ଧୃଷ୍ଟଦ୍ଯୁମ୍ନଶ୍ଚ ପାଞ୍ଚାଲ୍ଯଃ କମିଵାଦ୍ଯ ନ ଶାତଯେତ୍। ଶତ୍ରୁମଧ୍ଯେ ଶରାନ୍ମୁଞ୍ଚନ୍ଦେଵରାଡଶନୀମିଵ
ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ, ପାଞ୍ଚାଳୀପୁତ୍ର, ଆଜି କେଉଁ ଶତ୍ରୁକୁ ନଷ୍ଟ କରିବେନାହିଁ? ଶତ୍ରୁମଧ୍ୟରେ ତିନି ତିନି ଅସ୍ତ୍ର ଛାଡିଥାନ୍ତି, ଯେପରି ଦେବରାଜ ଅସନି ଫିଙ୍ଗାନ୍ତି।
ସାତ୍ଯକିଶ୍ଚାପି ଦୁର୍ଧର୍ଷଃ ସଂମତୋଽନ୍ଧକଵୃଷ୍ଣିଷୁ। ଧ୍ଵଂସଯିଷ୍ଯତି ତେ ସେନାଂ ପାଣ୍ଡଵେଯହିତେ ରତଃ
ସାତ୍ୟକି, ଅନ୍ଧକ ଓ ବୃଷ୍ଣିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ମାନିତ ଏବଂ ଅଜୟ, ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ଭଲରେ ଲାଗିଥିବା, ସେ ତୁମ ସେନାକୁ ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରିଦେବେ।
ଯଃ ପୁନଃ ପ୍ରତିମାନେନ ତ୍ରୀଲ୍ଲୋକାନତିରିଚ୍ଯତେ । ତଂ କୃଷ୍ଣଂ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷଂ କୋ ନୁ ଯୁଦ୍ଧ୍ଯେତ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍
ଯେଉଁଜଣ ତାଙ୍କର ମହାତ୍ମାରେ ତିନି ଲୋକକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛନ୍ତି, ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ କେଉଁଠି ଯୁଦ୍ଧ କରିବେ?
ଏକତୋ ହ୍ଯସ୍ଯ ଦାରାଶ୍ଚ ଜ୍ଞାତଯଶ୍ଚ ସବାନ୍ଧଵାଃ। ଆତ୍ମା ଚ ପୃଥିଵୀ ଚେଯମେକତଶ୍ଚ ଧନଞ୍ଜଯଃ
ଏକପାଖରେ ତାଙ୍କର ଜନାନୀ, ଜ୍ଞାତି ଓ ବାନ୍ଧବମାନେ ଅଛନ୍ତି; ଅନ୍ୟପାଖରେ ନିଜେ, ଏହି ପୃଥିବୀ ଓ ଧନଞ୍ଜୟ ଅଛନ୍ତି।
ଵାସୁଦେଵୋଽପି ଦୁର୍ଧର୍ଷୋ ଯତାତ୍ମା ଯତ୍ର ପାଣ୍ଡଵଃ । ଅଵିଷହ୍ଯଂ ପୃଥିଵ୍ଯାପି ତଦ୍ବଲଂ ଯତ୍ର କେଶଵଃ
ବାସୁଦେବ ମଧ୍ୟ ଅଜୟ ଓ ନିଜକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିଥିବା; ଯେଉଁଠି ପାଣ୍ଡବ ଅଛନ୍ତି, ସେଠି କେଶବ ଅଛନ୍ତି, ତାହାର ଶକ୍ତି ପୃଥିବୀରେ ଅପରାଜୟ।
ତିଷ୍ଠ ତାତ ସତାଂ ଵାକ୍ଯେ ସୁହୃଦାମର୍ଥଵାଦିନାମ୍। ଵୃଦ୍ଧଂ ଶାନ୍ତନଵଂ ଭୀଷ୍ମଂ ତିତିକ୍ଷସ୍ଵ ପିତାମହମ୍
ପୁଅ, ଭଲ ମନ୍ୟମାନଙ୍କର କଥା ଓ ମିତ୍ରମାନେ ଯାହା ଉପକାର କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ସହ ରହ; ଶାନ୍ତନୁପୁତ୍ର ବୃଦ୍ଧ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ସହିବା।
ମାଂ ଚ ବ୍ରୁଵାଣଂ ଶୁଶ୍ରୂଷ କୁରୂଣାମର୍ଥଦର୍ଶିନମ୍ । ଦ୍ରୋଣଂ କୃପଂ ଵିକର୍ଣଂ ଚ ମହାରାଜଂ ଚ ବାହ୍ଲିକମ୍
ମୁଁ କୁରୁମାନଙ୍କର ଉପକାର ଜଣାଇ ଯାହା କହୁଛି, ତାହା ଶୁଣ; ଡ୍ରୋଣ, କୃପ, ବିକର୍ଣ୍ଣ ଓ ବାହ୍ଲିକ ମହାରାଜଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଶୁଣ।
ଏତେ ହ୍ଯପି ଯତୈଵାହଂ ମନ୍ତୁମର୍ହସି ତାଂସ୍ତଥା। ସର୍ଵେ ଧର୍ମଵିଦୋ ହ୍ଯେତେ ତୁଲ୍ଯସ୍ନେହାଶ୍ଚ ଭାରତ
ଏମାନେ ମଧ୍ୟ ମୁଁଯେପରି ମନ୍ତବ୍ୟ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ, ସେପରି ଚିନ୍ତା କର; ସମସ୍ତେ ଧର୍ମ ଜଣାନ୍ତି ଓ ସମାନ ସ୍ନେହ ରଖନ୍ତି, ଭାରତ।
ଯତ୍ତଦ୍ଵିରାଟନଗରେ ସହ ଭ୍ରାତୃଭିରଗ୍ରତଃ। ଉତ୍ସୃଜ୍ଯ ଗାଃ ସୁସନ୍ତ୍ରସ୍ତଂ ବଲଂ ତେ ସମଶୀର୍ଯତ
ବିରାଟ ନଗରରେ ତୁମେ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହ ଗାଁ ଛାଡି ଦେଲା, ଭଲ ରକ୍ଷିତ ସେନା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାଙ୍ଗିଗଲା।
ଯଚ୍ଚୈଵ ନଗରେ ତସ୍ମିଞ୍ଶ୍ରୂଯତେ ମହଦଦ୍ଭୁତମ୍। ଏକସ୍ଯ ଚ ବହୂନାଂ ଚ ପର୍ଯାପ୍ତଂ ତନ୍ନିଦର୍ଶନମ୍
ସେ ନଗରରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଘଟଣା ଶୁଣିବାକୁ ମିଳିଥିଲା — ଏକ ଜଣ ଓ ଅନେକ ଜଣ ଯଥେଷ୍ଟ ଥିଲେ; ଏହାକୁ ତୁମେ ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ଭାବରେ ନିଅ।
ଅର୍ଜୁନସ୍ତତ୍ତଥାକାର୍ଷୀତ୍କିଂ ପୁନଃ ସର୍ଵ ଏଵ ତେ। ସ ଭ୍ରାତୄନଭିଜାନୀହି ଵୃତ୍ତ୍ଯା ତଂ ପ୍ରତିପାଦଯ
ଅର୍ଜୁନ ଯେପରି ଆଚରଣ କଲେ, ତାହା ଦେଖି ସମସ୍ତେ ଏହିପରି ଆଚରଣ କରିବା ଉଚିତ। ତାଙ୍କର ବ୍ୟବହାର ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ଭାଇ ବୋଲି ଚିହ୍ନିବା, ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ସ୍ଥାନକୁ ଫେରାଇଦିଅ।
ଦୁର୍ଯୋଧନେ ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରେ ତଦ୍ଵଚୋ ନାଭିନନ୍ଦତି। ତୂଷ୍ଣୀଂଭୂତେଷୁ ସର୍ଵେଷୁ ସମୁତ୍ତସ୍ଥୁର୍ନରର୍ଷଭାଃ
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅ ଦୁର୍ୟୋଧନ ସେଇ କଥାକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ ନାହିଁ। ସମସ୍ତେ ଚୁପ୍ଚାପ ହେବା ପରେ, ସେଠାରେ ଥିବା ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷମାନେ ଉଠିଯାଇଲେ।
ଉତ୍ଥିତେଷୁ ମହାରାଜ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ସର୍ଵରାଜସୁ। ରହିତେ ସଞ୍ଜଯଂ ରାଜା ପରିପ୍ରଷ୍ଟୁଂ ପ୍ରଚକ୍ରମେ
ମହାରାଜ, ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ରାଜାମାନେ ଉଠିଯିବା ପରେ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଏକାନ୍ତରେ ସଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ପଚାରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ଆଶଂସମାନୋ ଵିଜଯଂ ତେଷାଂ ପୁତ୍ରଵଶାନୁଗଃ । ଆତ୍ମନଶ୍ଚ ପରେଷାଂ ଚ ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ଚ ନିଶ୍ଚଯମ୍
ସେ ନିଜ ପୁଅମାନଙ୍କର ଆଗ୍ରହରେ ଅନୁସୃତ ହେଇ, ଜିତିବା ଆଶା କରୁଥିଲେ; ନିଜ, ଅନ୍ୟମାନେ ଓ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ନିଶ୍ଚିତ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ।
ଗାଵଲ୍ଗଣେ ବ୍ରୂହି ନଃ ସାରଫଲ୍ଗୁ ସ୍ଵେସନାଯଂ ଯାଵଦିହାସ୍ତି କିଂଚିତ୍। ତ୍ଵଂ ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ନିପୁଣଂ ଵେତ୍ଥ ସର୍ଵଂ କିମେଷାଂ ଜ୍ଯାଯଃ କିମୁ ତେଷାଂ କନୀଯଃ
ଗାବଲ୍ଗଣ, ଏଠାରେ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମୟ ଅଛି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆମକୁ ସାରକଥା ସଠିକ୍ ଭାବେ କୁହ। ତୁମେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ସବୁଠୁ ଭଲ ଭାବେ ଜାଣ, ତେଣୁ କିଏ ସବୁଠୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ କିଏ ସବୁଠୁ ଅଳ୍ପ, ଏହା କୁହ।
ତ୍ଵମେତଯୋଃ ସାରଵିତ୍ସର୍ଵଦର୍ଶୀ ଧର୍ମାର୍ଥଯୋର୍ନିପୁଣୋ ନିଶ୍ଚଯଜ୍ଞଃ। ସ ମେ ପୃଷ୍ଟଃ ସଞ୍ଜଯ ବ୍ରୂହି ସର୍ଵଂ ଯୁଧ୍ଯମାନାଃ କତରେଽସ୍ମିନ୍ନ ସନ୍ତି
ତୁମେ ଦୁଇପକ୍ଷର ସାରକଥା ଜାଣ, ସବୁ ଦେଖିପାର, ଧର୍ମ ଓ ଅର୍ଥରେ ପାରଙ୍ଗତ ଏବଂ ନିଶ୍ଚିତ ମତ ଦେଇପାର। ଏପରି ପଚାରିଲେ, ସଞ୍ଜୟ, ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ କିଏ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସବୁ କଥା ମୋତେ କୁହ।
ନ ତ୍ଵାଂ ବ୍ରୂଯାଂ ରହିତେ ଜାତୁ କିଂଚି- ଦସୂଯା ହି ତ୍ଵାଂ ପ୍ରଵିଶେତ ରାଜନ୍। ଆନଯସ୍ଵ ପିତରଂ ମହାଵ୍ରତଂ ଗାନ୍ଧାରୀଂ ଚ ମହିଷୀମାଜମୀଢ
ମୁଁ କେବେ ଏକାନ୍ତରେ ତୁମକୁ କିଛି କହିବି ନାହିଁ, କାରଣ ରାଜା, ତୁମ ମନରେ ଇର୍ଷ୍ୟା ପ୍ରବେଶ କରିପାରେ। ତୁମେ ତୁମ ପିତା ମହାବ୍ରତୀଙ୍କୁ ଏଠାକୁ ଆଣ, ଏବଂ ଗାନ୍ଧାରୀ ରାଣୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ନେଇଆସ।
ତୋ ତେଽସୂଯାଂ ଵିନଯେତାଂ ନରେନ୍ଦ୍ର ଧର୍ମଜ୍ଞୌ ତୌ ନିପୁଣୌ ନିଶ୍ଚଯଜ୍ଞୌ । ତଯୋସ୍ତୁ ତ୍ଵାଂ ସନ୍ନିଧୌ ତଦ୍ଵଦେଯଂ କୃତ୍ସ୍ନଂ ମତଂ କେଶଵପାର୍ଥଯୋର୍ଯତ୍
ହେ ରାଜା, ସେମାନେ ଧର୍ମ ଓ ନିଶ୍ଚୟରେ ପାରଙ୍ଗତ, ତୁମ ଇର୍ଷ୍ୟାକୁ ଶାନ୍ତ କରିପାରିବେ। ସେମାନଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ମୁଁ କେଶବ ଓ ପାର୍ଥଙ୍କର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମତ କହିଦେବି।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତେନ ଚ ଗାନ୍ଧାରୀ ଵ୍ଯାସଶ୍ଚାତ୍ରାଜଗାମହ। ଆନୀତୌ ଵିଦୁରେଣେହ ସଭାଂ ଶୀଘ୍ରଂ ପ୍ରଵେଶିତୌ
ଏପରି କୁହିବା ପରେ, ଗାନ୍ଧାରୀ ଓ ବ୍ୟାସ ଏଠାକୁ ଆସିଲେ; ଵିଦୁର ଦ୍ରୁତ ଭାବେ ସେମାନୋଁକୁ ନେଇ ଏହି ସଭାରେ ପ୍ରବେଶ କରାଇଲେ।
ତତସ୍ତନ୍ମତମାଜ୍ଞାଯ ସଞ୍ଜଯସ୍ଯାତ୍ମଜସ୍ଯ ଚ। ଅଭ୍ଯୁପେତ୍ଯ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞଃ କୃଷ୍ଣଦ୍ଵୈପାଯନୋଽବ୍ରଵୀତ୍
ତାପରେ, ସଞ୍ଜୟ ଓ ତାଙ୍କ ପୁଅଙ୍କର ମନସ୍କାମନା ବୁଝି, ମହାପ୍ରଜ୍ଞ ବ୍ୟାସ ଏଠାକୁ ଆସି କହିଲେ।
ସଂପୃଚ୍ଛତେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଯ ସଞ୍ଜଯ ଆଚକ୍ଷ୍ଵ ସର୍ଵଂ ଯାଵଦେଷୋଽନୁଯୁଙ୍କ୍ତେ। ସର୍ଵଂ ଯାଵଦ୍ଵେତ୍ଥ ତସ୍ମିନ୍ଯଥାଵ- ଦ୍ଯାଥାତଥ୍ଯଂ ଵାସୁଦେଵେଽର୍ଜୁନେ ଚ
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ତୁମକୁ ପଚାରୁଛନ୍ତି, ସଞ୍ଜୟ, ସେଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପଚାରିବେ, ସେଯେପରି ତୁମେ ଜାଣ, ସବୁ କଥା ନିଜେ ଯଥାଯଥା କୁହ, ବାସୁଦେବ ଓ ଅର୍ଜୁନ ବିଷୟରେ।
ଅର୍ଜୁନୋ ଵାସୁଦେଵଶ୍ଚ ଧନ୍ଵିନୌ ପରମାର୍ଥିତୌ। କାମାଦନ୍ଯତ୍ର ସଂଭୂତୌ ସର୍ଵଭାଵାଯ ସଂମିତୌ
ଅର୍ଜୁନ ଓ ବାସୁଦେବ, ଦୁଇଁଜଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁର୍ଧର, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ, ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନରୁ ଆସିଛନ୍ତି।
ଵ୍ଯାମାନ୍ତରଂ ସମାସ୍ଥଯ ଯଥାମୁକ୍ତଂ ମନସ୍ଵିନଃ । ଚକ୍ରଂ ତଦ୍ଵାସୁଦେଵସ୍ଯ ମାଯଯା ଵର୍ତତେ ଵିଭୋ
ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ଯେପରି କହିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଦୂରରେ ଦଢ଼ି ହୋଇଛନ୍ତି; ବାସୁଦେବଙ୍କର ଚକ୍ର ତାଙ୍କର ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଚଳିଛି, ହେ ମହାବଳୀ।
ସାପହ୍ନଵଂ କୌରଵେଷୁ ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ସୁସଂମତମ୍। ସାରାସାରବଲଂ ଜ୍ଞାତୁଂ ତେଜଃପୁଞ୍ଜାଵଭାସିତମ୍
କୌରବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ପାଣ୍ଡବମାନେ ତାଙ୍କର ଚତୁରତା ଦ୍ୱାରା ଅତ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ମାନିତ; ସେମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି ଓ ଦୁର୍ବଳତା ଚିହ୍ନାଯାଇଛି, ତାଙ୍କର ତେଜ ଚମକୁଛି।
ନରକଂ ଶମ୍ବରଂ ଚୈଵ କଂସଂ ଚୈଦ୍ଯଂ ଚ ମାଧଵଃ। ଜିତଵାନ୍ଘୋରସଙ୍କାଶାନ୍କ୍ରୀଡନ୍ନିଵ ମହାବଲଃ
ମାଧବ, ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ, ନରକ, ଶମ୍ଭର, କଂସ ଓ ଶୌଭ ଭଳି ଭୟଙ୍କର ଶତ୍ରୁମାନୋଁକୁ ଖେଳରେ ପରାଜିତ କରିଛନ୍ତି।
ପୃଥିଵୀଂ ଚାନ୍ତରିକ୍ଷଂ ଚ ଦ୍ଯାଂ ଚୈଵ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଃ । ମନସୈଵ ଵିଶିଷ୍ଟାତ୍ମା ନଯତ୍ଯାତ୍ମଵଶଂ ଵଶୀ
ସେଇ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ନିଜ ମନ ଦ୍ୱାରା, ପୃଥିବୀ, ଆକାଶ ଓ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି।
ଭୂଯୋ ଭୂଯୋ ହି ଯଦ୍ରାଜନ୍ପୃଚ୍ଛସେ ପାଣ୍ଡଵାନ୍ପ୍ରତି । ସାରାସାରବଲଂ ଜ୍ଞାତୁଂ ତତ୍ସମାସେନ ମେ ଶୃଣୁ
ହେ ରାଜା, ପୁନିପୁନି ତୁମେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଶକ୍ତି ଓ ଦୁର୍ବଳତା ଜାଣିବାକୁ ପଚାରୁଛ; ଏହାର ସାରକଥା ମୋ ପାଖରୁ ଶୁଣ।
ଏକତୋ ଵା ଜଗତ୍କୃତ୍ସ୍ନମେକତୋ ଵା ଜନାର୍ଦନଃ। ସାରତୋ ଜଗତଃ କୃତ୍ସ୍ନାଦତିରିକ୍ତୋ ଜନାର୍ଦନଃ
ଏକପଟେ ସମସ୍ତ ଜଗତ ଓ ଅନ୍ୟପଟେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଥିଲେ, ସାରରେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ସମସ୍ତ ଜଗତଠାରୁ ଅଧିକ ଭାରୀ।
ଭସ୍ମ କୁର୍ଯାଞ୍ଜଗଦିଦଂ ମନସୈଵ ଜନାର୍ଦନଃ । ନ ତୁ କୃତ୍ସ୍ନଂ ଜଗଚ୍ଛକ୍ତଂ କିଞ୍ଚିତ୍କର୍ତୁଂ ଜନାର୍ଦନେ
ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ମନରେ ଚିନ୍ତା କରିଲେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱକୁ ଖାକରେ ପରିଣତ କରିପାରନ୍ତି; ବିଶ୍ୱରେ ଏମିତି କିଛି ନାହିଁ, ଯାହା କରିବାକୁ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ସମର୍ଥ ନୁହଁନ୍ତି।
ଯତଃ ସତ୍ଯଂ ଯତୋ ଧର୍ମୋ ଯତୋ ହ୍ରୀରାର୍ଜଵଂ ଯତଃ। ତତୋ ଭଵତି ଗୋଵିନ୍ଦୋ ଯତଃ କୃଷ୍ଣସ୍ତତୋ ଜଯଃ
ଯେଉଁଠି ସତ୍ୟ, ଧର୍ମ, ଲଜ୍ଜା ଓ ସରଳତା ଅଛି, ସେଠି ଗୋବିନ୍ଦ ବସିଥାନ୍ତି; ଯେଉଁଠି କୃଷ୍ଣ ଅଛନ୍ତି, ସେଠି ଜୟ ନିଶ୍ଚିତ।