ତସ୍ମୈ ପ୍ରଯାଚମାନାଯ ନ ଦେଯେ କୁଣ୍ଡଲେ ତ୍ଵଯା। ଅନୁନେଯଃ ପରଂ ଶକ୍ତ୍ଯା ଶ୍ରେଯ ଏତଦ୍ଧି ତେ ପରମ୍
ସେ ଯଦି ମାଗିବେ, ତୁମେ କୁଣ୍ଡଳ ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ଦେଇ ତାଙ୍କୁ ଅନୁନୟ କର, ଏହିଠାରେ ତୁମ ପାଇଁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ମଙ୍ଗଳ ଅଛି।
କୁଣ୍ଡଲାର୍ଥେଽବ୍ରୁଵଂସ୍ତାତ କାରଣୈର୍ବହୁଭିସ୍ତ୍ଵଯା। ଅନ୍ଯୈର୍ବହୁଵିଧୈର୍ଵିତ୍ତୈଃ ସନ୍ନିଵାର୍ଯଃ ପୁନଃପୁନଃ
ପୁଅ, ସେ କୁଣ୍ଡଳ ପାଇଁ ଯଦି କହିଥାଏ, ତୁମେ ବହୁତ କାରଣ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଧନସମ୍ପତ୍ତି ଦେଇ ପୁନିପୁନି ତାଙ୍କୁ ମନା କର।
ରତ୍ନୈଃ ସ୍ତ୍ରୀଭିସ୍ତଥା ଗୋଭିର୍ଧନୈର୍ବହୁଵିଧୈରପି। ନିଦର୍ଶନୈଶ୍ଚ ବହୁଭିଃ କୁଣ୍ଡଲେପ୍ସୁଃ ପୁରଂଦରଃ
କୁଣ୍ଡଳ ପାଇବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ପୁରନ୍ଦର ଅନେକ ରତ୍ନ, ଜନନୀମାନେ, ଗାଁ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଧନ ଦେଲେ, ଏବଂ ଅନେକ ପ୍ରଦର୍ଶନ ଦେଖାଇଲେ।
ଯଦି ଦାସ୍ଯସି କର୍ଣ ତ୍ଵଂ ସହଜେ କୁଣ୍ଡଲେ ଶୁଭେ। ଆଯୁଷଃ ପ୍ରକ୍ଷଯଂ ଗତ୍ଵା ମୃତ୍ଯୋର୍ଵଶମୁପୈଷ୍ଯସି
ଯଦି ତୁମେ ତୁମର ଜନ୍ମସିଦ୍ଧ ଶୁଭ କୁଣ୍ଡଳ ଦେବା, କର୍ଣ୍ଣ, ତେବେ ତୁମର ଆୟୁ ହ୍ରାସ ହେବା ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁର ଅଧୀନ ହେବା।
କଵଚେନ ସମାଯୁକ୍ତଃ କୁଣ୍ଡଲାଭ୍ଯାଂ ଚ ମାନଦ। ଅଵଧ୍ଯସ୍ତ୍ଵଂ ରଣେଽରୀଣାମିତି ଵିଦ୍ଧି ଵଚୋ ମମ
କବଚ ଓ କୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଥିବା ତୁମେ, ମାନଦା, ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅଜୟ ଅଟୁଟ ଅଛ। ଏହି ମୋ ଉପଦେଶ ଜାଣ।
ଅମୃତାଦୁତ୍ଥିତଂ ହ୍ଯେତଦୁଭଯଂ ରତ୍ନସଂମିତମ୍। ତସ୍ମାଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯଂ ତ୍ଵଯା କର୍ଣ ଜୀଵିତଂ ଚେତ୍ପ୍ରିଯଂ ତଵ
ଏହି ଦୁଇଟି ଅମୃତରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଏବଂ ରତ୍ନ ସମାନ। ତେଣୁ, କର୍ଣ୍ଣ, ଯଦି ତୁମେ ଜୀବନକୁ ପ୍ରିୟ ମନେ କର, ଏଗୁଡିକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖ।
କୋ ମାମେଵଂ ଭଵାନ୍ପ୍ରାହ ଦର୍ଶଯନ୍ସୌହୃଦଂ ପରମ୍। କାମଯା ଭଗଵନ୍ବ୍ରୂହି କୋ ଭଵାନ୍ଦ୍ଵିଜଵେଷଧୃକ୍
କିଏ ତୁମେ, ଏପରି ଉତ୍ତମ ସଂଗତି ଦେଖାଇଛ? ମୋତେ କହ, ପ୍ରଭୁ, କିଏ ତୁମେ, ଦ୍ୱିଜ ଭେଷ ଧରିଛ?
ଅହଂ ତାତ ସହସ୍ରାଂଶୁଃ ସୌହୃଦାତ୍ତ୍ଵାଂ ନିଦର୍ଶଯେ। କୁରୁଷ୍ଵୈତଦ୍ଵଯୋ ମେ ତ୍ଵମେତଚ୍ଛ୍ରେଯଃ ପରଂ ହି ତେ
ମୁଁ ସହସ୍ର କିରଣ ଧାରୀ, ପୁତ୍ର, ମୋ ସଂଗତିରୁ ତୁମେ ପାଇଁ ନିଜେକୁ ଦେଖାଉଛି। ଏହି କାମଟି କର, ଏହା ତୁମର ସର୍ବୋତ୍ତମ ଭଲ।
ଶ୍ରେଯ ଏଵ ମମାତ୍ଯନ୍ତଂ ଯସ୍ଯ ମେ ଗୋପତିଃ ପ୍ରଭୁଃ। ପ୍ରଵକ୍ତାଽଦ୍ଯ ହିତାନ୍ଵେଷୀ ଶୃଣୁ ଚେଦଂ ଵଚୋ ମମ
ମୋର ସର୍ବାଧିକ ଭଲ ହେଉଛି ଯେ, ଗୋପତି ପ୍ରଭୁ ମୋ ମାଲିକ। ଆଜି ସେ ମୋ ଭଲ ପାଇଁ କଥା କହୁଛନ୍ତି। ଏହି ମୋ କଥା ଶୁଣ।
ପ୍ରସାଦଯେ ତ୍ଵାଂ ଵରଦଂ ପ୍ରଣଯାଚ୍ଚ ବ୍ରଵୀମ୍ଯହମ୍। ନ ନିଵାର୍ଯୋ ଵ୍ରତାଦସ୍ମାଦହଂ ଯଦ୍ଯସ୍ମି ତେ ପ୍ରିଯଃ
ମୁଁ ତୁମକୁ ଅନୁରୋଧ କରୁଛି, ଦାନଦାତା, ଏବଂ ପ୍ରେମରୁ କହୁଛି। ଏହି ବ୍ରତରୁ ମୁଁ ଅଟୁଟ ରହିବି, ଯଦି ତୁମେ ମୋ ପ୍ରିୟ ହେବା।
ଵ୍ରତଂ ଵୈ ମମ ଲୋକୋଽଯଂ ଵେତ୍ତି କୃତ୍ସ୍ନଂ ଵିଭାଵସୋ। ଯଥାଽହଂ ଦ୍ଵିଜମୁଖ୍ଯେଭ୍ଯୋ ଦଦ୍ଯାଂ ପ୍ରାଣାନପିଧ୍ରୁଵମ୍
ଏହି ବ୍ରତକୁ ସମସ୍ତ ଜଗତ ଜାଣେ, ଅଗ୍ନି। ଯେପରି ମୁଁ ଦ୍ୱିଜମୁଖ୍ୟମାନଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପ୍ରାଣ ଦେଇପାରିବି।
ଯଦ୍ଯାଗଚ୍ଛତି ମାଂ ଶକ୍ରୋ ବ୍ରାହ୍ମଣଚ୍ଛଦ୍ମନା ଵୃତଃ। ହିତାର୍ଥଂ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରାଣାଂ ଖେଚରୋତ୍ତମ ଭିକ୍ଷିତୁମ୍
ଯଦି ଶକ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭେଷ ଧରି, ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନଙ୍କର ଭଲ ପାଇଁ, ଆକାଶର ଉତ୍ତମ ଚର, ମୋଠାରେ ଭିକ୍ଷା ମାଗିବାକୁ ଆସିବେ,
ଦାସ୍ଯାମି ଵିବୁଧଶ୍ରେଷ୍ଠ କୁଣ୍ଡଲେ ଵର୍ମ ଚୋତ୍ତମମ୍। ନ ମେ କୀର୍ତିଃ ପ୍ରଣଶ୍ଯେତ ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତା
ମୁଁ ଦେବମାନଙ୍କର ଉତ୍ତମ, କୁଣ୍ଡଳ ଓ ଉତ୍ତମ କବଚ ଦେଇଦେବି। ମୋ ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କୀର୍ତି କେବେ ନଷ୍ଟ ହେବନି।
ମଦ୍ଵିଧସ୍ଯାଯଶସ୍ଯଂ ହି ନ ଯୁକ୍ତଂ ପ୍ରାଣରକ୍ଷଣମ୍। ଯୁକ୍ତଂ ହି ଯଶସା ଯୁକ୍ତଂ ମରଣଂ ଲୋକସଂମତମ୍
ମୋ ପରି ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଅପମାନରେ ଜୀବନକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଅନୁଚିତ। ସମ୍ମାନରେ ମୃତ୍ୟୁ ହେବା ଯଥାଯଥ, ଯେପରି ଜଗତ ମନେ କରେ।
ସୋହମିନ୍ଦ୍ରାଯ ଦାସ୍ଯାମି କୁଣ୍ଡଲେ ସହ ଵର୍ମଣା। ଯଦି ମାଂ ବଲଵୃତ୍ରଘ୍ନୋ ଭିକ୍ଷାର୍ଥମୁପଯାସ୍ଯତି
ଯଦି ବଳୀୟ ବୃତ୍ରଘ୍ନ ମୋଠାରେ ଭିକ୍ଷା ପାଇଁ ଆସିବେ, ମୁଁ ଇନ୍ଦ୍ରକୁ କୁଣ୍ଡଳ ଓ କବଚ ଦେଇଦେବି।
ହିତାର୍ଥଂ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରାଣାଂ କୁଣ୍ଡଲେ ମେ ପ୍ରଯାଚିତୁମ୍। ତନ୍ମେ କୀର୍ତିକରଂ ଲୋକେ ତସ୍ଯାକୀର୍ତିର୍ଭଵିଷ୍ଯତି
ଯଦି ସେ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ରମାନଙ୍କର ଭଲ ପାଇଁ ମୋ କୁଣ୍ଡଳ ମାଗିବେ, ଏହା ମୋତେ ଜଗତରେ କୀର୍ତି ଦେବ, ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ଅପକୀର୍ତି ହେବ।
ଵୃଣୋମି କୀର୍ତିଂ ଲୋକେ ହି ଜୀଵିତେନାପି ଭାନୁମନ୍। କୀର୍ତିମାନଶ୍ନୁତେ ସ୍ଵର୍ଗଂ ହୀନକୀର୍ତିସ୍ତୁ ନଶ୍ଯତି
ମୁଁ ଜୀବନଠାରୁ କୀର୍ତିକୁ ବେଶି ପସନ୍ଦ କରେ, ଭାନୁ। କୀର୍ତିବାନ୍ ସ୍ୱର୍ଗ ପାଇଥାଏ, ଅପକୀର୍ତିବାନ୍ ନଷ୍ଟ ହେଇଯାଏ।
କୀର୍ତିର୍ହି ପୁରୁଷଂ ଲୋକେ ସଂଜୀଵଯତି ମାତୃଵତ୍। ଅକୀର୍ତିର୍ଜୀଵିତଂ ହନ୍ତି ଜୀଵତୋପି ଶରୀରିଣଃ
କୀର୍ତି ଲୋକରେ ଜଣକୁ ମାଆ ପରି ଜୀବନ ଦେଇଥାଏ। ଅପକୀର୍ତି ଜୀବନକୁ ନଷ୍ଟ କରେ, ଶରୀର ଜୀବିତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ।
ଅଯଂପୁରାଣଃ ଶ୍ଲୋକୋ ହି ସ୍ଵଯଂ ଗୀତୋ ଵିଭାଵସୋ। ଧାତ୍ରା ଲୋକେଶ୍ଵର ଯଥା କୀର୍ତିରାଯୁର୍ନରସ୍ଯ ହ
ଏହି ପୁରାତନ ଶ୍ଲୋକ ଅଗ୍ନି ନିଜେ ଗାଇଥିଲେ, ଲୋକେଶ୍ୱର। କୀର୍ତି ଓ ଆୟୁ କିପରି ନରର ପାଇଁ ଅଟୁଟ।
ପୁରୁଷସ୍ଯ ପରେ ଲୋକେ କୀର୍ତିରେଵ ପରାଯଣମ୍। ଇହ ଲୋକେ ଵିଶୁଦ୍ଧା ଚ କୀର୍ତିରାଯୁର୍ଵିଵର୍ଧନୀ
ପରଲୋକରେ ନରର ପାଇଁ କୀର୍ତି ହିଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆଶ୍ରୟ। ଏହି ଲୋକରେ ଶୁଭ୍ର କୀର୍ତି ଆୟୁକୁ ବଢାଇଥାଏ।
ସୋହଂ ଶରୀରଜେ ଦତ୍ତ୍ଵା କୀର୍ତିଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯାମି ଶାଶ୍ଵତୀମ୍। ଦତ୍ତ୍ଵା ଚ ଵିଧିଵଦ୍ଦାନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯୋ ଯଥାଵିଧି
ମୁଁ ଏହି ଦେହକୁ ଦାନ କରି ସଦାର ମହିମା ପାଇବି; ଏବଂ ଯଥାବିଧି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଇ, ନିୟମ ଅନୁସାରେ କରିବି।
ହୁତ୍ଵା ଶରୀରଂ ରସଂଗ୍ରାମେ କୃତ୍ଵା କର୍ମ ସୁଦୁଷ୍କରମ୍। ଵିଜିତ୍ଯ ଚ ପରାନାଜୌ ଯଶଃ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯାମି କେଵଲମ୍
ମୁଁ ଶରର ଯୁଦ୍ଧରେ ଦେହକୁ ଅର୍ପଣ କରି, ଅତି କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ କାମ କରି, ଶତ୍ରୁମାନେଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜିତି, ଶୁଦ୍ଧ ମହିମା ଲାଭ କରିବି।
ଭୀତାନାମଭଯଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ସଂଗ୍ରାମେ ଜୀଵିତାର୍ଥିନାମ୍। ଵୃଦ୍ଧାନ୍ଵାଲାନ୍ଦ୍ଵିଜାତୀଂଶ୍ଚ ମୋକ୍ଷଯିତ୍ଵା ମହାଭଯାତ୍
ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୟଭୀତ ଓ ଜୀବନ ଚାହୁଁଥିବା ଲୋକମାନେଙ୍କୁ ନିର୍ଭୟତା ଦେଇ, ବୃଦ୍ଧ, ଶିଶୁ ଓ ଦ୍ୱିଜମାନେଙ୍କୁ ଭୟଙ୍କର ଆପଦରୁ ଉଦ୍ଧାର କରି,
ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯାମି ପରମଂ ଲୋକେ ଯଶଃ ସ୍ଵର୍ଗ୍ଯମନୁତ୍ତମମ୍। ଜୀଵିତେନାପି ମେ ରକ୍ଷ୍ଯା କୀର୍ତିସ୍ତଦ୍ଵିଦ୍ଵି ମେ ଵ୍ରତମ୍
ମୁଁ ଏହି ଜଗତରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ଅପୂର୍ବ ମହିମା ଲାଭ କରିବି, ଯାହା ସ୍ୱର୍ଗର ଯୋଗ୍ୟ; ମୋର ଜୀବନ ଦେଇ ମଧ୍ୟ ମହିମାକୁ ରକ୍ଷା କରିବି—ଏହି ମୋର ପ୍ରତିଜ୍ଞା।
ସୋ ହଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ମଘଵତେ ଭିକ୍ଷାମେତାମନୁତ୍ତମାମ୍। ବ୍ରାହ୍ମଣଚ୍ଛଦ୍ମିନେ ଦେଵ ଲୋକେ ଗନ୍ତା ପରାଂ ଗତିମ୍
ମୁଁ ମଘବନଙ୍କୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ରୂପେ ଆସିଥିବା ଦେବତାଙ୍କୁ, ଏହି ଉତ୍ତମ ଦାନ ଦେଇ, ଦେବଲୋକରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଦଶାକୁ ପହଞ୍ଚିବି।
ମାଽହିତଂ କର୍ଣ କାର୍ଷୀସ୍ତ୍ଵମାତ୍ମନଃ ସୁହୃଦାଂ ତଥା। ପୁତ୍ରାଣାମଥ ଭାର୍ଯାଣାମଥୋ ମାତୁରଥୋ ପିତୁଃ
କର୍ଣ୍ଣ, ତୁମେ ନିଜ ପ୍ରତି, ନିଜ ମିତ୍ର, ପୁଅ, ଜନାନୀ, ପିତା ଓ ଜନାନୀ, ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କ ପ୍ରତି କିଛି କ୍ଷତି କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଶରୀରସ୍ଯାଵିରୋଧେନ ପ୍ରାଣିନାଂ ପ୍ରାଣଭୃଦ୍ଵର। ଇଷ୍ଯତେ ଯଶସଃ ପ୍ରାପ୍ତିଃ କୀର୍ତିଶ୍ଚ ତ୍ରିଦିଵେ ସ୍ଥିରା
ଦେହକୁ କ୍ଷତି ନ ଦେଇ, ଜୀବନ୍ତ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ତିନି ଜଗତରେ ଦୀର୍ଘ ସ୍ଥାୟୀ ମହିମା ଓ କୀର୍ତି ପାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବା ଉଚିତ।
ଯସ୍ତ୍ଵଂ ପ୍ରାଣଵିରୋଧେନ କୀର୍ତିମିଚ୍ଛସି ଶାଶ୍ଵତୀମ୍। ସା ତେ ପ୍ରାଣାନ୍ସମାଦାଯ ଗମିଷ୍ଯତି ନ ସଂଶଯଃ
ଯଦି ତୁମେ ଜୀବନ ଦେଇ ସଦାର କୀର୍ତି ଚାହୁଁଛ, ତେବେ ସେ କୀର୍ତି ତୁମର ପ୍ରାଣ ସହିତ ଚାଲିଯିବ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଜୀଵତାଂ କୁରୁତେ କାର୍ଯଂ ପିତା ମାତା ସୁତାସ୍ତଥା। ଯେ ଚାନ୍ଯେ ବାନ୍ଧଵାଃ କେଚିଲ୍ଲୋକେଽସ୍ମିନ୍ପୁରୁଷର୍ଷଭ
ଜୀବନ୍ତ ଅବସ୍ଥାରେ, ପୁରୁଷ ଏହି ଜଗତରେ ପିତା, ମାତା, ପୁଅ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆତ୍ମୀୟମାନେଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପାଦନ କରେ, ମନୁଷ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ରାଜାନଶ୍ଚ ନରଵ୍ଯାଘ୍ର ପୌରୁଷେଣ ନିବୋଧ ତତ୍। କୀର୍ତିଶ୍ଚ ଜୀଵତଃ ସାଧ୍ଵୀ ପୁରୁଷସ୍ଯ ମହାଦ୍ଯୁତେ
ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟ, ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି କଥା ଜାଣ; ପୁରୁଷ ଜୀବନ୍ତ ଅବସ୍ଥାରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରତାପ ଦ୍ୱାରା ସତ୍ କୀର୍ତି ଲାଭ କରେ, ମହାପ୍ରଭାବଶାଳୀ।