ଵିଦୁରଶ୍ଚାପି ତଦ୍ଵାକ୍ଯଂ ସାଧଯିଷ୍ଯତି ତାଵକମ୍। ଭୀଷ୍ମଦ୍ରୋଣକୃପାଦୀନାଂ ଭେଦଂ ସଂଜନଯିଷ୍ଯତି
ବିଦୁର ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ କଥାକୁ ସମର୍ଥନ କରିବେ; ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, କୃପ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଭିତରେ ଭିନ୍ନତା ଆଣିବେ।
ଅମାତ୍ଯେଷୁ ଚ ଭିନ୍ନେଷୁ ଯୋଧେଷୁ ଵିମୁଖେଷୁ ଚ। ପୁନରେକତ୍ର କରଣଂ ତେଷାଂ କର୍ମ ଭଵିଷ୍ଯତି
ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଭିନ୍ନ ହେଲେ ଓ ଯୋଧାମାନେ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ, ସେମାନେ ପୁନି ଏକଠା ହୋଇ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ପାର୍ଥାଃ ସୁଖମେକାଗ୍ରବୁଦ୍ଧଯଃ। ସେନାକର୍ମ କରିଷ୍ଯନ୍ତି ଦ୍ରଵ୍ଯାଣାଂ ଚୈଵ ସଞ୍ଚଯମ୍
ଏହି ମଧ୍ୟରେ ପୃଥାଙ୍କ ପୁଅମାନେ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ଓ ଏକାଗ୍ର ମନେ ସେନାର କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଦ୍ରବ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରିବେ।
ଭିଦ୍ଯମାନେଷୁ ଚ ସ୍ଵେଷୁ ଲମ୍ବମାନେ ତଥା ତ୍ଵଯି। ନ ତଥା ତେ କରିଷ୍ଯନ୍ତି ସେନାକର୍ମ ନ ସଂଶଯଃ
ଆପଣଙ୍କ ନିଜ ଲୋକମାନେ ଭିନ୍ନ ହେଲେ ଓ ଆପଣ ଅସ୍ଥିର ହେଲେ, ଆପଣଙ୍କ ସେନା କାର୍ଯ୍ୟ ସଠିକ୍ ଭାବରେ କରିପାରିବେନାହିଁ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଏତତ୍ପ୍ରଯୋଜନଂ ଚାତ୍ର ପ୍ରାଧାନ୍ଯେନୋପଲଭ୍ଯତେ। ସଂଗତ୍ଯା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଶ୍ଚ କୁର୍ଯାଦ୍ଧର୍ମ୍ଯଂ ଵଚସ୍ତଵ
ଏଠାରେ ପ୍ରଧାନ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଏହି: ଏକଠା ହେଇ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଆପଣଙ୍କ ଧର୍ମ ଭିତିକ କଥା ଅନୁସରଣ କରିପାରନ୍ତି।
ସ ଭଵାନ୍ଧର୍ମଯୁକ୍ତଶ୍ଚ ଧର୍ମ୍ଯଂ ତେଷୁ ସମାଚରନ୍ । କୃପାଲୁଷୁ ପରିକ୍ଲେଶାନ୍ପାଣ୍ଡଵୀଯାନ୍ପ୍ରକୀର୍ତଯନ୍
ଏହିପରି ଆପଣ ଧର୍ମ ଭିତିକ ହୋଇ ସେମାନେ ଭିତରେ ନ୍ୟାୟ କରିବେ, ଓ ଦୟାଳୁମାନେଙ୍କ ପାଖରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଦୁଃଖ କଥା କହିବେ।
ଵୃଦ୍ଧେଷୁ କୁଲଧର୍ମଂ ଚ ବ୍ରୁଵନ୍ପୂର୍ଵୈରନୁଷ୍ଠିତମ୍ । ଵିଭେତ୍ସ୍ଯତି ମନାଂସ୍ଯେଷମିତି ମେ ନାତ୍ର ସଂଶଯଃ
ବୟସ୍କ ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପୂର୍ବଜମାନେ ଅନୁଷ୍ଠିତ କୁଳର ନୀତି ଓ ଆଚାର ଉପଦେଶ କରିବା ସହିତ, ସେ ଏହି ଲୋକମାନଙ୍କର ମନକୁ ଅସ୍ଥିର କରିଦେବେ—ଏଥିରେ ମୋର କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ନ ଚ ତେଭ୍ଯୋ ଭଯଂ ତେଽସ୍ତି ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ହ୍ଯସି ଵେଦଵିତ୍ । ଦୂତକର୍ମଣି ଯୁକ୍ତଶ୍ଚ ସ୍ଥଵିରଶ୍ଚ ଵିଶେଷତଃ
ତୁମେ ସେମାନଙ୍କଠାରୁ କିଛି ଭୟ କରିବାକୁ ପଡିବ ନାହିଁ, କାରଣ ତୁମେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ବେଦରେ ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ଥିବା, ଦୂତି କାମ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ଓ ବୟସ୍କ ଲୋକ।
ସ ଭଵାନ୍ପୁଷ୍ଯଯୋଗେନ ମୁହୂର୍ତେନ ଜଯେନ ଚ। କୌରଵେଯାନ୍ପ୍ରଯାତ୍ଵାଶୁ କୌନ୍ତେଯସ୍ଯାର୍ଥସିଦ୍ଧଯେ
ଏହିପରି, ପୁଷ୍ୟ ନକ୍ଷତ୍ର ଓ ଜୟ ମୁହୂର୍ତ୍ତର ଶୁଭ ସମୟରେ, ତୁମେ ଶୀଘ୍ର କୌରବମାନଙ୍କଠାରେ ଯାଇ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଙ୍କର କାମ ସାଧନ କରିବା ଉଚିତ।
ତଥାଽନୁଶିଷ୍ଟଃ ପ୍ରଯଯୌ ଦ୍ରୁପଦେନ ମହାତ୍ମନା। ପୁରୋଧା ଵୃତ୍ତସଂପନ୍ନୋ ନଗରଂ ନାଗସାହ୍ଵଯମ୍
ମହାତ୍ମା ଦ୍ରୁପଦଙ୍କ ନିର୍ଦେଶ ଅନୁସାରେ, ଦକ୍ଷ ପୁରୋହିତ ନାଗସାହ୍ବୟ ନାମକ ନଗରକୁ ଯାତ୍ରା କଲେ।
ଶିଷ୍ଯୈଃ ପରିଵୃତୋ ଵିଦ୍ଵାନ୍ନୀତିଶାସ୍ତ୍ରାର୍ଥକୋଵିଦଃ । ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ହିତାର୍ଥାଯ କୌରଵାନ୍ପ୍ରତିଜଗ୍ମିଵାନ୍
ଶିଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘିରା, ନୀତିଶାସ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥରେ ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ ଥିବା, ସେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ କୌରବମାନଙ୍କଠାରେ ଯାଇଲେ।
ପୁରୋହିତଂ ତେ ପ୍ରସ୍ଥାପ୍ଯ ନଗରଂ ନାଗସାହ୍ଵଯମ୍। ଦୂତାନ୍ପ୍ରସ୍ଥାପଯାମାସୁଃ ପାର୍ଥିଵେଭ୍ଯସ୍ତତସ୍ତତଃ
ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ନାଗସାହ୍ବୟ ନଗରକୁ ପଠାଇ, ସେ ପରେ ବିଭିନ୍ନ ରାଜାମାନଙ୍କଠାରେ ଦୂତମାନେ ପଠାଇଲେ।
ପ୍ରସ୍ଥାପ୍ଯ ଦୂତାନନ୍ଯତ୍ର ଦ୍ଵାରକାଂ ପୁରୁଷର୍ଷଭଃ । ସ୍ଵଯଂ ଜଗାମ କୌରଵ୍ଯଃ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରୋ ଧନଞ୍ଜଯଃ
ଅନ୍ୟ ନଗରକୁ ଦୂତମାନେ ପଠାଇବା ପରେ, କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଧନଞ୍ଜୟ ନିଜେ ଦ୍ୱାରକାକୁ ଗଲେ।
ଗତେ ଦ୍ଵାରଵତୀଂ କୃଷ୍ଣ ବଲଦେଵେ ଚ ମାଧଵେ। ସହ ଵୃଷ୍ଣ୍ଯନ୍ଧକୈଃ ସର୍ଵୈର୍ଭୋଜୈଶ୍ଚ ଶତଶସ୍ତଦା
କୃଷ୍ଣ, ମାଧବ ଓ ବଳଦେବ ଦ୍ୱାରାବତୀକୁ ଯିବାବେଳେ, ସମସ୍ତ ବୃଷ୍ଣି, ଅନ୍ଧକ ଓ ଶତ-ଶତ ଭୋଜମାନେ ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ଗଲେ।
ସର୍ଵମାଗମଯାମାସ ପାଣ୍ଡଵାନାଂ ଵିଚେଷ୍ଟିତମ୍ । ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରାତ୍ମଜୋ ରାଜା ଗୂଢୈଃ ପ୍ରଣିହିତୈଶ୍ଚରୈଃ
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର ରାଜା, ଗୁପ୍ତ ଓ ବିଶ୍ୱାସୀ ଚରମାନେ ଦ୍ୱାରା, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଜାଣିଲେ।
ସ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ମାଧଵଂ ଯାନ୍ତଂ ସଦଶ୍ଵୈରନିଲୋପମୈଃ । ବଲେନ ନାତିମହତା ଦ୍ଵାରକାମଭ୍ଯଯାତ୍ପୁରୀମ୍
ମାଧବ ଅତି ତୀବ୍ର ବାୟୁ ସମାନ ଘୋଡାରେ ଯାଉଛନ୍ତି ଏବଂ ବଡ଼ ସେନା ନେଇ ନାହିଁ ବୋଲି ଶୁଣି, ସେ ଦ୍ୱାରକା ନଗରକୁ ଗଲେ।
ତମେଵ ଦିଵସଂ ଚାପି କୌନ୍ତେଯଃ ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନଃ । ଆନନ୍ରତନଗରୀଂ ରମ୍ଯାଂ ଜଗାମାଶୁ ଧନଞ୍ଜଯଃ
ସେହି ଦିନ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ଧନଞ୍ଜୟ ଶୀଘ୍ର ଅନର୍ତ୍ତ ନଗରରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ତୌ ଯାତ୍ଵା ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ରୌ ଦ୍ଵାରକାଂ କୁରୁନନ୍ଦନୌ । ସୁପ୍ତଂ ଦଦୃଶତୁଃ କୃଷ୍ଣଂ ଶଯାନଂ ଚାଭିଜଗ୍ମତୁଃ
ସେ ଦୁଇଜଣ କୁରୁବଂଶର ବୀର, ଦ୍ୱାରକାକୁ ଯାଇ, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଶୁଇଥିବା ଦେଖି, ଶୟାନାବସ୍ଥାରେ ସେଙ୍କୁ ନିକଟରେ ଗଲେ।
ଦୁର୍ଯୋଧନସ୍ତୁ ପ୍ରଥମଂ ଵାସୁଦେଵମୁପାଶ୍ରଯତ୍ । ଉଚ୍ଛୀର୍ଷତଶ୍ଚ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ନିଷସାଦ ଵରାସନେ
ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ପ୍ରଥମେ ବାସୁଦେବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ମୁଣ୍ଡଠାରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଆସନରେ ବସିଲେ।
ତତଃ କିରୀଟୀ ତସ୍ଯାନୁ ପ୍ରଵିଵେଶ ମହାମନାଃ । ପଶ୍ଚାର୍ଧେ ତୁ ସ କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ପ୍ରହ୍ଵୋଽତିଷ୍ଠତ୍କୃତାଞ୍ଜଲିଃ
ତାପରେ ମହାମନା ମୁକୁଟଧାରୀ ଅର୍ଜୁନ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ପାଦଠାରେ ହାତ ଜୋଡି ନମ୍ରତାରେ ଦଣ୍ଡାତ୍ମକ ଭାବରେ ଦଉଁଥିଲେ।
ପ୍ରତିବୁଦ୍ଧଃ ସ ଵାର୍ଷ୍ଣେଯୋ ଦଦର୍ଶାଗ୍ରେ କିରୀଟିନାମ୍। ସିଂହାସନଗତଂ ପଶ୍ଚାତ୍ପରିଵୃତ୍ଯ ଚ ଦୃଷ୍ଟଵାନ୍
ବାର୍ଷ୍ଣେୟ ଜାଗିବା ପରେ, ସେ ଆଗରେ ମୁକୁଟଧାରୀ ଅର୍ଜୁନକୁ ଆସନରେ ବସିଥିବା ଦେଖି, ପଛକୁ ଘୁଞ୍ଚି ଅନ୍ୟଜଣକୁ ଦେଖିଲେ।
ସ ତଯୋଃ ସ୍ଵାଗତଂ କୃତ୍ଵା ଯଥାଵତ୍ପ୍ରତିପୂଜ୍ଯ ତୌ । ତଦାଗମନଜଂ ହେତୁଂ ପପ୍ରଚ୍ଛ ମଧୁସୂଦନଃ
ସେ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ଯଥାଯଥିକ ଆଦର ଓ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ମଧୁସୂଦନ ତାଙ୍କ ଆସିବାର କାରଣ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ।
ତତୋ ଦୁର୍ଯୋଧନଃ କୃଷ୍ଣାମୁଵାଚ ପ୍ରହସନ୍ନିଵ। ଵିଗ୍ରହେଽସ୍ମିନ୍ଭଵାନ୍ସାହ୍ଯଂ ମମ ଦାତୁମିହାର୍ହତି
ତାପରେ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ହସିଥିବା ଭାବରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ଏହି ସଂଘର୍ଷରେ, ଆପଣ ମୋତେ ସାହାଯ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ।'
ସମଂ ହି ଭଵତଃ ସଖ୍ଯଂ ମମ ଚୈଵାର୍ଜୁନେଽପି ଚ। ତଥା ସଂବନ୍ଧକଂ ତୁଲ୍ଯମସ୍ମାକଂ ତ୍ଵଯି ମାଧଵ
ମାଧବ, ଆପଣଙ୍କର ମିତ୍ରତା ମୋତେ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ସମାନ, ଆମର ଆପଣଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପର୍କ ମଧ୍ୟ ଏକରୂପ।
ଅହଂ ଚାଭିଗତଂ ସନ୍ତୋ ଭଜନ୍ତେ ପୂର୍ଵସାରିଣଃ ।। ତ୍ଵଂ ଚ ଶ୍ରେଷ୍ଠତମୋ ଲୋକେ ସତାମଦ୍ଯ ଜନାର୍ଦନ
ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଯେଉଁମାନେ ମୋ ପାଖକୁ ଆସନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରେ; ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁ ଉତ୍ତମ ଲୋକମାନେ ଆସିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି କରନ୍ତି। ଆଜି ତୁମେ, ଜନାର୍ଦ୍ଦନ, ସମସ୍ତ ଉତ୍ତମ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ସତତଂ ସଂମତଶ୍ଚୈଵ ସଦ୍ଵୃତ୍ତମନୁପାଲଯ
ତୁମେ ସଦା ସମ୍ମାନିତ ଅଛ, ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଆଚରଣକୁ ଅନୁସରଣ କରୁଛ।
ଭଵାନଭିଗତଃ ପୂର୍ଵମତ୍ର ମେ ନାସ୍ତି ସଂଶଯଃ। ଦୃଷ୍ଟସ୍ତୁ ପ୍ରଥମଂ ରାଜନ୍ମଯା ପାର୍ଥୋ ଧନଞ୍ଜଯଃ
ତୁମେ ପ୍ରଥମେ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିଛ, ଏଥିରେ ମୋର କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ, ରାଜା, ମୁଁ ପ୍ରଥମେ ପାର୍ଥ ଧନଞ୍ଜୟକୁ ଦେଖିଥିଲି।
ତଵ ପୂର୍ଵାଭିଗମନାତ୍ପୂର୍ଵଂ ଚାପ୍ଯସ୍ଯ ଦର୍ଶନାତ୍ । ସାହାଯ୍ଯମୁଭଯୋରେଵ କରିଷ୍ଯାମି ସୁଯୋଧନ
ତୁମେ ପ୍ରଥମେ ଆସିଥିବା ଓ ମୁଁ ପ୍ରଥମେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଥିବାରୁ, ହେ ସୁୟୋଧନ, ମୁଁ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ସହଯୋଗ ଦେବି।
ପ୍ରଵାରଣଂ ତୁ ବାଲାନାଂ ପୂର୍ଵଂ କାର୍ଯମିତି ଶ୍ରୁତିଃ। ତସ୍ମାତ୍ପ୍ରଵାରଣଂ ପୂର୍ଵମର୍ହଃ ପାର୍ଥୋ ଧନଞ୍ଜଯଃ
ଶାସ୍ତ୍ର କହେ ଯେ, ଅପେକ୍ଷା କରିବା ପ୍ରଥମେ କମ୍ବୟସ୍କଙ୍କୁ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ। ଏହିପରି, ପାର୍ଥ ଧନଞ୍ଜୟ ପ୍ରଥମ ଚୟନର ଅଧିକାରୀ।
ମତ୍ସଂହନନତୁଲ୍ଯାନାଂ ଗୋପାନାମର୍ବୁଦଂ ମହତ୍। ନାରାଯଣା ଇତି ଖ୍ଯାତାଃ ସର୍ଵେ ସଂଗ୍ରାମଯୋଧିନଃ
ମୋ ପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗୋପମାନେ ଅନେକ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ 'ନାରାୟଣ' ନାମରେ ପରିଚିତ, ଏବଂ ସମସ୍ତେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଯୋଧା।