ଯଦ୍ଯେଵୈଷ୍ଯତି ସାଯାହ୍ନେ ଯଦି ପ୍ରାତରଥୋ ନିଶି। ଯଦ୍ଯର୍ଧରାତ୍ରେ ଭଗଵାନ୍ନ ମେ କୋପଂ କରିଷ୍ଯତି
ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସାଞ୍ଜ, ସକାଳ, ରାତି କିମ୍ବା ମଧ୍ୟରାତିରେ ଆସୁନ୍, ମୋ ରୁଷା ହେବାକୁ କୌଣସି କାରଣ ନଥାଏ।
ଲାଭୋ ମମୈଷ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଯଦ୍ଵୈପୂଜଯିତୁଂ ଦ୍ଵିଜାନ୍। ଆଦେଶେ ତଵ ତିଷ୍ଠନ୍ତୀ ହିତଂ କୁର୍ଯାଂ ନରୋତ୍ତମ
ହେ ରାଜା, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ମୋ ପାଇଁ ଲାଭ; ତୁମ ଆଜ୍ଞାରେ ରହି, ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଭଲ କାମ କରିବି, ହେ ମହାନ ନର।
ଵିସ୍ରବ୍ଧୋ ଭଵରାଜେନ୍ଦ୍ର ନ ଵ୍ଯଲୀକଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମଃ। ଵସନ୍ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯତି ତେ ଗେହେ ସତ୍ଯମେତଦ୍ବ୍ରଵୀମି ତେ
ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ହୁଅ, ହେ ରାଜା; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ କେବେ ମନ୍ଦ କାମ କରିବେନି; ସେ ତୁମ ଘରେ ରହି ଯଥାଯଥ ମିଳିବେ—ଏହି କଥା ମୁଁ ସତ୍ୟ କହୁଛି।
ଯତ୍ପ୍ରିଯଂ ଚ ଦ୍ଵିଜସ୍ଯାସ୍ଯ ହିତଂ ଚୈଵ ତଵାନଘ। ଯତିଷ୍ଯାମି ତଥା ରାଜନ୍ଵ୍ଯେତୁ ତେ ମାନସୋ ଜ୍ଵରଃ
ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଯାହା ଭଲ ଲାଗେ ଏବଂ ତୁମ ପାଇଁ ଯାହା ଉପକାରୀ, ମୁଁ ସେହିପରି କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବି; ତୁମ ମନର ଚିନ୍ତା ଦୂର ହେଉ, ହେ ରାଜା।
ବ୍ରାହ୍ମଣା ହି ମହାଭାଗାଃ ପୂଜିତାଃ ପୃଥିଵୀପତେ। ତାରଣାଯ ସମର୍ଥାଃ ସ୍ଯୁର୍ଵିପରୀତେ ଵଧାଯ ଚ
ହେ ପୃଥିବୀପତି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯଦି ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି, ସେମାନେ ଉଦ୍ଧାର କରିପାରନ୍ତି; ଯଦି ଅବମାନିତ ହୁଅନ୍ତି, ସେମାନେ ନଶ୍ଟ କରିପାରନ୍ତି।
ରସାଽହମେତଦ୍ଵିଜାନନ୍ତୀ ତୋଷଯିଷ୍ଯେ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମମ୍। ନ ମତ୍କୃତେଵ୍ଯଥାଂ ରାଜନ୍ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯସି ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମାତ୍
ମୁଁ ଏହି କଥା ଜାଣି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବି; ମୋ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ କେବେ ମଧ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଷ୍ଟ ଭୋଗିବେନି, ହେ ରାଜା।
ଅପରାଧେଽପି ରାଜେନ୍ଦ୍ର ରାଜ୍ଞାମଶ୍ରେଯସେ ଦ୍ଵିଜାଃ। ଭଵନ୍ତି ଚ୍ଯଵନୋ ଯଦ୍ଵତ୍ସୁକନ୍ଯାଯାଃ କୃତେ ପୁରା
ଅପରାଧ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଅମଙ୍ଗଳ ଆଣନ୍ତି, ପୂର୍ବେ ଯେପରି ସୁକନ୍ୟା ପାଇଁ ଚ୍ୟବନ ଏହିପରି କରିଥିଲେ।
ନିଯମେନ ପରେଣାହମୁପସ୍ଥାସ୍ଯେ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମମ୍। ଯଥା ତ୍ଵଯା ନରେନ୍ଦ୍ରେଦଂ ଭାପିତଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ପ୍ରତି
ମୁଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନିୟମରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସେବା କରିବି, ଯେପରି ତୁମେ ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ସମ୍ପର୍କରେ ଇଚ୍ଛା କରିଛ, ହେ ରାଜା।
ଏଵଂ ବ୍ରୁଵନ୍ତୀଂ ବହୁଶଃ ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ସମର୍ଥ୍ଯ ଚ। ଇତିଚେତି ଚ କ୍ରତଵ୍ଯଂ ରାଜା ସର୍ଵମଥାଦିଶତ୍
ସେ ଏଭଳି କହିଥିବାବେଳେ, ରାଜା ତାଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ସମ୍ମତି ଦେଲେ ଏବଂ ସେ କହିଥିବା ସବୁ କଥା କରିବାକୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ।
ଏଵମେତତ୍ତ୍ଵଯା ଭଦ୍ରେ କର୍ତଵ୍ଯମଵିଶଙ୍କଯା। ମଦ୍ଧିତାର୍ଥଂ ତଥାଽଽତ୍ମାର୍ଥଂକୁଲାର୍ଥଂ ଚାପ୍ଯନିନ୍ଦିତେ
ଏଭଳି, ହେ ଭଦ୍ରେ, ତୁମେ ନିର୍ଭୟ ଭାବେ ଏହି କାମ କରିବା ଉଚିତ—ମୋର ଉପକାର ପାଇଁ, ତୁମ ନିଜର ଉପକାର ପାଇଁ, ଏବଂ ସମସ୍ତ କୁଳର ଭଲ ପାଇଁ, ହେ ନିର୍ମଳା।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ତାଂ କନ୍ଯାଂ କୁନ୍ତିଭୋଜୋ ମହାଯଶାଃ। ପୃଥାଂ ପରିଦଦୌ ତସ୍ମୈ ଦ୍ଵିଜାଯ ଦ୍ଵିଜଵତ୍ସଲଃ
ଏଭଳି କହି, ପ୍ରସିଦ୍ଧ କୁନ୍ତିଭୋଜ, ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରତି ସଦା ଆସକ୍ତ, ସେ ତାଙ୍କର କନ୍ୟା ପୃଥାକୁ ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଲେ।
ଇଯଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍ମମ ସୁତା ବାଲା ସୁଖଵିଵର୍ଧିତା। ଅପରାଧ୍ଯେତ ଯତ୍କିଂଚିନ୍ନ କାର୍ଯଂ ହୃଦି ତତ୍ତ୍ଵଯା
ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଏହା ମୋର କନ୍ୟା, ଏଠି ଛୋଟ ଓ ସୁଖରେ ବଢ଼ିଛି। ସେ କିଛି ଭୁଲ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଦୟାକରି ତାହାକୁ ମନରେ ରଖିବେ ନାହିଁ।
ଦ୍ଵିଜାତଯୋ ମହାଭାଗା ଵୃଦ୍ଧବାଲତପସ୍ଵିଷୁ। ଭଵନ୍ତ୍ଯକ୍ରୋଧନାଃ ପ୍ରାଯୋ ହ୍ଯପରାଦ୍ଧେଷୁ ନିତ୍ଯଦା
ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ବୟସ୍କ, ଛୋଟ ଓ ତପସ୍ବୀମାନେ ମଧ୍ୟ, ଆପଣମାନେ ସାଧାରଣତଃ ଭୁଲ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ କ୍ଷମା କରନ୍ତି।
ସୁମହତ୍ଯପରାଧେଽପି କ୍ଷାନ୍ତିଃ କାର୍ଯା ଦ୍ଵିଜାତିଭିଃ। ଯଥାଶକ୍ତି ଯଥୋତ୍ସାହଂ ପୂଜା ଗ୍ରାହ୍ଯା ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ
ବଡ଼ ଅପରାଧ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କ୍ଷମା କରିବା ଉଚିତ। ଯେତେପରି ସମ୍ଭବ, ଚେଷ୍ଟା କରି ସମ୍ମାନ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ତଥେତି ବ୍ରାହ୍ମଣେନୋକ୍ତେ ସ ରାଜା ପ୍ରୀତମାନସଃ। ହଂସଚନ୍ଦ୍ରାଂଶୁସଂକାଶଂ ଗୃହମସ୍ମୈ ନ୍ଯଵେଦଯତ୍
ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ, 'ଏହିପରି ହେଉ', ତେବେ ରାଜା ଖୁସି ହୋଇ, ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ହଂସ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଘର ତାଙ୍କୁ ଦେଲେ।
ତତ୍ରାଗ୍ନିଶରଣେ କ୍ଲୃପ୍ତମାସନଂ ତସ୍ଯ ଭାନୁମତ୍। ଆହାରାଦି ଚ ସର୍ଵଂ ତତ୍ତଥୈଵ ପ୍ରତ୍ଯଵେଦଯତ୍
ସେଠାରେ ଅଗ୍ନି ନିକଟରେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆସନ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଗଲା, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଖାଦ୍ୟ ଓ ଆବଶ୍ୟକ ଜିନିଷ ଠିକ୍ ଭାବରେ ଦିଆଗଲା।
ନିକ୍ଷିପ୍ଯ ରାଜପୁତ୍ରୀ ତୁ ତନ୍ଦ୍ରୀଂ ମାନଂ ତଥୈଵ ଚ। ଆତସ୍ଥେ ପରମଂ ଯତ୍ନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯାଭିରାଧନେ
ରାଜକୁମାରୀ ତାଙ୍କର ଅଳସତା ଓ ଗର୍ବକୁ ଛାଡ଼ି, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିବାରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।
ତତ୍ରସା ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଗତ୍ଵା ପୃଥା ଶୌଚପରା ସତୀ। ଵିଧିଵତ୍ପରିଚାରାର୍ହଂ ଦେଵଵତ୍ପର୍ଯତୋଷଯତ୍
ସେଠାରେ, ପୃଥା ଶୁଚିତାରେ ନିଷ୍ଠା ରଖି, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଭାବେ ସେବା କଲେ, ଦେବତା ପରି ସମ୍ମାନ କଲେ।
ସା ତୁ କନ୍ଯା ମହାରାଜ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ସଂଶିତଵ୍ରତମ୍। ତୋଷଯାମାସ ଶୁଦ୍ଧେନ ମନସା ସଂଶିତଵ୍ରତା
ହେ ରାଜା, ସେ କନ୍ୟା ନିଜ ପ୍ରତିଜ୍ଞାରେ ଅଟୁଟ ଥିଲେ, ଏବଂ ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯିଏ ନିଜ ନିୟମରେ ଅଟୁଟ, ତାଙ୍କୁ ପବିତ୍ର ମନେ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ।
ପ୍ରାତରେଷ୍ଯାମ୍ଯଥେତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା କଦାଚିଦ୍ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମଃ। ତତ ଆଯାତି ରାଜେନ୍ଦ୍ର ସାଯଂ ରାତ୍ରାଵଥୋ ପୁନଃ
କେତେବେଳେ, 'ମୁଁ ସକାଳେ ଯିବି' ବୋଲି କହି, ସେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସାନ୍ଧ୍ୟା, ରାତି ଓ ପୁଣି ପୁଣି ଆସୁଥିଲେ, ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର।
ତଂ ଚ ସର୍ଵାସୁ ଵେଲାସୁ ଭକ୍ଷ୍ଯଭୋଜ୍ଯପ୍ରତିଶ୍ରଯୈଃ। ପୂଜଯାମାସ ସା କନ୍ଯା ଵର୍ଧମାନୈସ୍ତୁ ସର୍ଵଦା
ସେ କନ୍ୟା ସମସ୍ତ ସମୟରେ ତାଙ୍କୁ ଦିନକୁ ଦିନ ଆଧିକ୍ୟ ହେଉଥିବା ଖାଦ୍ୟ, ଭୋଜ୍ୟ ଓ ଆଶ୍ରୟ ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ଅନ୍ନାଦିସମୁଦାଚାରଃ ଶଯ୍ଯାସନକୃତସ୍ତଥା। ଦିଵସେଦିଵସେ ତସ୍ଯ ଵର୍ଧତେ ନ ତୁ ହୀଯତେ
ଖାଦ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବ୍ୟବହାର, ଶୋଇବା ଓ ବସିବା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଦିନକୁ ଦିନ ବଢ଼ୁଥିଲା, କେବେ କମିଥିଲା ନାହିଁ।
ନିର୍ଭର୍ତ୍ସନାପଵାଦୈଶ୍ଚ ତଥୈଵାପ୍ରିଯଯା ଗିରା। ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ପୃଥା ରାଜନ୍ନ ଚକାରାପ୍ରିଯଂ ତଦା
ହେ ରାଜା, ପୃଥା କେବେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା, ଅପବାଦ କିମ୍ବା କଠୋର କଥା ଦ୍ୱାରା ଅପ୍ରସନ୍ନ କରିନଥିଲେ।
ସ୍ଵପ୍ନକାଲେ ପୁନଶ୍ଚୈତି ନ ଚୈତି ବହୁଶୋ ଦ୍ଵିଜଃ। ସୁଦୁର୍ଲଭମପି ହ୍ଯନ୍ନଂ ଦୀଯତାମିତି ସୋଽବ୍ରଵୀତ୍
କେବେ କେବେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସେ ଘୁମରେ ଥିବାବେଳେ ଆସୁଥିଲେ, କେବେ କେବେ ଆସୁନଥିଲେ; ତଥାପି ସେ କହୁଥିଲେ, 'ଯେଉଁ ଖାଦ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ, ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ଦେବା ଉଚିତ।'
କୃତମେଵ ଚ ତତ୍ସର୍ଵଂ ଯଥା ତସ୍ମୈ ନ୍ଯଵେଦଯତ୍। ଶିଷ୍ଯଵତ୍ପୁତ୍ରଵଚ୍ଚୈଵ ସ୍ଵସୃଵଚ୍ଚ ସୁସଂଯତା
ସେ ସମସ୍ତ କାମ ଠିକ୍ ଭାବେ କରି, ଯେପରି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଚାହାଁଥିଲେ, ସେଠାରେ ତାଙ୍କୁ ଜଣାଇଥିଲେ; ଶିକ୍ଷକ, ପୁଅ କିମ୍ବା ଭଉଣୀ ପରି ଶିଷ୍ଠ ଭାବେ।
ଯଥୋପଜୋଷଂ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଦ୍ଵିଜାତିପ୍ରଵରସ୍ଯ ସା। ପ୍ରୀତିମୁତ୍ପାଦଯାମାସ କନ୍ଯାରତ୍ନମନିନ୍ଦିତା
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଦୋଷରହିତ ସେ କନ୍ୟାମଣି, ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ଯେତେପରି ପ୍ରସନ୍ନ କରିପାରିବେ, ସେପରି ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ।
ତସ୍ଯାସ୍ତୁ ଶୀଲଵୃତ୍ତେନ ତୁତୋପ ଦ୍ଵିଜସତ୍ତମଃ। ଅଵଧାନେନ ଭୂଯୋଽସ୍ଯାଃ ପରଂ ଯତ୍ନମଥାକରୋତ୍
ତାଙ୍କର ଚରିତ୍ର ଓ ବ୍ୟବହାର ଦେଖି ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅନ୍ତଃକରଣରେ ଅସ୍ୱସ୍ଥ ହେଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଆଉ ଅଧିକ ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।
ତାଂ ପ୍ରଭାତେ ଚ ସାଯଂ ଚ ପିତା ପପ୍ରଚ୍ଛ ଭାରତ। ଅପିତୁଷ୍ଯତିତେ ପୁତ୍ରି ବ୍ରାହ୍ମଣଃ ପରିଚର୍ଯଯା
ସକାଳ ଓ ସାନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ, ତାଙ୍କ ପିତା ପ୍ରତିଦିନ ପଚାରୁଥିଲେ, 'ପୁଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ତୁମ ସେବାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ କି?'
ତଂ ସା ପରମମିତ୍ଯେଵପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ଯଶସ୍ଵିନୀ। ତତଃ ପ୍ରୀତିମଵାପାଗ୍ର୍ଯାଂ କୁନ୍ତିଭୋଜୋ ମହାମନାଃ
ସେ ଯଶସ୍ୱିନୀ ନାରୀ, ତାଙ୍କୁ 'ଏହିପରି ହେଉ' ବୋଲି ଉତ୍ତର ଦେଲେ। ତାପରେ ମହାମନା କୁନ୍ତିଭୋଜ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦ ପାଇଲେ।
ତତଃ ସଂଵତ୍ସରେ ପୂର୍ଣେ ଯଦାଽସୌ ଜପତାଂଵରଃ। ନାପଶ୍ଯଦ୍ଦୁଷ୍କୃତଂକିଂଚିତ୍ପୃଥାଯାଃ ସୌହୃଦେ ରତଃ
ଏହିପରି ଏକ ବର୍ଷ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରେ, ଜପରେ ପ୍ରବୀଣ ଓ ପୃଥାଙ୍କ ସହ ବନ୍ଧୁତ୍ୱରେ ଲଗ୍ନ ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ତାଙ୍କ ଚରିତ୍ରରେ କୌଣସି ଦୋଷ ଦେଖିଲେ ନାହିଁ।