ସୁରାସୁରୈରଵଧ୍ଯାନାଂ ଦାନଵାନାଂ ଧନଞ୍ଜଯ'। ମାନୁଷାନ୍ମୃତ୍ଯୁରେତେଷାଂ ନିର୍ଦିଷ୍ଟୋ ବ୍ରହ୍ମଣା ପୁରା
ହେ ଧନଞ୍ଜୟ, ଏହି ଦାନବମାନେ ଦେବତା ଓ ଅସୁରମାନେ ପାଇଁ ଅଜୟ, କିନ୍ତୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ସେମାନଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ କେବଳ ମାନବମାନେ ଦେଇପାରିବେ।
[ଏତାନପି ରଣେ ପାର୍ତ କାଲକେଯାନ୍ଦୁରାସଦାନ୍। ଵଜ୍ରାସ୍ତ୍ରେଣ ନଯସ୍ଵାଶୁ ଵିନାଶଂ ସୁମହାବଲାନ୍]
ହେ ପାର୍ଥ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ କାଳକେୟମାନେ ଉପରେ ବଜ୍ରାସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରି ସେମାନଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ନଶ୍ଟ କର।
ସୁରାସୁରୈରଵଧ୍ଯଂ ତଦହଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଵିଶାଂପତେ। ଅବ୍ରୁଵଂ ମାତଲିଂ ହୃଷ୍ଟୋ ଯାହ୍ଯେତତ୍ପୁରମଞ୍ଜସା
ହେ ରାଜା, ମୁଁ ଜାଣିଥିଲି ଯେ ସେମାନେ ଦେବତା ଓ ଅସୁରମାନେ ପାଇଁ ଅଜୟ, ତେଣୁ ମୁଁ ଆନନ୍ଦରେ ମାତଳିଙ୍କୁ କହିଲି, 'ସିଧାସଳଖ ଏହି ସହରକୁ ନେଇ ଚାଲ।'
ତ୍ରିଦଶେଶଦ୍ଵିଷୋ ଯାଵତ୍କ୍ଷଯମସ୍ତ୍ରୈର୍ନଯାମ୍ଯହମ୍। ନ କଥଂଚିଦ୍ଧି ମେ ପାପା ନ ଵଧ୍ଯା ଯେ ସୁରଦ୍ଵିଷଃ
ମୁଁ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସମାପ୍ତ କରିପାରିବି ନାହିଁ, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୁକିବି ନାହିଁ; ଦେବଦ୍ୱେଷୀମାନେ ମୋ ପକ୍ଷରୁ କେବେ ମାଫ କରାଯିବେ ନାହିଁ।
ଉଵାହ ମାଂ ତତଃ ଶୀଘ୍ରଂ ହିରଣ୍ଯପୁରମନ୍ତିକାତ୍। ରଥେନ ତେନ ଦିଵ୍ଯେନ ହରିଯୁକ୍ତେନ ମାତଲିଃ
ତାପରେ ମାତଳି ଦିବ୍ୟ ଘୋଡ଼ା ଯୋଜିତ ରଥରେ ମୋତେ ଶୀଘ୍ର ହିରଣ୍ୟପୁର ନିକଟକୁ ନେଇଗଲେ।
ତେ ମାମାଲକ୍ଷ୍ଯ ଦୈତେଯା ଵିଚିତ୍ରାଭରଣାମ୍ବରାଃ। ସମୁତ୍ପେତୁର୍ମହାଵେଗା ରଥାନାସ୍ଥାଯ ଦଂଶିତାଃ
ମୋତେ ଦେଖି ଦାଇତ୍ୟମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଆଭୂଷଣ ଓ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ରଥରେ ଚଢ଼ି, ବଡ଼ ତ୍ୱରାରେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଆଗେଇ ଆସିଲେ।
ତତୋ ନାଲୀକନାରାଚୈର୍ଭଲ୍ଲୈଃ ଶକ୍ତ୍ଯୃଷ୍ଟିତୋମରୈଃ। ପ୍ରତ୍ଯଘ୍ନନ୍ଦାନଵେନ୍ଦ୍ରା ମାଂ କ୍ରୁଦ୍ଧାସ୍ତୀଵ୍ରପରାକ୍ରମାଃ
ତାପରେ କ୍ରୋଧିତ ଓ ପ୍ରବଳ ଦାନବନାୟକମାନେ ନାଳୀକ, ନାରାଚ, ଭଲ, ଶକ୍ତି, ଋଷ୍ଟି ଓ ତୋମର ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।
ତଦହଂ ଶସ୍ତ୍ରଵର୍ଷେଣ ମହତା ପ୍ରତ୍ଯଵାରଯମ୍। ଶସ୍ତ୍ରଵର୍ଷଂ ମହଦ୍ରାଜନ୍ଵିଦ୍ଯାବଲମୁପାଶ୍ରିତଃ
ମୁଁ ମୋର ଜ୍ଞାନର ଶକ୍ତି ଉପରେ ଭରସା କରି, ବଡ଼ ଅସ୍ତ୍ରବୃଷ୍ଟି ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ରବୃଷ୍ଟିକୁ ରୋକିଦେଲି, ହେ ରାଜନ।
ଵ୍ଯାମୋହଯଂ ଚ ତାନ୍ସର୍ଵାନ୍ରଥମାର୍ଗୈଶ୍ଚରନ୍ରଣେ। ତେଽନ୍ଯୋନ୍ଯମଭିସଂମୂଢାଃ ପାତଯନ୍ତି ସ୍ମ ଦାନଵାଃ
ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ରଥମାର୍ଗରେ ଚଳି, ସେମାନଙ୍କୁ ଭ୍ରମିତ କରିଦେଲି; ଭୁଲଭୁଲା ହୋଇ, ଦାନବମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ଆଘାତ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ତେଷାମେଵଂ ଵିମୂଢାନାମନ୍ଯୋନ୍ଯମଭିଧାଵତାମ୍। ଶିରାଂସି ଵିଶିଖୈର୍ଦୀପ୍ତୈରଚ୍ଛିନ୍ଦଂ ଶତସଙ୍ଘଶଃ
ଏଭଳି ଭ୍ରମିତ ହୋଇ, ପରସ୍ପରକୁ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ସମୟରେ, ମୁଁ ତୀବ୍ର ଅଗ୍ନିମୟ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କର ଶିର ଶତେ ଶତେ କାଟିଦେଲି।
ତେ ଵଧ୍ଯମାନା ଦୈତେଯାଃ ପୁରମାସ୍ଥାଯ ତତ୍ପୁନଃ। ଖମୁତ୍ପେତୁଃ ସନଗରା ମାଯାମାସ୍ଥାଯ ଦାନଵୀମ୍
ମୁଁ ହତ କରୁଥିବା ବେଳେ ଦାଇତ୍ୟମାନେ ପୁନି ସେହି ସହରକୁ ଯାଇ, ଦାନବମାୟା ଧରି, ସହର ସହିତ ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ିଗଲେ।
ତତୋଽହଂ ଶରଵର୍ଷେଣ ମହତା କୁରୁନନ୍ଦନ। ମାର୍ଗମାଵୃତ୍ଯ ଦୈତ୍ଯାନାଂ ଗତିଂ ଚୈଷାମଵାରଯମ୍
ତାପରେ ମୁଁ, ହେ କୁରୁନନ୍ଦନ, ବଡ଼ ବାଣବୃଷ୍ଟି ଦେଇ ଦାଇତ୍ୟମାନଙ୍କର ରାସ୍ତା ଅଟକାଇଦେଲି ଓ ସେମାନଙ୍କର ପଳାୟନ ରୋକିଦେଲି।
ତତ୍ପୁରଂ ଖଚରଂ ଦିଵ୍ଯଂ କାମଗଂ ଦିଵ୍ଯଵର୍ଚସମ୍। ଦୈତେଯୈର୍ଵରଦାନେନ ଧାର୍ଯତେ ସ୍ମ ଯଥାସୁଖମ୍
ସେ ଦିବ୍ୟ ନଗରଟିଏ ଆକାଶରେ ଚଳିଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଯେଉଁ ଇଚ୍ଛା ସେଉଁଠି ପୂରଣ ହେଉଥିଲା ଏବଂ ଦିବ୍ୟ ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଥିଲା। ଦେତ୍ୟମାନେ ଦେବାଦାନର ଦ୍ୱାରା ଏହାକୁ ସହଜରେ ଧାରଣ କରୁଥିଲେ।
ଅନ୍ତର୍ଭୂମୌ ନିପତତି ପୁନରୂର୍ଧ୍ଵଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠତେ। ପୁନସ୍ତିର୍ଯକ୍ ପ୍ରଯାତ୍ଯାଶୁ ପୁନରପ୍ସୁ ନିମଜ୍ଜତି
ସେହି ନଗରଟିଏ କେବେ ଭୂମି ଭିତରକୁ ଡୁବିଯାଉଥିଲା, ପୁଣି ଉପରକୁ ଉଠୁଥିଲା, ତେଜରେ କେବେ ଦକ୍ଷିଣ, କେବେ ବାମକୁ ଚଳିଯାଉଥିଲା, ଆଉ ପୁଣି ଜଳରେ ଡୁବିଯାଉଥିଲା।
ଅମରାଵତିସଂକାଶଂ ତତ୍ପୁରଂ କାମଗଂ ମହତ୍। ଅହମସ୍ତ୍ରୈର୍ବହୁଵିଧୈଃ ପ୍ରତ୍ଯଗୃହ୍ଣାଂ ପରଂତପ
ଅମରାବତୀ ସମାନ ବଡ଼ ଏହି ଇଚ୍ଛାମୂଳକ ନଗରକୁ ମୁଁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲି।
ତତୋଽହଂ ଶରଜାଲେନ ଦିଵ୍ଯାସ୍ତ୍ରନୁଦିତେନ ଚ। ଵ୍ଯଗୃହ୍ଣାଂ ସହ ଦୈତେଯୈସ୍ତତ୍ପୁରଂ ପୁରୁଷର୍ଷଭ
ତାପରେ, ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ଦେତ୍ୟମାନେ ସହିତ ଏହି ନଗରକୁ ଅନେକ ବାଣ ଓ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରର ବର୍ଷା କରି ଘେରି ରଖିଥିଲି।
ଵିକ୍ଷତ ଚାଯସୈର୍ବାଣୈର୍ମତ୍ପ୍ରଯୁକ୍ତୈରଜିହ୍ମଗୈଃ। ମହୀମଭ୍ଯପତଦ୍ରାଜନ୍ପ୍ରଭଗ୍ନଂ ପୁରମାସୁରମ୍
ମୋ ଦ୍ୱାରା ଛାଡ଼ାଯାଇଥିବା ସିଧା ଲୋହାର ବାଣରେ ଆସୁର ନଗର ଭାଙ୍ଗିଗଲା ଏବଂ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲା, ହେ ରାଜା।
ତେ ଵଧ୍ଯମାନା ମଦ୍ବାଣୈର୍ଵଜ୍ରଵେଗୈରଯସ୍ମଯୈଃ। ପର୍ଯଭ୍ରମନ୍ତ ଵୈ ରାଜନ୍ନସୁରାଃ କାଲଚୋଦିତାଃ
ମୋର ବଜ୍ର ସମ ତେଜସ୍ୱୀ ଲୋହାର ବାଣରେ ଆସୁରମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ନିଜ ଭାଗ୍ୟରେ ଚଳିତ, ଏଦିଗୁଡ଼ିକୁ ସେଦିଗୁଡ଼ିକୁ ଭୂମିରେ ଘୁରୁଥିଲେ, ହେ ରାଜା।
ତତୋ ମାତଲିରାରୁହ୍ଯପୁରସ୍ତାନ୍ନିପତନ୍ନିଵ। ମହୀମଵାତରତ୍କ୍ଷିପ୍ରଂ ରଥେନାଦିତ୍ଯଵର୍ଚସା
ତାପରେ ମାତଳି ସାମ୍ନାରୁ ଆସୁଥିବା ପରି ଦେଖାଦେଲେ ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମ ତେଜ ରଥକୁ ଖୁବ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ଭାବେ ଭୂମିରେ ନେଇଆସିଲେ।
ତତୋ ରଥସହସ୍ରାଣି ଷଷ୍ଟିସ୍ତେଷାମମର୍ଷିଣାମ୍। ଯୁଯୁତ୍ସୂନାଂ ମଯା ସାର୍ଧଂ ପର୍ଯଵର୍ତନ୍ତ ଭାରତ। ତାନ୍ଯହଂ ନିଶିତୈର୍ବାଣୈର୍ଵ୍ଯଧମଂ ଗାର୍ଧ୍ରରାଜିତୈଃ
ତାପରେ, ହେ ଭାରତ, ମୋ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା କ୍ରୋଧିତ ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କର ସଠି ହଜାର ରଥ ଫେରିଗଲା; ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମୁଁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ, ଗୃଧ୍ରରାଜର ପଙ୍ଖ ଲାଗିଥିବା ବାଣରେ ବିଧ୍ୱଂସ କରିଦେଲି।
ତେ ଯୁଦ୍ଧେ ସଂନ୍ଯଵର୍ତନ୍ତ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ଯଥୋର୍ମଯଃ। ନେମେ ଶକ୍ଯା ମାନୁଷେଣ ଯୁଦ୍ଧେନେତି ପ୍ରଚିନ୍ତ୍ଯ ତତ୍
ସେମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ସମୁଦ୍ରର ତରଙ୍ଗ ଭଳି ପଛକୁ ହଟିଗଲେ; ମାନବୀୟ ଯୁଦ୍ଧରେ ସେମାନେ ଜିତିପାରିବେ ନାହିଁ ବୋଲି ବୁଝିଲେ।
ତତୋଽହମାନୁପୂର୍ଵ୍ଯେଣ ଦିଵ୍ଯାନ୍ଯସ୍ତ୍ରାଣ୍ଯଯୋଜଯମ୍
ତାପରେ ମୁଁ ପର୍ଯ୍ୟାୟକ୍ରମରେ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ୟବହାର କଲି।
ତତସ୍ତାନି ସହସ୍ରାଣଇ ରଥିନାଂ ଚିତ୍ରଯୋଧିନାମ୍। ଅସ୍ତ୍ରାଣି ମମ ଦିଵ୍ଯାନି ପ୍ରତ୍ଯଘ୍ନଞ୍ଛନକୈରିଵ
ତାପରେ ସେହି ହଜାର ହଜାର ରଥାରୁଢ଼, ବିଭିନ୍ନ ଯୁଦ୍ଧକଳାରେ ପାରଙ୍ଗତ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ, ମୋର ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ସହଜରେ ପ୍ରତିହତ କରିଦେଲେ।
ରଥମାର୍ଗାନ୍ଵିଚିତ୍ରାଂସ୍ତେ ଵିଚରନ୍ତୋ ମହାବଲାଃ। ପ୍ରତ୍ଯଦୃଶ୍ଯନ୍ତ ସଂଗ୍ରାମେ ଶତଶୋଽଥ ସହସ୍ରଶଃ
ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ରଥର ମାର୍ଗରେ ବିଭିନ୍ନ ରୂପରେ ଚଳି, ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ଶତେ ଶତେ, ହଜାରେ ହଜାରେ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ଵିଚିତ୍ରମୁକୁଟାପୀଡା ଵିଚିତ୍ରକଵଚଧ୍ଵଜାଃ। ଵିଚିତ୍ରାଭରଣାଶ୍ଚୈଵ ମମ ପ୍ରୀତିକରାଽଭଵନ୍
ବିଚିତ୍ର ମୁକୁଟ, ବିଚିତ୍ର କବଚ ଓ ଧ୍ୱଜ, ବିଭିନ୍ନ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ ସେମାନେ ମୋତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିଲେ।
ଅହଂ ତୁଶରଵର୍ଷୈସ୍ତାନସ୍ତ୍ରପ୍ରଚୁଦିତୈ ରଣେ। ନାଶକ୍ରୁଵଂ ପୀଡଯିତୁଂ ତେ ତୁ ମାଂ ପ୍ରତ୍ଯପୀଡଯନ୍
ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅସ୍ତ୍ରଚାଳିତ ବାଣର ବର୍ଷା କରି ସେମାନେକୁ ଆକ୍ରମଣ କଲି, କିନ୍ତୁ ସେମାନେକୁ କଷ୍ଟ ଦେଇପାରିଲିନି; ବଡ଼ଉଠି ସେମାନେ ମୋତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟ ଦେଲେ।
ତୈଃ ପୀଡ୍ଯମାନୋ ବହୁଭିଃ କୃତାସ୍ତ୍ରୈଃ କୁଶଲୈର୍ଯୁଧି। ଵ୍ଯଥିତୋସ୍ମି ମହାଯୁଦ୍ଧେ ଭଯଂ ଚାଗାନ୍ମହନ୍ମମ
ଅନେକ ଦକ୍ଷ ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅସ୍ତ୍ରବ୍ୟବହାରରେ ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟ ପାଇଲି, ଏବଂ ମୋ ମନରେ ଭୟ ଉପଜିଲା।
ତତୋହଂ ପରମାଯତ୍ତୋ ମାତଲିଂ ପରିପୃଷ୍ଟଵାନ୍
ତାପରେ ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସହାୟ ହୋଇ ମାତଳିଙ୍କୁ ପଚାରିଲି।
କିମେତେ ମମ ବାଣୌଘୈର୍ଦିଵ୍ଯାସ୍ତ୍ରପ୍ରତିମନ୍ତ୍ରିତୈଃ। ନ ଵଧ୍ଯନ୍ତେ ମହାଘୋରୈସ୍ତତ୍ତ୍ଵମାଖ୍ଯାହି ପୃଚ୍ଛତଃ
ମୁଁ ପଚାରିଲି: 'ମୋର ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ମନ୍ତ୍ରଶକ୍ତି ସହିତ ବାଣର ବର୍ଷା ହେଉଛି, ତଥାପି ଏହି ଭୟଙ୍କରମାନେ କାହିଁକି ମରୁନାହାନ୍ତି? ଏହାର ସତ୍ୟ କାହାଣୀ କୁହ।'
ସ ମାମୁଵାଚ ପର୍ଯାପ୍ତସ୍ତ୍ଵମେଷାଂ ଭରତର୍ଷଭ। ତାନୁଦ୍ଦିଶ୍ଯାଥ ମର୍ମାଣି ପ୍ରତିଘାତଂ ତଦାଚର
ସେ କହିଲେ, 'ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ ଏମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରୟାପ୍ତ। ବର୍ତ୍ତମାନ ସେମାନଙ୍କର ମର୍ମସ୍ଥଳକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଆଘାତ କର।'