ସଵିଷ୍ଫୁଲିଙ୍ଗୋଜ୍ଜ୍ଵଲଭୀମଘୋଷଃ କୋପେନ୍ଧନଃ କେତୁଶିଖଃ ଶରାର୍ଚିଃ । କର୍ଣାଗ୍ନିରସ୍ତ୍ରାନିଲଭୀମଵାତୋ ବଭୌ ଦିଧକ୍ଷନ୍ନିଵ ପାର୍ଥକକ୍ଷମ୍
ପତାକାର ଶିଖା ତୀବ୍ର ଆଗ୍ନିର ଭଳି ଜ୍ୱଳିଉଥିଲା, ଭୟଙ୍କର ଗଞ୍ଜନ ହେଉଥିଲା, ତାହାର ଶିର ଶର ଆଗ୍ନିର ଭଳି ଲାଗୁଥିଲା; କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ରର ଆଗ୍ନି, ଶରର ପବନରେ ଉତ୍ସାହିତ ହୋଇ, ପାର୍ଥଙ୍କ ସେନାକୁ ଜଳାଇବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲା।
ସ୍ଵନେମିଶଙ୍ଖସ୍ଵନଭୀମଘୋଷଶ୍ଚଲତ୍ପତାକୋଜ୍ଜ୍ଵଲଭୀମଵିଦ୍ଯୁତ୍। ପାର୍ଥାମ୍ବୁଦଃ ଶସ୍ତ୍ରଶରାମ୍ବୁଧାରଃ କର୍ଣାନଲଂ ସଂଶମଯାଂଚକାର
ପାର୍ଥଙ୍କ ରଥର ଚକ୍ର ଓ ଶଂଖର ଗଞ୍ଜନ, ଡେଗୁଡ଼ିକର ଫଡ଼ଫଡ଼ାଣି ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ବିଦ୍ୟୁତ୍, ଏହି ପାର୍ଥ ମେଘ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ବାଣର ବୃଷ୍ଟି କରି, କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଆଗ୍ନିକୁ ଶମିତ କଲା।
ତେନାତିଵିଦ୍ଧଃ ସମରେ କିରୀଟୀ ପ୍ରବୋଧିତଃ ସିଂହ ଇଵ ପ୍ରସୁପ୍ତଃ। ଗାଣ୍ଡୀଵଧନ୍ଵା ପ୍ରଵରଃ କୁରୂଣାଂ ପ୍ରତତ୍ଵରେ କର୍ଣଵଧାଯ ଜିଷ୍ଣୁଃ
ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ ଆଘାତ ପାଇ, ମୁକୁଟଧାରୀ ଅର୍ଜୁନ ଶୋଇଥିବା ସିଂହ ଭଳି ଜାଗିଉଠିଲେ; କୁରୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁର୍ଧର ଜିଷ୍ଣୁ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ବଧ ପାଇଁ ତଡ଼ିତ୍ ଗତିରେ ଆଗେ ବଢ଼ିଲେ।
ସ ବ୍ରାହ୍ମମସ୍ତ୍ରଂ ସମରେ କିରୀଟୀ ପ୍ରାଦୁଶ୍ଚକାରାଦ୍ଭୁତଵୀର୍ଯକର୍ମା । ସନ୍ତାପଯନ୍କର୍ଣରଥଂ ଶରୌଘୈର୍ଲୋକାନିମାନ୍ତ୍ସୂର୍ଯ ଇଵାଂଶୁମାଲୀ
ତାପରେ ଅଦ୍ଭୁତ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ମୁକୁଟଧାରୀ ଅର୍ଜୁନ ଯୁଦ୍ଧରେ ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ର ଉପଯୋଗ କଲେ, ଶରର ବହୁଳ ବୃଷ୍ଟିରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ରଥକୁ ଦହନ କଲେ, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ତାହାର କିରଣରେ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ତାପିଥାଏ।
ସ ହସ୍ତିନେଵାଭିହତୋ ଗଜେନ୍ଦ୍ରଃ ପ୍ରଗୃହ୍ଯ ଭଲ୍ଲାନ୍ନିଶିତାନ୍ନିଷଙ୍ଗାତ୍। ଆକର୍ଣପୂର୍ଣେ ତୁ ଧନୁର୍ଵିକୃଷ୍ଯ ଵିଵ୍ଯାଧ ବାଣୈରଥ ସୂତପୁତ୍ରମ୍
ଏହିପରି, ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହାତୀ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ ପାଇଥିବା ଅନ୍ୟ ହାତୀ ପରି, ସେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣଗୁଡ଼ିକୁ ତାଙ୍କର ତୁଣୀରୁ ନେଇ, ଧନୁଷକୁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଟାଣିଲେ ଏବଂ ସେହି ବାଣଗୁଡ଼ିକୁ ଛାଡ଼ି, ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କୁ ବେଧିଦେଲେ।
ଅଥାସ୍ଯ ବାହୂ ସଶିରୋ ଲଲାଟଂ ଗ୍ରୀଵାମୁରଃ ସ୍କନ୍ଧଭୁଜାନ୍ତରଂ ଚ। କର୍ଣସ୍ଯ ପାର୍ଥୋ ଯୁଧି ନିର୍ବିଭେଦ ଵଜ୍ରୈରିଵାଦ୍ରିଂ ଭଗଵାନ୍ମହେନ୍ଦ୍ରଃ
ତାପରେ, ପାର୍ଥ ଯୁଦ୍ଧରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କର ବାହୁ, ମୁଣ୍ଡ, କପାଳ, ଗଳା, ଛାତି ଏବଂ କାନ୍ଧ ଓ ବାହୁ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଆଘାତ କଲେ, ଯେପରି ଭଗବାନ୍ ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କର ବଜ୍ର ଦ୍ୱାରା ପାହାଡ଼କୁ ଭାଙ୍ଗିଦିଅନ୍ତି।
ସ ପାର୍ଥମୁକ୍ତାନଵିଷହ୍ଯ ବାଣାନ୍ ଗଜୋ ଗଜେନେଵ ଜିତସ୍ତରସ୍ଵୀ। ଵିହାଯ ସଂଗ୍ରାମଶିରୋପଯାତୋ ଵୈକର୍ତନଃ ପାର୍ଥଶରାଭିତପ୍ତଃ ।। 77
ପାର୍ଥଙ୍କ ଛାଡ଼ାଯାଇଥିବା ବାଣଗୁଡ଼ିକୁ ସହିପାରିଲେନି, ତେଣୁ ତୀବ୍ର କର୍ଣ୍ଣ, ପାର୍ଥଙ୍କ ବାଣରେ ଦଗ୍ଧ ହୋଇ, ଯେପରି ଏକ ହାତୀ ଅନ୍ୟ ହାତୀ ଦ୍ୱାରା ହାରି ଯାଏ, ସେହିପରି ସଂଗ୍ରାମର ମୁଣ୍ଡରୁ ପଳାଇଗଲେ।
ଜିତଂ ଵୈକର୍ତନଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପାର୍ଥୋ ଵୈରାଟିମବ୍ରଵୀତ୍। ସ୍ଥିରୋ ଭଵ ତ୍ଵଂ ସଂଗ୍ରାମେ ଜଯୋଽସ୍ମାକଂ ନୃପାତ୍ମଜଃ
କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ହାରିଥିବା ଦେଖି, ପାର୍ଥ ମାତ୍ସ୍ୟ ରାଜପୁତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ଯୁଦ୍ଧରେ ଦୃଢ଼ ରୁହ, ରାଜପୁତ୍ର; ବିଜୟ ଆମର ହେବ।'
ଯାଵଚ୍ଛଙ୍ଖମୁପାଧ୍ଯାସ୍ଯେ ଦ୍ଵିଷତାଂ ରୋମହର୍ଷଣମ୍। ଅଵିକ୍ଲବମସଂଭ୍ରାନ୍ତମଵ୍ଯକ୍ତହୃଦଯେକ୍ଷଣମ୍
'ମୁଁ ଶଂଖ ଧ୍ୱନି କରିବି, ଯାହା ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କର ଲୋମ ଉଠାଇଦେବ; ତୁମେ ଅଚଳ ଓ ଅବିଚଳିତ ହୋଇ, ହୃଦୟ ଓ ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଶାନ୍ତ ରଖ।'
ଯାହି ଶୀଘ୍ରଂ ଯତୋ ଦ୍ରୋଣୋ ମମାଚାର୍ଯୋ ରଣେ ସ୍ଥିତଃ ।। ତଥା ସଂକ୍ରୀଡମାନସ୍ଯ ଅର୍ଜୁନସ୍ଯ ରଣାଜିରେ
'ଏବେ ଶୀଘ୍ର ଚାଲ, ଯେଉଁଠାରେ ମୋ ଗୁରୁ ଦ୍ରୋଣ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ଦଢ଼ ଭାବେ ଦାଉଡ଼ିଛନ୍ତି।' ଏପରି ଭାବେ ଅର୍ଜୁନ ଯୁଦ୍ଧମଞ୍ଚରେ ଖେଳୁଥିଲେ—
ବଲଂ ସତ୍ଵଂ ଚ ତେଜଶ୍ଚ ଲାଘଵଂ ଚ ଵ୍ଯଵର୍ଧତ ।। ତଚ୍ଚାଦ୍ଭୁତମଭିପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ଭଯମୁତ୍ତରମାଵିଶତ୍
ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି, ସାହସ, ତେଜ ଓ ଚାଳାକି ବଢ଼ିଗଲା। ସେହି ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଭୟ ଚାପିଗଲା।
ଅସ୍ତ୍ରାଣାଂ ତଵ ଦିଵ୍ଯାନାଂ ଶରୌଘାନ୍କ୍ଷିପତଃ ଶିତାନ୍। ମନୋ ମେ ମୁହ୍ଯତେଽତ୍ଯର୍ଥଂ ତଵ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପରାକ୍ରମମ୍
'ତୁମେ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣର ଝଡ଼ ପରି ଛାଡ଼ୁଛ, ତୁମର ପ୍ରଭାବ ଦେଖି ମୋର ମନ ବହୁତ ଭ୍ରମିତ ହେଉଛି।'
ଦ୍ଵୈଧୀଭୂତଂ ମନୋ ମହ୍ଯଂ ଭଯାଦ୍ଭରତସତ୍ତମ । ଅଦୃଷ୍ଟପୂର୍ଵଂ ପଶ୍ଯାମି ତଵ ଗାଣ୍ଡୀଵନିସ୍ଵନମ୍
'ଭୟରେ ମୋର ମନ ଦୁଇଭାଗ ହୋଇଯାଇଛି, ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ; ମୁଁ କେବେ ମଧ୍ୟ ଏପରି ତୁମର ଗାଣ୍ଡୀବ ଧ୍ୱନି ଶୁଣିନଥିଲି।'
ତଵ ବାହୁବଲଂ ଚୈଵ ଧନୁଃ କର୍ଷଯତୋ ବହୁ। ତଵ ତେଜୋ ଦୁରାଧର୍ଷଂ ଯଥା ଵିଷ୍ଣୋସ୍ତ୍ରିଵିକ୍ରମେ
'ଧନୁଷ ଟାଣୁଥିବା ବେଳେ ତୁମର ବାହୁବଳ ଓ ଅପରାଜେୟ ତେଜ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ତ୍ରିପଦୀ ପଦକ୍ଷେପ ପରି ଅଦ୍ଭୁତ।'
ତମୁତ୍ତରଶ୍ଚିତ୍ରମଵେକ୍ଷ୍ଯ ଗାଣ୍ଡିଵଂ ଶରାଂଶ୍ଚ ମୁକ୍ତାନ୍ସହସା କିରୀଟିନା । ଭୀତୋଽବ୍ରଵୀଦର୍ଜୁନମାଜିମଧ୍ଯେ ନାହଂ ତଵାଶ୍ଵାନ୍ଵିଷହେ ନିଯନ୍ତୁମ୍
ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ, ମୁକୁଟଧାରୀ ନାୟକଙ୍କୁ, ହଠାତ୍ ଗାଣ୍ଡୀବରୁ ଅନେକ ବାଣ ଛାଡ଼ୁଥିବା ଦେଖି, ଉତ୍ତର ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଯୁଦ୍ଧମଞ୍ଚରେ କହିଲେ: 'ମୁଁ ତୁମର ଘୋଡ଼ାମାନେକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରିବିନାହିଁ।'
ତମବ୍ରଵୀତ୍କିଂଚିଦିଵ ପ୍ରହସ୍ଯ ଗାଣ୍ଡୀଵଧନ୍ଵା ଦ୍ଵିଷତାଂ ନିହନ୍ତା । ମଯା ସହାଯେନ କୁତୋଽସ୍ତି ତେ ଭଯଂ ପ୍ରେହ୍ଯୁତ୍ତରାଶ୍ଵାନନୁମନ୍ତ୍ର୍ଯ ଵାହଯ
ତାଙ୍କୁ ଗାଣ୍ଡୀବଧାରୀ, ଶତ୍ରୁନାଶକ ଅର୍ଜୁନ ହସିକିଛି କହିଲେ: 'ମୋତେ ସହଯୋଗୀ ଭାବେ ଥିବାବେଳେ, କଣ ଭୟ? ଚାଲ, ଘୋଡ଼ାମାନେକୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଚଳାଅ।'
ଆଶ୍ଵାସିତସ୍ତେନ ଧନଂଜଯେନ ଵୈରାଟିରଶ୍ଵାନ୍ପ୍ରତୁତୋଦଯ ଶୀଘ୍ରମ୍। ଧନଂଜଯଶ୍ଚାପି ଵିକୃଷ୍ଯ ଚାପଂ ଵିଷ୍ଫାରଯାମାସ ମହେନ୍ଦ୍ରକଲ୍ପଃ
ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କ ଆଶ୍ବାସନାରେ, ମାତ୍ସ୍ୟ ରାଜପୁତ୍ର ଶୀଘ୍ର ଘୋଡ଼ାମାନେକୁ ଚଳାଇଲେ; ଏବଂ ଧନଞ୍ଜୟ, ମହାଇନ୍ଦ୍ର ପରି, ଧନୁଷକୁ ଟାଣି ତାହାର ଧ୍ୱନି କରିଲେ।
ଉତ୍ତରଂ ଚୈଵ ବୀଭତ୍ସୁରବ୍ରଵୀତ୍ପୁନରର୍ଜୁନଃ । ନ ଭେତଵ୍ଯଂ ମଯା ସାର୍ଧଂ ତାତ ସଂଗ୍ରାମମୂର୍ଧନି
ତାପରେ ବୀଭତ୍ସୁ, ଅର୍ଜୁନ, ପୁଣି ଉତ୍ତରଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ତୁମେ ମୋ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧର ମୁଣ୍ଡରେ ଅଛ, ତେଣୁ ଭୟ କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ, ପୁଆ।'
ରାଜପୁତ୍ରୋଽସି ତେ ଭଦ୍ରଂ କୁଲେ ମହତି ମାତ୍ସ୍ଯକେ। ଜାତସ୍ତ୍ଵଂ କ୍ଷତ୍ରିଯକୁଲେ ନ ଵିଷୀଦିତୁମର୍ହସି
'ତୁମେ ଏକ ରାଜପୁତ୍ର, ମହାନ ମାତ୍ସ୍ୟ ବଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛ; ତୁମେ କ୍ଷତ୍ରିୟ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛ, ତେଣୁ ଦୁଃଖିତ ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।'
ଧୃତିଂ କୃତ୍ଵା ସୁଵିପୁଲାଂ ରାଜପୁତ୍ର ରଥଂ ମମ। ଯୁଧ୍ଯମାନସ୍ଯ ସଂଗ୍ରାମେ ରାଜଭିଃ ସହ ଵାହଯ
'ମଜବୁତ ଧୃତି ଧର, ରାଜପୁତ୍ର, ଯେଉଁଠାରେ ମୁଁ ରାଜାମାନେ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଛି, ମୋ ରଥକୁ ଚଳାଅ।'
ଉକ୍ତ୍ଵା ତମେଵଂ ବୀଭତ୍ସୁରର୍ଜୁନଃ ପୁନରବ୍ରଵୀତ୍। ପାଣ୍ଡଵୋ ରଥିନାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ଭାରଦ୍ଵାଜଂ ସମୀକ୍ଷ୍ଯ ତୁ
ଏପରି କହି, ବୀଭତ୍ସୁ ଅର୍ଜୁନ ପୁଣି ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, ରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭାରଦ୍ୱାଜ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖି।
ଯତ୍ରୈଷା କାଞ୍ଚନୀ ଵେଦିର୍ଦୃଶ୍ଯତେଽଗ୍ନିଶିଖୋପମା । ଉଚ୍ଛ୍ରିତା କାଞ୍ଚନେ ଦଣ୍ଡେ ପତାକାଭିରଲଂକୃତା
'ଯେଉଁଠାରେ ସେଇ ସୁନାର ଵେଦିକା ଅଗ୍ନିଶିଖା ପରି ଦେଖାଯାଉଛି, ସୁନା ଦଣ୍ଡ ଉପରେ ଉଠାଯାଇଛି ଏବଂ ପତାକାମାନେ ସହ ଶୋଭିତ।'
ତତ୍ର ମାଂ ଵହ ଭଦ୍ରଂ ତେ ଦ୍ରୋଣଂ ଯୋତ୍ସ୍ଯାମି ସତ୍ତମମ୍। ଭାରଦ୍ଵାଜେନ ଯୋତ୍ସ୍ଯେଽହମାଚାର୍ଯେଣ ମହାତ୍ମନା
ମୋତେ ସେଠାକୁ ନେଉ, ଭଲ ରଥଚାଳକ, ଯେଉଁଠାରେ ମୁଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୀର ଦ୍ରୋଣ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିପାରିବି; ମୁଁ ଏହି ମହାନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ, ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କ ପୁଅ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବି।
ଅମୀ ଶୋଣାଃ ପ୍ରକାଶନ୍ତେ ତୁରଗାଃ ସାଧୁଵାହିନଃ । ମୁକ୍ତା ରଥଵରେ ତସ୍ଯ ସର୍ଵଶିକ୍ଷାଵିଶାରଦାଃ
ସେଠାରେ, ସେ ଲାଲ ଘୋଡ଼ାମାନେ ଦେଖିବାକୁ ଚମକୁଛନ୍ତି, ଭଲ ଓ ଶିକ୍ଷିତ, ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥକୁ ଯୋଗାଯୋଗ କରାଯାଇଛି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ବିଦ୍ୟାରେ ପାରଙ୍ଗତ।
ଯତୋ ରଥଵରେ ଶୂରଃ ସର୍ଵଶସ୍ତ୍ରଭୃତାଂଵରଃ। ସ୍ନିଗ୍ଧଵୈଡୂର୍ଯସଂକାଶସ୍ତାମ୍ରାକ୍ଷଃ ପ୍ରିଯଦର୍ଶନଃ
ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଶୂର ବୀର ରଥୀ ଅଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ମୃଦୁ ବୈଡୂର୍ୟ ର ଭଳି ଚମକୁଛନ୍ତି, ତାମ୍ର ଆଖି, ଦେଖିବାକୁ ଅତି ଆନନ୍ଦଦାୟକ।
ଆଦିତ୍ଯ ଇଵ ତେଜସ୍ଵୀ ବଲଵୀର୍ଯସମନ୍ଵିତଃ। ସର୍ଵଲୋକଧନୁଃଶ୍ରେଷ୍ଠଃ ସର୍ଵଲୋକେଷୁ ପୂଜିତଃ। ଅଙ୍ଗିରୋଶନସୋସ୍ତୁଲ୍ଯୋ ନଯେ ବୁଦ୍ଧିମତାଂଵରଃ
ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରାକ୍ରମରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁର୍ଧର, ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ, ଜ୍ଞାନରେ ଅଙ୍ଗିରାସ ଓ ଉଶନାସଙ୍କ ସମାନ, ବୁଦ୍ଧିମାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ।
ଚତ୍ଵାରୋ ନିଖିଲା ଵେଦାଃ ସାଙ୍ଗୋପାଙ୍ଗାଃ ସଲକ୍ଷଣାଃ । ଧନୁର୍ଵେଦଶ୍ଚ କାର୍ତ୍ସ୍ନ୍ଯେନ ବ୍ରାହ୍ମଂ ଚାସ୍ତ୍ରଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତମ୍
ତାଙ୍କ ଭିତରେ ସମସ୍ତ ସଂଗପଙ୍ଗ ସହିତ ଚାରିଟି ବେଦ, ସମସ୍ତ ଚିହ୍ନ ସହିତ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧନୁର୍ବେଦ ଓ ବ୍ରହ୍ମାସ୍ତ୍ର ଅବସ୍ଥିତ।
ପୁରାଣମିତିହାସଶ୍ଚ ଅର୍ଥଵିଦ୍ଯା ଚ ମାନଵମ୍ । ଭାରଦ୍ଵାଜେ ସମସ୍ତାନି ସର୍ଵାଣ୍ଯେତାନି ସାଂପ୍ରତମ୍
ପୁରାଣ, ଇତିହାସ, ଧନର ବିଦ୍ୟା ଓ ମାନବ ନୀତି—ଏସବୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କ ପୁଅ ଭିତରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଅଛି।
କ୍ଷମା ଦମଶ୍ଚ ସତ୍ଯଂ ଚ ତେଜୋ ମାର୍ଦଵମାର୍ଜଵମ୍ । ପ୍ରତିଷ୍ଠିତା ଗୁଣା ଯସ୍ମିନ୍ବହଵୋ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମେ
ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅନେକ ଗୁଣ ଅଛି—ସହିଷ୍ଣୁତା, ନିୟମ, ସତ୍ୟ, ତେଜ, କୋମଳତା ଓ ସିଧାସଳଖ।
ଯସ୍ଯାହମିଷ୍ଟଃ ସତତଂ ମମ ଚେଷ୍ଟଃ ସଦା ଚ ସଃ। କ୍ଷତ୍ରଧର୍ମଂ ପୁରସ୍କୃତ୍ଯ ତେନ ଯୋତ୍ସ୍ଯେ ହି ସାଂପ୍ରତମ୍
ସେ ସଦା ମୋତେ ପ୍ରିୟ ଭାବେ ଦେଖନ୍ତି, ମୁଁ ମଧ୍ୟ ସଦା ତାଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ ଭାବେ ଦେଖେ; ତଥାପି, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଧର୍ମକୁ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ କରି, ଏବେ ମୁଁ ତାଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବି।