ଅରଜାଂସି ଚ ଵାସାଂସି ଵସାନାଃ କୌଶିକାନି ଚ। ଦୃଶ୍ଯନ୍ତେ ବହଵଃ ପାର୍ଥ ଗନ୍ଧର୍ଵାପ୍ସରସାଂ ଗଣାଃ
ଅନେକ ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାମାନେ, ପାର୍ଥ, ଅସ୍ତିର ଓ କୋଶିକ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଦେଖାଯାନ୍ତି।
ଵିଦ୍ଯାଧରଗଣାଶ୍ଚୈଵ ସ୍ରଗ୍ଵିଣଃ ପ୍ରିଯଦର୍ଶନାଃ। ମହୋରଗଗଣାଶ୍ଚୈଵ ସୁପର୍ଣାଶ୍ଚାରଣାଦଯଃ
ବିଦ୍ୟାଧରମାନେ ମାଳା ପିନ୍ଧି ଏବଂ ଦେଖିବାକୁ ଭଲ, ମହାଉରଗ, ସୁପର୍ଣ୍ଣ ଓ ଚାରଣମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।
ଅସ୍ଯ ଚୋପରି ଶୈଲସ୍ଯ ଶ୍ରୂଯତେ ପର୍ଵସନ୍ଧିଷୁ। ଭେରୀପଣଵଶଙ୍ଖାନାଂ ମୃଦଙ୍ଗାନାଂ ଚ ନିଃସ୍ଵନଃ
ଏହି ପାହାଡ଼ର ଉପରେ, ଶିଖରର ଯୋଗସ୍ଥଳରେ, ଢୋଲ, ପଣବା, ଶଂଖ ଓ ମୃଦଙ୍ଗର ଶବ୍ଦ ଶୁଣିବାକୁ ମିଳେ।
ଇହସ୍ଥୈରେଵ ତତ୍ସର୍ଵଂ ଶ୍ରୋତଵ୍ଯଂ ଭରତର୍ଷଭାଃ। ନ କାର୍ଯା ଵଃ କଥଂଚିତ୍ସ୍ଯାତ୍ତତ୍ରାଭିଗମନେ ମତିଃ
ଏଠାରେ ଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଏ ସବୁ ଶୁଣିବା ଉଚିତ, ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ; ତୁମେ କେବେ ଏଠାରୁ ଆଗକୁ ଯିବାକୁ ଚିନ୍ତା କରିବେନାହିଁ।
ନ ଚାପ୍ଯତଃ ପରଂ ଶକ୍ଯଂ ଗନ୍ତୁଂ ଭରତସତ୍ତମାଃ। ଵିହାରସ୍ତତ୍ର ଦେଵାନାମମାନୁଷଗତିସ୍ତୁ ସା
ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଏଠାରୁ ଆଗକୁ ଯିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ; ଏଠା ଦେବମାନଙ୍କର ବିହାରସ୍ଥଳ, ଏହି ପଥ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ନୁହେଁ।
ଈଷଚ୍ଚପଲକର୍ମାଣଂ ମନୁଷ୍ଯମିହ ଭାରତ। ଦ୍ଵିଷନ୍ତି ସର୍ଵଭୂତାନି ତାଡଯନ୍ତି ଚ ରାକ୍ଷସାଃ
ଏଠାରେ, ଭାରତ, ମନୁଷ୍ୟ ଥିଲେ ଏବଂ ଅଳ୍ପ ଅସ୍ଥିର କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ତାଙ୍କୁ ଘୃଣା କରନ୍ତି ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରନ୍ତି।
ଅସ୍ଯାତିକ୍ରମ୍ଯ ଶିଖରଂ କୈଲାସସ୍ଯ ଯୁଧିଷ୍ଠିର। ଗତିଃ ପରମସିଦ୍ଧାନାଂ ଦେଵର୍ଷୀଣାଂ ପ୍ରକାଶତେ
ଯୁଧିଷ୍ଠିର, କୈଳାସ ପର୍ବତର ଏହି ଶିଖରକୁ ଅତିକ୍ରମ କଲେ, ସିଏଠାରେ ସିଦ୍ଧ ପୁରୁଷମାନେ ଏବଂ ଦେବ ଋଷିମାନେ ଯେଉଁ ପଥରେ ଯାଆନ୍ତି, ସେଇ ପଥ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇ ଦେଖାଯାଏ।
ଚାପଲାଦ୍ଧି ନ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ପାର୍ତ ଯାନୈସ୍ତତଃ ପରମ୍। ଅଯଃଶୂଲାଦିଭିର୍ଘ୍ନନ୍ତି ରାକ୍ଷସାଃ ଶତ୍ରୁସୂଦନ
ପାର୍ଥ, ଏହାଠାରୁ ଆଗକୁ ଅବିବେକରେ କିଛି ଯାନ ଦ୍ୱାରା ଯିବାଉଚିତ୍ତ ନୁହେଁ। ଏଠାରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ଲୋହାର ବାଣ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ନେଇ ଅନ୍ଧାଧୁନିଆ ଲୋକଙ୍କୁ ମାରିଦେଇଥାନ୍ତି, ଶତ୍ରୁଙ୍କ ନାଶକ।
ଅପ୍ସରୋଭିଃ ପରିଵୃତଃ ସମୃଦ୍ଧ୍ଯା ନରଵାହନଃ। ଇହ ଵୈଶ୍ରଵଣସ୍ତାତ ପର୍ଵସନ୍ଧିଷୁ ଦୃଶ୍ଯତେ
ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏଠି ପାହାଡ଼ର ମୁହାଣିଗୁଡ଼ିକୁ ଧନର ଦେବତା ଏପ୍ସରାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରିଥିବା ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧିରେ ଭରପୂର ଅବସ୍ଥାରେ ଦେଖାଯାନ୍ତି।
ଶିଖରେ ତଂ ସମାସୀନମଧିପଂ ଯକ୍ଷରକ୍ଷସାମ୍। ପ୍ରେକ୍ଷନ୍ତେ ସର୍ଵଭୂତାନି ଭାନୁମନ୍ତମିଵୋଦିତମ୍
ଯକ୍ଷ ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ଏହି ପ୍ରଭୁ, ପର୍ବତ ଶିଖରରେ ବସିଥିବା ବେଳେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ତାଙ୍କୁ ଉଦିତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦେଖି ଦେଖୁଥାନ୍ତି।
ଦେଵଦାନଵସିଦ୍ଧାନାଂ ତଥା ଵୈଶ୍ରଵଣସ୍ଯ ଚ। ଗିରେଃ ଶିଖରମୁଦ୍ଯାନମିଦଂ ଭରତସତ୍ତମ
ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହି ପର୍ବତ ଶିଖରର ଉଦ୍ୟାନ ଦେବ, ଦାନବ, ସିଦ୍ଧ ଏବଂ ଧନର ଦେବତା ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କର ଅଧିକାରରେ ଅଛି।
ଉପାସୀନସ୍ଯ ଧନଦଂ ତୁମ୍ବୁରୋଃ ପର୍ଵସନ୍ଧିଷୁ। ଗୀତସାମସ୍ଵନସ୍ତାତ ଶ୍ରୂଯତେ ଗନ୍ଧମାଦନେ
ପ୍ରିୟ, ଧନର ଦେବତା ବୈଶ୍ରବଣ ତୁମ୍ବୁରୁ ସହିତ ପାହାଡ଼ର ମୁହାଣିରେ ବସିଥିବା ବେଳେ, ଏଠି ଗନ୍ଧମାଦନରେ ଗୀତ ଓ ସାମଗାନର ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଯାଏ।
ଏତଦେଵଂଵିଧଂ ଚିତ୍ରମିହ ତାତ ଯୁଧିଷ୍ଠିର। ପ୍ରେକ୍ଷନ୍ତେ ସର୍ଵଭୂତାନି ବହୁଶଃ ପର୍ଵସନ୍ଧିଷୁ
ଏପରି ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟମାନେ, ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ପର୍ବତର ମୁହାଣିଗୁଡ଼ିକୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଅନେକଥର ଦେଖିଥାନ୍ତି।
ଭୁଞ୍ଜାନା ମୁନିଭୋଜ୍ଯାନି ରସଵନ୍ତି ଫଲାନି ଚ। ଵସଧ୍ଵଂ ପାଣ୍ଡଵଶ୍ରେଷ୍ଠା ଯାଵଦର୍ଜୁନଦର୍ଶନାତ୍
ପାଣ୍ଡବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏଠି ମୁନିମାନେ ଖାଇଥିବା ସ୍ବାଦିଷ୍ଟ ଫଳ ଭୋଗ କରିବା ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏଠି ରୁହିବା।
ନ ତାତ ଚପଲୈର୍ଭାଵ୍ଯମିହ ପ୍ରାପ୍ତୈଃ କଥଂଚନ। `ଚପଲଃ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ଦ୍ଵେଷ୍ଯୋ ଭଵତି ମାନଵଃ
ପ୍ରିୟ, ଏଠି ଯେଉଁମାନେ ଆସନ୍ତି, ସେମାନେ କେବେ ଅସ୍ଥିର ହେବା ଉଚିତ୍ତ ନୁହେଁ; କାରଣ ଅସ୍ଥିର ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅପ୍ରିୟ ହୋଇଯାଏ।
ଉଷିତ୍ଵେହ ଯଥାକାମଂ ଯଥାଶ୍ରଦ୍ଧଂ ଵିହୃତ୍ଯ ଚ। ତତଃ ଶସ୍ତ୍ରଜିତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୃଥିଵୀଂ ପାଲଯିଷ୍ଯସି
ଏଠି ଯେପରି ଇଚ୍ଛା ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଅନୁସାରେ ରହିବା ଓ ଘୁରିବା ପରେ, ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଜିତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପୃଥିବୀର ଶାସନ କରିବ।
ଆର୍ଷ୍ଟିଷେଣାଶ୍ରମେ ତସ୍ମିନ୍ମମ ପୂର୍ଵପିତାମହାଃ। ପାଣ୍ଡୋଃ ପୁତ୍ରା ମହାତ୍ମାନ ସର୍ଵେ ଦିଵ୍ଯପରାକ୍ରମାଃ
ଏହି ଆର୍ଷ୍ଟିଷେଣ ଆଶ୍ରମରେ, ମୋର ପୂର୍ବପୁରୁଷମାନେ, ଅର୍ଥାତ୍ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କର ପୁଅମାନେ, ସମସ୍ତେ ଦିବ୍ୟ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଏବଂ ମହାତ୍ମା ଥିଲେ।
କିଯନ୍ତଂ କାଲମଵସନ୍ପର୍ଵତେ ଗନ୍ଧମାଦନେ। କିଂଚ ଚକ୍ରୁର୍ମହାଵୀର୍ଯାଃ ସର୍ଵେଽତିବଲପୌରୁଷାଃ
ସେଇ ସାର୍ଥକ ଓ ଅତିଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୀରମାନେ କେତେ ଦିନ ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତରେ ରହିଲେ ଏବଂ ସେଠାରେ କଣ କରିଥିଲେ?
କାନି ଚାଭ୍ଯଵହାର୍ଯାଣି ତତ୍ର ତେଷାଂ ମହାତ୍ମନାମ୍। ଵସତାଂ ଲୋକଵୀରାଣାମାସଂସ୍ତଦ୍ବ୍ରୂହି ସତ୍ତମ
ସେଠାରେ ରହିଥିବା ସେଇ ମହାତ୍ମା ଏବଂ ବିଶ୍ୱବୀରମାନେ କେଉଁ ପ୍ରକାର ଖାଦ୍ୟ ଉପଲବ୍ଧ ଥିଲା? ଏହି କଥା ମୋତେ କୁହ, ମହାନ।
ଵିସ୍ତରେଣ ଚ ମେ ଶଂସ ଭୀମସେନପରାକ୍ରମମ୍। ଯଦ୍ଯଚ୍ଚକ୍ରେ ମହାବାହୁସ୍ତସ୍ମିନ୍ହୈମଵତେ ଗିରୌ
ଏବଂ ହେ ତପସ୍ବୀ, ଭୀମସେନଙ୍କର ଶୌର୍ୟ ଏହି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପର୍ବତରେ ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ, ସେସବୁ ଏବେ ମୋତେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ କୁହ।
ନ ଖଲ୍ଵାସୀତ୍ପୁନର୍ଯୁଦ୍ଧଂ ତସ୍ ଯକ୍ଷୈର୍ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ। `ଧନଦାଧ୍ଯୁଷିତେ ନିତ୍ଯଂ ଵସତସ୍ତତ୍ର ପର୍ଵତେ
ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଧନର ଦେବତା ବସିଥିବା ସେହି ପର୍ବତରେ ସେମାନେ ଯେତେବେଳେ ରହିଥିଲେ, ତେବେ ଯକ୍ଷମାନେ ସହିତ ପୁନି କେବେଠି ଯୁଦ୍ଧ ହୋଇନଥିଲା।
କଚ୍ଚିତ୍ସମାଗମସ୍ତେଷାମାସୀଦ୍ଵୈଶ୍ରଵଣସ୍ଯ ଚ। ତତ୍ର ହ୍ଯାଯାତି ଧନଦ ଆର୍ଷ୍ଟିଷେଣୋ ଯଥାଽବ୍ରଵୀତ୍
ସେମାନେ ଓ ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କେବେ କିଛି ମିଳନ ହୋଇଥିଲା କି? କାରଣ ଧନର ଦେବତା ଏଠିକୁ ଆସନ୍ତି ବୋଲି ଆର୍ଷ୍ଟିଷେଣ କହିଥିଲେ।
ଏତଦିଚ୍ଛାମ୍ଯହଂ ଶ୍ରୋତୁଂ ରଵିସ୍ତରେଣ ତପୋଧନ। ନ ହି ମେ ଶୃଣ୍ଵତସ୍ତୃପ୍ତିରସ୍ତି ତେଷାଂ ଵିଚେଷ୍ଟିତମ୍
ହେ ତପୋଧନ, ଏହି ସବୁ କଥା ମୁଁ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ, କାରଣ ସେମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ଶୁଣିଲେ ମୋର କେବେ ତୃପ୍ତି ହୁଏନା।
ଏତଦାତ୍ମହିତଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତସ୍ଯାପ୍ରତିମତେଜସଃ। ଶାସନଂ ସତତଂ ଚକ୍ରୁସ୍ତଥୈଵ ଭରତର୍ଷଭାଃ
ଏହି ଅପୂର୍ବ ତେଜସ୍ବୀଙ୍କର ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ସଦା ତାହା ଅନୁସରଣ କରିଥିଲେ।
ଭୁଞ୍ଜାନା ମୁନିଭୋଜ୍ଯାନି ରସଵନ୍ତି ଫଲାନି ଚ। ଶୁଦ୍ଧବାଣହତାନାଂ ଚ ମୃଗାଣାଂ ପିଶିତାନ୍ଯପି
ସେମାନେ ମୁନିମାନେ ଖାଇବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ସ୍ୱାଦିଷ୍ଟ ଫଳ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ବାଣରେ ହତ ମୃଗମାନଙ୍କ ମାଂସ ମଧ୍ୟ ଖାଇଥିଲେ।
ମେଧ୍ଯାନି ହିମଵତ୍ପୃଷ୍ଠେ ମଧୂନି ଵିଵିଧାନି ଚ। ଏଵଂ ତେ ନ୍ଯଵସଂସ୍ତତ୍ର ପାଣ୍ଡଵା ଭରତର୍ଷଭାଃ
ହିମାଳୟ ପାହାଡର ଢାଳରେ ସେମାନେ ପବିତ୍ର ନିବେଦନ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ମଧୁ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ। ଏଭଳି ଭାବରେ ପାଣ୍ଡବମାନେ, ଭାରତବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଠାରେ ବସିଥିଲେ।
ତଥା ନିଵସତାଂ ତେଷାଂ ପଞ୍ଚମଂ ଵର୍ଷମଭ୍ଯଗାତ୍। ଶୃଣ୍ଵତାଂ ଲୋମଶୋକ୍ତାନି ଵାକ୍ଯାନି ଵିଵିଧାନ୍ଯୁତ
ଏଭଳି ଭାବରେ ସେମାନେ ବସିଥିବା ବେଳେ ପଞ୍ଚମ ବର୍ଷ ଆସିଗଲା, ଏବଂ ସେମାନେ ଲୋମଶଙ୍କ କହିଥିବା ବିଭିନ୍ନ କଥା ଶୁଣୁଥିଲେ।
କୃତ୍ଯକାଲ ଉପସ୍ତାସ୍ଯ ଇତି ଚୋକ୍ତ୍ଵା ଘଟୋତ୍କଚଃ। ରାକ୍ଷସୈଃ ସହ ସର୍ଵୈଶ୍ଚ ପୂର୍ଵମେଵ ଗତଃ ପ୍ରଭୋ
‘କାର୍ଯ୍ୟର ସମୟ ଆସିଲେ ଆସିବି’ ବୋଲି କହି ଘଟୋତ୍କଚ ଏବଂ ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଚାଲିଯାଇଥିଲେ।
ଆର୍ଷ୍ଟିଷେଣାଶ୍ରମେ ତେଷାଂ ଵସତାଂ ଵୈ ମହାତ୍ମନାମ୍। ଅଗଚ୍ଛନ୍ବହଵୋ ମାସାଃ ପଶ୍ଯତାଂ ମହଦଦ୍ଭୁତମ୍
ଆର୍ଷ୍ଟିଷେଣଙ୍କ ଆଶ୍ରମରେ ସେମାନେ ବସିଥିବା ବେଳେ, ଏହି ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଅନେକ ମାସ କଟିଗଲା, ଏବଂ ସେମାନେ ବଡ଼ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିଥିଲେ।
ତୈସ୍ତତ୍ରଵିହରଦ୍ଭିଶ୍ଚ ରମମାଣୈଶ୍ଚ ପାଣ୍ଡଵୈଃ। ପ୍ରୀତିମନ୍ତୋ ମହାଭାଗା ମୁନଯଶ୍ଚାରଣାସ୍ତଥା
ପାଣ୍ଡବମାନେ ସେଠାରେ ହସିଖେଳି ଉଲ୍ଲାସିତ ହେଇ ବିଚରଣ କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ମୁନିମାନେ ଓ ଚାରଣମାନେ ମଧ୍ୟ ଖୁସି ହେଇଥିଲେ।