ନ ତୁ ଵାଚ୍ଯୋ ମୃଦୁଵଚୋ ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରଃ କଥଂଚନ । ନହି ମାର୍ଦଵସାଧ୍ଯୋଽସୌ ପାପବୁଦ୍ଧିର୍ମତୋ ମମ
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅକୁ କେବେ ମଧୁର କଥା କହିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ମୋ ମତରେ, ଦୁଷ୍ଟ ମନିଷ୍ୟକୁ ମୃଦୁତାରେ ବଶ କରିହେବ ନାହିଁ।
ଗର୍ଦଭେ ମାର୍ଦଵଂ କୁର୍ଯାଦ୍ଗୋଷୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣଂ ସମାଚରେତ୍ । ମୃଦୁ ଦୁର୍ଯୋଧନେ ଵାକ୍ଯଂ ଯୋ ବ୍ରୂଯାତ୍ପାପଚେତସି
ଗଧାପାଇଁ ମୃଦୁ ଓ ଗାଁ ପାଇଁ କଠୋର ହେବା ଉଚିତ; ଦୁଷ୍ଟ ମନ ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ଯେ କେହି ମୃଦୁ କଥା କହେ, ସେ ଭୁଲ କରେ।
ମୃଦୁଂ ଵୈ ମନ୍ଯତେ ପାପୋ ଭାଷମାଣମଶକ୍ତିକମ୍ । ହିତମର୍ଥଂ ନ ଜାନୀଯାଦବୁଦ୍ଧିର୍ମାର୍ଦଵେ ସତି
ଦୁଷ୍ଟ ଲୋକ ମୃଦୁ ଭାବରେ କଥା କହୁଥିବାକୁ ଅଶକ୍ତ ଓ ଦୁର୍ବଳ ଭାବେ ଭାବିଥାଏ; ଅଜ୍ଞ ଲୋକ ମୃଦୁତାରେ କହାଯାଇଥିବା ଉପକୃତିକର ପରାମର୍ଶକୁ ଚିହ୍ନି ପାରେନାହିଁ।
ଏତଚ୍ଚୈଵ କରିଷ୍ଯାମୋ ଯତ୍ନଶ୍ଚ କ୍ରିଯତାମିହ । ପ୍ରସ୍ଥାପଯାମ ମିତ୍ରେଭ୍ଯୋ ବଲାନ୍ଯୁଦ୍ଯୋଜଯନ୍ତୁ ନଃ
ଏହି କାମଟି କରିବାକୁ ଆମେ ଚେଷ୍ଟା କରିବା; ଏଠାରେ ଉଦ୍ୟମ ହେଉ। ଆମର ମିତ୍ରମାନଙ୍କୁ ସନ୍ଦେଶ ପଠାଯାଉ, ତେବେ ସେମାନେ ଆମ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ସେନାକୁ ଯୋଗାଉ।
ଶଲ୍ଯସ୍ଯ ଧୃଷ୍ଟକେତୋଶ୍ଚ ଜଯତ୍ସେନସ୍ଯ ଵା ଵିଭୋ । କେକଯାନାଂ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ଦୂତା ଗଚ୍ଛନ୍ତୁ ଶୀଘ୍ରଗାଃ
ଶଳ୍ୟ, ଧୃଷ୍ଟକେତୁ, ଜୟତ୍ସେନ ଓ ସମସ୍ତ କେକୟ ରାଜାଙ୍କୁ ତୁରନ୍ତ ଦୂତମାନେ ଯାଉ।
ସ ଚ ଦୁର୍ଯୋଧନୋ ନୂନଂ ପ୍ରେଷଯିଷ୍ଯତି ସର୍ଵଶଃ । ପୂର୍ଵାଭିପନ୍ନାଃ ସନ୍ତଶ୍ଚ ଭଜନ୍ତେ ପୂର୍ଵଚୋଦନମ୍
ନିଶ୍ଚୟ ଦୁର୍ଯୋଧନ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତଠାରେ ଦୂତ ପଠାଇବ; ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରଥମେ ଆମନ୍ତ୍ରିତ ହୋଇଛନ୍ତି ସେମାନେ ପ୍ରଥମ ଚୋଦନାକୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି।
ତତ୍ଵରଧ୍ଵଂ ନରେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ପୂର୍ଵମେଵ ପ୍ରଚୋଦନେ । ମହଦ୍ଧି କାର୍ଯଂ ଵୋଢଵ୍ଯମିତି ମେ ଵର୍ତତେ ମତିଃ
ତେଣୁ ରାଜାମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଥମେ ଉତ୍ସାହିତ କର; ବଡ଼ କାମ କରିବାକୁ ଆମେ ଚିନ୍ତା କରୁଛି।
ଶଲ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରେଷ୍ଯତାଂ ଶୀଘ୍ରଂ ଯେ ଚ ତସ୍ଯାନୁଗା ନୃପାଃ । ଭଗଦତ୍ତାଯ ରାଜ୍ଞେ ଚ ପୂର୍ଵସାଗରଵାସିନେ
ଶଳ୍ୟ ଓ ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀ ରାଜାମାନଙ୍କୁ, ପୂର୍ବ ସାଗର ତୀରରେ ବସୁଥିବା ଭଗଦତ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ଦୂତ ପଠାଯାଉ।
ଅମିତୌଜସେ ତଥୋଗ୍ରାଯ ହାର୍ଦିକ୍ଯାଯାନ୍ଧକାଯ ଚ। ଦୀର୍ଘପ୍ରଜ୍ଞାଯ ଶୂରାଯ ରୋଚମାନାଯ ଵା ଵିଭୋ
ଅମିତଉଜ, ଭୟଙ୍କର ହାର୍ଦିକ୍ୟ, ଅନ୍ଧକ, ଦୀର୍ଘପ୍ରଜ୍ଞ ଓ ଶୂର ରୋଚମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦୂତ ପଠାଯାଉ।
ଆନୀଯତାଂ ବୃହନ୍ତଶ୍ଚ ସେନାବିନ୍ଦୁଶ୍ଚ ପାର୍ଥିଵଃ । ସେନଜିତ୍ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ଯଶ୍ଚ ଚିତ୍ରଵର୍ମା ସୁଵାସ୍ତୁକଃ
ବୃହନ୍ତ, ସେନାବିନ୍ଦୁ ରାଜା, ସେନାଜିତ, ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟ, ଚିତ୍ରବର୍ମା ଓ ସୁବାସ୍ତୁକାଙ୍କୁ ଆଣିବାକୁ କହ।
ବାହ୍ଲୀକୋ ମୁଞ୍ଜକେଶଶ୍ଚ ଚୈଦ୍ଯାଧିପତିରେଵ ଚ। ସୁପାର୍ଶ୍ଵଶ୍ଚ ସୁବାହୁଶ୍ଚ ପୌରଵଶ୍ଚ ମହାରଥଃ
ବାହ୍ଳିକ ରାଜା, ମୁଞ୍ଜକେଶ, ଚେଦି ରାଜା, ସୁପାର୍ଶ୍ୱ, ସୁବାହୁ ଓ ପୌରବ ମହାରଥୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଣିବାକୁ କହ।
ଶକାନାଂ ପହ୍ଲଵାନାଂ କର୍ଣଵେଷ୍ଟଶ୍ଚ ପାର୍ଥିଵଃ ।। ସୁରାରିଶ୍ଚ ନଦୀଜଶ୍ଚ କର୍ଣଵେଷ୍ଟଶ୍ଚ ପାର୍ଥିଵଃ
ଶକ ଓ ପହ୍ଲବ ରାଜାମାନେ, କର୍ଣ୍ଣବେଷ୍ଟ ରାଜା, ସୁରାରି, ନଦୀଜ ଓ କର୍ଣ୍ଣବେଷ୍ଟ ରାଜାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଣିବାକୁ କହ।
ନୀଲଶ୍ଚ ଵୀରଧର୍ମା ଚ ଭୂମିପାଲଶ୍ଚ ଵୀର୍ଯଵାନ୍ । ଦୁର୍ଜଯୋ ଦନ୍ତଵକ୍ରଶ୍ଚ ରୁକ୍ମୀ ଚ ଜନମେଜଯଃ
ନୀଳ, ବୀରଧର୍ମା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭୂମିପାଳ, ଦୁର୍ଜୟ, ଦନ୍ତବକ୍ର, ରୁକ୍ମୀ ଓ ଜନମେଜୟଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଣିବାକୁ କହ।
ଆଷାଢୋ ଵାଯୁଵେଗଶ୍ଚ ପୂର୍ଵପାଲୀ ଚ ପାର୍ଥିଵଃ । ଭୂରିତେଜା ଦେଵକଶ୍ଚ ଏକଲଵ୍ଯଃ ସହାତ୍ମଜୈଃ
ଆଷାଢ଼, ବାୟୁବେଗ, ପୂର୍ବପାଳି ରାଜା, ଭୂରିତେଜ, ଦେବକ ଓ ଏକଲବ୍ୟ ସହ ତାଙ୍କ ପୁଅମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଣିବାକୁ କହ।
କାରୂଷକାଶ୍ଚ ରାଜାନଃ କ୍ଷେମଧୂର୍ତିଶ୍ଚ ଵୀର୍ଯଵାନ୍ । କାମ୍ଭୋଜା ଋଷିକା ଯେ ଚ ପଶ୍ଚିମାନୂପକାଶ୍ଚ ଯେ
କାରୁଷ ରାଜାମାନେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ କ୍ଷେମଧୂର୍ତି, କାମ୍ଭୋଜ, ଋଷିକ ଓ ପଶ୍ଚିମ ଓ ସୀମାନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳର ଲୋକମାନେ।
ଜଯତ୍ସେନଶ୍ଚ କାଶ୍ଯଶ୍ଚ ତଥା ପଞ୍ଚନଦା ନୃପାଃ ।। ଜାନକିଶ୍ଚ ଦୁର୍ଧର୍ଷଃ ପାର୍ଵତୀଯାଶ୍ଚ ଯେ ନୃପାଃ
ଜୟତ୍ସେନ, କାଶୀ ରାଜା, ପଞ୍ଚନଦ ରାଜାମାନେ, ଜାନକୀ ଦୁର୍ଧର୍ଷ ଓ ପାହାଡ଼ ଅଞ୍ଚଳର ରାଜାମାନେ।
ଜାନକିଶ୍ଚ ସୁଶର୍ମା ଚ ମଣିମାନ୍ଯୋତିମତ୍ସକଃ। ପାଂଶୁରାଷ୍ଟ୍ରାଧିପଶ୍ଚୈଵ ଧୃଷ୍ଟକେତୁଶ୍ଚ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ଜାନକୀ, ସୁଶର୍ମା, ମଣିମାନ, ଉତିମତ୍ସକ, ପାଂଶୁରାଷ୍ଟ୍ର ରାଜା ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଧୃଷ୍ଟକେତୁଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଣିବାକୁ କହ।
ତୁଣ୍ଡଶ୍ଚ ଦଣ୍ଡଧାରଶ୍ଚ ବୃହତ୍ସେନଶ୍ଚ ଵୀର୍ଯଵାନ୍। ଅପରାଜିତୋ ନିଷାଦଶ୍ଚ ଶ୍ରେଣିମାନ୍ଵସୁମାନପି
ତୁଣ୍ଡ, ଦଣ୍ଡଧାର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୃହତ୍ସେନ, ଅପରାଜିତ, ନିଷାଦ, ଶ୍ରେଣିମାନ ଓ ଵସୁମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଣିବାକୁ କହ।
ବୃହଦ୍ବଲୋ ମହୌଜାଶ୍ଚ ବାହୁଃ ପରପୁରଂଜଯଃ । ସମୁଦ୍ରସେନୋ ରାଜା ଚ ସହ ପୁତ୍ରେଣ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ବୃହଦ୍ବଳ, ମହାଉଜ, ଶତ୍ରୁ ନଗର ଜୟକର୍ତା ବାହୁ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସମୁଦ୍ରସେନ ତାଙ୍କ ପୁଅ ସହିତ।
ଉଦ୍ଭଵଃ କ୍ଷେମକଶ୍ଚୈଵ ଵାଟଧାନଶ୍ଚ ପାର୍ଥିଵଃ । ଶ୍ରୁତାଯୁଶ୍ଚ ଦୃଢାଯୁଶ୍ଚ ସାଲ୍ଵପୁତ୍ରଶ୍ଚ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ଉଦ୍ଭବ, କ୍ଷେମକ, ବାଟଧାନ ରାଜା, ଶ୍ରୁତାୟୁ, ଦୃଢାୟୁ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସାଲ୍ବପୁତ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆଣିବାକୁ କହ।
କୁମାରଶ୍ଚ କଲିଙ୍ଗାନାମୀଶ୍ଵରୋ ଯୁଦ୍ଧଦୁର୍ମଦଃ । ଏତେଷାଂ ପ୍ରେଷ୍ଯତାଂ ଶୀଘ୍ରମେତଦ୍ଧି ମମ ରୋଚତେ
କଳିଙ୍ଗ ରାଜପୁତ୍ର, ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତାଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ଦୂତ ଭାବରେ ପଠାଯିବା ଆମକୁ ଭଲ ଲାଗେ।
ଅଯଂ ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଵିଦ୍ଵାନ୍ମମ ରାଜନ୍ପୁରୋହିତଃ। ପ୍ରେଷ୍ଯତାଂ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରାଯ ଵାକ୍ଯମସ୍ମୈ ପ୍ରଦୀଯତାମ୍
ଏହି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୋର ପୁରୋହିତ, ରାଜା; ତାଙ୍କୁ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପାଖକୁ ଦୂତ ଭାବରେ ପଠାଯିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଏହି ସନ୍ଦେଶ ତାଙ୍କୁ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ।
ଯଥା ଦୁର୍ଯୋଧନୋ ଵାଚ୍ଯୋ ଯଥା ସାନ୍ତନଵୋ ନୃପଃ । ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରୋ ଯଥା ଵାଚ୍ଯୋ ଦ୍ରୋଣଶ୍ଚ ରଥିନାଂ ଵରଃ
ଦୁର୍ୟୋଧନ, ଶାନ୍ତନୁ ବଂଶର ରାଜା, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ଏବଂ ରଥୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ଏହି ସନ୍ଦେଶ କହିବା ଉଚିତ।
ଦ୍ରୁପଦେନୈଵମୁକ୍ତେ ତୁ ଵାକ୍ଯେ ଵାକ୍ଯଵିଦାଂ ଵରଃ। ଵସୁଦେଵସୁତସ୍ତତ୍ର ପୃଷ୍ଣିସିଂହୋଽବ୍ରଵୀଦିଦମ୍
ଦ୍ରୁପଦ ଏଭଳି କହିବା ପରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବକ୍ତା, ପୃଷ୍ଣି ବଂଶର ସିଂହ, ବସୁଦେବଙ୍କ ପୁତ୍ର, ସେଠାରେ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଉପପନ୍ନମିଦଂ ଵାକ୍ଯଂ ସୋମକାନାଂ ଧୁରଂଧରେ। ଅର୍ଥସିଦ୍ଧିକରଂ ରାଜ୍ଞଃ ପାଣ୍ଡଵସ୍ଯାମିତୌଜସଃ
ସୋମକ ଗୋଷ୍ଠୀର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଲୋକମାନେ କହିଥିବା ଏହି କଥା ଯଥାଯଥିକ ଏବଂ ପାଣ୍ଡବ ରାଜାଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରିବ।
ଏତଚ୍ଚ ପୂର୍ଵଂ କାର୍ଯଂ ନଃ ସୁନୀତିମଭିକାଙ୍କ୍ଷତାମ୍। ଅନ୍ଯଥା ହ୍ଯାଚରନ୍କର୍ମ ପୁରୁଷଃ ସ୍ଯାତ୍ସୁବାଲିଶଃ
ସୁବୁଧି ଆଚରଣ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା ଆମେ ପ୍ରଥମେ ଏହି କାମ କରିବା ଉଚିତ; ନାହିଁଲେ ଅନ୍ୟ ଭାବରେ କାମ କଲେ ଲୋକ ଅତି ଅବୁଦ୍ଧି ହେବ।
କିଂ ତୁ ସଂବନ୍ଧକଂ ତୁଲ୍ଯମସ୍ମାକଂ କୁରୁପାଣ୍ଡୁଷୁ। ଯଥେଷ୍ଟଂ ଵର୍ତମାନେଷୁ ପାଣ୍ଡଵେଷୁ ଚ ତେଷୁ ଚ
କିନ୍ତୁ କୁରୁ ଓ ପାଣ୍ଡବମାନେ ସହିତ ଆମର ସମ୍ପର୍କ ସମାନ, ସେମାନେ ଏବଂ ପାଣ୍ଡବମାନେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ବଞ୍ଚୁଛନ୍ତି।
ତେ ଵିଵାହାର୍ଥମାନୀତା ଵଯଂ ସର୍ଵେ ତଥା ଭଵାନ୍ । କୃତେ ଵିଵାହେ ମୁଦିତା ଗମିଷ୍ଯାମୋ ଗୃହାନ୍ପ୍ରତି
ସେମାନେ ବିବାହ ପାଇଁ ଏଠାକୁ ଆଣାଯାଇଥିଲେ, ଆମେ ଏବଂ ଆପଣ ମଧ୍ୟ; ବିବାହ ସମ୍ପନ୍ନ ହେଲେ ଆନନ୍ଦରେ ଆମେ ଘରକୁ ଫେରିବା।
ଭଵାନ୍ଵୃଦ୍ଧତମୋ ରାଜ୍ଞାଂ ଵଯସା ଚ ଶ୍ରୁତେନ ଚ। ଶିଷ୍ଯଵତ୍ତେ ଵଯଂ ସର୍ଵେ ଭଵାମେହ ନ ସଂଶଯଃ
ଆପଣ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବୟସ ଓ ଜ୍ଞାନରେ ସବୁଠୁ ବଡ; ଆମେ ସମସ୍ତେ ଏଠାରେ ଆପଣଙ୍କ ଶିଷ୍ୟ ଭଳି, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଭଵନ୍ତଂ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଶ୍ଚ ସତତଂ ବହୁ ମନ୍ଯତେ। ଆଚାର୍ଯଯୋଃ ସଖା ଚାସି ଦ୍ରୋଣସ୍ଯ ଚ କୃପସ୍ଵ ଚ
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ସଦା ଆପଣଙ୍କୁ ଅଧିକ ମାନେ; ଆପଣ ଦ୍ରୋଣ ଓ କୃପା ଦୁଇ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସହ ବନ୍ଧୁ।