ଅତୃପ୍ତୋ ଯୌଵନସ୍ଯାହଂ ଦେଵଯାନ୍ଯାଂ ଭୃଗୂଦ୍ଵହ। ପ୍ରସାଦଂ କୁରୁ ମେ ବ୍ରହ୍ମଞ୍ଜରେଯଂ ନ ଵିଶେଚ୍ଚ ମାମ୍
ହେ ଭୃଗୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦେବୟାନୀ ସହିତ ମୁଁ ଯୌବନରେ ତୃପ୍ତି ପାଇନି। ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଦୟାକରି ମୋତେ ଅନୁଗ୍ରହ କର, ଯେଉଁଠିଏ ଏହି ଜରା ମୋତେ ଛୁଇଁନପାରୁ।
ନାହଂ ମୃଷା ବ୍ରଵୀମ୍ଯେତଜ୍ଜରାଂ ପ୍ରାପ୍ତୋଽସି ଭୂମିପ। ଜରାଂ ତ୍ଵେତାଂ ତ୍ଵମନ୍ଯସ୍ମିନ୍ସଂକ୍ରାମଯ ଯଦୀଚ୍ଛସି
ମୁଁ ମିଥ୍ୟା କଥା କୁହୁନାହିଁ, ହେ ରାଜା, ତୁମେ ଜରାରେ ପଡ଼ିଛ। ଯଦି ଚାହୁଁଛ, ଏହି ଜରାକୁ ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ଦେଇପାର।
ରାଜ୍ଯଭାକ୍ସ ଭଵେଦ୍ବ୍ରହ୍ମନ୍ପୁଣ୍ଯଭାକ୍କୀର୍ତିଭାକ୍ତଥା। ଯୋ ମେ ଦଦ୍ଯାଦ୍ଵଯଃ ପୁତ୍ରସ୍ତଦ୍ଭଵାନନୁମନ୍ଯତାମ୍
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯିଏ ମୋତେ ତାଙ୍କର ଯୌବନ ଦେବେ, ସେ ପୁଅ ରାଜ୍ୟ, ପୁଣ୍ୟ ଓ କୀର୍ତ୍ତି ପାଇବ; ଏହା ତୁମେ ଅନୁମୋଦନ କର।
ସଂକ୍ରାମଯିଷ୍ଯସି ଜରାଂ ଯେଥେଷ୍ଟଂ ନହୁଷାତ୍ମଜ। ମାମନୁଧ୍ଯାଯ ଭାଵେନ ନ ଚ ପାପମଵାପ୍ସ୍ଯସି
ହେ ନାହୁଷନନ୍ଦନ, ତୁମେ ଇଚ୍ଛାମତେ ତୁମ ଜରାକୁ ଅନ୍ୟକୁ ଦେଇପାର; ମନେ ଦୁଇଧା ନ ରଖ, ଏଥିରେ କୌଣସି ପାପ ହେବନି।
ଵଯୋ ଦାସ୍ଯତି ତେ ପୁତ୍ରୋ ଯଃ ସ ରାଜା ଭଵିଷ୍ଯତି। ଆଯୁଷ୍ମାନ୍କୀର୍ତିମାଂଶ୍ଚୈଵ ବହ୍ଵପତ୍ଯସ୍ତଥୈଵ ଚ
ଯେ ପୁଅ ତୁମକୁ ତାଙ୍କର ଯୌବନ ଦେବେ, ସେ ରାଜା ହେବେ; ସେ ଦୀର୍ଘାୟୁ, କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଅନେକ ସନ୍ତାନର ମାଲିକ ହେବେ।
ଜରାଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଯଯାତିସ୍ତୁ ସ୍ଵପୁରଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ଚୈଵ ହି। ପୁତ୍ରଂ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ଚ ଯଦୁମିତ୍ଯବ୍ରଵୀଦ୍ଵଚଃ
ଜରାରେ ପଡ଼ି ଯୟାତି ତାଙ୍କର ସ୍ୱନଗରକୁ ଫେରିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ ଓ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁଅ ଯଦୁଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଜରାଵଲୀ ଚ ମାଂ ତାତ ପଲିତାନି ଚ ପର୍ଯଗୁଃ। କାଵ୍ଯସ୍ଯୋଶନସଃ ଶାପାନ୍ନ ଚ ତୃପ୍ତୋଽସ୍ମି ଯୌଵନେ
ହେ ପୁତ୍ର, ଜରା ମୋତେ ଆକ୍ରମଣ କରିଛି, ଚୁଲି ଧଳା ହୋଇଯାଇଛି। କାବ୍ୟ ଉଶନାଙ୍କ ଶାପରେ ମୁଁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯୌବନରେ ତୃପ୍ତି ପାଇନି।
ତ୍ଵଂ ଯଦୋ ପ୍ରତିପଦ୍ଯସ୍ଵ ପାପ୍ମାନଂ ଜରଯା ସହ। ଯୌଵନେନ ତ୍ଵଦୀଯେନ ଚରେଯଂ ଵିଷଯାନହମ୍
ହେ ଯଦୁ, ତୁମେ ମୋର ଜରା ସହିତ ଏହି ପାପ ନେଇଁ, ଯାହାଫଳରେ ମୁଁ ତୁମର ଯୌବନ ନେଇ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ସୁଖ ଉପଭୋଗ କରିପାରିବି।
ପୂର୍ଣେ ଵର୍ଷସହସ୍ରେ ତୁ ପୁନସ୍ତେ ଯୌଵନଂ ତ୍ଵହମ୍। ଦତ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵଂ ପ୍ରତିପତ୍ସ୍ଯାମି ପାପ୍ମାନଂ ଜରଯା ସହ
କିନ୍ତୁ ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ମୁଁ ତୁମର ଯୌବନ ତୁମକୁ ଫେରାଇଦେବି ଓ ମୋର ଜରା ସହିତ ପାପ ନେଇଁ।
ଜରାଯାଂ ବହଵୋ ଦୋଷାଃ ପାନଭୋଜନକାରିତାଃ। ତସ୍ମାଜ୍ଜରାଂ ନ ତେ ରାଜନ୍ଗ୍ରହୀଷ୍ଯ ଇତି ମେ ମତିଃ
ଜରାରେ ଖାଇବା ଓ ପିଇବା ଦ୍ୱାରା ଅନେକ ଦୋଷ ହୁଏ; ତେଣୁ ହେ ରାଜା, ମୋର ମନ ହେଉଛି ମୁଁ ତୁମର ଜରା ଗ୍ରହଣ କରିବିନାହିଁ।
ସିତଶ୍ମଶ୍ରୁର୍ନିରାନନ୍ଦୋ ଜରଯା ଶିଥିଲୀକୃତଃ। ଵଲୀସଙ୍ଗତଗାତ୍ରସ୍ତୁ ଦୁର୍ଦର୍ଶୋ ଦୁର୍ବଲଃ କୃଶଃ
ଧଳା ଦାଢ଼ି, ଦୁଃଖିତ ମନ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାରେ ଶରୀର ଅସ୍ଥିର, ଗାଁଠି ଗାଁଠିରେ ଚିରା, ଦେଖିବାକୁ କଷ୍ଟକର, ଦୁର୍ବଳ ଏବଂ ଶୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଯାଇଛି।
ଅଶକ୍ତଃ କାର୍ଯକରଣେ ପରିଭୂତଃ ସ ଯୌଵତୈଃ। ସହୋପଜୀଵିଭିଶ୍ଚୈଵ ତାଂ ଜରାଂ ନାଭିକାମଯେ
କାମ କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରୁନାହିଁ, ଯୁବାମାନେ ଓ ସହଅବସ୍ଥାୟୀମାନେ ଉପହାସ କରନ୍ତି, ଏମିତି ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାକୁ ମୁଁ ଚାହେଁନି।
ସନ୍ତି ତେ ବହଵଃ ପୁତ୍ରା ମତ୍ତଃ ପ୍ରିଯତରା ନୃପ। ଜରାଂ ଗ୍ରହୀତୁଂ ଧର୍ମଜ୍ଞ ତସ୍ମାଦନ୍ଯଂ ଵୃଣୀଷ୍ଵ ଵୈ
ତୁମ ପାଖରେ ମୋତେ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ ଅନେକ ପୁଅ ଅଛନ୍ତି, ରାଜା; ତେଣୁ, ଧର୍ମ ଜଣା, ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଦେବାକୁ ବାଛ।
ଯତ୍ତ୍ଵଂ ମେ ହୃଦଯାଜ୍ଜାତୋ ଵଯଃ ସ୍ଵଂ ନ ପ୍ରଯଚ୍ଛସି। ତସ୍ମାଦରାଜ୍ଯଭାକ୍ତାତ ପ୍ରଜା ତଵ ଭଵିଷ୍ଯତି
ତୁମେ ମୋ ହୃଦୟରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୋତେ ତୁମ ଯୁବାବସ୍ଥା ଦେଉନାହାଁତ, ତେଣୁ ରାଜ୍ୟର ଯୋଗ୍ୟ ନୁହଁ, ତୁମର ସନ୍ତାନ ତୁମରେ ରହିବ।
ପ୍ରତ୍ଯାଖ୍ଯାତସ୍ତୁ ରାଜା ସ ତୁର୍ଵସୁଂ ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ହ।' ତୁର୍ଵସୋ ପ୍ରତିପଦ୍ଯସ୍ଵ ପାପ୍ମାନଂ ଜରଯା ସହ। ଯୌଵନେନ ଚରେଯଂ ଵୈ ଵିଷଯାଂସ୍ତଵ ପୁତ୍ରକ
ଏଭଳି ଅସ୍ୱୀକୃତ ହୋଇ, ରାଜା ତୁର୍ବସୁଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ତୁର୍ବସୁ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାର ଦୁଃଖ ଗ୍ରହଣ କର; ମୁଁ ତୁମ ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ତୁମ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରିବି, ପୁଅ।'
ପୂର୍ଣେ ଵର୍ଷସହସ୍ରେ ତୁ ପୁନର୍ଦାସ୍ଯାମି ଯୌଵନମ୍। ସ୍ଵଂ ଚୈଵ ପ୍ରତିପତ୍ସ୍ଯାମି ପାପ୍ମାନଂ ଜରଯା ସହ
ହଜାର ବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ମୁଁ ତୁମକୁ ତୁମର ଯୁବାବସ୍ଥା ପୁଣି ଫେରାଇଦେବି, ଏବଂ ମୁଁ ପୁଣି ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାର ଦୁଃଖ ନେଇବି।
ନ କାମଯେ ଜରାଂ ତାତ କାମଭୋଗପ୍ରଣାଶିନୀମ୍। ବଲରୂପାନ୍ତକରଣୀଂ ବୁଦ୍ଧିପ୍ରାଣପ୍ରଣାଶିନୀମ୍
ମୁଁ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାକୁ ଚାହେଁନି, ବାପା, ଯାହା କାମଭୋଗ ନଷ୍ଟ କରେ, ଶକ୍ତି ଓ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଶେଷ କରେ, ବୁଦ୍ଧି ଓ ପ୍ରାଣ ନଷ୍ଟ କରେ।
ଯତ୍ତ୍ଵଂ ମେ ହୃଦଯାଜ୍ଜାତୋ ଵଯଃ ସ୍ଵଂ ନ ପ୍ରଯଚ୍ଛସି। ତସ୍ମାତ୍ପ୍ରଜା ସମୁଚ୍ଛେଦଂ ତୁର୍ଵସୋ ତଵ ଯାସ୍ଯତି
ତୁମେ ମୋ ହୃଦୟରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୋତେ ତୁମ ଯୁବାବସ୍ଥା ଦେଉନାହାଁତ, ତେଣୁ, ତୁର୍ବସୁ, ତୁମର ବଂଶ ଶେଷ ହେଇଯିବ।
ସଂକୀର୍ଣାଚାରଧର୍ମେଷୁ ପ୍ରତିଲୋମଚରେଷୁ ଚ। ପିଶିତାଶିଷୁ ଚାନ୍ତ୍ଯେଷୁ ମୂଢ ରାଜା ଭଵିଷ୍ଯସି
ମିଶ୍ରିତ ଓ ବିପରୀତ ଆଚରଣ ଓ ଧର୍ମରେ, ମାଂସ ଖାଉଥିବା ଓ ନିମ୍ନ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ମୂଢ଼, ତୁମେ ରାଜା ହେବ।
ଗୁରୁଦାରପ୍ରସକ୍ତେଷୁ ତିର୍ଯଗ୍ଯୋନିଗତେଷୁ ଚ। ପଶୁଧର୍ମେଷୁ ପାପେଷୁ ମ୍ଲେଚ୍ଛେଷୁ ତ୍ଵଂ ଭଵିଷ୍ଯସି
ଗୁରୁଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀପ୍ରତି ଆସକ୍ତ, ପଶୁ ଜନ୍ମରେ, ପଶୁ ସ୍ୱଭାବରେ, ପାପୀ ଓ ମ୍ଲେଚ୍ଛମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ରହିବ।
ଏଵଂ ସ ତୁର୍ଵସୁଂ ଶପ୍ତ୍ଵା ଯଯାତିଃ ସୁତମାତ୍ମନଃ। ଶର୍ମିଷ୍ଠାଯାଃ ସୁତଂ ଦ୍ରୁହ୍ଯୁମିଦଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍
ଏଭଳି ତୁର୍ବସୁଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଇ, ଯୟାତି ନିଜ ପୁଅ ଶର୍ମିଷ୍ଠାର ପୁଅ ଦ୍ରୁହ୍ୟୁଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଦ୍ରୁହ୍ଯୋ ତ୍ଵଂ ପ୍ରତିପଦ୍ଯସ୍ଵ ଵର୍ଣରୂପଵିନାଶିନୀମ୍। ଜରାଂ ଵର୍ଷସହସ୍ରଂ ମେ ଯୌଵନଂ ସ୍ଵଂ ଦଦସ୍ଵ ଚ
ଦ୍ରୁହ୍ୟୁ, ତୁମେ ରଙ୍ଗ ଓ ରୂପ ନଷ୍ଟ କରୁଥିବା ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଗ୍ରହଣ କର, ହଜାର ବର୍ଷ ପାଇଁ; ମୋତେ ତୁମ ଯୁବାବସ୍ଥା ଦିଅ।
ପୂର୍ଣେ ଵର୍ଷସହସ୍ରେ ତୁ ପୁନର୍ଦାସ୍ଯାମି ଯୌଵନମ୍। ସ୍ଵଂ ଚାଦାସ୍ଯାମି ଭୂଯୋଽହଂ ପାପ୍ମାନଂ ଜରଯା ସହ
ହଜାର ବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ମୁଁ ତୁମକୁ ତୁମର ଯୁବାବସ୍ଥା ପୁଣି ଫେରାଇଦେବି, ଏବଂ ମୁଁ ପୁଣି ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାର ଦୁଃଖ ନେଇବି।
ନ ଗଜଂ ନ ରଥଂ ନାଶ୍ଵଂ ଜୀର୍ଣୋ ଭୁଙ୍କ୍ତେ ନ ଚ ସ୍ତ୍ରିଯମ୍। ଵାଗ୍ଭଙ୍ଗଶ୍ଚାସ୍ଯ ଭଵତି ତାଂ ଜରାଂ ନାଭିକାମଯେ
ବୃଦ୍ଧ ଲୋକ ହାତୀ, ରଥ, ଘୋଡ଼ା, ନାରୀ କିଛି ଉପଭୋଗ କରିପାରେନି; ତାଙ୍କର କଥା ଭାଙ୍ଗିଯାଏ—ଏମିତି ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାକୁ ମୁଁ ଚାହେଁନି।
ଯତ୍ତ୍ଵଂ ମେ ହୃଦଯାଜ୍ଜାତୋ ଵଯଃ ସ୍ଵଂ ନ ପ୍ରଯଚ୍ଛସି। ତସ୍ମାଦ୍ଦ୍ରୁହ୍ଯୋ ପ୍ରିଯଃ କାମୋ ନ ତେ ସଂପତ୍ସ୍ଯତେ କ୍ଵଚିତ୍
ତୁମେ ମୋ ହୃଦୟରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୋତେ ତୁମ ଯୁବାବସ୍ଥା ଦେଉନାହାଁତ, ତେଣୁ, ଦ୍ରୁହ୍ୟୁ, ତୁମର ପ୍ରିୟ ଇଚ୍ଛା କେବେ ପୂରଣ ହେବନି।
ଯତ୍ରାଶ୍ଵରଥମୁଖ୍ଯାନାମଶ୍ଵାନାଂ ସ୍ଯାଦ୍ଗତଂ ନ ଚ। ହସ୍ତିନାଂ ପୀଠକାନାଂ ଚ ଗର୍ଦଭାନାଂ ତଥୈଵ ଚ
ଯେଉଁଠାରେ ରଥରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଘୋଡ଼ା ନାହିଁ, ହାତୀ ଉପରେ ଚାଢ଼ିବା ଆସନ ନାହିଁ, ଗଧା ମଧ୍ୟ ନାହିଁ—
ବସ୍ତାନାଂ ଚ ଗଵାଂ ଚୈଵ ଶିବିକାଯାସ୍ତଥୈଵ ଚ। ଉଡୁପପ୍ଲଵସଂତାରୋ ଯତ୍ର ନିତ୍ଯଂ ଭଵିଷ୍ଯତି
ଛାଗ, ଗାଈ, ଶିବିକା ମଧ୍ୟ ନାହିଁ, ସେଠାରେ ସଦା ନୌକା ଓ ବେଣ୍ଡା ଦ୍ୱାରା ପାର୍ହିବା ହେବ।
ଅନୋ ତ୍ଵଂ ପ୍ରତିପଦ୍ଯସ୍ଵ ପାପ୍ମାନଂ ଜରଯା ସହ। ଏକଂ ଵର୍ଷସହସ୍ରଂ ତୁ ଚରେଯଂ ଯୌଵନେନ ତେ
ଅନୁ, ତୁମେ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାର ଦୁଃଖ ଗ୍ରହଣ କର; ମୁଁ ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ତୁମ ଯୁବାବସ୍ଥାରେ ଜୀବନ୍ତ ରହିବି।
ଜୀର୍ଣଃ ଶିଶୁଵଦାଦତ୍ତେ କାଲେଽନ୍ନମଶୁଚିର୍ଯଥା। ନ ଜୁହୋତି ଚ କାଲେଽଗ୍ନିଂ ତାଂ ଜରାଂ ନାଭିକାମଯେ
ଯେପରି ଏକ ବୃଦ୍ଧ ଲୋକ ଶିଶୁ ପରି ଅସମୟରେ ଏବଂ ଅପବିତ୍ର ଭାବରେ ଖାଇଥାଏ, ଏବଂ ସମୟରେ ଅଗ୍ନିକୁ ଅର୍ପଣ କରେନାହିଁ, ସେପରି ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାକୁ ମୁଁ କେବେ ଚାହେଁନି।
ଯତ୍ତ୍ଵଂ ମେ ହୃଦଯାଜ୍ଜାତୋ ଵଯଃ ସ୍ଵଂ ନ ପ୍ରଯଚ୍ଛସି। ଜରାଦୋଷସ୍ତ୍ଵଯା ପ୍ରୋକ୍ତସ୍ତସ୍ମାତ୍ତ୍ଵଂ ପ୍ରତିଲପ୍ସ୍ଯସେ
ତୁମେ ମୋର ହୃଦୟରୁ ଜନ୍ମ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ତୁମର ଯୌବନ ମୋତେ ଦେଉନାହାଁ, ଏବଂ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାର ଦୋଷ ବିଷୟରେ କହିଛ, ତେଣୁ ଏହି ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ତୁମେ ନିଜେ ପାଇବ।