ସା ଵୋ ଦାସ୍ଯେ ସମାପନ୍ନାନ୍ମୋଚଯାମାସ ପାର୍ଷତୀ। ଅମାନୁଷ୍ଯଂ ସମାପନ୍ନାନ୍ଦାସକର୍ମଣ୍ଯଵସ୍ଥିତାନ୍
ତୁମେମାନେ ଦାସତ୍ୱରେ ପଡ଼ିଥିବାବେଳେ, ଅମାନବୀୟ ଦଶାରେ ଦାସ କାମ କରୁଥିବାବେଳେ, ପୃଷତପୁତ୍ରୀ ତୁମମାନେଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ।
ଅଵୋଚଂ ଯତ୍ଷଣ୍ଡତିଲାନହଂ ଵସ୍ତଥଯମେଵ ତତ୍। ଧୃତା ହି ଵେମୀ ପାର୍ଥେନ ଵିରାଟନଗରେ ତଦା
ମୁଁ ଯେ ସେସମେ ତିଳ ବିଷୟରେ କହିଥିଲି, ସେଠି ଯଥାର୍ଥ ଥିଲା; କାରଣ, ସେତେବେଳେ ବିରାଟନଗରରେ ପାର୍ଥ ତୁମକୁ ଧରିଥିଲେ।
ସୂଦକର୍ମଣି ଚ ଶ୍ରାନ୍ତଂ ଵିରାଟସ୍ଯ ମହାନସେ । ଭୀମସେନେନ କୌନ୍ତେଯ ଯତ୍ତୁ ତନ୍ମମ ପୌରୁଷମ୍
ବିରାଟଙ୍କ ରସୋଇଘରରେ ଭୀମସେନ, କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ରାନ୍ଧୁଣିର କାମ କରି କ୍ଲାନ୍ତ ହୋଇଥିଲେ, ସେ ମୋର ଶୌର୍ୟ ଥିଲା।
ଏଵମେଵ ସଦା ଦଣ୍ଡଂ କ୍ଷତ୍ରିଯାଃ କ୍ଷତ୍ରିଯେ ଦଧୁଃ। ଵେଣୀଂ କୃତ୍ଵା ଷଣ୍ଡଵେଷଃ କନ୍ଯାଂ ନର୍ତିତଵାନସି
ଏଭଳି ହିଁ ସଦା କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦେଇଥାନ୍ତି; ତୁମେ ଚୁଟି ବାନ୍ଧି, ଷଣ୍ଡ ଭେଷ ଧରି, ଝିଅ ଭାବେ ନୃତ୍ୟ କରିଥିଲ।
ନ ଭଯାଦ୍ଵାସୁଦେଵସ୍ଯ ନ ଚାପି ତଵ ଫଲ୍ଗୁନ । ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରତିପ୍ରଦାସ୍ଯାମି ଯୁଧ୍ଯସ୍ଵ ସହକେଶଵଃ
ମୁଁ ବାସୁଦେବ କିମ୍ବା ତୁମର ଭୟରେ ରାଜ୍ୟ ଫେରାଇ ଦେବିନି; ଯୁଦ୍ଧ କର, କେଶବ ସହିତ।
ନ ମାଯା ହୀନ୍ଦ୍ରଜାଲଂ ଵା କୁହକା ଵାପି ଭୀଷଣା । ଆତ୍ତଶସ୍ତ୍ରସ୍ଯ ସଙ୍ଗ୍ରାମେ ଵହନ୍ତି ପ୍ରତିଗର୍ଜନାଃ
ମାୟା, ଇନ୍ଦ୍ରଜାଲ କିମ୍ବା ଭୟଙ୍କର ଯାଦୁ, ଯେଉଁଠାରେ ଯୋଦ୍ଧା ଅସ୍ତ୍ର ଧରି ଦଢ଼ିଆ ରହିଛି, ସେଠାରେ କାମ କରେନି।
ଵାସୁଦେଵସହସ୍ରଂ ଵା ଫାଲ୍ଗୁନାନାଂ ଶତାନି ଵା। ଆସାଦ୍ଯ ମାମମୋଘେଷୁଂ ଦ୍ରଵିଷ୍ଯନ୍ତି ଦିଶୋ ଦଶ
ହଜାର ବାସୁଦେବ କିମ୍ବା ଶତ ଫାଲ୍ଗୁନ ମୋ ପାଖକୁ ଆସୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମୋର ଅପରାଜିତ ଶରମାନେ ସାମ୍ନା କରି, ସେମାନେ ଦଶ ଦିଗକୁ ପଳାଇଯିବେ।
ସଂଯୁଗଂ ଗଚ୍ଛ ଭୀଷ୍ମେଣ ଭିନ୍ଧି ଵା ଶିରସା ଗିରିମ୍ । ତରସ୍ଵ ଵା ମହାଗାଧଂ ବାହୁଭ୍ଯାଂ ପୁରୁଷୋଦଧିମ୍
ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କର, କିମ୍ବା ମୁଣ୍ଡ ଦେଇ ପାହାଡ଼ ଭାଙ୍ଗ, କିମ୍ବା ଦୁଇହାତରେ ବଡ଼ ମଣିଷର ସମୁଦ୍ର ଟପିଯାଅ—ଯଦି ସମ୍ଭବ।
ଶାରଦ୍ଵତମହାମୀନଂ ଵିଵିଂଶତିମହୋରଗମ୍ । ବୃହଦ୍ବଲମହୋଦ୍ଵେଲଂ ସୌମଦତ୍ତିତିମିଙ୍ଗିଲମ୍
ଶାରଦ୍ୱତ ଏଠାରେ ବଡ଼ ମାଛ, ବିବିଂଶତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସାପ, ବୃହଦ୍ବଳ ବଡ଼ ତରଙ୍ଗ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ସୌମଦତ୍ତି ଏଠି ବିଶାଳ ଶାର୍କ ମାଛ ଭାବେ ଅଛନ୍ତି।
ଭୀଷ୍ମଵେଗମପର୍ଯନ୍ତଂ ଦ୍ରୋଣଗ୍ରାହଦୁରସଦମ୍ । କର୍ଣଶଲ୍ଯଝଷାଵର୍ତଂ କାମ୍ଭୋଜବଡବାମୁଖମ୍
ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଶକ୍ତି ଅସୀମ, ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ଗ୍ରହଣ ବହୁତ ଭୟଙ୍କର, କର୍ଣ୍ଣ ଓ ଶଲ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ବଡ଼ ମାଛର ଘୁର୍ଣ୍ଣି, ଏବଂ କାମ୍ଭୋଜ ହେଉଛି ବଡ଼ ଜଳଜନ୍ତୁର ଖୋଲା ମୁହଁ।
ଦୁଃଶାସନୌଘଂ ଶଲଶଲ୍ଯମତ୍ସ୍ଯଂ ସୁଷେଣଚିତ୍ରାଯୁଧନାଗନକ୍ରମ୍। ଜଯଦ୍ରଥାଦ୍ରିଂ ପୁରୁମିତ୍ରଗାଧଂ ଦୁର୍ମର୍ଷଣୋଦଂ ଶକୁନିପ୍ରପାତମ୍
ଦୁଃଶାସନ ହେଉଛି ତୀବ୍ର ପ୍ରବାହ, ଶଲ ଓ ଶଲ୍ୟ ହେଉଛନ୍ତି ମାଛ, ସୁଷେଣ ଓ ଚିତ୍ରାୟୁଧ ହେଉଛନ୍ତି ସାପର ପଦକ୍ରମ, ଜୟଦ୍ରଥ ପାହାଡ଼, ପୁରୁମିତ୍ର ଗଭୀର ଜଳ, ଦୁର୍ମର୍ଷଣ ଜଳ ଏବଂ ଶକୁନି ହେଉଛି ଝରଣା।
ଶଶ୍ତ୍ରୌଘମକ୍ଷଯ୍ଯମଭିପ୍ରଵୃଦ୍ଧଂ ଯଦାଵଗାହ୍ଯ ଶ୍ରମନଷ୍ଟଚେତାଃ। ଭଵିଷ୍ଯସି ତ୍ଵଂ ହତସର୍ଵବାନ୍ଧଵ- ସ୍ତଦା ମନସ୍ତେ ପରିତାପମେଷ୍ଯତି
ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ସେ ଅଶେଷ ଓ ଦିନକୁ ଦିନ ବଢ଼ୁଥିବା ଅସ୍ତ୍ରର ବନ୍ୟାରେ ପଡ଼ିବ, ତୁମର ଶକ୍ତି ଶେଷ ହେବ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ବନ୍ଧୁବନ୍ଧବ ନଷ୍ଟ ହେଲେ, ସେତେବେଳେ ତୁମ ମନ ଦୁଃଖରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଇଯିବ।
ତଦା ମନସ୍ତେ ତ୍ରିଦିଵାଦିଵାଶୁଚେ- ର୍ନିଵର୍ତିତା ପାର୍ଥ ମହୀପ୍ରଶାସନାତ୍। ପ୍ରଶାମ୍ଯ ରାଜ୍ଯଂ ହି ସୁଦୁର୍ଲଭଂ ତ୍ଵଯା ବୁଭୂଷିତଃ ସ୍ଵର୍ଗ ଇଵାତପସ୍ଵିନା
ହେ ପୃଥାନନ୍ଦନ, ସେତେବେଳେ ତୁମ ମନ ଏଇ ପୃଥିବୀ ଶାସନରୁ ଫେରିଯିବ, ଯେପରି ଅଶୁଚି ଲୋକେ ସ୍ୱର୍ଗରୁ ଫେରିଯାନ୍ତି। ଶାନ୍ତ ହେଉ, କାରଣ ଯେପରି ତପସ୍ୟା ବିନା ସ୍ୱର୍ଗ ମିଳିବା ଦୁର୍ଲଭ, ସେପରି ଏହି ରାଜ୍ୟ ମଧ୍ୟ ତୁମ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ।
ସେନାନିଵେଶଂ ସଂପ୍ରାପ୍ତଃ କୈତଵ୍ଯଃ ପାଣ୍ଡଵସ୍ଯ ହ । ସମାଗତଃ ପାଣ୍ଡଵେଯୈର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରମଭାଷତ
ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଶିବିରକୁ କୈତବ୍ୟ ଆସିଲେ, ଏବଂ ପାଣ୍ଡବପୁତ୍ରମାନେ ସହିତ ମିଶି, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଅଭିଜ୍ଞୋ ଦୂତଵାକ୍ଯାନାଂ ଯଥୋକ୍ତଂ ବ୍ରୁଵତୋ ମମ। ଦୁର୍ଯୋଧନସମାଦେଶଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନ କ୍ରୋଦ୍ଧୁମର୍ହସି
ମୁଁ ଦୂତବାସରେ ପରିଚୟ ଥିବା ଲୋକ, ମୋତେ ଯେପରି ଆଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି, ସେପରି କହୁଛି। ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କ ଆଦେଶ ଶୁଣି ମୋପରେ କ୍ରୋଧ କରିବେ ନାହିଁ।
ଉଲୂକ ନ ଭଯଂ ତେଽସ୍ତି ବ୍ରୂହି ତ୍ଵଂ ଵିଗତଜ୍ଵରଃ । ଯନ୍ମତ୍ତଂ ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ଲୁବ୍ଧସ୍ଯାଦୀର୍ଘଦର୍ଶିନଃ
ଉଲୂକ, ତୁମେ ଭୟ କରିବାକୁ ନାହିଁ, ନିର୍ଭୟ ଭାବରେ କହ, ଯାହା ମୁଁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରଙ୍କ ଲୋଭ ଓ ଅଗ୍ରହ ଦ୍ୱାରା କହୁଛି।
ତତୋ ଦ୍ଯୁତିମତାଂ ମଧ୍ଯେ ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ମହାତ୍ମନାମ୍। ସୃଞ୍ଜଯାନାଂ ଚ ମତ୍ସ୍ଯାନାଂ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ଚ ଯଶସ୍ଵିନଃ
ତାପରେ ଉଜ୍ୱଳ ଓ ମହାନ ପାଣ୍ଡବମାନେ, ସୃଞ୍ଜୟ, ମତ୍ସ୍ୟ ଏବଂ ଯଶସ୍ବୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ,
ଦ୍ରୁପଦସ୍ଯ ସପୁତ୍ରସ୍ଯ ଵିରାଟସ୍ଯ ଚ ସଂନିଧୌ । ଭୂମିପାନାଂ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ମଧ୍ଯେ ଵାକ୍ଯଂ ଜଗାଦ ହ
ଦ୍ରୁପଦ ଓ ତାଙ୍କ ପୁଅମାନେ, ବିରାଟ ଏବଂ ସମସ୍ତ ରାଜାମାନେ ଥିବା ସମୟରେ, ସେଠାରେ ସେ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଇଦଂ ତ୍ଵାମବ୍ରଵୀଦ୍ରାଜା ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରୋ ମହାମନାଃ । ଶ୍ରୃଣ୍ଵତାଂ କୁରୁଵୀରାଣାଂ ତନ୍ନିବୋଧ ଯୁଧିଷ୍ଠିର
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅ, ମହାମନା ବ୍ୟକ୍ତି, ତୁମ ପାଖକୁ ଏହି ବାର୍ତ୍ତା ପଠାଇଛନ୍ତି, ଯୁଧିଷ୍ଠିର, କୁରୁବୀରମାନେ ଶୁଣୁଥିବାବେଳେ ଏହା ଶୁଣ।
ପରାଜିତୋଽସି ଦ୍ଯୂତେନ କୃଷ୍ଣା ଚାନାଯିତା ସଭାମ୍ । ଶକ୍ଯୋଽମର୍ଷୋ ମନୁଷ୍ଯେଣ କର୍ତୁଂ ପୁରୁଷମାନିନା
ତୁମେ ଜୂଆରେ ହାରିଥିଲ, ଏବଂ କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ ସଭାକୁ ଆଣାଯାଇଥିଲା; ଗର୍ବିତ ପୁରୁଷ ଏପରି ଅପମାନ ସହିପାରେ।
ଦ୍ଵାଦଶୈଵ ତୁ ଵର୍ଷାଣି ଵନେ ଧିଷ୍ଣ୍ଯାଦ୍ଵିଵାସିତଃ । ସଂଵତ୍ସରଂ ଵିରାଟସ୍ଯ ଦାସ୍ଯମାସ୍ଥାଯ ଚୋଷିତଃ
ବାରୋଟି ବର୍ଷ ତୁମେ ଅରଣ୍ୟରେ ନିବାସ କରିଥିଲ, ଘରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହୋଇ, ଏବଂ ଏକ ବର୍ଷ ବିରାଟଙ୍କ ଦାସରୂପେ ଗୁପ୍ତ ରହିଥିଲ।
ଅମର୍ଷଂ ରାଜ୍ଯହରଣଂ ଵନଵାସଂ ଚ ପାଣ୍ଡଵ। ଦ୍ରୌପଦ୍ଯାଶ୍ଚ ପରିକ୍ଲେଶଂ ସଂସ୍ମରନ୍ପୁରୁଷୋ ଭଵ
ହେ ପାଣ୍ଡବ, ରାଜ୍ୟ ହରାଇବା, ଅରଣ୍ୟବାସ ଏବଂ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ଦୁଃଖ ସ୍ମରଣ କରି, ପୁରୁଷ ହେଉ।
ଅଶକ୍ତେନ ଚ ଯଚ୍ଛପ୍ତଂ ଭୀମସେନେନ ପାଣ୍ଡଵ । ଦୁଃଶାସନସ୍ଯ ରୁଧିରଂ ପୀଯତାଂ ଯଦି ଶକ୍ଯତେ
ଭୀମସେନ ଯଦି ଅଶକ୍ତ ହୋଇ ଦୁଃଶାସନଙ୍କ ରକ୍ତ ପିଇବାକୁ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଛନ୍ତି, ସେ ଯଦି ସମର୍ଥ ହୁଏ, ତେବେ ସେ କରୁନ୍।
ଲୋହାଭିସାରୋ ନିର୍ଵୃତ୍ତଃ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରମକର୍ଦମମ୍। ସମଃ ପନ୍ଥା ଭୃତାସ୍ତେଶ୍ଵାଃ ଶ୍ଵୋ ଯୁଧ୍ଯସ୍ଵ ସକେଶଵଃ
ଲୋହର କବଚ ପିନ୍ଧାଯାଇଛି, କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର ମାଟି ହିନ୍ତାଳି ହୋଇଯାଇଛି, ରାସ୍ତା ସମ ଅଛି, ତୁମର ଘୋଡ଼ା ତିଆରି; କଳି କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କର।
ଅସମାଗମ୍ଯ ଭୀଷ୍ମେଣ ସଂଯୁଗେ କିଂ ଵିକତ୍ଥସେ । ଆରୁରୁକ୍ଷୁର୍ଯଥା ପଙ୍ଗୁଃ ପର୍ଵତଂ ଗନ୍ଧମାଦନମ୍
ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବା ପୂର୍ବରୁ, କାହିଁକି ଏତେ ଗର୍ବ କରୁଛ? ଏହା ଏପରି, ଯେପରି ଏକ ଅସାମର୍ଥ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତି ଗନ୍ଧମାଦନ ପାହାଡ଼ ଚଢ଼ିବାକୁ ଚାହେ।
ଏଵଂ କତ୍ଥସି କୌନ୍ତେଯ ଅକତ୍ଥନ୍ପୁରୁଷୋ ଭଵ। ସୂତପୁତ୍ରଂ ସୁଦୁର୍ଘର୍ଷଂ ଶଲ୍ଯଂ ଚ ବଲିନାଂ ଵରମ୍
ହେ କୁନ୍ତୀନନ୍ଦନ, ଏପରି ଗର୍ବ କରୁଛ, କିନ୍ତୁ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁନାହାଁ। ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟଙ୍କର ସୂତପୁତ୍ର ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଶଲ୍ୟଙ୍କ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉ।
ଦ୍ରୋଣଂ ଚ ବଲିନାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଶଚୀପତିସମଂ ଯୁଧି। ଅଜିତ୍ଵା ସଂଯୁଗେ ପାର୍ଥ ରାଜ୍ଯଂ କଥମିହେଚ୍ଛସି
ପାର୍ଥ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଶଚୀପତି ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ସେନାରେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଡ୍ରୋଣଙ୍କୁ ଅଜୟ କରିନଥିବାବେଳେ, ତୁମେ କିପରି ଏଠି ରାଜ୍ୟ ଆଶା କରୁଛ?
ବ୍ରାହ୍ମେ ଧନୁଷି ଚାଚାର୍ଯଂ ଵେଦଯୋରନ୍ତଗଂ ଦ୍ଵଯୋଃ। ଯୁଧି ଧୁର୍ଯମଵିକ୍ଷୋଭ୍ଯମନୀକଚରମଚ୍ଯୁତମ୍
ସେ ଦେବତାମୟ ଧନୁଷର ଅଧ୍ୟାପକ, ଦୁଇଟି ବେଦର ଶିକ୍ଷକ ଏବଂ ଦୁଇଟି ବେଦର ଅନ୍ତକାରୀ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଚଳ ନେତୃତ୍ୱ କରୁଥିବା, ସେନାମଧ୍ୟରେ ଅବିରତ ଚଳିଥିବା ଏବଂ କ୍ଳାନ୍ତିହୀନ।
ଦ୍ରୋଣଂ ମହାଦ୍ଯୁତିଂ ପାର୍ଥ ଜେତୁମିଚ୍ଛସି ତନ୍ମୃଷା । ନ ହି ଶୁଶ୍ରୁମ ଵାତେନ ମେରୁମୁନ୍ମଥିତଂ ଗିରିମ୍
ପାର୍ଥ, ତୁମେ ଏହି ମହାତେଜସ୍ବୀ ଡ୍ରୋଣଙ୍କୁ ଜିତିବାକୁ ଚାହୁଁଛ—ଏହା ଅସାର; କାରଣ, ବାତାସରେ ମେରୁ ପର୍ବତ ଭଙ୍ଗ ହେବାକୁ ଆମେ କେବେ ଶୁଣିନାହିଁ।
ଅନିଲୋ ଵା ଵହେନ୍ମେରୁଂ ଦ୍ଯୌର୍ଵାପି ନିପତେନ୍ମହୀମ୍ । ଯୁଗଂ ଵା ପରିଵର୍ତେତ ଯଦ୍ଯେଵଂ ସ୍ଯାଦ୍ଯଥାତ୍ଥ ମାମ୍
ଯଦି ତୁମେ ଯାହା କହିଛ, ତାହା ସତ୍ୟ ହେଉଥାନ୍ତା, ତେବେ ବାତାସ ମେରୁକୁ ଉଠାଇ ନେଇପାରିଥାନ୍ତା, ଆକାଶ ଭୂମିକୁ ପଡ଼ିପାରିଥାନ୍ତା, କିମ୍ବା ଏକ ଯୁଗ ପଛକୁ ଘୁରିଯାଇପାରିଥାନ୍ତା।