ପ୍ରାପ୍ତୋଽସ୍ମି ପାଣ୍ଡଵାନ୍ଗତ୍ଵା ତଂ ଵିଜାନୀତ କୌରଵାଃ। ଯଥାଵଯଃ କୁରୂନ୍ସର୍ଵାନ୍ପ୍ରତିନନ୍ଦନ୍ତି ପାଣ୍ଡଵାଃ
ମୁଁ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ଆସିଛି; ଏହି କଥା ଜାଣନ୍ତୁ, କୁରୁମାନେ—ପାଣ୍ଡବମାନେ ସମସ୍ତ କୁରୁଙ୍କୁ ବୟସ୍ ଅନୁଯାୟୀ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଦେଇଛନ୍ତି।
ଅଭିଵାଦଯନ୍ତି ଵୃଦ୍ଧାଂଶ୍ଚ ଵଯସ୍ଯାଂଶ୍ଚ ଵଯସ୍ଯଵତ୍। ପୁନଶ୍ଚାଭ୍ଯଵଦନ୍ପାର୍ଥାଃ ପ୍ରତିପୂଜ୍ଯ ଯଥାଵଯଃ
ସେମାନେ ବୃଦ୍ଧମାନେଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ନମସ୍କାର କରନ୍ତି, ସମବୟସ୍କଙ୍କୁ ସମାନ ଭାବେ ଅଭିବାଦନ କରନ୍ତି; ପୁନି, ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବୟସ୍ ଅନୁଯାୟୀ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ଅଭିବାଦନ କଲେ।
ଯଥାହଂ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରେଣ ଶିଷ୍ଟଃ ପୂର୍ଵମିତୋ ଗତଃ। ଅବ୍ରଵଂ ପାଣ୍ଡଵାନ୍ଗତ୍ଵା ନାତ୍ର କିଞ୍ଚନ ହାପିତମ୍
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ଯେପରି ମୋତେ କହିଥିଲେ, ସେପରି ମୁଁ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ କହିଲି; ମୋର କଥାରେ କିଛି ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିଲା ନାହିଁ।
ପୃଚ୍ଛାମି ତ୍ଵାଂ ସଞ୍ଜଯ ରାଜମଧ୍ଯେ ଯଦବ୍ରଵୀଦ୍ଵାକ୍ଯମଦୀନସତ୍ଵଃ। ଜନାର୍ଦନସ୍ତାତ ଯୁଧାଂ ପ୍ରଣେତା ଦୁରାତ୍ମନାଂ ଜୀଵିତଚ୍ଛିନ୍ମହାତ୍ମା
ସଞ୍ଜୟ, ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ପଚାରୁଛି—ଯୁଦ୍ଧର ନେତୃତ୍ୱ କରୁଥିବା, ଦୁଷ୍ଟମାନେଙ୍କ ନାଶକ ଏବଂ ମହାତ୍ମା ଜନାର୍ଦ୍ଦନ କଣ କହିଥିଲେ?
ଆଗୁଲ୍ଫେଭ୍ଯୋଽଭିସଂଵୀତଃ ପ୍ରଯତୋଽହଂ କୃତାଞ୍ଜଲିଃ। ଶୁଦ୍ଧାନ୍ତଂ ପ୍ରାଵିଶଂ ରାଜନ୍ନାଖ୍ଯାତୋ ନରସିଂହଯୋଃ
ମୁଁ ଶୁଦ୍ଧ ମନେ, ହାତ ଯୋଡି, ରାଜନ୍, ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ସେଇ ସିଂହ ସଦୃଶ ଦୁଇ ଜଣଙ୍କୁ ନିଜ ପ୍ରବେଶ ଘୋଷଣା କଲି।
ନ ଚାଭିମନ୍ଯୁର୍ନ ଯମୌ ତଂ ଦେଶମଭିଜଗ୍ମତୁଃ । ଯତ୍ର କୃଷ୍ଣୌ ଚ କୃଷ୍ଣା ଚ ସତ୍ଯଭାମା ଚ ଭାମିନୀ
ଏଠାରେ ଅଭିମନ୍ୟୁ କିମ୍ବା ଯମଦ୍ୱୟ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ନାହିଁ, ଯେଉଁଠାରେ କୃଷ୍ଣ, କୃଷ୍ଣା ଏବଂ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସତ୍ୟଭାମା ଥିଲେ।
ଉଭୌ ମଧ୍ଵାସଵକ୍ଷୀବୌ ଵରଚନ୍ଦନରୂଷିତୌ । ସ୍ତ୍ରଗ୍ଵିଣୌ ଵରଵସ୍ତ୍ରାଙ୍ଗୌ ଵରାଭରଣଭୂଷିତୌ
ଉଭୟେ ମଧୁ ମଦ୍ୟ ପାନ କରି, ଉତ୍ତମ ଚନ୍ଦନ ଲେପି, ମାଳା ପିନ୍ଧି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅଳଙ୍କାର ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
ନୈକରତ୍ନଵିଚିତ୍ରଂ ଚ କାଞ୍ଚନଂ ଚ ଵରାସନମ୍। ନାନାସ୍ତରଣସଂସ୍ତୀର୍ଣଂ ଯତ୍ରାସାତେ ନରର୍ଷଭୌ
ଅନେକ ମଣିରେ ଶୋଭିତ ଏବଂ ସୁନାର ଏକ ଆସନ ଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ସେଇ ଦୁଇ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତି ବସିଥିଲେ।
ସତ୍ଯାଙ୍କମୁପଧାନଂ ତୁ କୃତ୍ଵା ଶେତେ ଜନାର୍ଦନଃ। ଅର୍ଜୁନାଙ୍କଗତୌ ପାଦୌ କେଶଵସ୍ଯୋପଲକ୍ଷଯେ। ଅର୍ଜୁନସ୍ଯ ଚ କୃଷ୍ଣାଯାଃ ଶୁଭାଯାଶ୍ଚାଙ୍କଗାଵୁଭୌ
ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ସତ୍ୟାଙ୍କୁ ଶିର ତଳେ ରଖି ଶୋଇଥିଲେ; କେଶବଙ୍କ ପାଦ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ମୋଡ଼ରେ ଥିଲା, ମୁଁ ଦେଖିଲି କୃଷ୍ଣା ଓ ଶୁଭାଙ୍କ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ମୋଡ଼ ଉପରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପାଦ ରହିଥିଲା।
କାଞ୍ଚନଂ ପାଦପୀଠଂ ତୁ ପାର୍ଥୋ ଵୈ ପ୍ରାଦିଶନ୍ମୁଦା। ଦାସୀଭ୍ଯାମାହୃତଂ ମହ୍ଯଂ ସ୍ପୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭୂମାଵୁପାଵିଶମ୍
ପାର୍ଥ ଆନନ୍ଦରେ ଏକ ସୁନାର ପାଦପୀଠ ଦେଖାଇଲେ, ଦୁଇ ଦାସୀ ମୋ ପାଇଁ ନେଇଆସିଥିଲେ; ମୁଁ ତାହାକୁ ଭୂମିକୁ ଛୁଇଁ ବସିଗଲି।
ଊର୍ଧ୍ଵରେଖାଙ୍କିତୌ ପାଦୌ ପାର୍ଥସ୍ଯ ଶୁଭଲକ୍ଷଣୌ। ପାଦପୀଠାଦପହୃତୌ ଧାରଯେତାଂ ଵରସ୍ତ୍ରିଯୌ
ପାର୍ଥଙ୍କ ପାଦ ଉପରେ ଶୁଭ ଚିହ୍ନ ଥିଲା, ସେହି ପାଦ ଦୁଇଜଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ନାରୀ ଦ୍ୱାରା ପାଦପୀଠରୁ ଉଠାଇ ଧରାଯାଇଥିଲା।
ନ ନୂନଂ କଲ୍ମଷଂ କିଞ୍ଚିନ୍ମମ କର୍ମସୁ ଵିଦ୍ଯତେ। ସ୍ତ୍ରୀରତ୍ନାଭ୍ଯାଂ ସମେତୌ ଯନ୍ମିଥୋ ମାମଭ୍ଯଭାଷତାମ୍
ନିଶ୍ଚୟ, ମୋ କାର୍ଯ୍ୟରେ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ, କାରଣ ଏହି ଦୁଇ ମୂଲ୍ୟବାନ ନାରୀ ଏକାସাথে ମୋ ସହ ବନ୍ଧୁତ୍ୱରେ କଥାହେବାକୁ ଆସିଥିଲେ।
ଵିସ୍ମଯୋ ମେ ମହାନାସୀଦାସ୍ତ୍ରଂ ମେ ବହୁସଙ୍ଗତମ୍। ହୃଷ୍ଟାନି ଚୈଵ ରୋମାଣି ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତୌ ସହିତାଵୁଭୌ
ମୋ ମନରେ ବଡ଼ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲା, କାରଣ ମୋର ଅସ୍ତ୍ର ବହୁତ ଭଲ ଭାବେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିଲା; ଏବଂ ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ଏକାଠି ଦେଖି, ମୋ ଶରୀରର ଲୋମ ଆନନ୍ଦରେ ଖଡ଼ା ହେଇଗଲା।
ଶ୍ଯାମୌ ବୃହନ୍ତୌ ତରୁଣୌ ନାଗାଵିଵ ସମୁଚ୍ଛ୍ରିତୌ । ଏକଶଯ୍ଯାଗତୌ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭଯଂ ମେ ମହଦାଵିଶତ୍
ସେ ଦୁଇଜଣ ଗାଢ଼ କଳା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଯୁବା, ହାତୀ ପରି ଉଚ୍ଚ ଦେଖାଯାଉଥିବା, ଏକେଠାରେ ଶୋଇବାକୁ ଆସିଥିବା ଦେଖି, ମୋ ମନରେ ବଡ଼ ଭୟ ଆସିଗଲା।
ତତୋଽଭ୍ଯଚିନ୍ତଯଂ ତତ୍ର ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତୌ ପୁରୁଷର୍ଷଭୌ । ସଙ୍କଲ୍ପୋ ଧର୍ମରାଜସ୍ଯ ନାନଵାପ୍ଯୋଽସ୍ତି କଶ୍ଚନ। ନିଦେଶଗାଵିମୌ ଯସ୍ଯ ନରନାରାଯଣାଵୁଭୌ
ତାପରେ ସେ ଦୁଇଜଣ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଦେଖି, ମୁଁ ଭାବିଲି: ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କର କୌଣସି ଇଚ୍ଛା ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିପାରିବ ନାହିଁ, କାରଣ ନର ଓ ନାରାୟଣ ଦୁଇଁଜଣ ତାଙ୍କର ଆଜ୍ଞାକୁ ମାନନ୍ତି।
ସତ୍କୃତଶ୍ଚାନ୍ନପାନାଭ୍ଯାମାଚ୍ଛନ୍ନୋ ଲବ୍ଧସତ୍କ୍ରିଯଃ । ଅଞ୍ଜଲିଂ ମୂର୍ଧ୍ନି ସନ୍ଧାଯ ସନ୍ଦେଶଂ ଚାଭ୍ଯଚୋଦଯମ୍
ମୁଁ ଭଲ ଭାବେ ଖାଇବା ଓ ପିଇବାରେ ସମ୍ମାନିତ ହେଲି, ଯଥାଯଥ ସତ୍କାର ପାଇଲି, ତାପରେ ମୁଁ ହାତ ଯୋଡ଼ି ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ରଖି, ତାଙ୍କୁ ସନ୍ଦେଶ ଦେଲି।
ଧନୁର୍ଧରୋଚିତେନାଥ ପାଣିନୈକଂ ସଲକ୍ଷଣମ୍। ପାଦମାନାଯଯତ୍ପାର୍ଥଃ କେଶଵସ୍ଯ ଯଶସ୍ଵିନଃ
ତାପରେ ଧନୁଷ ଧରିବାରେ ପାରଙ୍ଗତ ହାତରେ, ପାର୍ଥ ଆଦର ସହ କେଶବଙ୍କର ପାଦକୁ ଆଣିଲେ।
ଇନ୍ଦ୍ରକେତୁରିଵୋତ୍ଥାଯ ଦିଵ୍ଯାଭରଣଭୂଷିତଃ। ଇନ୍ଦ୍ରଵୀର୍ଯୋପମଃ କୃଷ୍ଣଃ ସଂଵିଷ୍ଟୋ ମାଽଭ୍ଯଭାଷତ
ଦିବ୍ୟ ଭୂଷଣରେ ସୁଶୋଭିତ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପତାକା ପରି ଉଠି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତି ସମାନ କୃଷ୍ଣ ବସି ମୋତେ କହିଲେ।
ସ ଵାଚଂ ଵଦତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଦଦେ ଵଚନକ୍ଷମାମ୍। ଦୀପନୀଂ ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରାଣାଂ ମୃଦୁପୂର୍ଵାଂ ସୁଦାରୁଣାମ୍
ସେ, କଥା କହିବାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯୋଗ୍ୟ ଶବ୍ଦ ନେଲେ—ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅମାନେ ପାଇଁ ପ୍ରକାଶ ଦେଇଥିବା, ପ୍ରଥମେ ମୃଦୁ, ପରେ ବହୁତ କଠୋର।
ବହିଶ୍ଚରସ୍ଯ ପ୍ରାଣସ୍ଯ ପ୍ରିଯସ୍ଯ ପ୍ରିଯକାରିଣଃ। ମତିମାନ୍ମତିମାସ୍ଥାଯ କେଶଵଃ ସନ୍ଦଧେ ଵଚଃ
ବାହାରେ ଚଳିଥିବା, ପ୍ରିୟ ଓ ପ୍ରିୟ କାମ କରୁଥିବା ଲୋକ ପାଇଁ, ବୁଦ୍ଧିମାନ କେଶବ ଭଲ ଭାବି କଥା କହିଲେ।
ଵଚନଂ ଵଚନଜ୍ଞସ୍ଯ ଶିକ୍ଷାକ୍ଷରସମନ୍ଵିତମ୍। ମନଃପ୍ରହ୍ଲାଦନଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ପଶ୍ଚାଦ୍ଧୃଦଯତାପନମ୍
ଶବ୍ଦଜ୍ଞ ତାଙ୍କର କଥା, ଶିକ୍ଷାର ଚିହ୍ନରେ ଶୋଭିତ, ମନକୁ ବହୁତ ଖୁସି ଦେଲା, କିନ୍ତୁ ପରେ ହୃଦୟକୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଲା।
ସଞ୍ଜଯୈତଦ୍ଵଚୋ ବ୍ରୂଯାଃ ପ୍ରାପ୍ଯ କ୍ଷତ୍ରିଯସଂସଦମ୍। ଶ୍ରୃଣ୍ଵତଃ କୁରୁଵୃଦ୍ଧସ୍ଯ ଆଚାର୍ଯସ୍ଯ ଚ ଧୀମତଃ
ସଞ୍ଜୟ, ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପହଞ୍ଚି, ଏହି କଥା କୁହ; କୁରୁବୃଦ୍ଧ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଶୁଣୁଥିବାବେଳେ।
ଅର୍ଥାଂସ୍ତ୍ଯଜତ ପାର୍ଥେଷୁ ସୁଖମାପ୍ନୁତ କାମଜମ୍। ପ୍ରିଯଂ ପ୍ରିଯେଭ୍ଯଶ୍ଚରତ ରାଜା ହି ତ୍ଵରତେ ଜଯେ
ପାର୍ଥମାନେ ପାଇଁ ତୁମ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଛାଡ଼; ଇଚ୍ଛାରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ସୁଖ ଉପଭୋଗ କର; ନିଜ ପ୍ରିୟଜନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ କାମ କର, କାରଣ ରାଜା ବିଜୟ ପାଇଁ ଆତୁର।
ଯଜଧ୍ଵଂ ଵିଵିଧୈର୍ଯଜ୍ଞୈର୍ଦକ୍ଷିଣାଶ୍ଚ ପ୍ରଯଚ୍ଛତ। ପୁତ୍ରେର୍ଦାରୈଶ୍ଚ ମୋଦଧ୍ଵମାଗତଂ ଵୋ ମହଦ୍ଭଯମ୍
ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଯଜ୍ଞ କର, ଦାନ ଦେ; ପୁଅମାନେ ଓ ଜଣାନୀମାନେ ସହ ଆନନ୍ଦ କର, କାରଣ ବଡ଼ ଭୟ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛି।
ଋଣଂ ପ୍ରଵୃଦ୍ଧମିଵ ମେ ହୃଦଯାନ୍ନାପସର୍ପତି। ଗୋଵିନ୍ଦେତି ଯଦାକ୍ରନ୍ଦତ୍କୃଷ୍ଣା ମାଂ ଦୂରଵାସିନମ୍
ଏକ ବଡ଼ ଋଣ ମୋ ହୃଦୟରୁ ଯାଉନାହିଁ—ଯେତେବେଳେ କୃଷ୍ଣା ଦୂରେ ଥିବା ମୋତେ 'ଗୋବିନ୍ଦ' ବୋଲି ଡାକିଥିଲେ।
ତେଜୋମଯଂ ଦୁରାଧର୍ପଂ ବିଭ୍ରତା ଗାଣ୍ଡିଵଂ ଧନୁଃ। ମଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯେନ ପାର୍ଥେନ ଵୈରଂ ଵଃ ପ୍ରତ୍ଯୁପସ୍ଥିତମ୍
ତେଜରେ ଭରିଥିବା, ଅଜୟ, ଗାଣ୍ଡୀବ ଧନୁଷ ଧାରଣ କରି, ମୋ ସହ ପାର୍ଥ ଥିବାବେଳେ, ତୁମ ପ୍ରତି ଶତୃତା ଆସିପହଞ୍ଚିଛି।
କୃଷ୍ଣସ୍ଯୈତଦ୍ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମହନ୍ମେ ଭଯମାଵିଶତ୍। ତଵ ପୁତ୍ରସ୍ଯ ଲୋଭଂ ଚ ଵର୍ଧମାନଂ ପ୍ରପଶ୍ଯତଃ
କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଏହି କଥା ଶୁଣି, ମୋ ମନରେ ବଡ଼ ଭୟ ଆସିଗଲା, ଯେତେବେଳେ ମୁଁ ତୁମ ପୁଅଙ୍କର ବଢ଼ୁଥିବା ଲୋଭକୁ ଦେଖିଲି।
ସୋମେନ୍ଦ୍ରସଦୃଶୌ ଵୀରୌ ତୌ ମନ୍ଦୋ ନାଵବୁଧ୍ଯତେ। ଭୀଷ୍ମଦ୍ରୋଣାଶ୍ରଯାଚ୍ଚୈଵ କର୍ଣସ୍ଯ ଚ ଵିକତ୍ଥନାତ୍
ସେ ଦୁଇଜଣ ବୀର, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ, ମୂଢ଼ ଲୋକେ ଚିହ୍ନିପାରୁନାହାନ୍ତି, କାରଣ ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ଉପରେ ଭରସା ଓ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କର ଗର୍ବ।
ପୃଚ୍ଛାମି ତ୍ଵାଂ ସଞ୍ଜଯ ରାଜମଧ୍ଯେ କିମବ୍ରଵୀଦ୍ଵାକ୍ଯମଦୀନସତ୍ଵଃ। ଧନଞ୍ଜଯସ୍ତାତ ଯୁଧାଂ ପ୍ରେଣତା ଦୁରାତ୍ମନାଂ ଜୀଵିତଚ୍ଛିନ୍ମହାତ୍ମା
ସଞ୍ଜୟ, ମୁଁ ତୁମକୁ ପଚାରୁଛି, ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ: ଅଭୟ ଧନଞ୍ଜୟ, ଅସୁରମାନେଙ୍କ ଜୀବନ ନାଶ କରିଥିବା, ଯୋଦ୍ଧାମାନେଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, କଣ କହିଥିଲେ?
ଦୁର୍ଯୋଧନୋ ଵାଚମିମାଂ ଶ୍ରୃଣୋତୁ ଯଦବ୍ରଵୀଦର୍ଜୁନୋ ଯୋତ୍ସ୍ଯମାନଃ। ଯୁଧିଷ୍ଠିରସ୍ଯାନୁମତେ ମହାତ୍ମା ଧନଞ୍ଜଯଃ ଶ୍ରୃଣ୍ଵତଃ କେଶଵସ୍ଯ
ଦୁର୍ୟୋଧନ ଏହି କଥା ଶୁଣନ୍ତୁ, ଯାହା ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଅର୍ଜୁନ କହିଥିଲେ, ମହାତ୍ମା ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ଅନୁମତିରେ, କେଶବ ଶୁଣୁଥିବାବେଳେ।