ନାହଂ ଶକ୍ଯା ଵିରାଟେନ ଯଦ୍ଵା ଚାନ୍ଯେନ କେନଚିତ୍। ଦେଵଗନ୍ଧର୍ଵଯକ୍ଷୈର୍ଵା ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଦୁଷ୍ଟେନ ଚେତସା ।। 69
ମୁଁ ବିରାଟ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କେହି, ଦେବ, ଗନ୍ଧର୍ବ କିମ୍ବା ଯକ୍ଷ, ଦୁଷ୍ଟ ମନସ୍କୁ ନେଇ, ମୋତେ ଦେଖିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଗନ୍ଧର୍ଵାଃ ପାଲଯନ୍ତେ ମାଂ ସୁକୁଲାଃ ପଞ୍ଚ ସୁଵ୍ରତାଃ । ପୁତ୍ରା ଦେଵାଦିଦେଵାନାଂ ସୂର୍ଯପାଵକଵର୍ଚସଃ ।। 70
ପାଞ୍ଚ ଉତ୍ତମ ଗନ୍ଧର୍ବ, ଦେବମାନଙ୍କର ପୁତ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଅଗ୍ନି ପରି ଚମକୁଥିବା, ମୋତେ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଶ୍ଚଳ ପ୍ରତିଜ୍ନାରେ ଅଟୁଟ।
ଯଶ୍ଚ ଦୁଃଶୀଲଵାନ୍ମର୍ତ୍ଯୋ ମାଂ ସ୍ପୃଶେଦ୍ଦୁଷ୍ଟଚେତସା। ସ ତାମେଵ ନିଶାଂ ଶୀଘ୍ରଂ ଶଯୀତ ମୁସଲୈର୍ହତଃ ।। 71
ଯେଉଁ ଦୁଷ୍ଟ ଚରିତ୍ରର ଲୋକ ମୋତେ ଦୁଷ୍ଟ ଭାବରେ ଛୁଇଁବେ, ସେ ଏହି ରାତିରେ ଦ୍ରୁତ ମୁସଳ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁ ଦେଖିବ।
ଯସ୍ଯାପି ହି ଶତଂ ପୂର୍ଣଂ ବାନ୍ଧଵାନାଂ ଭଵେଦପି। ସହସ୍ରଂ ଵା ଵିଶାଲାକ୍ଷି କୋଟିର୍ଵାପି ସହସ୍ରିକା । ଦୁଷ୍ଟଚିତ୍ତଶ୍ଚ ମାଂ ବ୍ରୂଯାନ୍ନ ସ ଜୀଵେତ୍ତଵାଗ୍ରତଃ ।। 72
ଯଦି କେହି ଲୋକଙ୍କର ଶତ, ହଜାର କିମ୍ବା କୋଟି ପରିବାର ଥାଏ, ଓ ବଡ଼ ଚକ୍ଷୁ ଧାରିଣୀ, ତଥାପି ଦୁଷ୍ଟ ଭାବରେ ମୋତେ କଥା କହିଲେ, ସେ ତୁମ ସାମ୍ନାରେ ଜୀବନ୍ତ ରହିପାରିବେ ନାହିଁ।
ନ ତସ୍ଯ ତ୍ରିଦଶା ଦେଵା ନାସୁରା ନ ଚ ପନ୍ନଗାଃ। ତେଭ୍ଯୋ ଗନ୍ଧର୍ଵରାଜେଭ୍ଯସ୍ତ୍ରାଣଂ କୁର୍ଯୁରସଂଶଯମ୍ ।। 73
ତିରିଶି ଦେବତା, ଅସୁର, ନାଗ କିମ୍ବା ଗନ୍ଧର୍ବ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ ଏପରି ଲୋକଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ନିଶ୍ଚିତ।
ସୁଦେଷ୍ଣେ ଵିଶ୍ଵସ ତ୍ଵଂ ମାଂ ସ୍ଵଜନେ ବାନ୍ଧଵେଽପି ଵା । ନାହଂ ଶକ୍ଯା ନରୈର୍ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ନ ଚ ମେ ଵୃତ୍ତମୀଦୃଶମ୍ ।। 74
ସୁଦେଷ୍ଣା, ତୁମେ ମୋପରେ ଭରସା ରଖ; ତୁମର ନିଜ ଲୋକ କିମ୍ବା ପରିବାର ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ, କେହି ନର ମୋତେ ଦେଖିପାରିବେ ନାହିଁ, ଏବଂ ମୋର ଚରିତ୍ର ଏପରି ନୁହେଁ।
ଯୋ ମେ ନ ଦଦ୍ଯାଦୁଚ୍ଛିଷ୍ଟଂ ନ ଚ ପାଦୌ ପ୍ରଧାଵଯେତ୍। ପ୍ରୀଯେରଂସ୍ତେନ ଵାସେନ ଗନ୍ଧର୍ଵାଃ ପତଯୋ ମମ ।। 75
ଯଦି କେହି ମୋତେ ତାଙ୍କର ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଦେଇନାହିଁ କିମ୍ବା ମୋ ପାଦ ଧୁଇନାହିଁ, ମୋ ଗନ୍ଧର୍ବ ପତିମାନେ ଏପରି ଘରକୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହେବେ।
ଯୋ ହି ମାଂ ପୁରୁଷୋ ଗୃଦ୍ଧ୍ଯେଦ୍ଯଥାଽନ୍ଯାଃ ପ୍ରାକୃତସ୍ତ୍ରିଯଃ। ତାମେଵ ସ ଇମାଂ ରାତ୍ରିଂ ପ୍ରଵିଶେଦପରାଂ ତନୁମ୍ ।। 76
ଯଦି କେହି ପୁରୁଷ ମୋତେ ଅନ୍ୟ ସାଧାରଣ ଜନାନୀମାନେ ପରି ଚାହିବେ, ସେ ଏହି ରାତିରେ ଅନ୍ୟ ଦେହକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବ।
ନ ଚାପ୍ଯହଂ ଚାଲଯିତୁଂ ଶକ୍ଯା କେନଚିଦଙ୍ଗନେ। ଦୁଃଖଶୀଲାଶ୍ଚ ଗନ୍ଧର୍ଵାସ୍ତ ଇମେ ବଲିନଃ ପ୍ରିଯାଃ । ଏଵଂ ନିଵସମାନାଯାଂ ମଯି ମା ତେ ଭଯଂ ହି ଭୂତ୍ ।। 77
ମୋତେ କେହି ଜନାନୀ ମନ ଭାଙ୍ଗିପାରିବେ ନାହିଁ; ଏହି ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ, ମୋ ପ୍ରିୟ, ଦୁଃଖ ଭାବରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ମୁଁ ଏଠାରେ ରହୁଥିବାବେଳେ, ତୁମେ କେବେ ଭୟ କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ।
ଏଵମୁକ୍ତା ତୁ ସୈରନ୍ଧ୍ର୍ଯା ସୁଦେଷ୍ଣା ଵାକ୍ଯମବ୍ରଵୀତ୍। ଵସେହ ମଯି କଲ୍ଯାଣି ଯଦି ତେ ଵୃତ୍ତମୀଦୃଶମ୍ ।। 78
ସୈରନ୍ଧ୍ରୀ ଏପରି କହିବା ପରେ, ସୁଦେଷ୍ଣା କହିଲେ: 'ଯଦି ତୁମର ଚରିତ୍ର ଏପରି, ତେବେ ମୋ ସହିତ ଏଠାରେ ରହ।'
କଶ୍ଚ ତେ ଦାତୁମୁଚ୍ଛିଷ୍ଟଂ ପୁମାନର୍ହତି ଭାମିନି । ପ୍ରସାରଯେଚ୍ଚ କଃ ପାଦୌ ଲକ୍ଷ୍ମୀଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵୈଵ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ।। 79
ଓ ସୁନ୍ଦରୀ, କେଉଁ ଜଣେ ପୁରୁଷ ତୁମକୁ ଉଛିଷ୍ଟ ଦେବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ? ଏବଂ, କେଉଁ ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ତୁମର ଧନ-ସମ୍ପଦ ଦେଖି ତୁମ ପାଦ ପ୍ରସାରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିବ?
ଏଵମାଚାରସଂପନ୍ନା ଏଵଂ ଦେଵପରାଯଣା। ରକ୍ଷ୍ଯା ତ୍ଵମସି ଭୂତାନାଂ ସାଵିତ୍ରୀଵଦ୍ଵିଜନ୍ମନାମ୍ ।। 80
ଏପରି ଆଚରଣ ଥିବା, ଦେବତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ରଖିଥିବା ତୁମେ, ସବୁ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସାବିତ୍ରୀ ପରି ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ଭଳି ସମ୍ମାନ ଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷିତ ରହିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।
ଦେଵତା ଇଵ କଲ୍ଯାଣି ପୂଜିତା ଵରଵର୍ଣିନୀ। ଵସ ଭଦ୍ରେ ମଯି ପ୍ରୀତା ପ୍ରୀତିର୍ହି ମଯି ଵର୍ତତେ। ସର୍ଵକାମୈଃ ପ୍ରମୁଦିତା ନିରୁଦ୍ଵିଗ୍ନମନାଃ ସୁଖମ୍ ।। 81
ଓ ଶୁଭା, ଦେବୀ ପରି ସମ୍ମାନିତ ଏବଂ ଚମକୁଥିବା ରୂପବତୀ, ମୋତେ ପ୍ରୀତି ରଖି ଶାନ୍ତିରେ ରହ; ମୋର ଭଲପାଇବା ସଦା ତୁମ ସହିତ ଅଛି। ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛାରେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଉ, ଚିନ୍ତା ନଥିବା ମନରେ ସୁଖ ଉପଭୋଗ କର।
ସୁଦେଷ୍ଣଯୈଵମୁକ୍ତା ସା ସଂପ୍ରୀତା ଚାରୁହାସିନୀ। ନିର୍ଵିଶଙ୍କା ଵିରାଟସ୍ଯ ଵିଵେଶାନ୍ତଃପୁରଂ ସୁଖମ୍ ।। 82
ସୁଦେଷ୍ଣା ଏପରି କହିବା ପରେ, ସେ ଚମକୁଥିବା ହାସିର ମାଳିକା ଦ୍ରୌପଦୀ ଖୁସି ହେଇ, ଭୟ ନଥିବା ମନରେ, ବିରାଟଙ୍କ ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ସୁଖରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଯାଜ୍ଞସେନୀ ସୁଦେଷ୍ଣାଂ ତୁ ଶୁଶ୍ରୂପନ୍ତୀ ଵିଶାଂପତେ। ଅଵସତ୍ପରିଚାରାର୍ହା ସୁଦୁଃଖଂ ଜନମେଜଯ ।। 83
ଓ ଜନମେଜୟ, ଯଜ୍ଞସେନୀ ସୁଦେଷ୍ଣାଙ୍କୁ ସେବା କରୁଥିଲେ, ସେ ସେବା ଯୋଗ୍ୟ ଥିଲେ, ତଥାପି ଦୁଃଖ ଭୋଗ କରି ସେଠାରେ ରହିଥିଲେ।
ଏଵଂ ଵିରାଟେ ନ୍ଯଵସଂସ୍ତୁ ପାଣ୍ଡଵାଃ କୃଷ୍ଣା ତଥାଽନ୍ତଃପୁରମେତ୍ଯ ଶୋଭନା। ଅଜ୍ଞାତଚର୍ଯାଂ ପ୍ରତିରୁଦ୍ଧମାନସା ଯଥାଽଗ୍ରଥୋ ଭସ୍ମନି ଗୂଢତେଜସଃ ।। 84
ଏପରି ବିରାଟଙ୍କ ନଗରରେ, ପାଣ୍ଡବମାନେ ଏବଂ କୃଷ୍ଣା ଅନ୍ତଃପୁରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ନିଜ ଚରିତ୍ର ଲୁଚାଇ ରହିଥିଲେ, ଯେପରି ଅଗ୍ନି ଖାକରେ ଲୁଚି ରହିଥାଏ।
ଏଵଂ ଵିରାଟନଗରେ ଵସନ୍ତଃ ସତ୍ଯଵିକ୍ରମାଃ। ଅତ ଊର୍ଧ୍ଵଂ ନରଵ୍ଯାଘ୍ରାଃ କିମକୁର୍ଵତ ପାଣ୍ଡଵାଃ ।। 1
ସତ୍ୟ ଓ ସାହସରେ ଦୃଢ଼ ପାଣ୍ଡବମାନେ ବିରାଟଙ୍କ ନଗରରେ ଏପରି ରହୁଥିଲେ; ତାପରେ, ଏହି ପୁରୁଷସିଂହମାନେ କଣ କରିଥିଲେ?
ଏଵଂ ତେ ନ୍ଯଵସଂସ୍ତତ୍ର ପ୍ରଚ୍ଛନ୍ନାଃ କୁରୁନନ୍ଦନାଃ । ଆରାଧଯନ୍ତୋ ରାଜାନାଂ ଯଦକୁର୍ଵତ ତଚ୍ଛୃଣୁ ।। 2
କୁରୁପୁତ୍ରମାନେ ସେଠାରେ ଲୁଚି ରହୁଥିଲେ; ଏବେ ଶୁଣ, ସେମାନେ ରାଜାଙ୍କୁ ଖୁସି କରିବା ପାଇଁ କଣ କରିଥିଲେ।
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ ସଭାସ୍ତାରଃ ସଭ୍ଯାନାମଭଵତ୍ପ୍ରିଯଃ । ତଥୈଵ ଚ ଵିରାଟସ୍ଯ ସପୁତ୍ରସ୍ଯ ଵିଶାଂପତେ ।। 3
ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ସଭାର ଅଧିକାରୀ, ସଭାସଦମାନଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହେଲେ; ଏହିପରି ବିରାଟ ଏବଂ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ରଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହେଲେ।
ସ ହ୍ଯକ୍ଷହୃଦଯଜ୍ଞସ୍ତାନ୍କ୍ରୀଡଯାମାସ ପାଣ୍ଡଵଃ। ଅକ୍ଷବଦ୍ଧାନ୍ଯଥାକାମଂ ସୂତ୍ରବଦ୍ଧାନିଵ ଦ୍ଵିଜାନ୍ ।। 4
ଏହି ପାଣ୍ଡବ ତାଶ ଖେଳରେ ପ୍ରବୀଣ, ତାଙ୍କ ସହ ଖେଳୁଥିଲେ, ତାଶକୁ ଇଚ୍ଛାମତେ ବାନ୍ଧୁଥିଲେ, ଯେପରି ବ୍ରାହ୍ମଣ ତାନ୍ତୁ ଦ୍ୱାରା ବାନ୍ଧେ।
ଅଜ୍ଞାତଂ ଚ ଵିରାଟସ୍ଯ ଵିଜିତ୍ଯ ଵସୁ ଧର୍ମରାଟ୍। ଭ୍ରାତୃଭ୍ଯଃ ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ରୋ ଯଥେଷ୍ଟଂ ସଂପ୍ରଯଚ୍ଛତି ।। 5
ବିରାଟଙ୍କୁ ଅଜଣା ରହି, ଧର୍ମରାଜ ଧନ ଜିତି, ଚାହିଁଲେ ପାଣ୍ଡବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବଣ୍ଟନ କରୁଥିଲେ, ପୁରୁଷମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସିଂହ ପରି।
ଭୀମସେନୋପି ମାଂସାନି ଭକ୍ଷ୍ଯାଣି ଵିଵିଧାନି ଚ । ଅତିସୃଷ୍ଟାନି ମତ୍ସ୍ଯେନ ଵିକ୍ରୀଣନ୍ନିଵ ଭ୍ରାତୃଷୁ ।। 6
ଭୀମସେନ ମଧ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ମାଂସ ଓ ଖାଦ୍ୟ ପାଇ, ବିକ୍ରି କରୁଥିବା ପରି, ଭାଇମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବଣ୍ଟନ କରୁଥିଲେ।
ଵାସାଂସି ପରିଜୀର୍ଣାନି ଲବ୍ଧାନ୍ଯନ୍ତଃପୁରେଽର୍ଜୁନଃ । ଵିକ୍ରୀଣନ୍ନିଵ ସର୍ଵେଭ୍ଯଃ ପାଣ୍ଡଵେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି ।। 7
ଅର୍ଜୁନ ଅନ୍ତଃପୁରରୁ ପୁରୁଣା ପୋଷାକ ନେଇ, ବିକ୍ରି କରୁଥିବା ପରି, ସମସ୍ତ ପାଣ୍ଡବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଦେଇଥିଲେ।
ନକୁଲୋପି ଧନଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା କୃତେ କର୍ମଣି ଵାଜିନାମ୍। ତୁଷ୍ଟେ ତସ୍ମିନ୍ନରପତୌ ପାଣ୍ଡଵେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି ।। 8
ନକୁଳ ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କ କାମ କରି ଧନ ପାଇ, ରାଜା ଖୁସି ହେଲେ, ସେ ଧନ ପାଣ୍ଡବମାନେ ଦେଇଥିଲେ।
ସହଦେଵୋପି ଗୋପାନାଂ ଵେଷମାସ୍ଥାଯ ପାଣ୍ଡଵଃ। ଦଧି କ୍ଷୀରଂ ଘୃତଂ ଚୈଵ ପାଣ୍ଡଵେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଯଚ୍ଛତି ।। 9
ସହଦେବ ଗୋପର ଭୂମିକା ନେଇ, ଦହି, ଦୁଧ ଓ ଘି ପାଣ୍ଡବମାନେ ଦେଇଥିଲେ।
କୃଷ୍ଣା ତୁ ସର୍ଵାନ୍ଭ୍ରାତୄଂସ୍ତାନ୍ନିରୀକ୍ଷନ୍ତୀ ତପସ୍ଵିନୀ । ଯଥା ପୁନରଵିଜ୍ଞାତା ତଥା ଚରତି ଭାମିନୀ ।। 10
କୃଷ୍ଣା, ତପସ୍ୱିନୀ, ସମସ୍ତ ଭାଇମାନେ ଦେଖୁଥିଲେ, ଏପରି ଚାଲିଥିଲେ ଯେ, ନିଜ ପରିଚୟ ଲୁଚି ରହିଥିଲେ।
ଏଵଂ ସଂଭାଵଯନ୍ତସ୍ତେ ତଦାଽନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ମହାରଥାଃ। ଵିରାଟନଗରେ ଚେରୁଃ ପୁନର୍ଗର୍ଭଧୃତା ଇଵ ।। 11
ଏପରି, ଏହି ମହାରଥୀମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ବିରାଟଙ୍କ ନଗରରେ ଚାଲିଥିଲେ, ଯେପରି ଗୁପ୍ତ ଗର୍ଭ ରଖିଥିବା।
ସାଶଙ୍କା ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ଭଯାତ୍ପାଣ୍ଡୁସୁତାସ୍ତଦା । ପ୍ରେକ୍ଷମାଣାସ୍ତଦା କୃଷ୍ଣାମୂପୁଶ୍ଛନ୍ନା ନରାଧିପ ।। 12
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ଭୟରେ, ପାଣ୍ଡବମାନେ କୃଷ୍ଣାଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିଲେ ଏବଂ ଲୁଚି ରହିଥିଲେ, ଓ ନରାଧିପ।
ଅଥ ମାସେ ଚତୁର୍ଥେ ତୁ ଶଙ୍କରସ୍ଯ ମହୋତ୍ସଵଃ। ଆସୀତ୍ସମୃଦ୍ଧୋ ମତ୍ସ୍ଯେଷୁ ପୁରୁଷାଣାଂ ସୁସଂମତଃ ।। 13
ଚତୁର୍ଥ ମାସରେ ଶଙ୍କରଙ୍କ ଉତ୍ସବ ମତ୍ସ୍ୟ ଦେଶରେ ବଡ଼ ଧାମାଳ ହେଲା, ଲୋକମାନେ ଏହାକୁ ବହୁତ ଆଦର କରିଥିଲେ।
ତତ୍ର ମଲ୍ଲାଃ ସମାପେତୁର୍ଦିଗ୍ଭ୍ଯୋ ରାଜନ୍ସହସ୍ରଶଃ ।। 14
ସେଠାରେ ଦିଗଦିଗରୁ ହଜାର-ହଜାର ପହେଲାନମାନେ ଏକଠା ହେଲେ, ରାଜା।