ଅପ୍ଯଗ୍ନିଂ ପ୍ରଵିଶେଯୁସ୍ତେ ସମୁଦ୍ରଂ ଵା ପରନ୍ତପ। ମଦର୍ଥଂ ପାର୍ଥିଵାଃ ସର୍ଵେ ତଦ୍ଵିଦ୍ଧି କୁରୁସତ୍ତମ
ମୋ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ରାଜା ଅଗ୍ନି କିମ୍ବା ସମୁଦ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରବେଶ କରିପାରିବେ, ହେ ଶତ୍ରୁମାନେଙ୍କୁ ଭୟ ଦେଇଥିବା। ଏହି କଥା ଜାଣ, ହେ କୁରୁମାନ୍ୟ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଉନ୍ମତ୍ତମିଵ ଚାପି ତ୍ଵାଂ ପ୍ରହସନ୍ତୀହ ଦୁଃଖିତମ୍। ଵିଲପନ୍ତଂ ବହୁଵିଧଂ ଭୀତଂ ପରଵିକତ୍ଥନେ
ତୁମେ ଯେପରି ଦୁଃଖିତ ଓ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ବିଭିନ୍ନ ଭାବେ କ୍ରନ୍ଦନ କରୁଛ, ଏଠାରେ ସେମାନେ ତୁମକୁ ପାଗଳ ପରି ଉପହାସ କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଗୌରବ କଥା କହୁଛନ୍ତି।
ଏଷାଂ ହ୍ଯେକୈକଶୋ ରାଜ୍ଞାଂ ସମର୍ଥଂ ପାଣ୍ଡଵାନ୍ପ୍ରତି । ଆତ୍ମାନଂ ମନ୍ଯତେ ସର୍ଵୋ ଵ୍ଯେତୁ ତେ ଭଯମାଗତମ୍
ଏହି ସମସ୍ତ ରାଜା ଏକା ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ ପାଣ୍ଡବମାନେଙ୍କୁ ଜିତିପାରିବାକୁ ନିଜକୁ ସକ୍ଷମ ଭାବେ ଭାବନ୍ତି। ତୁମର ଉତ୍ପନ୍ନ ଭୟ ଦୂର ହେଉ।
ଜେତୁଂ ସମଗ୍ରାଂ ସେନାଂ ମେ ଵାସଵୋଽପି ନ ଶକ୍ନୁଯାତ୍। ହନ୍ତୁମକ୍ଷଯ୍ଯରୂପେଯଂ ବ୍ରହ୍ମଣୋଽପି ସ୍ଵଯଂଭୁଵଃ
ମୋ ସମଗ୍ର ସେନାକୁ ବିଜୟ କରିବାକୁ ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥ ନୁହଁନ୍ତି। ଏହି ସେନା ଅକ୍ଷୟ, ସ୍ୱୟଂ ବ୍ରହ୍ମା ମଧ୍ୟ ଏହାକୁ ନଶ୍ଟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ ପୁରଂ ହିତ୍ଵା ପଞ୍ଚଗ୍ରାମାନ୍ସ ଯାଚତେ। ଭୀତୋ ହି ମାମକାତ୍ସୈନ୍ଯାତ୍ପ୍ରଭାଵାଚ୍ଚୈଵ ମେ ଵିଭୋ
ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଏବେ ନିଜ ନଗର ଛାଡ଼ି, କେବଳ ପାଞ୍ଚଟି ଗ୍ରାମ ମାଗୁଛନ୍ତି। ସେ ମୋର ସେନା ଓ ଶକ୍ତିକୁ ଭୟ କରୁଛନ୍ତି, ହେ ପ୍ରଭୁ।
ସମର୍ଥଂ ମନ୍ଯସେ ଯଚ୍ଚ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଂ ଵୃକୋଦରମ୍। ତନ୍ମିଥ୍ଯା ନ ହି ମେ କୃତ୍ସ୍ନଂ ପ୍ରଭାଵଂ ଵେତ୍ସି ଭାରତ
ତୁମେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଭୀମକୁ ସକ୍ଷମ ଭାବୁଛ, କିନ୍ତୁ ଏହା ଭୁଲ। ତୁମେ ମୋର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତିକୁ ଜାଣିନାହ। ହେ ଭାରତ।
ମତ୍ସମୋ ହି ଗଦାଯୁଦ୍ଧେ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ନାସ୍ତି କଶ୍ଚନ। ନାସୀତ୍କଶ୍ଚିଦତିକ୍ରାନ୍ତୋ ଭଵିତା ନ ଚ କଶ୍ଚନ
ପୃଥିବୀରେ ମୋ ସମାନ ଗଦାଯୁଦ୍ଧରେ କେହି ନାହିଁ। ପୂର୍ବରୁ କେହି ଥିଲେ ନାହିଁ, ଆଗକୁ ମଧ୍ୟ କେହି ହେବେ ନାହିଁ।
ଯୁକ୍ତୋ ଦୁଃଖୋଷିତଶ୍ଚାହଂ ଵିଦ୍ଯାପାରଗତସ୍ତଥା। ତସ୍ମାନ୍ନ ଭୀମାନ୍ନାନ୍ଯେଭ୍ଯୋ ଭଯଂ ମେ ଵିଦ୍ଯତେ କ୍ଵଚିତ୍
ମୁଁ ଦକ୍ଷ, କଷ୍ଟ ଭୋଗ କରିଛି, ଏବଂ ଜ୍ଞାନରେ ପାରଙ୍ଗତ। ତେଣୁ ମୋତେ ଭୀମ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କାହାରି ଭୟ ନାହିଁ।
ଦୁର୍ଯୋଧନସମୋ ନାସ୍ତି ଗଦାଯାମିତି ନିଶ୍ଚଯଃ। ସଙ୍କର୍ଷଣସ୍ଯ ଭଵନେ ଯତ୍ତଦୈନମୁପାଵସମ୍
ଗଦା ଚଳାଇବାରେ ଦୁର୍ୟୋଧନ ସମାନ କେହି ନାହିଁ, ଏହା ନିଶ୍ଚିତ। ମୁଁ ଯେଉଁ ଶିକ୍ଷା ସଂକର୍ଷଣଙ୍କ ଘରେ ଶିଖିଥିଲି, ତାହାକୁ ମୁଁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିଛି।
ଯୁଦ୍ଧେ ସଙ୍କର୍ଷଣସମୋ ବଲେନାଭ୍ଯଧିକୋ ଭୁଵି। ଗଦାପ୍ରହାରଂ ଭୀମୋ ମେ ନ ଜାତୁ ଵିଷହେଦ୍ଯୁଧି
ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ସଂକର୍ଷଣଙ୍କ ସମାନ ଏବଂ ପୃଥିବୀରେ ଶକ୍ତିରେ ତାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରେ। ଭୀମ ମୋର ଗଦାର ଆଘାତ ସହିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଏକଂ ପ୍ରହାରଂ ଯଂ ଦଦ୍ଯାଂ ଭୀମାଯ ରୁଷିତୋ ନୃପ। ସ ଏଵୈନଂ ନଯୋଦ୍ଧୋରଃ କ୍ଷିପ୍ରଂ ଵୈଵସ୍ଵତକ୍ଷଯମ୍
ମୁଁ ଯଦି କ୍ରୋଧରେ ଭୀମଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ମାତ୍ର ଘାତ ମାରିଦେଉଥିଲି, ସେଇ ଘାତରେ ତାଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ଛାତି ସହିତ ସେ ତୁରନ୍ତ ବେଳେ ଯମଲୋକକୁ ଚଳିଯାନ୍ତା।
ଇଚ୍ଛେଯଂ ଚ ଗଦାହସ୍ତଂ ରାଜନ୍ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଵୃକୋଦରମ୍। ସୁଚିରଂ ପ୍ରାର୍ଥିତୋ ହ୍ଯେଷ ମମ ନିତ୍ଯଂ ମନୋରଥଃ
ରାଜା, ମୁଁ ଚାହେଁ ଭୀମଙ୍କୁ ଗଦା ହାତରେ ଧରିଥିବା ଦେଖିବାକୁ; ବହୁଦିନ ହେଲା, ଏହି ଇଚ୍ଛା ମୋ ମନରେ ସଦା ରହିଛି।
ଗଦଯା ନିହତୋ ହ୍ଯାଜୌ ମଯା ପାର୍ଥୋ ଵୃକୋଦରଃ । ଵିଶୀର୍ଣଗାଵଃ ପୃଥିଵୀଂ ପରାସୁଃ ପ୍ରପତିଷ୍ଯତି
ଯଦି ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ମୋର ଗଦାରେ ପୃଥାପୁତ୍ର ଭୀମଙ୍କୁ ଘାତ କରିଦେଉଛି, ତେବେ ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗ ହୋଇ ସେ ମୃତଦେହ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଯିବେ।
ଗଦାପ୍ରହାରାଭିହତୋ ହିମଵାନପି ପର୍ଵତଃ। ସକୃନ୍ମଯା ଵିଦୀର୍ଯେତ ଗିରିଃ ଶତସହସ୍ରଧା
ମୋର ଗଦାରେ ଏକଥର ଘାତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ହିମାଳୟ ପର୍ବତ ଶତସହସ୍ର ଖଣ୍ଡରେ ଭାଙ୍ଗିଯିବ।
ସ ଚାପ୍ଯେତଦ୍ଵିଜାନାତି ଵାସୁଦେଵାର୍ଜୁନୌ ତଥା। ଦୁର୍ଯୋଧନସମୋ ନାସ୍ତି ଗଦାଯାମିତି ନିଶ୍ଚଯଃ
ଏହି କଥା ଭୀମ ଜାଣନ୍ତି, ବାସୁଦେବ ଓ ଅର୍ଜୁନ ମଧ୍ୟ ଜାଣନ୍ତି—ଗଦା ଚଳାଇବାରେ ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କ ସମାନ କେହି ନାହିଁ, ଏହା ନିଶ୍ଚିତ।
ତତ୍ତେ ଵୃକୋଦରମଯଂ ଭଯଂ ଵ୍ଯେତୁ ମହାହଵେ। ଵ୍ଯପନେଷ୍ଯାମ୍ଯହଂ ହ୍ଯେନଂ ମା ରାଜନ୍ଵିମନା ଭଵ
ଏହି ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀମଙ୍କୁ ନେଇ ତୁମର ଭୟ ଦୂର ହେଉ; ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଅପସାରଣ କରିଦେବି, ଏହିପାଇଁ ରାଜା, ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଦରକାର ନାହିଁ।
ତସ୍ମିନ୍ମଯା ହତେ କ୍ଷିପ୍ରମର୍ଜୁନଂ ବହଵୋ ରଥାଃ । ତୁଲ୍ଯରୂପା ଵିଶିଷ୍ଟାଶ୍ଚ କ୍ଷେପ୍ସ୍ଯନ୍ତି ଭରତର୍ଷଭ
ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଦେଲେ, ଅନେକ ରଥୀ ଯେଉଁମାନେ ସମାନ କିମ୍ବା ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସେମାନେ ତୁରନ୍ତ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବେ, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଭୀଷ୍ମୋ ଦ୍ରୋଣଃ କୃପୋ ଦ୍ରୌଣିଃ କର୍ଣୋ ଭୂରିଶ୍ରଵାସ୍ତଥା । ପ୍ରାଗ୍ଜ୍ଯୋତିଷାଧିପଃ ଶଲ୍ଯଃ ସିନ୍ଧୁରାଜୋ ଜଯଦ୍ରଥଃ
ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, କୃପ, ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର, କର୍ଣ୍ଣ, ଭୂରିଶ୍ରବା, ପ୍ରାଗ୍ଜ୍ୟୋତିଷପତି, ଶଲ୍ୟ, ସିନ୍ଧୁରାଜ ଓ ଜୟଦ୍ରଥ—
ଏକୈକ ଏଷାଂ ଶକ୍ତସ୍ତୁ ହନ୍ତୁଂ ଭାରତ ପାଣ୍ଡଵାନ୍। ସମେତାସ୍ତୁ କ୍ଷଣେନୈତାନ୍ନେଷ୍ଯନ୍ତି ଯମସାଦନମ୍
ଏମାନେ ପ୍ରତ୍ୟେକେ ଏକା ଏକା ମଧ୍ୟ ପାଣ୍ଡବମାନେଙ୍କୁ ମାରିପାରିବେ; ଯଦି ସମସ୍ତେ ଏକଠି ହେବେ, ତେବେ କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ସେମାନେ ପାଣ୍ଡବମାନେଙ୍କୁ ଯମଲୋକକୁ ପଠାଇଦେବେ।
ସମଗ୍ରା ପାର୍ଥିଵୀ ସେନା ପାର୍ଥମେକଂ ଧନଞ୍ଜଯମ୍। କସ୍ମାଦଶକ୍ତା ନିର୍ଜେତୁମିତି ହେତୁର୍ନ ଵିଦ୍ଯତେ
ସମସ୍ତ ରାଜାମାନଙ୍କ ସେନା ଏକମାତ୍ର ଧନଞ୍ଜୟ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଜିତିପାରିବେନି ବୋଲି କୌଣସି କାରଣ ନାହିଁ।
ଶରଵ୍ରାତୈସ୍ତୁ ଭୀଷ୍ମେଣ ଶତଶୋ ନିଚିତୋଽଵଶଃ। ଦ୍ରୋଣଦ୍ରୌଣିକୃପୈଶ୍ଚୈଵ ଗନ୍ତା ପାର୍ଥୋ ଯମକ୍ଷଯମ୍
ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଅସଂଖ୍ୟ ବାଣବର୍ଷା ଓ ଦ୍ରୋଣ, ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର, କୃପଙ୍କ ଆକ୍ରମଣରେ ଅର୍ଜୁନ ଅବଶ୍ୟ ଯମଲୋକକୁ ଚଳିଯିବେ।
ପିତାମହୋଽପି ଗାଙ୍ଗେଯଃ ଶାନ୍ତନୋରଧି ଭାରତ। ବ୍ରହ୍ମର୍ପିସଦୃଶୋ ଜଜ୍ଞେ ଦେଵୈରପି ସୁଦୁଃସହଃ
ଶାନ୍ତନୁପୁତ୍ର ଗାଙ୍ଗେୟ ଭୀଷ୍ମ ମଧ୍ୟ, ହେ ଭାରତ, ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ର ସମାନ ତେଜସ୍ବୀ ଓ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଯାହାଙ୍କୁ ଜିତିପାରିନଥିବା ପ୍ରଭଳ ଯୋଦ୍ଧା।
ନ ହନ୍ତା ଵିଦ୍ଯତେ ଚାପି ରାଜନ୍ଭୀଷ୍ମସ୍ଯ କଶ୍ଚନ। ପିତ୍ରା ହ୍ଯୁକ୍ତଃ ପ୍ରସନ୍ନେନ ନାକାମସ୍ତ୍ଵଂ ମରିଷ୍ଯସି
ରାଜା, ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ ମାରିପାରିବାକୁ କେହି ନାହିଁ; କାରଣ, ତାଙ୍କ ପିତା ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ କହିଥିଲେ—'ତୁମେ ଇଚ୍ଛା ବିନା ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବ ନାହିଁ'।
ବ୍ରହ୍ମର୍ଷେଶ୍ଚ ଭରଦ୍ଵାଜାଦ୍ଦ୍ରୋଣୋ ଦ୍ରୋଣ୍ଯାମଜାଯତ। ଦ୍ରୋଣାଜ୍ଜଜ୍ଞେ ମହାରାଜ ଦ୍ରୌଣିଶ୍ଚ ପରମାଶ୍ତ୍ରଵିତ୍
ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି ଭରଦ୍ୱାଜଙ୍କୁ ଦ୍ରୋଣ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ; ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅସ୍ତ୍ରଜ୍ଞ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଥିଲେ, ହେ ମହାରାଜ।
କୃପଶ୍ଚାଚାର୍ଯମୁଖ୍ଯୋଯଂ ମହର୍ଷେର୍ଗୌତମାଦପି । ଶରସ୍ତମ୍ବୋଦ୍ଭଵଃ ଶ୍ରୀମାନଵଧ୍ଯ ଇତି ମେ ମତିଃ
ଏହି କୃପ ଅଚାର୍ଯ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରମୁଖ, ମହାର୍ଷି ଗୌତମଙ୍କୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ; ବାଣର ଗଛରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଏହି ଶ୍ରୀମାନ୍ କୃପ ଅଜୟ୍ୟ, ଏହା ମୋର ମନ୍ତବ୍ୟ।
ଅଯୋନିଜାସ୍ତ୍ରଯୋ ହ୍ଯେତେ ପିତା ମାତା ଚ ମାତୁଲଃ । ଅଶ୍ଵତ୍ଥାମ୍ନୋ ମହାରାତ ସ ଚ ଶୂରଃ ସ୍ଥିତୋ ମମ
ଏହି ତିନିଜଣ—ପିତା, ମାତା ଓ ମାମା—ଯୋନିରେ ଜନ୍ମିନଥିଲେ; ଏବଂ ଅଶ୍ୱଥାମା, ହେ ମହାରାଜ, ସେ ଶୂରବୀର ମୋ ସହିତ ଅଛନ୍ତି।
ସର୍ଵ ଏତେ ମହାରାଜ ଦେଵକଲ୍ପା ମହାରଥାଃ। ଶକ୍ରସ୍ଯାପି ଵ୍ଯଥାଂ କୁର୍ଯୁଃ ସଂଯୁଗେ ଭରତର୍ଷଭ
ଏମାନେ ସମସ୍ତେ, ହେ ମହାରାଜ, ଦେବତା ସମାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମହାରଥୀ; ଯୁଦ୍ଧରେ ଏମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଭୟଭୀତ କରିପାରିବେ, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ନୈତେଷାମର୍ଜୁନଃ ଶକ୍ତ ଏକୈକଂ ପ୍ରତିଵୀକ୍ଷିତୁମ୍। ସହିତାସ୍ତୁ ନରଵ୍ଯାଘ୍ରା ହନିଷ୍ଯନ୍ତି ଧନଞ୍ଜଯମ୍
ଅର୍ଜୁନ ଏମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଏକା ଏକାଙ୍କ ସାମ୍ନା କରିପାରିବେ ନାହିଁ; କିନ୍ତୁ ଏହି ନରଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ଏକଠି ହେଲେ ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚିତ ମାରିଦେବେ।
ଭୀଷ୍ମାଦ୍ରୋଣକୃପାଣାଂ ଚ ତୁଲ୍ଯଃ କର୍ଣୋ ମତୋ ମମ। ଅନୁଜ୍ଞାତଶ୍ଚ ରାମେଣ ମତ୍ସମୋଽସୀତି ଭାରତ
ମୋ ଦୃଷ୍ଟିରେ କର୍ଣ୍ଣ ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ ଓ କୃପାଙ୍କ ସମାନ। ରାମଙ୍କ ଅନୁମତି ପାଇ ମୁଁ ତାଙ୍କ ସମାନ ଅଛି ବୋଲି ସେ ଭାବେ, ହେ ଭାରତ।
କୁଣ୍ଡଲେ ରୁଚିରେ ଚାସ୍ତାଂ କର୍ଣସ୍ଯ ସହଜେ ଶୁଭେ । ତେ ଶଚ୍ଯର୍ଥଂ ମହେନ୍ଦ୍ରେଣ ଯାଚିତଃ ସ ପରନ୍ତପଃ
କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଜନ୍ମସିଦ୍ଧ ଦୁଇଟି ଚକ୍ରକୁଣ୍ଡଳ ଯେଉଁଠି ଅତି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ଶୁଭ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମହାବଳୀ ଇନ୍ଦ୍ର ଶଚୀଙ୍କ ପାଇଁ ଚାହିଁଥିଲେ।