ଅହମପ୍ଯନୁଗଚ୍ଛାମି ଗମନାଯେତରାଯ ଚ। କଲ୍ଯମେଵ ଗମିଷ୍ଯାମି ସମୀପଂ ପାର୍ଥିଵସ୍ଯ ହ
ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଯିବି, ଯିବା କି ନଯିବା ଦୁଇଟି ମଧ୍ୟରେ; ଶୀଘ୍ର ରାଜାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖକୁ ଯିବି।
ମଯି ତତ୍ରୋପଵିଷ୍ଟେ ତୁ ଭୀଷ୍ମେ ଚ କୁରୁସତ୍ତମେ। ଉପାଯୋ ଯୋ ଭଵେଦ୍ଦୃଷ୍ଟସ୍ତଂ ବ୍ରୂଯାଃ ସହସୌବଲଃ
ମୁଁ ଏଠାରେ ବସିଥିବାବେଳେ ଏବଂ କୁରୁମାନ୍ୟ ଭୀଷ୍ମ ମଧ୍ୟ ବସିଥିବାବେଳେ, ଯଦି କୌଣସି ଉପାୟ ଦେଖାଯାଏ, ସୌବଳ ସହିତ ସେଥିରେ କଥା କହ।
ତତୋ ଭୀଷ୍ମସ୍ଯ ରାଜ୍ଞଶ୍ଚ ନିଶମ୍ଯ ରଗମନଂ ପ୍ରତି। ଵ୍ଯଵସାଯଂ କରିଷ୍ଯେଽହମନୁନୀଯ ପିତାମହମ୍
ଭୀଷ୍ମ ଓ ରାଜାଙ୍କୁ ଯାତ୍ରା ବିଷୟରେ ଶୁଣିବା ପରେ, ପିତାମହଙ୍କୁ ମନାଇ ମୁଁ ନିଷ୍ପତି କରିବି।
ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵା ତୁ ତେ ସର୍ଵେଗ୍ମୁରାଵସଥାନ୍ପ୍ରତି। ଵ୍ଯୁଷିତାଯାଂ ରଜନ୍ଯାଂ ତୁ କର୍ଣୋ ରାଜାନମଭ୍ଯଯାତ୍
‘ଠିକ୍ ଅଛି’ ଭାବେ କହି ସେମାନେ ସବୁ ନିଜ ଘରକୁ ଗଲେ; ରାତି ଶେଷ ହେଲାପରେ କର୍ଣ୍ଣ ରାଜାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖକୁ ଆସିଲେ।
ତତୋ ଦୁର୍ଯୋଧନଂ କର୍ଣଃ ପ୍ରହସନ୍ନିଦମବ୍ରଵୀତ୍। ଉପାଯଃ ପରିଦୃଷ୍ଟୋଽଯଂ ତଂ ନିବୋଧଜନେଶ୍ଵର
ତାପରେ କର୍ଣ୍ଣ ହସି କହିଲେ, ‘ଦୁର୍ୟୋଧନ, ଏକ ଉପାୟ ମିଳିଛି; ଏହାକୁ ଶୁଣ, ନରପତି।’
ଘୋଷା ଦ୍ଵୈତଵନେ ସର୍ଵେତ୍ଵତ୍ପ୍ରତୀକ୍ଷା ନରାଧିପ। ଘୋଷଯାତ୍ରାପଦେଶେନ ଗମିଷ୍ଯାମୋ ନ ସଂଶଯଃ
ଦ୍ୱୈତ ଅରଣ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ଗୋପମାନେ ତୁମକୁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି, ରାଜା; ଗୋସଂଗ୍ରହ ଯାତ୍ରା ନାମରେ ଆମେ ଯିବା, ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଉଚିତଂ ହି ସଦା ଗନ୍ତୁଂ ଘୋଷଯାତ୍ରାଂ ଵିଶାଂପତେ। ଏଵଂ ଚେତ୍ତ୍ଵାଂ ପିତା ରାଜନ୍ସମନୁଜ୍ଞାତୁମର୍ହତି
ଗୋସଂଗ୍ରହ ଯାତ୍ରାକୁ ଯିବା ସଦା ଉଚିତ, ଜନମାନ୍ୟ; ଏମିତି କରିଲେ, ରାଜା, ତୁମର ପିତା ନିଶ୍ଚିତ ଅନୁମତି ଦେଇବେ।
ତଥା କଥଯମାନୌ ତୁ ଘୋଷଯାତ୍ରାଵିନିଶ୍ଚଯମ୍। ଗାନ୍ଧାରରାଜଃ ଶକୁନିରିତ୍ଯୁଵାଚ ହସନ୍ନିଵ
ସେମାନେ ଗୋସଂଗ୍ରହ ଯାତ୍ରା ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରୁଥିବାବେଳେ, ଗାନ୍ଧାର ରାଜା ଶକୁନି ହସିବା ପରି କହିଲେ।
ଉପାଯୋଽଯଂମଯା ଦୃଷ୍ଟୋ ଗମନାଯ ନିରାମଯଃ। ଅନୁଜ୍ଞାସ୍ଯତିନୋ ରାଜା ଚୋଦଯିଷ୍ଯତି ଚାପ୍ଯୁତ
‘ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଏହି ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଏକ ସୁବିଧାଜନକ ଉପାୟ ଦେଖିଛି; ରାଜା ଅନୁମତି ଦେବେ ଓ ଉତ୍ସାହିତ କରିବେ।’
ଘୋଷା ଦ୍ଵୈତଵ୍ରନେ ସର୍ଵେତ୍ଵତ୍ପ୍ରତୀକ୍ଷା ନରାଧିପ। ଘୋଷଯାତ୍ରାପଦେଶେନ ଗମିଷ୍ଯାମଃ ସରଃ ପ୍ରତି
ଦ୍ୱୈତ ଅରଣ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ଗୋପମାନେ ତୁମକୁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି, ରାଜା; ଗୋସଂଗ୍ରହ ଯାତ୍ରା ନାମରେ ଆମେ ଝିଅ ଦିଗରେ ଯିବା।
ତତଃ ପ୍ରହସିତାଃ ସର୍ଵେ ତେଽନ୍ଯୋନ୍ଯସ୍ଯ ତଲାନ୍ଦଦୁଃ। ତଦେଵ ଚ ଵିନିଶ୍ଚେତ୍ଯ ଦଦୃଶୁଃ କୁରୁସତ୍ତମମ୍
ତାପରେ ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ହସିଲେ ଓ ପାଖାପାଖି ହାତ ତାଳି ଦେଲେ; ଏଭଳି ନିଶ୍ଚୟ କରି ସେମାନେ କୁରୁମାନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଂ ତତଃ ସର୍ଵେଦଦୃଶୁର୍ଜନମେଜଯ। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସୁଖମଥୋ ରାଜ୍ଞଃ ପୃଷ୍ଟା ରାଜ୍ଞା ଚ ଭାରତ
ତାପରେ ସମସ୍ତେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଜନମେଜୟ; ରାଜାଙ୍କୁ ସୁଖରେ ଦେଖି ସେମାନେ ତାଙ୍କ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେଲେ, ଭାରତ।
ତତସ୍ତୈର୍ଵିହିତଃ ପୂର୍ଵଂ ସଂଗଵୋ ନାମ ଵଲ୍ଲଵଃ। ସମୀପସ୍ଥାସ୍ତଦା ଗାଵୋ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରେ ନ୍ଯଵେଦଯତ୍
ତାପରେ, ସେମାନେ ଯିଏକି ପୂର୍ବରୁ ନିଯୁକ୍ତ କରିଥିଲେ, ସେ ସଂଗବ ନାମକ ଗୋପାଳ ନିକଟରେ ଥିଲେ । ସେ ଗାଈମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ଖବର ଦେଲେ ।
ଅନନ୍ତରଂ ଚ ରାଧେଯଃ ଶକୁନିଶ୍ଚ ଵିଶାଂପତେ। ଆହତୁଃ ପାର୍ଥିଵଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଂ ଜନାଧିପମ୍
ତାପରେ ସହସା, କର୍ଣ୍ଣ ଓ ଶକୁନି, ରାଜା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ ।
ରମଣୀଯେଷୁ ଦେଶେଷୁ ଘୋଷାଃ ସଂପ୍ରତି କୌରଵ। ସ୍ମାରଣେ ସମଯଃ ପ୍ରାପ୍ତୋ ଵତ୍ସାନାମପି ଚାଙ୍କନମ୍
ହେ କୌରବ, ଏହି ସୁନ୍ଦର ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକରେ ବଛାମାନଙ୍କୁ ଚିହ୍ନଟ କରିବା ଓ ଗୋପାଳମାନଙ୍କ କାମର ସମୟ ଏବେ ଆସିଛି ।
ମୃଗଯା ଚୋଚିତା ରାଜନ୍ନସ୍ମିନ୍କାଲେ ସୁତସ୍ଯତେ। ଦୁର୍ଯୋଧନସ୍ଯ ଗମନଂ ତ୍ଵମନୁଜ୍ଞାତୁମର୍ହସି
ଏହି ସମୟରେ ତୁମ ପୁଅ ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କ ପାଇଁ ଶିକାର କରିବା ରିତି ଅଟୁଟ ଅଛି; ତେଣୁ ତୁମେ ଦୁର୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ଯିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେବା ଉଚିତ ।
ମୃଗଯା ଶୋଭନା ତାତ ଗଵାଂ ହି ସମଵେକ୍ଷଣମ୍। ଵିସ୍ରମ୍ଭସ୍ତୁ ନ ଗନ୍ତଵ୍ଯୋ ଵଲ୍ଲଵାନାମିତି ସ୍ମରେ
ଶିକାର ମଜାଦାର ହୁଏ, ପୁଆ, ଗାଁମାନେ ଠିକ୍ ଅଛନ୍ତି କି ନାହିଁ ଦେଖିବା ମଧ୍ୟ ଭଲ; କିନ୍ତୁ ଗୋପାଳମାନେ ଅସାବଧାନ ହୋଇ କେବେଁ ଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ—ଏହି କଥା ମନେ ରଖ।
ତେ ତୁ ତତ୍ରନରଵ୍ଯାଘ୍ରାଃ ସମୀପ ଇତି ନଃ ଶ୍ରୁତମ୍। ଅତୋ ନାଭ୍ଯନୁଜାନାମି ଗମନଂ ତତ୍ର ଵଃ ସ୍ଵଯମ୍
କିନ୍ତୁ ଆମେ ଶୁଣିଛୁ, ମଣିଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ସିଂହ ସମାନ, ସେମାନେ ଏଠାରେ ନିକଟରେ ଅଛନ୍ତି; ତେଣୁ ମୁଁ ତୁମମାନେ ସ୍ୱୟଂ ସେଠାକୁ ଯିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେଉନି।
ଛଦ୍ମନା ନିର୍ଜିତାସ୍ତେ ତୁ କର୍ଶିତାଶ୍ଚ ମହାଵନେ। ତପୋନିତ୍ଯାଶ୍ଚ ରାଧେଯ ସମର୍ଥାଶ୍ଚ ମହାରଥାଃ
ସେମାନେ ଚତୁର୍ତ୍ରିକା ଦ୍ୱାରା ହାରିଗଲେ ଏବଂ ବଡ଼ ଜଙ୍ଗଲରେ ଦୁଃଖ ଭୋଗୁଛନ୍ତି; ସେମାନେ ସବୁବେଳେ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ରହନ୍ତି, ରାଧେୟ, ଏବଂ ସେମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରଥୀ।
ଧର୍ମରାଜୋ ନ ସଂକ୍ରୁଦ୍ଧ୍ଯେଦ୍ଭୀମସେନସ୍ତ୍ଵମର୍ଷଣଃ। ଯଜ୍ଞସେନସ୍ ଦୁହିତା ତେଜ ଏଵତୁ କେଵଲମ୍
ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିର କେବେଁ କ୍ରୋଧିତ ହେବେ ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଭୀମସେନ ତ ଖୁବ ରାଗୀ; ଏବଂ ଯଜ୍ଞସେନଙ୍କ ଝିଅ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ତୀବ୍ର।
ଯୂଯଂଚାପ୍ଯପରାଧ୍ଯେଯୁର୍ଦର୍ପମୋହସମନ୍ଵିତାଃ। ତତୋ ଵିନିର୍ଦହେଯୁସ୍ତେ ତପସା ହି ସମନ୍ଵିତାଃ
ଯଦି ତୁମେମାନେ ଅହଂକାର ଓ ଭ୍ରମରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ସେମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ କରିବ, ତେବେ ସେମାନେ ତାପସ୍ୟାର ଶକ୍ତିରେ ତୁମେମାନଙ୍କୁ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେବେ।
ଅଥଵା ସାଯୁଧାଵୀରା ମନ୍ଯୁନାଽଭିପରିପ୍ଲୁତାଃ। ସହିତା ବଦ୍ଧନିସ୍ତ୍ରିଶା ଦହେଯୁଃ ଶସ୍ତ୍ରତେଜସା
କିମ୍ବା ସେମାନେ ଶସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି, ବୀରତା ଓ କ୍ରୋଧରେ ଭରିଯାଇ, ଏକାଠି ହୋଇ ତାଲୱାର ଉଠାଇ, ନିଜ ଶସ୍ତ୍ରର ଶକ୍ତିରେ ତୁମେମାନଙ୍କୁ ଦାହ କରିପାରନ୍ତି।
ଅଥ ଯୂଯଂ ବହୁତ୍ଵାତ୍ତାନ୍ନାରଭଧ୍ଵଂ କଥଂଚନ। ଅନାର୍ଯଂ ପରମଂ ତତ୍ସ୍ଯାଦଶକ୍ଯଂ ତଚ୍ଚ ଵୈ ମତମ୍
ସେମାନେ ବହୁ ଥିବାରୁ, କେବେଠି ମଧ୍ୟ ତୁମେମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନି। ଏହା ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଅଧର୍ମ ହେବ ଏବଂ ସେଥିପାଇଁ କେବେ ହେବ ନାହିଁ—ମୋ ମତ ଏହି।
ଉଷିତୋ ହି ମହାବାହୁରିନ୍ଦ୍ରଲୋକେ ଧନଂଜଯଃ। ଦିଵ୍ଯାନ୍ଯସ୍ତ୍ରାଣ୍ଯଵାପ୍ଯାଥ ତତଃ ପ୍ରତ୍ଯାଗତୋ ଵନଂ
ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଧନଞ୍ଜୟ ଇନ୍ଦ୍ରଲୋକରେ ବସିଥିଲେ ଏବଂ ସେଠାରେ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଲାଭ କରି, ପୁନି ଅରଣ୍ୟକୁ ଫେରିଆସିଛନ୍ତି।
ଅକୃତାସ୍ତ୍ରେଣ ପୃଥିଵୀ ଜିତା ବୀଭତ୍ସୁନା ପୁରା। କିଂ ପୁନଃ ସକୃତାସ୍ତ୍ରୋଽଦ୍ଯ ନ ହନ୍ଯାଦ୍ଵୋ ମହାରଥଃ
ପୂର୍ବେ ବୀଭତ୍ସୁନେ ଅସ୍ତ୍ର ବିନା ମଧ୍ୟ ପୃଥିବୀକୁ ଜିତିଥିଲେ। ଏବେ ସେ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ହେବା ପରେ, ସେଇ ମହାବୀର ତୁମମାନେଙ୍କୁ ମାରିଦେବେନି କି?
ଅଥଵା ମଦ୍ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତତ୍ର ଯତ୍ତା ଭଵିଷ୍ଯଥ। ଉଦ୍ଵିଗ୍ରଵାସା ଵିସ୍ରବ୍ଧା ଦୁଃଖଂ ତତ୍ରଗମିଷ୍ଯଥ
ନହେଲେ, ମୋ କଥା ଶୁଣି ଯଦି ତୁମେ ସେଠାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ସହିତ ଯିବ, ତେବେ ଭୟଭୀତ ଓ ଅସ୍ଥିର ହେଇ, ସେଠାରେ ଦୁଃଖ ପାଇବ।
ଅଥଵା ସୈନିକାଃ କେଚିଦପକୁର୍ଯୁର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରେ। ତଦବୁଦ୍ଧିକୃତଂକର୍ମ ଦୋଷମୁତ୍ପାଦଯେଚ୍ଚ ଵଃ
ନାହିଁଲେ, କିଛି ସେନା ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ପ୍ରତି ଅନ୍ୟାୟ କରିପାରନ୍ତି; ଏହି କାମ ଅଜାଣିରେ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ତୁମମାନେଙ୍କୁ ଦୋଷ ଲାଗିପାରେ।
ତସ୍ମାଦନ୍ଯେ ନରା ଯାନ୍ତୁ ସ୍ମାରଣାଯାପ୍ତକାରିଣଃ। ନ ସ୍ଵଯଂ ତତ୍ରଗମନଂ ରୋଚଯେ ତଵ ଭାରତ
ତେଣୁ, ଅନ୍ୟ ଲୋକମାନେ ସେଠାକୁ ଯାଇ ସ୍ମରଣ କରାନ୍ତୁ ଓ କାମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରନ୍ତୁ; ମୁଁ ଚାହେଁ ନାହିଁ ଯେ ତୁମେ ନିଜେ ଯାଅ।
ଧର୍ମଜ୍ଞଃ ପାଣ୍ଡଵୋ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଃ ପ୍ରତିଜ୍ଞାତଂ ଚ ସଂସଦି। ତେନ ଦ୍ଵାଦଶଵର୍ଷାଣି ଵସ୍ତଵ୍ଯାନୀତି ଭାରତ
ଧର୍ମକୁ ଜାଣିଥିବା ବଡ଼ ପାଣ୍ଡବ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଏହି କଥା ସଭାରେ ସପଥ କରିଥିଲେ, ହେ ଭାରତ, ଯେ ଆମେ ବାରୋଟି ବର୍ଷ ଦେଶଛାଡ଼ା ରେହିବାକୁ ପଡ଼ିବ।
ଅନୁଵୃତ୍ତାଶ୍ଚ ରତଂ ସର୍ଵେ ପାଣ୍ଡଵା ଧର୍ମଚାରିଣଃ। ଯୁଧିଷ୍ଠିରସ୍ତୁ କୌନ୍ତେଯୋ ନ ନଃ କୋପଂ କରିଷ୍ଯତି
ସମସ୍ତ ପାଣ୍ଡବ ଧର୍ମରେ ଚାଲିଥିବା ଏବଂ ସବୁ କଥାରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ମାନିଥାନ୍ତି। କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଆମ ପ୍ରତି କେବେ କ୍ରୋଧ କରିବେ ନାହିଁ।