ପଞ୍ଚାଗ୍ନଯଃ ପଞ୍ଚପଦା ଚ ପଙ୍କ୍ତି- ର୍ଯଜ୍ଞାଃ ପଞ୍ଚୈଵାପ୍ଯଥ ପଞ୍ଚେନଦ୍ରିଯାଣି। ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵେଦେ ପଞ୍ଚଚୂଡାପ୍ସରାଶ୍ଚ ଲୋକେ ଖ୍ଯାତଂ ପଞ୍ଚନଦଂ ଚ ପୁଣ୍ଯମ୍
ପାଞ୍ଚ ଅଗ୍ନି, ପାଞ୍ଚ ପଦ ଚଁଦ, ପାଞ୍ଚ ବିଧିର ଯଜ୍ଞ, ଏବଂ ପାଞ୍ଚ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ — ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଭେଦରେ ଦେଖିଲେ; ବେଦରେ ପାଞ୍ଚ ଚୁଡ଼ା ଅପ୍ସରା ଦେଖାଯାଏ, ଏବଂ ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପବିତ୍ର ପାଞ୍ଚ ନଦୀ ଦେଶ ଅଛି।
ଷଡାଧାନେ ଦକ୍ଷିଣାମାହୁରେକେ ଷଟ୍ ଚୈଵେମେ ଋତଵଃ କାଲଚକ୍ରମ୍। ଷଡିନ୍ଦ୍ରିଯାଣ୍ଯୁତ ଷଟ୍ କୃତ୍ତିକାଶ୍ଚ ଷଟ୍ ସାଦ୍ଯସ୍କାଃ ସର୍ଵଵେଦେଷୁ ଦୃଷ୍ଟାଃ
କିଛି ଲୋକ ଛଅ ପ୍ରକାର ଦାନକୁ ନିୟମ ଭାବେ କହନ୍ତି; ଏହି ଛଅ ହେଉଛି ଋତୁ, କାଳର ଚକ୍ର; ଛଅ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ଛଅ କୃତ୍ତିକା ତାରା, ଏବଂ ଛଅ ସାଦ୍ୟସ୍କ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ବେଦରେ ଦେଖାଯାଏ।
ସପ୍ତ ଗ୍ରାମ୍ଯାଃ ପଶଵଃ ସପ୍ତ ଵନ୍ଯାଃ ସପ୍ତ ଚ୍ଛନ୍ଦାଂସି କ୍ରତୁମେକଂ ଵହନ୍ତି। ସପ୍ତର୍ଷଯଃ ସପ୍ତ ଚାପ୍ଯର୍ହଣାନି ସପ୍ତନ୍ତ୍ରୀ ପ୍ରଥିତା ଚୈଵ ଵୀଣା
ସାତ ଗ୍ରାମ୍ୟ ପଶୁ, ସାତ ବନ୍ୟ ପଶୁ, ସାତ ଚଁଦ କ୍ରତୁକୁ ବହନ କରେ; ସାତ ଋଷି, ସାତ ଅର୍ପଣ, ଏବଂ ସାତ ତନ୍ତି ଥିବା ବୀଣା ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଅଷ୍ଟୌ ଶାଣାଃ ଶତମାନଂ ଵହନ୍ତି ତଥାଷ୍ଟପାଦଃ ଶରଭଃ ସିଂହଘାତୀ। ଅଷ୍ଟୌ ଵସୂଞ୍ଶୁଶ୍ରୁମ ଦେଵତାସୁ ଯୂପଶ୍ଚାଷ୍ଟାସ୍ରିର୍ଵିହିତଃ ସର୍ଵଯଜ୍ଞେ
ଆଠ ତାଣ୍ଡା ଏକ ଶତ ମାପକୁ ବହନ କରେ; ଏଭଳି ଆଠ ପଦ ଥିବା ଶରଭା, ସିଂହ ହନ୍ତା; ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆଠ ଭାସୁ ଅଛନ୍ତି, ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯଜ୍ଞରେ ଆଠ କୋଣ ଥିବା ଯୂପ ନିୟମିତ।
ନଵୈଵୋକ୍ତାଃ ସାମିଧେନ୍ଯଃ ପିତୄଣାଂ ତଥା ପ୍ରାହୁର୍ନଵଯୋଗଂ ଵିସର୍ଗମ୍। ନଵାକ୍ଷରା ବୃହତୀ ସଂପ୍ରଦିଷ୍ଟା ନଵୈଵ ଯୋଗୋ ଗଣନାମେତି ଶଶ୍ଵତ୍
ନଁଟି ସାମିଧେନ୍ୟ କାଠ ପିତୃମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉଲ୍ଲେଖିତ; ଏହିପରି ନଁଟି ଯୋଗ ଦାନରେ କହାଯାଏ; ବୃହତୀ ଚଁଦରେ ନଁଟି ଅକ୍ଷର ଅଛି, ଏବଂ ନଁଟି ସଂଖ୍ୟା ସଦା ଗଣନା ପାଇଁ କହାଯାଏ।
ଦିଶୋ ଦଶୋକ୍ତାଃ ପୁରୁଷସ୍ଯ ଲୋକେ ସହସ୍ରମାହୁର୍ଦଶପୂର୍ଣଂ ଶତାନି। ଦଶୈଵ ମାସାନ୍ବିଭ୍ରତି ଭର୍ଗଵତ୍ଯୋ ଦଶୈରକା ଦଶଦାଶା ଦଶାର୍ହାଃ
ଦଶ ଦିଶା ମନୁଷ୍ୟ ଲୋକରେ କହାଯାଏ; ଦଶ ଶତ ହେଉଛି ଏକ ହଜାର; ଭାର୍ଗବ ଜନନୀମାନେ ଦଶ ମାସ ଧରି ଗର୍ଭ ଧାରଣ କରନ୍ତି; ଦଶ ଉଙ୍ଗୁଳି, ଦଶ ଦାନ, ଦଶ ଅର୍ହ ଅଛି।
ଏକାଦଶୈକାଦଶିନଃ ପଶୂନା- ମେକାଦଶୈଵାତ୍ର ଭଵନ୍ତି ଯୂପାଃ। ଏକାଦଶ ପ୍ରାଣଭୃତାଂ ଵିକାରା ଏକାଦଶୋକ୍ତା ଦିଵି ଦେଵେଷୁ ରୁଦ୍ରାଃ
ଏକାଦଶିନ୍ ନାମକ ପଶୁ ଏକାଦଶ ଅଛି; ଏଠି ମଧ୍ୟ ଏକାଦଶ ଯୂପ ଅଛି; ଏକାଦଶ ପ୍ରାଣୀର ରୂପାନ୍ତର ଅଛି; ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକାଦଶ ରୁଦ୍ର କହାଯାଏ।
ସଂଵତ୍ସରଂ ଦ୍ଵାଦଶମାସମାହୁ- ର୍ଜଗତ୍ଯାଃ ପାଦୋ ଦ୍ଵାଦଶୈଵାକ୍ଷରାଣି। ଦ୍ଵାଦଶାହଃ ପ୍ରାକୃତୋ ଯଜ୍ଞ ଉକ୍ତୋ ଦ୍ଵାଦଶାଦିତ୍ଯାନ୍କଥଯନ୍ତୀହ ଘୀରାଃ
ଏକ ବର୍ଷରେ ଦ୍ୱାଦଶ ମାସ ଅଛି; ଜଗତୀ ଚଁଦରେ ଦ୍ୱାଦଶ ଅକ୍ଷର ଅଛି; ସାଧାରଣ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନ ଚାଲିଥାଏ; ଏଠି ଦ୍ୱାଦଶ ଆଦିତ୍ୟ ଉପରେ ଶ୍ଲୋକ ରଚିତ।
ଏତାଵଦୁକ୍ତ୍ଵା ଵିରରାମ ଵନ୍ଦୀ ଶ୍ଲୋକସ୍ଯାର୍ଧଂ ଵ୍ଯାଜହାରାଷ୍ଟଵକ୍ରଃ
ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କହି, ବନ୍ଦୀ ଅପେକ୍ଷା କଲେ; ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ଏକ ଶ୍ଲୋକର ଅର୍ଧ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ।
ତତୋ ମହାନୁଦତିଷ୍ଠନ୍ନିନାଦ- ସ୍ତୂଷ୍ଣୀଂଭୂତଂ ସୂତପୁତ୍ରଂ ନିଶମ୍ଯ। ଅଧୋମୁଖଂ ଧ୍ଯାନପରଂ ତଦାନୀ- ମଷ୍ଟାଵକ୍ରଂ ଚାପ୍ଯୁଦୀର୍ଯନ୍ତମେଵ
ତାପରେ, ବଡ଼ ଶବ୍ଦ ଉଠିଲା; ସୂତପୁତ୍ର ଚୁପ୍ ହୋଇଗଲା, ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ନମି, ଧ୍ୟାନରେ ବ୍ୟସ୍ତ ହେଲେ; ଏହି ସମୟରେ ଅଷ୍ଟାବକ୍ର କଥା ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ତସ୍ମିଂସ୍ତଥା ସଂକୁଲେ ଵର୍ତମାନେ ସ୍ଫୀତେ ଯଜ୍ଞେ ଜନକସ୍ଯୋତ ରାଜ୍ଞଃ। ଅଷ୍ଟାଵକ୍ରଂ ପୂଜଯନ୍ତୋଽଭ୍ଯୁପେଯୁ- ର୍ଵିପ୍ରାଃ ସର୍ଵେ ପ୍ରାଞ୍ଜଲଯଃ ପ୍ରତୀତାଃ
ଏପରି ଉତ୍ତେଜନା ରହିଥିବା ଜନକ ରାଜାଙ୍କର ସମୃଦ୍ଧ ଯଜ୍ଞରେ, ସମସ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ହାତ ଜୋଡି ଅଷ୍ଟାବକ୍ରଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିବାକୁ ଆସିଲେ।
ଅନେନୈଵ ବ୍ରାହ୍ମଣାଃ ଶୁଶ୍ରୁଵାଂସୋ ଵାଦେ ଜିତ୍ଵା ସଲିଲେ ମଜ୍ଜିତାଃ ପ୍ରାକ୍। ତାନେଵ ଧର୍ମାନଯମଦ୍ଯ ଵନ୍ଦୀ ପ୍ରାପ୍ନୋତୁ ଗୃହ୍ଯାଶୁ ନିମଜ୍ଜଯୈନମ୍
ଏହି ଉପାୟରେ, ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଶୁଣିଥିଲେ, ବାଦରେ ଜିତି, ପୂର୍ବରୁ ଜଳରେ ବିଲିନ ହୋଇଥିଲେ; ଏହି ଧର୍ମଗୁଡିକୁ ବନ୍ଦୀ ଆଜି ଅର୍ଜନ କରିବା ଉଚିତ — ଶୀଘ୍ର ଏହାକୁ ଗୃହୀତ କରି ତାଙ୍କୁ ବିଲିନ କର।
ଅହଂ ପୁତ୍ରୋ ଵରୁଣସ୍ଯୋତ ରାଜ୍ଞ- ସ୍ତତ୍ରାସ ସତ୍ରଂ ଦ୍ଵାଦଶଵାର୍ଷିକଂ ଵୈ। ସତ୍ରେଣ ତେ ଜନକ ତୁଲ୍ଯକାଲଂ ତଦର୍ଥଂ ତେ ପ୍ରହିତା ମେ ଦ୍ଵିଜାଗ୍ର୍ଯାଃ
ମୁଁ ବରୁଣଙ୍କ ପୁତ୍ର, ରାଜା; ସେଠାରେ ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷର ଯଜ୍ଞ ହେଉଥିଲା। ତୁମର ଯଜ୍ଞ ସମୟରେ, ମୋର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସେହି କାରଣରେ ପଠାଯାଇଥିଲେ।
ତେ ତୁ ସର୍ଵେ ଵରୁଣସ୍ଯୋତ ଯଜ୍ଞଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଗତା ଇମ ଆଯାନ୍ତି ଭୂଯଃ। ଅଷ୍ଟାଵକ୍ରଂ ପୂଜଯେ ପୂଜନୀଯଂ ଯସ୍ଯ ହେତୋର୍ଜନିତାରଂ ସମେଷ୍ଯେ
ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ବରୁଣଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ଦେଖିବାକୁ ଗଲେ, ଏବେ ପୁନଃ ଫେରିଲେ; ମୁଁ ପୂଜନୀୟ ଅଷ୍ଟାବକ୍ରଙ୍କୁ ପୂଜା କରେ, ଯାହା ପାଇଁ ମୁଁ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ ଦେଖିବି।
ଵିପ୍ରାଃ ସମୁଦ୍ରାମ୍ଭସି ମଜ୍ଜିତା ଯେ ଵାଚା ଜିତା ମେଧଯା ଵା ଵିଦାନାଃ। ତାଂ ମେଧଯା ଵାଚମଥୋଜ୍ଜହାର ଯଥା ଵାଚମଵଚିନ୍ଵନ୍ତି ସନ୍ତଃ
ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସମୁଦ୍ର ଜଳରେ ବିଲିନ ହୋଇଥିଲେ, କଥାରେ କିମ୍ବା ବୁଦ୍ଧିରେ ଜିତିଥିଲେ — ସେ କଥାକୁ ପୁନଃ ବୁଦ୍ଧିରେ ଉତ୍ତଳ କଲେ, ଯେପରି ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ କଥାକୁ ସଂଗ୍ରହ କରନ୍ତି।
ଅଗ୍ନିର୍ଦହଞ୍ଜାତଵେଦାଃ ସତାଂ, ଗୃହାନ୍ ଵିସର୍ଜଯଂସ୍ତେଜସା ନ ସ୍ମ ଧାକ୍ଷୀତ୍। ବାଲେଷୁ ପୁତ୍ରେଷୁ କୃପଣଂ ଵଦତ୍ସୁ ତଥା ଵାଚମଵଚିନ୍ଵନ୍ତି ସନ୍ତଃ
ଅଗ୍ନି, ଜାତବେଦ, ଜଳାନ୍ତ କରିଥିଲେ, ତଥାପି ସଜ୍ଜନଙ୍କ ଘରକୁ ତାହାର ତେଜରେ ଦହି ନାହିଁ; ଯେପରି ଶିଶୁ କିମ୍ବା ଦୁଃଖୀ କଥା କହିଥିଲେ, ସେପରି ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକେ କଥାକୁ ସଂଗ୍ରହ କରନ୍ତି।
ଶ୍ଲେଷ୍ମାତକୀ କ୍ଷୀଣଵର୍ଚାଃ ଶୃଣୋଷି ଉତାହୋ ତ୍ଵାଂ ସ୍ତୁତଯୋ ମାଦଯନ୍ତି। ହସ୍ତୀଵ ତ୍ଵଂ ସ୍ତୁତଯୋ ମାଦଯନ୍ତି। ନ ମାମିକାଂ ଵାଚମିମାଂ ଶୃଣୋଷି
ତୁମେ କି ଶ୍ଲେଷ୍ମାତକୀ ଗଛର ଶୁଷ୍କ ପତ୍ର ପରି କ୍ଷୀଣ ହେଇଛ? କି ତୁମେ ପ୍ରଶଂସାରେ ଆନନ୍ଦିତ? ହାତୀ ପରି ପ୍ରଶଂସାରେ ଆନନ୍ଦିତ? ତୁମେ ମୋ କଥାକୁ ଶୁଣୁନାହିଁ।
ଶୃଣୋମି ଵାଚଂ ତଵ ଦିଵ୍ଯରୂପା- ମମାନୁଷୀଂ ଦିଵ୍ଯରୂପୋଽସି ସାକ୍ଷାତ୍। ଅଜୈଷୀର୍ଯଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵିନଂ ତ୍ଵଂ ଵିଵାଦେ ନିସୃଷ୍ଟ ଏଷ ତଵ କାମୋଽଦ୍ଯ ଵନ୍ଦୀ
ମୁଁ ତୁମର କଥା ଶୁଣୁଛି, ଦିବ୍ୟ ରୂପର, ମାନବୀୟ ନୁହେଁ; ତୁମେ ସାକ୍ଷାତ୍ ଦିବ୍ୟ ରୂପରେ ଅଛ; ବିବାଦରେ ତୁମେ ପ୍ରତିଦ୍ବନ୍ଦୀକୁ ଜିତିଛ; ଆଜି ବନ୍ଦୀ, ତୁମର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେଲା।
ନାନନ ଜୀଵତା କଶ୍ଚିଦର୍ଥୋ ମେ ଵନ୍ଦିନା ନୃପ। ପିତା ଯଦ୍ଯସ୍ଯ ଵରୁଣୋ ମଜ୍ଜଯୈନଂ ଜଲାଶଯେ
ମହାରାଜ, ମୋ ପାଇଁ ବାଣୀଜୀବୀ ଜୀବନ୍ତ ଥିବା କେତେ ଉପକାର ନାହିଁ; ଯଦି ଏହାର ପିତା ଭାରୁଣ ଅଟେ, ତେବେ ଏହାକୁ ଜଳାଶୟରେ ଡୁବାଇଦିଅ।
ଅହଂ ପୁତ୍ରୋ ଵରୁଣସ୍ଯୋତ ରାଜ୍ଞୋ ନ ମେ ଭଯଂ ଵିଦ୍ଯତେ ମଜ୍ଜିତସ୍ଯ। ଇମଂ ମୁହୂର୍ତଂ ପିତରଂ ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯତେଽଯ- ମଷ୍ଟାଵକ୍ରଶ୍ଚିରନଷ୍ଟଂ କହୋଳମ୍
ମୁଁ ଭାରୁଣ ଓ ରାଜାଙ୍କର ପୁଅ; ମୁଁ ଜଳରେ ଡୁବିଲେ କିଛି ଭୟ ନାହିଁ। ଏହି ମହୂର୍ତ୍ତରେ ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ତାଙ୍କର ଦୀର୍ଘକାଳ ହରାଇଥିବା ପିତା କହୋଳଙ୍କୁ ଦେଖିବେ।
ତତସ୍ତେ ପୂଜିତା ଵିପ୍ରା ଵରୁଣେନ ମହାତ୍ମନା। ଉଦତିଷ୍ଠଂସ୍ତତଃ ସର୍ଵେ ଜନକସ୍ଯ ସମୀପତଃ
ତାପରେ, ମହାତ୍ମା ଭାରୁଣଙ୍କର ଆଦର ପାଇଥିବା ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଉଠି ଜନକଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ।
ଇତ୍ଯର୍ଥମିଚ୍ଛନ୍ତି ସୁତାଞ୍ଜନା ଜନନକର୍ମଣା। ଯଦହଂ ନାଶକଂ କର୍ତୁଂ ତତ୍ପୁତ୍ରଃ କୃତଵାନ୍ମମ
ଏଭଳି ଲୋକେ ପିତୃକର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପାଇଁ ପୁଅ ଚାହାନ୍ତି; ମୁଁ ଯାହା କରିପାରିଲି ନାହିଁ, ମୋ ପୁଅ ଏହା କରିଦେଲା।
ଉତାବଲସ୍ଯ କ୍ଲଵାନୁତ ବାଲସ୍ଯ ପଣ୍ଡିତଃ। ଉତ ଵାଽଵିଦୁଷୋ ଵିଦ୍ଵାନ୍ପୁତ୍ରୋ ଜନକ ଜାଯତେ
କେବେ କେବେ ଶୂର ଲୋକରୁ ଭୟପାଇଥିବା ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ, କେବେ ଅବୁଝ ପିତାରୁ ଜ୍ଞାନୀ ପୁଅ, କିମ୍ବା ଅଜ୍ଞାନ ପିତାରୁ ଶିକ୍ଷିତ ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ, ହେ ଜନକ।
ଶିତେନ ତେ ପରଶୁନା ସ୍ଵଯମେଵାନ୍ତକୋ ନୃପ। ଶିରାଂସ୍ଯପାହରନ୍ନାଜୌ ରିପୂଣାଂ ଭଦ୍ରମସ୍ତୁ ତେ
ମହାରାଜ, ତୁମେ ତୁମ ତୀକ୍ଷ୍ଣ କୁଳାଡ଼ି ଦ୍ୱାରା ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ; ତୁମର ଭଲ ହେଉ।
ମହଦୈକ୍ଥ୍ଯଂ ଗୀଯତେ ସାମ ଚାଗ୍ର୍ଯଂ ସମ୍ଯକ୍ସୋମଃ ପୀଯତେ ଚାତ୍ର ସତ୍ରେ। ଶୁଚୀନ୍ଭାଗାନ୍ପ୍ରତିଜଗୃହୁଶ୍ଚ ହୃଷ୍ଟାଃ ସାକ୍ଷାଦ୍ଦେଵା ଜନକସ୍ଯେହ ରାଜ୍ଞଃ
ଏଠାରେ ବଡ଼ ଏକତା ଗୀତ ହେଉଛି, ଏଠାରେ ସାମ ଗୀତର ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଦେଖାଯାଉଛି; ଏହି ଯଜ୍ଞରେ ସୋମ ଠିକ୍ ଭାବରେ ପିତାଯାଉଛି, ଖୁସି ହୋଇ ଦେବତାମାନେ ଜନକ ରାଜାଙ୍କଠାରୁ ପବିତ୍ର ଅଂଶ ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି।
ସମୁତ୍ଥିତେଷ୍ଵଥ ସର୍ଵେଷୁ ରାଜନ୍ ଵିପ୍ରେଷୁ ତେଷ୍ଵଧିକଂ ସୁପ୍ରଭେଷୁ। ଅନୁଜ୍ଞାତୋ ଜନକେନାଥ ରାଜ୍ଞା ଵିଵେଶ ତୋଯଂ ସାଗରସ୍ଯୋତ ଵନ୍ଦୀ
ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଉଠିଗଲାପରେ, ମହାରାଜ, ଜନକଙ୍କ ଅନୁମତିରେ ବାଣୀଜୀବୀ ସାଗର ଜଳରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଅଷ୍ଟାଵକ୍ରଃ ପିତରଂ ପୂଜଯିତ୍ଵା ସଂପୂଜିତୋ ବ୍ରାହ୍ମଣୈସ୍ତୈର୍ଯଥାଵତ୍। ପ୍ରତ୍ଯାଜଗାମାଶ୍ରମମେଵ ଚାଗ୍ର୍ଯଂ ଜିତ୍ଵା ଵନ୍ଦିଂ ସହିତୋ ମାତୁଲେନ
ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ତାଙ୍କର ପିତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ଠାରୁ ଆଦର ପାଇ, ବାଣୀଜୀବୀଙ୍କୁ ଜିତି ମାମାଙ୍କ ସହିତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଶ୍ରମକୁ ଫେରିଗଲେ।
ତତୋଽଷ୍ଟାଵକ୍ରଂ ମାତୁରଥାନ୍ତିକେ ପିତା ନଦୀଂ ସମଙ୍ଗାଂ ଶୀଘ୍ରମିମାଂ ଵିଶସ୍ଵ। ପ୍ରୋଵାଚ ଚୈନଂ ସ ତଥା ଵିଵେଶ ସମୈରଙ୍ଗୈଶ୍ଚାପି ବଭୂଵ ପୁଣ୍ଯା
ତାପରେ ଅଷ୍ଟାବକ୍ରଙ୍କ ପିତା, ତାଙ୍କ ମାତାଙ୍କ ନିକଟରେ, କହିଲେ: 'ତୁରନ୍ତ ଏହି ସମଙ୍ଗା ନଦୀରେ ପ୍ରବେଶ କର।' ଏଭଳି କହି, ଅଷ୍ଟାବକ୍ର ପ୍ରବେଶ କଲେ, ତାଙ୍କ ଦେହ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଶୁଭ ହେଲା।
ନଦୀ ସମଙ୍ଗା ଚ ବଭୂଵ ପୁଣ୍ଯା ଯସ୍ଯାଂ ସ୍ନାତୋ ମୁଚ୍ଯତେ କିଲ୍ବିଷାଦ୍ଧି। ତ୍ଵମପ୍ଯେନାଂ ସ୍ନାନପାନାଵଗାହୈଃ ସଭ୍ରାତୃକଃ ସହଭାର୍ଯୋ ଵିଶଶ୍ଵ
ସମଙ୍ଗା ନଦୀ ପବିତ୍ର ହେଲା; ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ। ତୁମେ ମଧ୍ୟ, ତୁମ ଭାଇମାନେ ଓ ଜୀଉ ସହିତ, ସ୍ନାନ ଓ ପାନ ପାଇଁ ଏହି ନଦୀରେ ପ୍ରବେଶ କର।
ଅତ୍ର କୌନ୍ତେଯ ସହିତୋ ଭ୍ରାତୃଭିସ୍ତ୍ଵଂ ସୁଖୋଷିତଃ ସହ ଵିପ୍ରୈଃ ପ୍ରତୀତଃ। ପୁଣ୍ଯାନ୍ଯନ୍ଯାନି ଶୁଚିକର୍ମୈକଭକ୍ତି- ର୍ମଯା ସାର୍ଧଂ ଚରିତାସ୍ଯାଜମୀଢ
ହେ କୁଂତୀପୁତ୍ର, ଏଠାରେ ତୁମେ ତୁମ ଭାଇମାନେ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସହିତ ଖୁସି ରହିଛ; ଅନ୍ୟ ପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ, ଶୁଧ୍ଧ ଭକ୍ତି ସହିତ, ମୋ ସହିତ ଏଠାରେ କରାଯାଇଛି, ହେ ଆଜମୀଢ଼।