ସରସ୍ଯେକେନ ପାଦେନ ତିଷ୍ଠନ୍ତମପରାଜିତମ୍। ପୃଚ୍ଛାମି କୋ ଭଵାନ୍ଦେଵୋ ନ ମେ ଯକ୍ଷୋ ମତୋ ଭଵାନ୍
ହ୍ରଦରେ ଏକ ପାଉଁ ରଖି ଅଦମ୍ୟ ଥିବା ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖି, ମୁଁ ପଚାରୁଛି– ଆପଣ କିଏ? ମୋତେ ଯକ୍ଷ ଲାଗୁନାହାନ୍ତି, ଆପଣ କିଏ ଦେବତା?
ବସୂନାଂ ଵା ଭଵାନେକୋ ରୁଦ୍ରାଣାମଥଵା ଭଵାନ୍। ଅଥଵା ମରୁତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ଵଜ୍ରୀ ଵା ତ୍ରିଦଶେଶ୍ଵରଃ
ଆପଣ ବସୁମାନେ ମଧ୍ୟରୁ କିଏ, କିମ୍ବା ରୁଦ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟରୁ? କିମ୍ବା ମରୁତମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, କିମ୍ବା ବଜ୍ରଧାରୀ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରଧାନ?
ମମ ହି ଭ୍ରାତର ଇମେ ସହସ୍ରଶତଯୋଧିନଃ। ତଂ ଯୋଧଂ ନ ପ୍ରପଶ୍ଯାମି ଯେନ ସର୍ଵେ ନିପାତିତାଃ
ମୋ ଏହି ଭାଇମାନେ ହଜାର ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିପାରନ୍ତି, ତଥାପି ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ହରାଇଛି, ସେ ଯୋଦ୍ଧାକୁ ମୁଁ ଦେଖୁନାହିଁ।
ସୁଖଂ ପ୍ରତି ପ୍ରବୁଦ୍ଦାନାମିନ୍ଦ୍ରିଯାଣ୍ଯୁପଲକ୍ଷଯେ। ସ ଭଵାନ୍ସୁହୃଦୋସ୍ମାକମଥଵା ନଃ ପିତା ଭଵାନ୍
ଏଠାରେ ଯେଉଁମାନେ ଜାଗିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଶାନ୍ତ ଅଛି; ଶାୟଦ୍ ଆପଣ ଆମ ସହଯୋଗୀ କିମ୍ବା ଆମ ପିତା।
ଅହଂତେ ଜନକସ୍ତାତ ଧର୍ମୋ ମୃଦୁପରାକ୍ରମ। ତ୍ଵାଂ ରଦିଦୃକ୍ଷୁରନୁପ୍ରାପ୍ତୋ ଵିଦ୍ଧି ମାଂ ଭରତର୍ଷଭ
ମୁଁ ତୋ ପିତା, ମୃଦୁ ଶକ୍ତି ଧରିଥିବା ଧର୍ମ; ତୋତେ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଛି; ମୋତେ ଚିହ୍ନିବୁ, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଯଶଃ ସତ୍ଯଂଦମଃ ଶୌଚମାର୍ଜଵଂ ହ୍ରୀରଚାପଲମ୍। ଦାନଂ ତପୋ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯମିତ୍ଯେତାସ୍ତନଵୋ ମମ
ଯଶ, ସତ୍ୟ, ନିଜକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ, ପବିତ୍ରତା, ସରଳତା, ଲଜ୍ଜା, ଅସ୍ଥିରତା ନଥିବା, ଦାନ, ତପସ୍ୟା ଓ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ—ଏହିମାନେ ମୋ ଅଙ୍ଗ।
ଅହିଂସା ସମତା ଶାନ୍ତିସ୍ତପଃ ଶୌଚମମତ୍ସରଃ। ଦ୍ଵାରାଣ୍ଯେତାନି ମେ ଵିଦ୍ଧି ପ୍ରିଯୋ ହ୍ଯସି ସୁତୋ ମମ
ଅହିଂସା, ସମତା, ଶାନ୍ତି, ତପସ୍ୟା, ପବିତ୍ରତା ଓ ଇର୍ଷ୍ୟା ନଥିବା—ଏହିମାନେ ମୋ ଦ୍ୱାର। ତୁମେ ମୋ ପ୍ରିୟ ପୁଅ।
ଦିଷ୍ଟ୍ଯା ପଞ୍ଚସୁ ରକ୍ତୋସି ଦିଷ୍ଟ୍ଯା ତେ ଷଟ୍ରପଦୀ ଜିତା। ଦ୍ଵେ ପୂର୍ଵେ ମଧ୍ଯମେ ଦ୍ଵେ ଚ ଦ୍ଵେ ଶାନ୍ତେ ସାଂପରାଯିକେ ।। $
ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ତୁମେ ପାଞ୍ଚଟି ଜିତିଛ; ଭାଗ୍ୟରେ ତୁମେ ଛଅ ପଦକୁ ଅଧିକାର କରିଛ। ଦୁଇଟି ପ୍ରଥମ, ଦୁଇଟି ମଧ୍ୟରେ ଓ ଦୁଇଟି ଶାନ୍ତ ଓ ଶେଷ ପଦରେ।
ଧ୍ରମୋଽହମିତି ଭଦ୍ରଂ ତେ ଜିଜ୍ଞାସୁସ୍ତ୍ଵାମିହାଗତଃ। ଆନୃଶଂସ୍ଯେନ ତୁଷ୍ଟୋସ୍ମି ଵରଂ ଦାସ୍ଯାମି ତେଽନଘ
ମୁଁ ଧର୍ମ; ତୋତେ ଶୁଭ ହେଉ। ତୋତେ ପରୀକ୍ଷା କରିବାକୁ ଏଠାରେ ଆସିଥିଲି। ତୋର ଦୟାରେ ମୁଁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ; ଏବେ ମୁଁ ତୋତେ ଏକ ଵର ଦେବି, ହେ ପାପହୀନ।
ଵରଂ ଵୃଣୀଷ୍ଵ ରାଜେନ୍ଦ୍ରଦାତା ହ୍ଯସ୍ମି ତଵାନଘ। ଯେ ହି ମେ ପୁରୁଷା ଭକ୍ତା ନ ତେଷାମସ୍ତି ଦୁର୍ଗତିଃ
ତୁମେ ଏକ ଵର ମାଗ, ହେ ରାଜା; ମୁଁ ତୋର ଦାତା। ଯେମାନେ ମୋର ଭକ୍ତ, ସେମାନଙ୍କୁ କେବେ ଦୁଃଖ ହୁଏ ନାହିଁ।
ଅରଣୀ ତୁ ହୃତାଯସ୍ଯ ମୃଗେଣ ଵଦତାଂଵର। ତସ୍ଯାଗ୍ନଯୋ ନ ଲୁପ୍ଯେରନ୍ପ୍ରଥମୋଽସ୍ତୁ ଵରୋ ମମ
ଯେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ସମ୍ପତ୍ତି ମୃଗ ନେଇଯାଇଥିଲା, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଅରଣୀ ଦଣ୍ଡର ଅଗ୍ନି କେବେ ନଶିଯାଉନାହୁଁ—ଏହି ହେଉ ମୋର ପ୍ରଥମ ଇଚ୍ଛା।
ଆରଣେଯମିଦଂ ତସ୍ଯ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ହୃତଂ ମଯା। ମୃଗଵେଷେଣ କୌନ୍ତେଯ ଜିଜ୍ଞାଲାର୍ଥଂ ତଵାନଘ
ହେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ମୁଁ ମୃଗ ରୂପେ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ଅରଣୀ ନେଇଯାଇଥିଲି, ତୁମ ଧୃଢ଼ତା ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ।
ଦଦାନୀତ୍ଯେଵ ଭଗଵାନୁତ୍ତରଂ ପ୍ରତ୍ଯପଦ୍ଯତ। ଅନ୍ଯଂ ଵରଯ ଭଦ୍ରଂ ତେ ଵରଂ ତ୍ଵମମରୋପମ
ଭଗବାନ ତୁରନ୍ତ କହିଲେ, 'ମୁଁ ଏହା ଦେଉଛି। ଆଉ ଏକ ଇଚ୍ଛା ଚୟନ କର, ହେ ଅମର ସମାନ, ତୁମର ଭଲ ହେଉ।'
ଵର୍ଷାଣି ଦ୍ଵାଦଶାରଣ୍ଯେ ତ୍ରଯୋଦଶମୁପସ୍ଥିତମ୍। ତତ୍ରନୋ ନାଭିଜାନୀଯୁର୍ଵସତୋ ମନୁଜାଃ କ୍ଵଚିତ୍
ବନରେ ବାରହ ବର୍ଷ ବିତିଗଲା, ତେରହଟିଏ ବର୍ଷ ଆସିଛି—ଏହି ସମୟରେ ଆମେ ଯେଉଁଠି ବସିବୁ, କେହି ମାନବ ଆମକୁ ଚିହ୍ନିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଦଦାନୀତ୍ଯେଵ ଭଗଵାନୁତ୍ତରଂ ପ୍ରତ୍ଯପଦ୍ଯତ। ଭୂଯଶ୍ଚାଶ୍ଵାସଯାମାସ କୌନ୍ତେଯଂ ସତ୍ଯଵିକ୍ରମମ୍
ଭଗବାନ ତୁରନ୍ତ କହିଲେ, 'ମୁଁ ଏହା ଦେଉଛି,' ଏବଂ ପୁନି ସତ୍ୟବାନ ଏବଂ ପରାକ୍ରମୀ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱାସନ ଦେଲେ।
ଯଦ୍ଯପି ସ୍ଵେନ ରୂପେଣ ଚରିଷ୍ଯଥ ମହୀମିମାମ୍। ନ ଵୋ ଵିଜ୍ଞାସ୍ଯତେ କଶ୍ଚିତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଭାରତ
ହେ ଭାରତ, ତୁମେ ନିଜ ରୂପରେ ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଘୁରିବା ସତ୍ୱେ ମଧ୍ୟ, ତିନି ଲୋକରେ କେହି ତୁମକୁ ଚିହ୍ନିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଵର୍ଷଂତ୍ରଯୋଦଶମିଦଂ ମତ୍ପ୍ରସାଦାତ୍କୁରୂଦ୍ଵହାଃ। ଵିରାଟନଗରେ ଗୂଢା ଅଵିଜ୍ଞାତାଶ୍ଚରିଷ୍ଯଥ
ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୋର କୃପାରେ ଏହି ତେରହଟିଏ ବର୍ଷ ତୁମେ ବିରାଟ ନଗରରେ ଗୁପ୍ତ ଭାବରେ ଅଜଣା ହୋଇ ରହିବ।
ଯଦ୍ଵଃ ସଂକଲ୍ପିତଂ ରୂପଂ ମନସା ଯସ୍ ଯାଦୃଶମ୍। ତାଦୃଶଂ ତାଦୃଶଂ ସର୍ଵେ ଛନ୍ଦତୋ ଧାରଯିଷ୍ଯଥ
ତୁମେ ମନରେ ଯେଉଁ ରୂପ ଇଚ୍ଛା କରିବ, ସେଇ ରୂପକୁ ଇଚ୍ଛାମତେ ଧାରଣ କରିପାରିବ।
ଅରଣୀସହିତଂ ଭାଣ୍ଡଂ ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ ପ୍ରଯଚ୍ଛତ। ଜିଜ୍ଞାସାର୍ଥଂ ମଯା ହ୍ଯେତଦାହୃତଂମୃଗରୂପିଣା
ଅରଣୀ ଓ ଭାଣ୍ଡ ସହିତ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଫେରାଇଦିଅ; ଏହା ମୁଁ ମୃଗ ରୂପେ ତୁମ ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ନେଇଯାଇଥିଲି।
ପ୍ରଵୃଣୀଷ୍ଵାପରଂ ସୌମ୍ଯ ଵରମିଷ୍ଟଂ ଦଦାନି ତେ। ନ ତୃପ୍ଯାମି ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଯଚ୍ଛନ୍ଵୈ ଵରାଂସ୍ତଥା
ହେ ସାନ୍ତ ମନ, ଆଉ ଏକ ଇଚ୍ଛା ଚୟନ କର; ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହା ଦେଉଛି। ହେ ମଣିଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ଏପରି ଦାନ ଦେଇ ମୋର ମନ ତୃପ୍ତି ହେଉନାହିଁ।
ତୃତୀଯଂ ଗୃହ୍ଯତାଂ ପୁତ୍ର ଵରମପ୍ରତିମଂ ମହତ୍। ତ୍ଵଂ ହି ମତ୍ପ୍ରଭଵୋ ରାଜନ୍ଵିଦୁରଶ୍ଚମମାଂଶଜଃ
ମୋ ପୁଅ, ତୃତୀୟ ଏକ ଅତୁଳନୀୟ ଏବଂ ବଡ଼ ଦାନ ଗ୍ରହଣ କର; କାରଣ ରାଜା, ତୁମେ ମୋର ଅଂଶରୁ ଜନ୍ମିଛ, ଏବଂ ବିଦୁର ମଧ୍ୟ ମୋର ଅଂଶରୁ ଜନ୍ମିଛନ୍ତି।
ଦେଵଦେଵୋ ମଯା ଦୃଷ୍ଟୋ ଭଵାନ୍ସାକ୍ଷାତ୍ସନାତନଃ। ଯଂ ଦଦାସି ଵରଂ ତୁଷ୍ଟସ୍ତଂ ଗ୍ରହୀଷ୍ଯାମ୍ଯହଂ ପିତଃ
ହେ ନିତ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କର ଦେବତା, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ସାକ୍ଷାତ୍ ଦେଖିଛି। ଆପଣ ଯେଉଁ ଦାନ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଦେଉଛନ୍ତି, ମୁଁ ସେହି ଦାନ ଗ୍ରହଣ କରିବି, ହେ ପିତା।
ଜଯେଯଂ ଲୋଭମୋହୌ ଚ କ୍ରୋଧଂ ଚାହଂ ସଦା ଵିଭୋ। ଦାନେ ତପସି ସତ୍ଯେ ଚ ମନୋ ମେ ସତତଂ ଵେତ୍
ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୁଁ ସଦା ଲୋଭ, ମୋହ ଓ କ୍ରୋଧକୁ ଜୟ କରିପାରିବି; ଏବଂ ମୋର ମନ ସଦା ଦାନ, ତପସ୍ୟା ଓ ସତ୍ୟରେ ଅଟୁଟ ରହୁ।
ରଉପପନ୍ନୋ ଗୁଣୈରେତୈଃ ସ୍ଵଭାଵେନାସି ପାଣ୍ଡଵ। ଭଵାନ୍ଧର୍ମଃ ପୁନଶ୍ଚୈଵ ଯଥୋକ୍ତଂ ତେ ଭଵିଷ୍ଯତି
ହେ ପାଣ୍ଡବ, ତୁମେ ଏହି ଗୁଣଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ୱଭାବତଃ ଧାରଣ କରିଛ; ତୁମେ ନିଜେ ଧର୍ମ ରୂପ। ତୁମେ ଯେଉଁପରି ଚାହିଲ, ସେପରି ହେବ।
ଇତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵାନ୍ତଽର୍ଦଧେ ଧର୍ମୋ ଭଗବାଁଲ୍ଲୋକଭାଵନଃ। ସମେତାଃ ପାଣ୍ଡଵାଶ୍ଚୈଵ ସୁଖସୁପ୍ତା ମନସ୍ଵିନଃ
ଏପରି କହି, ଲୋକଙ୍କ ଉପକାରୀ ଧର୍ମ ଭଗବାନ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ; ପାଣ୍ଡବମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଶାନ୍ତିରେ ଶୋଇଲେ।
ଉପେତ୍ଯଚାଶ୍ରମଂ ଵୀରାଃ ସର୍ଵ ଏଵ ଗତକ୍ଲମାଃ। ଆରଣେଯଂ ଦଦୁସ୍ତସ୍ମୈ ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ ତପସ୍ଵିନେ
ପରେ ସେ ସମସ୍ତ ବୀରମାନେ କ୍ଲାନ୍ତି ହରାଇ ଆଶ୍ରମକୁ ଫେରିଲେ ଏବଂ ସେ ତପସ୍ବୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଅରଣୀ ଦେଲେ।
ଇଦଂ ସମୁତ୍ଥାନସମାଗତଂ ମହ- ତ୍ପିତୁଶ୍ଚପୁତ୍ରସ୍ଯ ଚ କୀର୍ତିଵର୍ଧନମ୍। ପଠନ୍ନରଃ ରସ୍ଯାଦ୍ଵିଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯୋ ଵଶୀ ସପୁତ୍ରପୌତ୍ରଃ ଶତପର୍ଷଭାଗ୍ଭଵେତ୍
ଏହି ମହାନ ପିତାପୁତ୍ରଙ୍କର ଉତ୍ଥାନ ଓ ସମ୍ମିଳନ ଗାଥା ଯିଏ ପଢ଼େ, ସେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ କରି ଏବଂ ଆତ୍ମସଂଯମୀ ହୋଇ, ପୁଅ ଓ ପଉତିନ୍ଦିଆ ସହିତ ଶତବର୍ଷ ଆୟୁ ଉପଭୋଗ କରିପାରିବ।
ନ ଚାପ୍ଯଧର୍ମେ ନ ସୁହୃଦ୍ଵିଭେଦନେ ପରସ୍ଵହାରେ ପରଦାରମର୍ଶନେ। କଦର୍ଯଭାଵେ ନ ରମେନେମନଃ ସଦା ନୃଣାଂ ସଦାଖ୍ଯାନମିଦଂ ଵିଜାନତାମ୍
ଏହି ପବିତ୍ର କଥା ଯିଏ ଜାଣିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ମନ କେବେ ଅଧର୍ମ, ବନ୍ଧୁ ଭଙ୍ଗ, ପର ଧନ ଗ୍ରହଣ, ପର ସ୍ତ୍ରୀ ଉପରେ ଆସକ୍ତି କିମ୍ବା କଞ୍ଜୁସିପନିରେ ଆନନ୍ଦ ମାନିବ ନାହିଁ।
ନାରାଯଣଂ ନମସ୍କୃତ୍ଯ ନରଂ ଚୈଵ ନରୋତ୍ତମମ୍। ଦେଵୀଂ ସରସ୍ଵତୀଂ ଵ୍ଯାସଂ ତତୋ ଜଯମୁଦୀରଯେତ୍
ନାରାୟଣଙ୍କୁ, ମହାନ ମନୁଷ୍ୟ ନରଙ୍କୁ, ଦେବୀ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କୁ ଏବଂ ବ୍ୟାସଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ପରେ ବିଜୟ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା ଉଚିତ।
ପତିଵ୍ରତା ମହାଭାଗା ସତତଂ ସୁଖଭାଗିନୀ । ଦ୍ରୌପଦୀ ସା କଥଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ନଜ୍ଞାତା ଦୁଃଖିତାଽଵସତ୍
ଏ ଦ୍ୱିଜ, ସଦା ପତିବ୍ରତା, ଭାଗ୍ୟଶାଳି ଏବଂ ସୁଖରେ ଥିବା ଦ୍ରୌପଦୀ କିପରି ଅଜଣା ଅବସ୍ଥାରେ ଦୁଃଖରେ ରହିଲେ?