ତେ ସ୍ଵପକ୍ଷକ୍ଷଯଂ ତଂ ତୁ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଦୁର୍ଯୋଧନସ୍ଯ ଵୈ। ଆହ୍ଵାନାଯ ତଦା ଚକ୍ରୁଃ କର୍ମ ଵୈତାନସଂଭଵମ୍
ଦୁର୍ଯୋଧନଙ୍କ ପକ୍ଷର ନାଶ ଜାଣି, ସେମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆଣିବା ପାଇଁ ବୈତାନ ରୀତି ଅନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ବୃହସ୍ପତ୍ଯୁଶନୋକ୍ତୈଶ୍ଚ ମନ୍ତ୍ରୈର୍ମନ୍ତ୍ରଵିଶାରଦାଃ। ଅଥର୍ଵଵେଦପ୍ରୋକ୍ତୈଶ୍ଚ ଯାଶ୍ଚୌପନିଷଦାଃ କ୍ରିଯାଃ। ମନ୍ତ୍ରଜପ୍ଯସମାଯୁକ୍ତାସ୍ତାସ୍ତଦା ସମଵର୍ତଯନ୍
ବୃହସ୍ପତି ଓ ଉଶନାଙ୍କ ଶିଖ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ମନ୍ତ୍ର ଓ ଅଥର୍ବବେଦ ଓ ଉପନିଷଦର କ୍ରିୟା ଜଣା, ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରି ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପାଦନ କଲେ।
ଜୁହ୍ଵତ୍ଯଗ୍ନୌ ହଵିଃ କ୍ଷୀରଂ ମନ୍ତ୍ରଵତ୍ସୁସମାହିତାଃ। ବ୍ରାହ୍ମଣା ଵେଦଵେଦାଙ୍ଗପାରଗାଃ ସୁଦୃଢଵ୍ରତାଃ
ବେଦ ଓ ବେଦାଙ୍ଗରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଦୃଢ଼ ବ୍ରତରେ ଅଟୁଟ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏକାଗ୍ର ମନରେ ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ଅଗ୍ନିକୁ ଦୁଧ ଆହୁତି ଦେଲେ।
ଅଧ୍ଵର୍ଯଵୋ ଦାନଵାନାଂ କର୍ମ ପ୍ରାଵର୍ତଯଂସ୍ତତଃ
ତାପରେ ଅଧ୍ୱର୍ୟୁ ପୁଜାରୀମାନେ ଦାନବମାନେଙ୍କ ପାଇଁ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
କର୍ମସିଦ୍ଧୌ ତଦା ତତ୍ର ଜୃମ୍ଭମାଣା ମହାଦ୍ଭୁତା। କୃତ୍ଯା ସମୁତ୍ଥିତା ରାଜନ୍କିଂ କରୋମୀତି ଚାବ୍ରଵୀତ୍
କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ସମୟରେ, ରାଜା, ଏଠାରେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଶକ୍ତି ଉଦ୍ଭବ ହେଲା, ଯିଏ ପ୍ରଶ୍ନ କଲା—'ମୁଁ କଣ କରିବି?'
ଆହୁର୍ଦୈତ୍ଯାଶ୍ଚ ତାଂ ତତ୍ର ସୁପ୍ରୀତେନାନ୍ତରାତ୍ମନା। ପ୍ରାଯୋପଵିଷ୍ଟଂ ରାଜାନଂ ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରମିହାନଯ
ସେଠି ଦୈତ୍ୟମାନେ ଅନ୍ତର ଆନନ୍ଦରେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ—'ଉପବାସ କରୁଥିବା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁଅ ରାଜାକୁ ଏଠାକୁ ଆଣ।'
ତଥେତି ଚ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତ୍ଯ ସା କୃତ୍ଯା ପ୍ରଯଯୌ ତଦା। ନିମେଷାଦଗମଚ୍ଚାପି ଯତ୍ର ରାଜା ସୁଯୋଧନଃ
‘ଏହିପରି ହେବ’ ବୋଲି ଦେଇ, ସେ କୃତ୍ୟା ଯାଉଥିବା ସମୟରେ ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ରାଜା ସୁଯୋଧନଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତି ସ୍ଥଳକୁ ପହଞ୍ଚିଗଲା।
ସମାଦାଯ ଚ ରାଜାନଂ ପ୍ରଵିଵେଶ ରସାତଲମ୍। ଦାନଵାନାଂ ମୁହୂର୍ତାଚ୍ଚ ପୁରତସ୍ତଂ ନ୍ଯଵେଦଯତ୍
ରାଜାକୁ ନେଇ, ସେ ରସାତଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା, ଏବଂ କିଛି ସମୟ ପରେ ଦାନବମାନେଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ତାଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପନ କଲା।
ତମାନୀତଂ ନୃପଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରାତ୍ରୌ ସଂଗତ୍ଯ ଦାନଵାଃ। ପ୍ରହୃଷ୍ଟମନସଃ ସର୍ଵେ କିଂଚିଦୁତ୍ଫୁଲ୍ଲଲୋଚନାଃ
ରାଜାକୁ ରାତିରେ ଆଣିଦେଖି, ଦାନବମାନେ ସମେତ ହୋଇ, ହୃଦୟରେ ଆନନ୍ଦ ଓ ଚକ୍ଷୁ ଅଳ୍ପ ଫୁଲିଗଲା।
ଦୃଢମେନଂ ପରିଷ୍ଯଜ୍ଯ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚ କୁଶଲଂ ତଦା'। ସାଭିମାନମିଦଂ ଵାକ୍ଯଂ ଦୁର୍ଯୋଧନମଥାବ୍ରୁଵନ୍
ତାଙ୍କୁ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ ଆଲିଂଗନ କରି, ସେ ଭଲ ଅଛନ୍ତି ବୋଲି ଦେଖି, ଦାନବମାନେ ଗର୍ବିତ ଭାବରେ ଦୁର୍ଯୋଧନଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ଭୋଃ ସୁଯୋଧନ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଭରତାନାଂ କୁଲୋଦ୍ଵହ। ଶୂରୈଃ ପରିଵୃତୋ ନିତ୍ଯଂ ତଥୈଵ ଚ ମହାତ୍ମଭିଃ
ହେ ସୁୟୋଧନ, ରାଜା ଓ ଭାରତବଂଶର ଗୌରବ, ତୁମେ ସବୁବେଳେ ସୂର୍ଯ୍ୟବନ୍ଧୁ ଓ ମହାନ୍ ମନ୍ୟମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘେରିଥିବା।
ଅକାର୍ଷୀଃ ସାହସମିଦଂ କସ୍ମାତ୍ପ୍ରାଯୋପଵେଶନମ୍। ଆତ୍ମତ୍ଯାଗୀ ହ୍ଯଧୋ ଯାତି ଵାଚ୍ଯତାଂ ଚାଯଶସ୍କରୀମ୍
ତୁମେ ଏହି ଅତି ଅନ୍ୟାୟ ଉପବାସ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁକୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଛ, କାହିଁକି? ନିଜକୁ ତ୍ୟାଗ କରୁଥିବା ଲୋକ ନିମ୍ନକୁ ଯାଆନ୍ତି ଓ ଦୀର୍ଘକାଳ ଅପମାନ ପାଆନ୍ତି।
ନ ହି କାର୍ଯଵିରୁଦ୍ଧେଷୁ ବହୁପାପେଷୁ କର୍ମସୁ। ମୂଲଘାତିଷୁ ସଜ୍ଜନ୍ତେ ବୁଦ୍ଧିମନ୍ତୋ ଭଵଦ୍ଵିଧାଃ
ତୁମ ପରି ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ କ୍ରିୟାରେ ଲାଗି ନାହାନ୍ତି, ଯାହା ଧର୍ମବିରୁଦ୍ଧ, ପାପମୟ ଓ ମୂଳରୁ ଧ୍ଵଂସକାରୀ।
ନିଯଚ୍ଛୈନାଂ ମତିଂ ରାଜନ୍ଧର୍ମାର୍ଥସୁଖନାଶିନୀମ୍। ଯଶଃପ୍ରତାପଵୀର୍ଯଘ୍ନୀଂ ଶତ୍ରୂଣାଂ ହର୍ଷଵର୍ଧନୀମ୍
ହେ ରାଜା, ଏହି ଭାବନାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କର, ଯାହା ଧର୍ମ, ଧନ ଓ ସୁଖକୁ ନଷ୍ଟ କରେ, ଯଶ, ପ୍ରତାପ ଓ ପ୍ରାଣଶକ୍ତିକୁ ହରାଏ, ଓ ଶତ୍ରୁମାନେ ଖୁସି ପାଆନ୍ତି।
ଶ୍ରୂଯତାଂ ତୁ ପ୍ରଭୋ ତତ୍ତ୍ଵଂ ଦିଵ୍ଯତାଂ ଚାତ୍ମନୋ ନୃପ। ନିର୍ମାଣଂ ଚ ରଶରୀରସ୍ଯ ତତୋ ଧୈର୍ଯମଵାପ୍ନୁହି
ଏବେ ମୋ କଥା ଶୁଣ, ପ୍ରଭୁ, ତୁମ ନିଜ ଆତ୍ମାର ସତ୍ୟ ଓ ଦିବ୍ୟତା, ଏହି ଅସାଧାରଣ ଦେହର ଉତ୍ପତ୍ତି ବିଷୟରେ ଜାଣ, ଏବଂ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଧର।
ପୁରା ତ୍ଵ ତପସାଽସ୍ମାଭିର୍ଲବ୍ଧୋ ରାଜନ୍ମହେଶ୍ଵରାତ୍। ପୂର୍ଵକାଯଶ୍ଚ ତେ ସର୍ଵୋ ନିର୍ମିତୋ ଵଜ୍ରସଂଚଯୈଃ
ପୂର୍ବେ ଆମେ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ମହାଦେବଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରି ତୁମକୁ ପାଇଥିଲୁ। ତୁମ ପୂର୍ବ ଦେହ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବଜ୍ରର ଗଠନ ଥିଲା।
ଅସ୍ତ୍ରୈରଭେଦ୍ଯଃ ଶସ୍ତ୍ରୈଶ୍ଚାପ୍ଯଧଃକାଯଶ୍ଚ ତେଽନଘ। କୃତଃ ପୁଷ୍ପମଯୋ ଦେଵ୍ଯା ରୂପତସ୍ତ୍ରୀମନୋହରଃ
ହେ ନିର୍ମଳ, ତୁମ ତଳ ଦେହ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଶସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଅଭେଦ୍ୟ ହୋଇଥିଲା, ଓ ଦେବୀ ତୁମ ପାଇଁ ଫୁଲରେ ଗଠିତ, ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଆକୃଷ୍ଟ ହୁଏ ଏମିତି ରୂପ ତିଆରି କରିଥିଲେ।
ଏଵମୀଶ୍ଵରସଂଯୁକ୍ତସ୍ତଵ ଦେହୋ ନୃପୋତ୍ତମ। ଦେଵ୍ଯା ଚ ରାଜଶାର୍ଦୂଲ ଦିଵ୍ଯସ୍ତ୍ଵଂ ହି ନ ମାନୁଷଃ
ଏଭଳି ଭାବେ, ରାଜାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମ ଦେହ ଦେବତାଶକ୍ତି ସହିତ ଏକତ୍ରିତ, ଦେବୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ; ତୁମେ ଦିବ୍ୟ, ମାନବ ନୁହଁ।
କ୍ଷତ୍ରିଯାଶ୍ଚ ମହାଵୀର୍ଯା ଭଗଦତ୍ତପୁରୋଗମାଃ। ଦିଵ୍ଯାସ୍ତ୍ରଵିଦୁଷଃ ଶୂରାଃ କ୍ଷପଯିଷ୍ଯନ୍ତି ତେ ରିପୂନ୍
ଭଗଦତ୍ତଙ୍କ ଆଗୁଆଇ ଅନେକ ପ୍ରବଳ କ୍ଷତ୍ରିୟ, ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନୀ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟବନ୍ଧୁ, ତୁମ ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ନଶ୍ଟ କରିଦେବେ।
ତଦଲଂ ତେ ଵିଷାଦେନ ଭଯଂ ତଵ ନ ଵିଦ୍ଯତେ। ସହାଯାର୍ଥଂ ଚ ତେ ଵୀରାଃ ସଂଭୂତା ବୁଵି ଦାନଵାଃ
ଏହିଭଳି ଦୁଃଖ ଛାଡ଼, ତୁମ ପାଖରେ କିଛି ଭୟ ନାହିଁ। ତୁମ ସାହାଯ୍ୟ ପାଇଁ ପୃଥିବୀରେ ବିର ଦାନବମାନେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଭୀଷ୍ମଦ୍ରୋଣକୃପାଦୀଂଶ୍ଚ ପ୍ରଵେକ୍ଷ୍ଯନ୍ତ୍ଯପରେଽସୁରାଃ। ଯୈରାଵିଷ୍ଟା ଘୃଣାଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଯୋତ୍ସ୍ଯନ୍ତେ ତଵ ଵୈରିଭିଃ
ଅନ୍ୟ ଅସୁରମାନେ ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, କୃପ ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଶରୀରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବେ; ସେମାନେ ଦୟା ଛାଡ଼ି, ତୁମ ଶତ୍ରୁମାନେ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବେ।
ନୈଵ ପୁତ୍ରାନ୍ନ ଚ ଭ୍ରାତୄନ୍ନ ପିତୄନ୍ନ ଚ ବାନ୍ଧଵାନ୍। ନୈଵ ଶିଷ୍ଯାନ୍ନ ଚ ଜ୍ଞାତୀନ୍ନ ବାଲାନ୍ତ୍ଯଵିରାନ୍ନ ଚ। ଯୁଧି ସଂପ୍ରହରିଷ୍ଯନ୍ତୋ ମୋକ୍ଷ୍ଯନ୍ତି କୁରୁସତ୍ତମ
ହେ କୁରୁମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ସେମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପୁଅ, ଭାଇ, ବାପା, ଆତ୍ମୀୟ, ଶିଷ୍ୟ, ଜ୍ଞାତି, ପିଲା, ବୃଦ୍ଧ କିମ୍ବା ବନ୍ଧୁ କାହାକୁ ମଧ୍ୟ ଛାଡ଼ିବେ ନାହିଁ।
ନିଃସ୍ନେହା ଦାନଵାଵିଷ୍ଟାଃ ସମାକ୍ରାନ୍ତେଽନ୍ତରାତ୍ମନି। ପ୍ରହରିଷ୍ଯନ୍ତି ବନ୍ଧୁଭ୍ଯଃ ସ୍ନେହମୁତ୍ସୃଜ୍ଯ ଦୂରତଃ
ଦାନବମାନେ ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମୀକୁ ଆବିଷ୍ଟ କରିଲେ, ସେମାନେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ନେହ ଛାଡ଼ି, ନିଜ ଆତ୍ମୀୟଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଆକ୍ରମଣ କରିବେ।
ହୃଷ୍ଟାଃ ପୁରୁଷଶାର୍ଦୂଲାଃ କଲୁଷୀକୃତମାନସାଃ। ଅନଭିଜ୍ଞାତମୂଲାଶ୍ଚ ଦୈଵାଚ୍ଚ ଵିଧିନିର୍ମିତାତ୍। ଵ୍ଯାଭାଷମାଣାଶ୍ଚାନ୍ଯୋନ୍ଯଂ ନ ମେ ଜୀଵନ୍ଵିମୋକ୍ଷ୍ଯସେ
ହେ ପୁରୁଷଶାର୍ଦୂଳ, ସେମାନେ ଖୁସି ଓ ଅନ୍ତଃକରଣ ଦୂଷିତ, ନିଜ ମୂଳ ଅଜ୍ଞାତ, ଦୈବ ଓ ଭାଗ୍ୟରେ ଗଢ଼ା, ଏମିତି ଅନ୍ୟୋନ୍ୟ ସହ କଥା ହେଉଥିବାବେଳେ, ତୁମେ ବଞ୍ଚି ପାରିବେ ନାହିଁ।
ସର୍ଵେ ଶସ୍ତ୍ରାସ୍ତ୍ରମୋକ୍ଷେଣ ପୌରୁଷେ ସମଵସ୍ଥିତାଃ। ଶ୍ଲାଘମାନାଃ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ କରିଷ୍ଯନ୍ତି ଜନକ୍ଷଯମ୍
ସମସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାରରେ ଦକ୍ଷ ଓ ନିଜ ପ୍ରତାପରେ ଗର୍ବିତ, ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଲୋକଙ୍କର ନଶ୍ୱରତା ଆଣିଦେବେ।
ତେପି ପଞ୍ଚ ମହାତ୍ମାନଃ ପ୍ରତିଯୋତ୍ସନ୍ତି ପାଣ୍ଡଵାଃ। ଵଧଂ ଚୈଷାଂ କରିଷ୍ଯନ୍ତି ଦୈଵଯୁକ୍ତା ମହାବଲାଃ
ତଥାପି, ସେହି ପାଞ୍ଚ ମହାନ ଆତ୍ମା ପାଣ୍ଡବମାନେ ସେମାନେକୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରିବେ, ଦୈବ ଓ ଶକ୍ତିରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇ, ସେମାନେକୁ ବଧ କରିବେ।
ଦୈତ୍ଯରକ୍ଷୋଗଣାଶ୍ଚୈଵ ସଂଭୂତାଃ କ୍ଷତ୍ରଯୋନିଷୁ। ଯୋତ୍ସ୍ଯନ୍ତି ଯୁଧି ଵିକ୍ରମ୍ଯ ଶତ୍ରୁଭିସ୍ତଵ ପାର୍ଥିଵ
ଦୈତ୍ୟ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟ କ୍ଷତ୍ରିୟ ବଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇ, ତୁମ ଶତ୍ରୁମାନେ ସହ ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରବଳ ଭାବେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବେ, ହେ ରାଜା।
ଗଦାଭିର୍ମୁସଲୈଃ ଶୂଲୈଃ ଶସ୍ତ୍ରୈରୁଚ୍ଚାଵଚୈସ୍ତଥା। `ପ୍ରହରିଷ୍ଯନତି ତେ ଵୀରାସ୍ତଵାରିଷୁ ମହାବଲାଃ
ଗଦା, ମୁସଳ, ଶୂଳ ଓ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ତୁମ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୀରମାନେ ତୁମ ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ଭୟଙ୍କର ଭାବେ ଆକ୍ରମଣ କରିବେ।
ଯଚ୍ଚ ତେଽନ୍ତର୍ଗତଂ ଵୀର ଭଯମର୍ଜୁନସଂଭଵମ୍। ତତ୍ରାପି ଵିହିତୋଽସ୍ମାଭିର୍ଵଧୋପାଯୋଽର୍ଜୁନସ୍ଯ ଵୈ
ହେ ବୀର, ତୁମ ମନରେ ଯେ ଭୟ ଉପଜିଛି, ଅର୍ଜୁନ ସମ୍ବନ୍ଧରେ, ସେଥିପାଇଁ ଆମେ ମଧ୍ୟ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ବିନାଶ ପାଇଁ ଉପାୟ ଚିନ୍ତା କରିଛୁ।
ହତସ୍ଯ ନରକସ୍ଯାତ୍ମା କର୍ଣମୂର୍ତିମୁପାଶ୍ରିତଃ। ତଦ୍ଵୈରଂ ସଂସ୍ମରନ୍ଵୀର ଯୋତ୍ସ୍ଯତେ କେଶଵାର୍ଜୁନୌ
ମୃତ ନରକଙ୍କ ଆତ୍ମା କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଦେହକୁ ଆଶ୍ରୟ କରିଛି; ସେ ପୁରୁଣା ଶତ୍ରୁତାକୁ ମନେ ପକାଇ, ହେ ବୀର, କେଶବ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବ।