କର୍ଣସ୍ଯ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା କେଶଵଃ ପରଵୀରହା। ଉଵାଚ ପ୍ରହସନ୍ଵାକ୍ଯଂ ସ୍ମିତପୂର୍ଵମିଦଂ ଯଥା
କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଶତ୍ରୁବିଧ୍ୱଂସୀ କେଶବ ହସିଲେ ଏବଂ ମୃଦୁ ହାସ୍ୟ ସହିତ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଅପି ତ୍ଵାଂ ନ ଲଭେତ୍କର୍ଣ ରାଜ୍ଯଲମ୍ଭୋପପାଦନମ୍ । ମଯା ଦତ୍ତାଂ ହି ପୃଥିଵୀଂ ନ ପ୍ରଶାସିତୁମିଚ୍ଛସି
କର୍ଣ୍ଣ, ତୁମେ ରାଜ୍ୟ ଦଳିଆ ନେଇପାରିବ ନାହିଁ; କାରଣ ମୁଁ ତୁମକୁ ପୃଥିବୀ ଦେଇଥିଲି, କିନ୍ତୁ ତୁମେ ଏହା ଶାସନ କରିବାକୁ ଚାହୁଁନାହାଁ।
ଧ୍ରୁଵୋ ଜଯଃ ପାଣ୍ଡଵାନାମିତୀଦଂ ନ ସଂଶଯଃ କଶ୍ଚନ ଵିଦ୍ଯତେଽତ୍ର। ଜଯଧ୍ଵଜୋ ଦୃଶ୍ଯତେ ପାଣ୍ଡଵସ୍ଯ ସମୁଚ୍ଛ୍ରିତୋ ଵାନରରାଜ ଉଗ୍ରଃ
ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ବିଜୟ ନିଶ୍ଚିତ—ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ବିଜୟ ପତାକା, ଭୟଙ୍କର ବାନର ରାଜା ସହିତ, ଉଚ୍ଚ ଉଠିଛି।
ଦିଵ୍ଯା ମାଯା ଵିହିତା ଭୌମନେନ ସମୁଚ୍ଛ୍ରିତା ଇନ୍ଦ୍ରକେତୁପ୍ରକାଶାଃ । ଦିଵ୍ଯାନି ଭୂତାନି ଜଯାଵହାନି ଦୃଶ୍ଯନ୍ତି ଚୈଵାତ୍ର ଭଯାନକାନି
ଭୂମିପୁତ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିବ୍ୟ ମାୟା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପତାକା ପରି ଉଜ୍ୱଳ ପତାକା ଉଠିଛି; ଏଠି ଦିବ୍ୟ ଦେବତାମାନେ, ବିଜୟ ଓ ଭୟଙ୍କର ଦୁହେଁ, ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି।
ନ ସଞ୍ଜତେ ଶୈଲଵନସ୍ପତିଭ୍ଯ ଊର୍ଧ୍ଵଂ ତିର୍ଯଗ୍ଯୋଜନମାତ୍ରରୂପଃ । ଶ୍ରୀମାନ୍ଧ୍ଵଜଃ କର୍ଣ ଧନଞ୍ଜଯସ୍ଯ ସମୁଚ୍ଛ୍ରିତଃ ପାଵକତୁଲ୍ଯରୂପଃ
କର୍ଣ୍ଣ, ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ଶ୍ରୀମାନ୍ ପତାକା ପାହାଡ଼ ଓ ବୃକ୍ଷମାନଙ୍କୁ ଉପରେ ଏବଂ ପାଶେ ଏକ ଯୋଜନା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତାରିତ, ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଭାବେ ଉଠିଛି।
ଯଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯସି ସଙ୍ଗ୍ରାମେ ଶ୍ଵେତାଶ୍ଵଂ କୃଷ୍ଣସାରଥିମ୍ । ଐନ୍ଦ୍ରମସ୍ତ୍ରଂ ଵିକୁର୍ଵାଣମୁଭେ ଚାପ୍ଯଗ୍ନିମାରୁତେ
ଯେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମେ ଶ୍ୱେତ ଘୋଡ଼ା ଚଳାଉଥିବା, କୃଷ୍ଣ ଯେଉଁଠି ସାରଥି, ଇନ୍ଦ୍ରାସ୍ତ୍ର ଚଳାଉଥିବା ଏବଂ ଅଗ୍ନି-ବାୟୁ ଦୁଇଁଟି ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ଦେଖିବ।
ଗାଣ୍ଡୀଵସ୍ଯ ଚ ନିର୍ଘୋଷଂ ଵିସ୍ଫୂର୍ଜିତମିଵାଶନେଃ। ନ ତଦା ଭଵିତା ତ୍ରେତା ନ କୃତଂ ଦ୍ଵାପରଂ ନ ଚ
ଏବଂ ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ଗାଣ୍ଡୀବର ଗର୍ଜନ, ବିଜୁଳିର ଗୁରୁତ୍ୱ ଧ୍ୱନି ପରି, ଶୁଣିବ, ସେତେବେଳେ ତ୍ରେତା, କୃତ, ଡ୍ୱାପର—କୌଣସି ଯୁଗ ରହିବ ନାହିଁ।
ଯଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯସି ସଙ୍ଗ୍ରାମେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିରମ୍ । ଜପହୋମସମାଯୁକ୍ତଂ ସ୍ଵାଂ ରକ୍ଷନ୍ତଂ ମହାଚମୂମ୍
ଯେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧରେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଜପ ଓ ହୋମରେ ଲିନ ଥିବା, ନିଜ ବିଶାଳ ସେନାକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା ଦେଖିବ।
ଆଦିତ୍ଯମିଵ ଦୁର୍ଧର୍ଷଂ ତପନ୍ତଂ ଶତ୍ରୁଵାହିନୀମ୍ । ନ ତଦା ଭଵିତା ତ୍ରେତା ନ କୃତଂ ଦ୍ଵାପରଂ ନ ଚ
ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଓ ଅଜୟ, ଶତ୍ରୁ ସେନାକୁ ତାପିଥିବା—ସେତେବେଳେ ତ୍ରେତା, କୃତ, ଡ୍ୱାପର—କୌଣସି ଯୁଗ ରହିବ ନାହିଁ।
ଯଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯସି ସଙ୍ଗ୍ରାମେ ଭୀମସେନଂ ମହାବଲମ୍ । ଦୁଃଶାସନସ୍ଯ ରୁଧିରଂ ପୀତ୍ଵା ନୃତ୍ଯନ୍ତମାହଵେ
ଯେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀମସେନଙ୍କୁ, ମହାବଳୀ, ଦୁଃଶାସନଙ୍କ ରକ୍ତ ପିଇ ଯୁଦ୍ଧରେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା ଦେଖିବ।
ପ୍ରଭିନ୍ନମିଵ ମାତଙ୍ଗଂ ପ୍ରତିଦ୍ଵିରଦଘାତିନମ୍ । ନ ତଦା ଭଵିତା ତ୍ରେତା ନ କୃତଂ ଦ୍ଵାପରଂ ନ ଚ
ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ହାତୀ ପରି ଦୂର୍ଦ୍ଦମ, ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ ହାତୀମାନେକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଉଥିବା—ସେତେବେଳେ ତ୍ରେତା, କୃତ, ଡ୍ୱାପର—କୌଣସି ଯୁଗ ରହିବ ନାହିଁ।
ଯଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯସି ସଙ୍ଗ୍ରାମେ ଦ୍ରୋଣଂ ଶାନ୍ତନଵଂ କୃପମ୍ । ସୁଯୋଧନଂଚ ରାଜାନଂ ସୈନ୍ଧଵଂ ଚ ଜଯଦ୍ରଥମ୍
ଯେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମେ ଶାନ୍ତନୁପୁତ୍ର ଦ୍ରୋଣ, କୃପ, ରାଜା ସୁୟୋଧନ, ସୈନ୍ଧବ ଏବଂ ଜୟଦ୍ରଥଙ୍କୁ ଦେଖିବ।
ଯୁଦ୍ଧାଯାପତତସ୍ତୂର୍ଣଂ ଵାରିତାନ୍ସଵ୍ଯସାଚିନା। ନ ତଦା ଭଵିତା ତ୍ରେତା ନ କୃତଂ ଦ୍ଵାପରଂ ନ ଚ
ଏମାନେ ତ୍ୱରିତ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଆସିଲେ ମଧ୍ୟ ସବ୍ୟସାଚୀ ଦ୍ୱାରା ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହେବେ—ସେତେବେଳେ ତ୍ରେତା, କୃତ, ଡ୍ୱାପର—କୌଣସି ଯୁଗ ରହିବ ନାହିଁ।
ଯଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯସି ସଙ୍ଗ୍ରାମେ ମାଦ୍ରୀପୁତ୍ରୌ ମହାବଲୌ । ଵାହିନୀଂ ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରାଣାଂ କ୍ଷୋଭଯନ୍ତୌ ଗଜାଵିଵ
ଯେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧରେ ମାଦ୍ରୀଙ୍କ ଦୁଇ ପୁଅ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ସେନାକୁ ହାତୀମାନେ ପରି ଉତ୍ତେଜିତ କରୁଥିବା ଦେଖିବ।
ଵିଗାଢେ ଶସ୍ତ୍ରସଂପାତେ ପରଵୀରରଥାରୁଜୌ । ନ ତଦା ଭଵିତା ତ୍ରେତା ନ କୃତଂ ଦ୍ଵାପରଂ ନ ଚ
ଯେତେବେଳେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶସ୍ତ୍ରର ଭୟଙ୍କର ଟକ୍କର ହେବ ଏବଂ ବଳବାନ ବୀରମାନଙ୍କର ରଥ ଭାଙ୍ଗିଯିବ, ସେତେବେଳେ ତ୍ରେତା, କୃତ, କିମ୍ବା ଦ୍ୱାପର ଯୁଗ ରହିବ ନାହିଁ।
ବ୍ରୂଯାଃ କର୍ଣ ଇତୋ ଗତ୍ଵା ଦ୍ରୋଣଂ ଶାନ୍ତନଵଂ କୃପମ୍ । ସୌମ୍ଯୋଽଯଂ ଵର୍ତତେ ମାସଃ ସୁପ୍ରାପଯଵସେନ୍ଧନଃ
କର୍ଣ୍ଣ, ତୁମେ ଯାଇ ଦ୍ରୋଣ, ଶାନ୍ତନୁପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମ ଓ କୃପାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ କହ, ଏହି ମାସ ଶାନ୍ତ ଓ ଶସ୍ୟ, କଠାଳି ପ୍ରଚୁର।
ସର୍ଵୌଷଧିଵନସ୍ଫୀତଃ ଫଲଵାନଲ୍ପମକ୍ଷିକଃ । ନିଷ୍ପଙ୍କୋ ରସଵତ୍ତୋଯୋ ନାତ୍ଯୁଷ୍ଣଶିଶିରଃ ସୁଖଃ
ବନ ଭଲ ଔଷଧି ଓ ଫଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ମଧୁମକ୍ଷିକା ଅତି କମ୍; ଜଳ ପରିଷ୍କାର ଓ ସ୍ୱାଦିଷ୍ଟ, ଅତି ଗରମ କିମ୍ବା ଶୀତ ନୁହେଁ, ଅତି ସୁଖଦ।
ସପ୍ତମାଚ୍ଚାପି ଦିଵସାଦମାଵାସ୍ଯା ଭଵିଷ୍ଯତି। ସଙ୍ଗ୍ରାମୋ ଯୁଜ୍ଯତାଂ ତସ୍ଯାଂ ତାମାହୁଃ ଶକ୍ରଦେଵତାମ୍
ସପ୍ତମ ଦିନରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଅମାବାସ୍ୟା ଆସିବ; ସେହି ଦିନ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ କର, କାରଣ ଏହି ଦିନକୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପବିତ୍ର ଦିନ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ତଥା ରାଜ୍ଞୋ ଵଦେଃ ସର୍ଵାନ୍ଯେ ଯୁଦ୍ଧାଯାଭ୍ଯୁପାଗତାଃ। ଯଦ୍ଵୋ ମନୀଷିତଂ ତଦ୍ଵୈ ସର୍ଵଂ ସଂପାଦଯାମ୍ଯହମ୍
ରାଜା ଓ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଏକତ୍ରିତ ସମସ୍ତଙ୍କୁ କହ, ତୁମେ ଯାହା ଚାହୁଁଛ, ସେସବୁ କାମ ମୁଁ ପୂରଣ କରିଦେବି।
ରାଜାନୋ ରାଜପୁତ୍ରାଶ୍ଚ ଦୁର୍ଯୋଧନଵଶାନୁଗାଃ । ପ୍ରାପ୍ଯ ଶସ୍ତ୍ରେଣ ନିଧନଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯନ୍ତି ଗତିମୁତ୍ତମାମ୍
ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଚଳିଥିବା ରାଜା ଓ ରାଜପୁତ୍ରମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ନିହତ ହେବେ ଏବଂ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବେ।
କେଶଵସ୍ଯ ତୁ ତଦ୍ଵାକ୍ଯଂ କର୍ଣଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ହିତଂ ଶୁଭମ୍। ଅବ୍ରଵୀଦଭିସଂପୂଜ୍ଯ କୃଷ୍ଣଂ ତଂ ମଧୁସୂଦନମ୍
କେଶବଙ୍କର ଏହି ମଙ୍ଗଳମୟ ଓ ଉପକାରୀ କଥା ଶୁଣି କର୍ଣ୍ଣ ମଧୁସୂଦନ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ କହିଲେ।
ଜାନନ୍ମାଂ କିଂ ମହାବାହୋ ସଂମୋହଯିତୁମିଚ୍ଛସି। ଯୋଯଂ ପୃଥିଵ୍ଯାଃ କାର୍ତ୍ସ୍ନ୍ଯେନ ଵିନାଶଃ ସମୁପସ୍ଥିତଃ
ମୋତେ ଜାଣିଥିବା ସତ୍ୱେ, ହେ ମହାବାହୁ, ଆପଣ କାହିଁକି ମୋତେ ଭ୍ରମିତ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ଯେଉଁବେଳେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀର ନାଶ ନିକଟରେ ଆସିଛି?
ନିମିତ୍ତଂ ତତ୍ର ଶକୁନିରହଂ ଦୁଃଶାସନସ୍ତଥା। ଦୁର୍ଯୋଧନଶ୍ଚ ନୃପତିର୍ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରସୁତୋଽଭଵତ୍
ଏଠାରେ ନିମିତ୍ତ ହେଉଛନ୍ତି ଶକୁନି, ମୁଁ, ଦୁଃଶାସନ ଓ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର ଦୁର୍ୟୋଧନ।
ଅସଂଶଯମିଦଂ କୃଷ୍ଣ ମହଦ୍ଯୁଦ୍ଧମୁପସ୍ଥିତମ୍। ପାଣ୍ଡଵାନାଂ କୁରୂଣାଂ ଚ ଘୋରଂ ରୁଧିରକର୍ଦମମ୍
ନିଶ୍ଚୟ କୃଷ୍ଣ, ପାଣ୍ଡବ ଓ କୌରବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଭୟଙ୍କର, ରକ୍ତରେ ଲଥପଥ ବଡ଼ ଯୁଦ୍ଧ ଆସୁଛି।
ରାଜାନୋ ରାଜପୁତ୍ରାଶ୍ଚ ଦୁର୍ଯୋଧନଵଶାନୁଗାଃ । ରଣେ ଶସ୍ତ୍ରାଗ୍ନିନା ଦଗ୍ଧାଃ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯନ୍ତି ଯମସାଦନମ୍
ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଚଳିଥିବା ରାଜା ଓ ରାଜପୁତ୍ରମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶସ୍ତ୍ର ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ି ଯମଲୋକକୁ ପହଞ୍ଚିବେ।
ସ୍ଵପ୍ନା ହି ବହଵୋ ଘୋରା ଦୃଶ୍ଯନ୍ତେ ମଧୁସୂଦନ। ନିମିତ୍ତାନି ଚ ଘୋରାଣି ତଥୋତ୍ପାତାଃ ସୁଦାରୁଣାଃ
ହେ ମଧୁସୂଦନ, ଅନେକ ଭୟଙ୍କର ସ୍ୱପ୍ନ ଦେଖାଯାଉଛି, ଭୟଙ୍କର ନିମିତ୍ତ ଓ ଦୁର୍ଦ୍ଦାନ୍ତ ଅପଶକୁନ ଦେଖାଯାଉଛି।
ପରାଜଯଂ ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରେ ଵିଜଯଂ ଚ ଯୁଧିଷ୍ଠିରେ । ସଂସନ୍ତ ଇଵ ଵାର୍ଷ୍ଣେଯ ଵିଵିଧା ରୋମହର୍ଷଣାଃ
ହେ ବୃଷ୍ଣିବଂଶୀ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପରାଜୟ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପାଇଁ ବିଜୟ ଭବିଷ୍ୟତ୍ବାଣୀ ହେଉଛି, ବିଭିନ୍ନ ରୋମାଞ୍ଚକର ଚିହ୍ନ ଦ୍ୱାରା।
ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଂ ହି ନକ୍ଷତ୍ରଂ ଗ୍ରହସ୍ତୀକ୍ଷ୍ଣୋ ମହାଦ୍ଯୁତିଃ । ଶନୈଶ୍ଚରଃ ପୀଡଯତି ପୀଡଯନ୍ପ୍ରାଣିନୋଽଧିକମ୍
ପ୍ରଜାପତି ନକ୍ଷତ୍ରକୁ ଏକ ତୀବ୍ର ଏବଂ ଦୀପ୍ତିମାନ ଗ୍ରହ ପୀଡ଼ା ଦେଉଛି; ଶନି ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ବହୁତ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଉଛି।
କୃତ୍ଵା ଚାଙ୍ଗାରକୋ ଵକ୍ରଂ ଜ୍ଯେଷ୍ଠାଯାଂ ମଧୁସୂଦନ। ଅନୁରାଧାଂ ପ୍ରାର୍ଥଯତେ ମୈତ୍ରଂ ସଂଗମଯନ୍ନିଵ
ହେ ମଧୁସୂଦନ, ଅଙ୍ଗାରକ ଗ୍ରହ ଜ୍ୟେଷ୍ଠା ନକ୍ଷତ୍ରରେ ବକ୍ର ଗତି କରି ଅନୁରାଧାକୁ ଚାହୁଁଛି, ମାନେ ମୈତ୍ର ନକ୍ଷତ୍ର ସହ ଯୋଗ ହେଉଛି।
ନୂନଂ ମହଦ୍ଭଯଂ କୃଷ୍ଣ କୁରୂଣାଂ ସମୁପସ୍ଥିତମ୍ । ଵିଶେଷେଣ ହି ଵାର୍ଷ୍ଣେଯ ଚିତ୍ରାଂ ପୀଡଯତେ ଗ୍ରହଃ
ନିଶ୍ଚୟ, କୃଷ୍ଣ, କୌରବମାନଙ୍କ ଉପରେ ବଡ଼ ଆପଦ ଆସିଛି; ବିଶେଷକରି ବୃଷ୍ଣିବଂଶୀ, ଏହି ଗ୍ରହ ଚିତ୍ରା ନକ୍ଷତ୍ରକୁ ପୀଡ଼ା ଦେଉଛି।