ୍ଵ ତଦା ଭୀମସେନସ୍ଯ ବଲମାସୀଚ୍ଚ ଫାଲ୍ଗୁନା
ତୁମେ ଜୁଆରେ ହାରି ଦାସ ହେବାବେଳେ ସେଇ ଗାଣ୍ଡୀବ କେଉଁଠି ଥିଲା? ଓ ଫାଲ୍ଗୁନୀ, ସେବେ ଭୀମସେନଙ୍କ ଶକ୍ତି କେଉଁଠି ଥିଲା?
ସଗଦାଦ୍ଭୀମସେନାଦ୍ଵା ପାର୍ଥାଦ୍ଵାପି ସଗାଣ୍ଡିଵାତ୍ । ନ ଵୈ ମୋକ୍ଷସ୍ତଦା ଵୋଭୂଦ୍ଵିନା କୃଷ୍ଣାମନିନ୍ଦିତାମ୍
ଭୀମସେନଙ୍କ ଗଦା କିମ୍ବା ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଗାଣ୍ଡୀବ ଠାରୁ କେହି ବଞ୍ଚିପାରିଲେ ନାହିଁ—କେବଳ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ କୃଷ୍ଣା ବ୍ୟତୀତ।
ସା ଵୋ ଦାସ୍ଯେ ସମାପନ୍ନାନ୍ମୋଚଯାମାସ ପାର୍ଷତୀ । ଅମାନୁଷ୍ଯଂ ସମାପନ୍ନାନ୍ଦାସକର୍ମଣ୍ଯଵସ୍ଥିତାନ୍
ପାଞ୍ଚାଳୀ ତୁମମାନେ ଯେଉଁବେଳେ ଦାସତ୍ୱରେ ପଡ଼ିଥିଲେ, ଅମାନବୀୟ ଦୁଃଖରେ ଅଟକିଥିଲେ, ସେ ତୁମମାନେଙ୍କୁ ଏହି ଦୁର୍ଦ୍ଦଶାରୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ।
ଅଵୋଚଂ ଯତ୍ଷଣ୍ଡତିଲାନହଂ ଵସ୍ତଥ୍ଯମେଵ ତତ୍ । ଧୃତା ହି ଵେଣୀ ପାର୍ଥେନ ଵିରାଟନଗରେ ତଦା
ମୁଁ ଯେଉଁ କଥା କହିଥିଲି, ଯେ ତୁମେ ଷଣ୍ଡ ଓ ତିଳ ବିଷୟରେ, ସେଠି ସଠିକ୍ ଥିଲା; କାରଣ ସେ ସମୟରେ ବିରାଟ ନଗରରେ ପାର୍ଥ ନିଜ ଚୁଟିକୁ ବାନ୍ଧିଥିଲେ।
ସୂଦକର୍ମଣି ଚ ଶ୍ରାନ୍ତଂ ଵିରାଟସ୍ଯ ମହାନସେ । ଭୀମସେନେନ କୌନ୍ତେଯ ଯଚ୍ଚ ତନ୍ମମ ପୌରୁଷମ୍
ବିରାଟଙ୍କ ରସୋଇଘରରେ, ଯେଉଁବେଳେ ଭୀମସେନ ରାନ୍ଧିବା କାମରେ କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇଥିଲେ, ମୁଁ ଯେ ଶକ୍ତି ଦେଖାଇଥିଲି, ଏହା ମଧ୍ୟ ମୋର ଉପରେ ଥିଲା।
ଏଵମେତତ୍ସଦାଂ ଦଣ୍ଡଂ କ୍ଷତ୍ରିଯାଃ କ୍ଷତ୍ରିଯେ ଦଧୁଃ । ଵେଣୀଂ କୃତ୍ଵା ଷଣ୍ଡଵେଷଃ କନ୍ଯାଂ ନର୍ତିତଵାନସି
ଏଭଳି ଦଣ୍ଡ ସଦା କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କୁ ଦେଇଥାନ୍ତି; ତୁମେ ଚୁଟି ବାନ୍ଧି, ଷଣ୍ଡ ଭାବରେ ରୂପ ଧରି, କନ୍ୟା ଭଳି ନାଚିଥିଲ।
ନ ଭଯାଦ୍ଵାସୁଦେଵସ୍ଯ ନ ଚାପି ତଵ ଫାଲ୍ଗୁନ । ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରତିପ୍ରଦାକସ୍ଯାମି ଯୁଦ୍ଧ୍ଯସ୍ଵ ସହକେଶଵଃ
ମୁଁ କେବେ ବାସୁଦେବଙ୍କ ଭୟରେ, କିମ୍ବା ତୁମର ଭୟରେ ରାଜ୍ୟ ଫେରାଇବିନାହିଁ, ଫାଲ୍ଗୁନ; ଚାହୁଁଛ, ତେବେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କର।
ନ ମାଯା ହୀନ୍ଦ୍ରଜାଲଂ ଵା କୁହକା ଵାପି ଭୀଷଣା । ଆତ୍ତଶସ୍ତ୍ରସ୍ଯ ମେ ଯୁଦ୍ଧେ ଵହନ୍ତି ପ୍ରତିଗର୍ଜନାଃ
ମୋତେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶସ୍ତ୍ର ଧରିଲେ, କୌଣସି ମାୟା, ଯାଦୁ ବା ଭୟଙ୍କର ମନ୍ତ୍ର ମୋର ଗର୍ଜନକୁ ରୋକିପାରିବ ନାହିଁ।
ଵାସୁଦେଵସହସ୍ରଂ ଵା ଫାଲ୍ଗୁନାନାଂ ଶତାନି ଵା। ଆସାଦ୍ଯ ମାମମୋଘେଷୁଂ ଦ୍ରଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଦିଶୋ ଦଶଃ
ହଜାର ବାସୁଦେବ ବା ଶତଶଃ ଫାଲ୍ଗୁନ ମୋ ପାଖରେ ଆସିଲେ ମଧ୍ୟ, ମୋର ଅଚୁକ ବାଣ ସାମ୍ନାରେ ସେମାନେ ଦଶ ଦିଗକୁ ପଳାଇଯିବେ।
ସଂଯୁଗଂ ଗଚ୍ଛ ଭୂଷ୍ମେଣ ଭିନ୍ଧି ଵା ଶିରସା ଗିରିମ୍। ତରେମଂ ଵା ମହାଗାଧଂ ସୌମଦତ୍ତିତିମିଙ୍ଗିଲମ୍
ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କର, କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡ ଦେଇ ପାହାଡ଼ ଭାଙ୍ଗ, କିମ୍ବା ଏହି ଗଭୀର ସାଗର—ସୌମଦତ୍ତି ନାମକ ମହା ତିମିଙ୍ଗିଲ—ପାରହ।
ଶାରଦ୍ଵତମହାମୀନଂ ଵିଵିଂଶତିମହୋରଗମ୍ । ବୃହଦ୍ବଲମହୋଦ୍ଵେଲଂ ସୌମଦତ୍ତିକତିମିଙ୍ଗିତମ୍
ଶାରଦ୍ୱତ ନାମକ ମହା ମାଛ, ବିବିଂଶତି ନାମକ ବଡ଼ ସାପ, ବୃହଦ୍ବଳ ନାମକ ବଡ଼ ତରଙ୍ଗ, ଏବଂ ସୌମଦତ୍ତି ତିମିଙ୍ଗିଲ—ଏମାନେ ଯଦି ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି, ସେମାନେକୁ ଜିତ।
ଭୀଷ୍ମଵେଗମପର୍ଯନ୍ତଂ ଦ୍ରୋଣଗ୍ରାହଦୁରାସଦମ୍। କର୍ଣଶଲ୍ଯଝଷାଵର୍ତଂ କାମ୍ଭୋଜବଡବାସୁଖମ୍
ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଅପରିମିତ ବେଗ, ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ମଗର, କର୍ଣ୍ଣ ଓ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ଚକ୍ରବାତ, କାମ୍ଭୋଜମାନଙ୍କ ଦହନ ଅଗ୍ନି—ଏମାନେ ସମ୍ମୁଖରେ ଯୁଦ୍ଧ କର।
ଦୁଃଶାସନୌଘଂ ଶଲଶଲ୍ଯମତ୍ସ୍ଯଂ ସୁଷେଣଚିତ୍ରାଯୁଧନାଗନକ୍ରମ୍। ଜଯଦ୍ରଥାଦ୍ରିଂ ପୁରୁମିତ୍ରଗାଧଂ ଦୁର୍ମର୍ଷଣୋଦଂ ଶକୁନିପ୍ରପାତମ୍
ଦୁଃଶାସନଙ୍କ ବଡ଼ ପ୍ରବାହ, ଶଳ ଓ ଶଲ୍ୟ ମାଛ, ସୁଷେଣ, ଚିତ୍ରାୟୁଧ, ନାଗ ନକ୍ର ସାପ, ଜୟଦ୍ରଥ ପାହାଡ଼, ପୁରୁମିତ୍ର ଗଭୀର, ଦୁର୍ମର୍ଷଣ ତୀବ୍ର ପ୍ରବାହ, ଶକୁନି ଅଗାଧ ଖାଦି—ଏମାନେ ତୁମ ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି।
ଶସ୍ତ୍ରୌଘମକ୍ଷଯ୍ଯମତିପ୍ରଵୃଦ୍ଧଂ ଯଦାଵଗାହ୍ଯ ଶ୍ରମନଷ୍ଟଚେତାଃ। ଭଵିଷ୍ଯସି ତ୍ଵଂ ହତସର୍ଵବାନ୍ଧଵ- ସ୍ତଦା ମନସ୍ତେ ପରିତାପମେଷ୍ଯତି
ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ସେ ଅସୀମ, ବଢ଼ୁଥିବା ଶସ୍ତ୍ର ପ୍ରବାହରେ ପଡ଼ିବ, ଦୁଃଖରେ ଅବସ୍ଥିତ ହେବ, ସମସ୍ତ ବନ୍ଧୁବନ୍ଧବ ନଷ୍ଟ ହେବେ, ସେତେବେଳେ ତୁମ ମନ ଦୁଃଖରେ ଭରିଯିବ।
ତଦା ମନସ୍ତେ ତ୍ରିଦିଵାଦିଵାଶୁଚେ- ର୍ନିଵର୍ତିତା ପାର୍ଥ ମହୀପ୍ରଶାସନାତ୍। ପ୍ରଶାମ୍ଯ ରାଜ୍ଯଂ ହି ସୁଦୁର୍ଲଭଂ ତ୍ଵଯା ବୁଭୂଷିତଃ ସ୍ଵର୍ଗ ଇଵାତପସ୍ଵିନା
ସେତେବେଳେ, ପାର୍ଥ, ତୁମ ମନ ଏହି ପୃଥିବୀ ଶାସନରୁ ଫେରିଯିବ, ଯେପରି ଏକ ଆତ୍ମା ସ୍ୱର୍ଗରୁ ବାହାରିଯାଏ; ଶାନ୍ତ ହେଉ, ତୁମେ ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟ ଚାହୁଁଛ, ସେ ଏପରି ଦୁର୍ଲଭ, ଯେପରି ତପସ୍ୟା ନକରିଥିବା ଲୋକ ପାଇଁ ସ୍ୱର୍ଗ।
ଉଲୂକସ୍ତ୍ଵର୍ଜୁନଂ ଭୂଯୋ ଯଥୋକ୍ତଂ ଵାକ୍ଯମବ୍ରଵୀତ୍। ଆଶୀଵିଷମିଵ କ୍ରୁଦ୍ଧଂ ତୁଦନ୍ଵାକ୍ଯଶଲାକଯା
ତାପରେ ଉଲୂକ ଆଉଥରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଆଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ କଥା କହିଲେ, ତାଙ୍କର ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶବ୍ଦ ଦ୍ୱାରା ରାଗିତ ସାପ ପରି ଦଁଶନ କଲେ।
ତସ୍ଯ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ରୁଷିତାଃ ପାଣ୍ଡଵା ଭୃଶମ୍ । ପ୍ରାଗେଵ ଭୃଶସଂକ୍ରୁଦ୍ଧାଃ କୈତଵ୍ଯେନାପି ଧର୍ଷିତାଃ
ସେଇ କଥା ଶୁଣି, ପାଣ୍ଡବମାନେ ବହୁତ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହେଲେ; ସେମାନେ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ଖୁବ୍ ରାଗିଥିଲେ, କାରଣ କୌନ୍ତୀ ଶତ୍ରୁପୁତ୍ର ତାଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିଥିଲେ।
ଆସନେଷୂଦତିଷ୍ଠନ୍ତ ବାହୂଂଶ୍ଚୈଵ ପ୍ରଚିକ୍ଷିପୁଃ। ଆଶୀଵିଷା ଇଵ କ୍ରୁଦ୍ଧା ଵୀକ୍ଷାଞ୍ଚକ୍ରୁଃ ପରସ୍ପରମ୍
ସେମାନେ ଆସନରୁ ଉଠିଗଲେ ଏବଂ ହାତ ଉଠାଇଲେ; ରାଗିତ ସାପମାନେ ପରି, ସେମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ତୀବ୍ର ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖିଲେ।
ଅଵାକ୍ଛିରା ଭୀମସେନଃ ସମୁଦୈକ୍ଷତ କୈତଵମ୍। ନେତ୍ରାଭ୍ଯାଂ ଲୋହିତାନ୍ତାଭ୍ଯାମାଶୀଵିଷ ଇଵ ଶ୍ଵସନ୍
ଭୀମସେନ ମୁଣ୍ଡ ନମାଇ, କୌନ୍ତୀ ଶତ୍ରୁପୁତ୍ରକୁ ତୀବ୍ର ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖିଲେ; ତାଙ୍କ ଲାଲ ଆଖି ତୀବ୍ର ଶ୍ୱାସ ନେଉଥିବା ସାପ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା।