ଭିକ୍ଷାଭୁଜୋ ନିଵର୍ତନ୍ତାଂ ବ୍ରାହ୍ମଣା ଯତଯଶ୍ଚ ଯେ
ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଯତିମାନେ ଭିକ୍ଷା ଭୋଜନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ପଛକୁ ଫେରିଯିବେ।
କ୍ଷୁତ୍ତୃଡଧ୍ଵଶ୍ରମାଯାସଶୀତାର୍ତିମସହିଷ୍ଣଵଃ। ତେ ସର୍ଵେ ଵିନିଵର୍ତନ୍ତାଂ ଯେ ଚ ମୃଷ୍ଟଭୁଜୋ ଦ୍ଵିଜାଃ
ଯେଉଁମାନେ ଭୁଖ, ପାସ, କ୍ଲାନ୍ତି, ଶୀତ ଭୋଗିପାରିନାହାନ୍ତି, ଏବଂ ଯେଉଁ ଦ୍ବିଜମାନେ ଶୁଦ୍ଧ ଖାଦ୍ୟ ଖାନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ପଛକୁ ଫେରିଯିବେ।
ପକ୍ଵାନ୍ନଲେହ୍ଯପାନାନାଂ ମାଂସାନାଂ ଚ ଵିକଲ୍ପକାଃ। ତେଽପି ସର୍ଵେ ନିଵର୍ତନ୍ତାଂ ଯେ ଚ ସୂଦାନୁଯାଯିନଃ। ମଯା ଯଥୋଚିତାଽଽଜୀଵ୍ଯୌଃ ସଂଵିଭକ୍ତାଶ୍ଚ ଵୃତ୍ତିଭିଃ
ଯେଉଁମାନେ ପକା ଖାଦ୍ୟ, ଲେହ୍ୟ, ପାନୀୟ କିମ୍ବା ମାଂସ ଚାହାନ୍ତି, ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ରାନ୍ଧୁଆଙ୍କ ପଛରେ ଚାଲନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ପଛକୁ ଫେରିଯିବେ; ମୁଁ ସେମାନେଙ୍କୁ ଯଥାଯଥି ଜୀବିକା ଦେଇଛି ଓ ଭୋଗ ବଣ୍ଟନ କରିଛି।
ଯେ ଚାପ୍ଯନୁଗତାଃ ପୌରା ରାଜଭକ୍ତିପୁରଃସରାଃ। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଂ ମହାରାଜମଭିଗଚ୍ଛନ୍ତୁ ତେ ଚ ଵୈ। ସ ଦାସ୍ଯତି ଯଥାକାଲମୁଚିତା ଯସ୍ଯ ଯା ଭୃତିଃ
ଯେଉଁ ପୌରମାନେ ରାଜାଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିରେ ଆମ ସହିତ ଆସିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ମହାରାଜଙ୍କୁ ଯାଉନ୍ତୁ; ସେ ଯଥାସମୟରେ ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ଯଥାଯଥି ଭୃତି ଦେବେ।
ସ ଚେଦ୍ଯଥୋଚିତାଂ ଵୃତ୍ତିଂ ନ ଦଦ୍ଯାନ୍ମନୁଜେଶ୍ଵରଃ। ଅସ୍ମତ୍ପ୍ରିଯହିତାର୍ଥାଯପାଞ୍ଚାଲ୍ଯୋ ଵଃ ପ୍ରଦାସ୍ଯତି
ଯଦି ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ନାୟକ ଯଥାଯଥି ଜୀବିକା ଦେଇନାହାନ୍ତି, ତେବେ ପାଞ୍ଚାଳୀ ଆମ ପ୍ରିୟ ଓ ଉପକାର ପାଇଁ ତୁମମାନେଙ୍କୁ ଜୀବିକା ଦେବେ।
ତତୋ ଭୂଯିଷ୍ଠଶଃ ପୌରା ଗୁରୌ ଭାରେ ସମାହିତେ। ଵିପ୍ରାଶ୍ଚ ଯତଯୋ ମୁଖ୍ଯା ଜଗ୍ମୁର୍ନାଗପୁରଂ ପ୍ରତି
ତାପରେ, ଅଧିକାଂଶ ପୌରମାନେ ଗୁରୁଙ୍କ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିରେ ଦାୟିତ୍ୱ ନେଇ, ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଯତିମାନେ, ନାଗପୁରାକୁ ଯାଇଗଲେ।
ତାନ୍ସର୍ଵାନ୍ଧର୍ମରାଜସ୍ଯ ପ୍ରେମ୍ଣା ରାଜାଽମ୍ବିକାସୁତଃ। ପ୍ରତିଜଗ୍ରାହ ଵିଧିଵଦ୍ଧନୈଶ୍ଚ ସମତର୍ପଯତ୍
ଅମ୍ବିକାଙ୍କ ପୁଅ ରାଜା ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ଭଲ ପାଇଁ, ଯଥାଯଥ ରୀତିରେ ସମ୍ମାନ କରିଲେ ଏବଂ ଧନ ଦେଇ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଲେ।
ତତଃ କୁନ୍ତୀସୁତୋ ରାଜା ଲଘୁଭିର୍ବ୍ରାହ୍ମଣୈଃ ସହ। ଲୋମଶେନ ଚ ସୁପ୍ରୀତସ୍ତ୍ରିରାତ୍ରଂ କାମ୍ଯକେଽଵସତ୍
ତାପରେ କୁନ୍ତୀଙ୍କ ପୁଅ ରାଜା କିଛି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଲୋମଶଙ୍କ ସହ ଖୁସି ହୋଇ କାମ୍ୟକ ରେ ତିନି ରାତି ରହିଲେ।
ତତଃ ପ୍ରଯାନ୍ତଂ କୌନ୍ତେଯଂ ବ୍ରାହ୍ମଣା ଵନଵାସିନଃ। ଅଭିଗମ୍ଯ ତଦା ରାଜନ୍ନିଦଂ ଵଚନମବ୍ରୁଵନ୍
ତାପରେ, କୁନ୍ତୀଙ୍କ ପୁଅ ଯିବାକୁ ଯାଉଥିବାବେଳେ, ଜଙ୍ଗଲରେ ବସୁଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆସି, ରାଜା, ଏହି କଥା କହିଲେ।
ରାଜଂସ୍ତୀର୍ଥାନି ଗନ୍ତାସି ପୁଣ୍ଯାନି ଭ୍ରାତୃଭିଃ ସହ। ଦେଵର୍ଷିଣା ଚ ସହିତୋ ଲୋମଶେନ ମହାତ୍ମନା
ରାଜା, ଆପଣ ନିଜ ଭାଇମାନେ ଓ ଦେବ ଋଷି ଲୋମଶଙ୍କ ସହ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନଗୁଡିକୁ ଦେଖିବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି।
ଅସ୍ମାନପି ମହାରାଜ ନେତୁମର୍ହସି ପାଣ୍ଡଵ। ଅସ୍ମାଭିର୍ହି ନ ଶକ୍ଯାନି ତ୍ଵଦୃତେ ତାନି କୌରଵ
ମହାରାଜ, ଆପଣ ଆମକୁ ମଧ୍ୟ ନେଇଯିବା ଉଚିତ; କାରଣ, ଆପଣ ବିନା ଆମେ ସେଠାକୁ ପହଞ୍ଚିପାରିବା ନୁହେଁ।
ଶ୍ଵାପରଦୈରୁପସୃଷ୍ଟାନି ଦୁର୍ଗାଣି ଵିଷମାଣି ଚ। ଅଗମ୍ଯାନି ନରୈରଲ୍ପୈସ୍ତୀର୍ଥାନି ମନୁଜେଶ୍ଵର
ମନୁଷ୍ୟର ମହାରାଜ, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନଗୁଡିକୁ କୁକୁର ଓ ଜଙ୍ଗଲ ଜନ୍ତୁମାନେ ଘେରି ରଖିଛନ୍ତି, ସେଗୁଡିକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଗମ ଓ ଭୟଙ୍କର, ସାଧାରଣ ଲୋକମାନେ ଏଠି ପହଞ୍ଚିପାରିବେ ନାହିଁ।
ଭଵତୋ ଭ୍ରାତରଃ ଶୂରା ଧନୁର୍ଧରଵରାଃ ସଦା। ଭଵଦ୍ଭିଃ ପାଲିତାଃ ଶୂରୈର୍ଗଚ୍ଛାମୋ ଵଯମପ୍ଯୁତ
ଆପଣଙ୍କ ଭାଇମାନେ ସଦା ଶୂର ଓ ଧନୁର୍ବିଦ୍ୟାରେ ପ୍ରଥମ; ଆପଣ ମାନେ ରକ୍ଷା କରିଲେ ଆମେ ମଧ୍ୟ ଯିବାକୁ ପାରିବା।
ଭଵତ୍ପ୍ରସାଦାଦ୍ଧି ଵଯଂ ପ୍ରାପ୍ନୁଯାମଃ ସୁଖଂ ଫଲମ୍। ତୀର୍ଥାନାଂ ପୃଥିଵୀପାଲ ଵନାନାଂ ଚ ଵିଶାଂପତେ
ପୃଥିବୀର ରକ୍ଷକ, ଆପଣଙ୍କ କୃପାରେ ଆମେ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଓ ଜଙ୍ଗଲର ଶୁଭ ଫଳ ପାଇପାରିବା।
ତଵ ଵୀର୍ଯପରିତ୍ରାତାଃ ଶୁଦ୍ଧାସ୍ତୀର୍ଥପରିପ୍ଲତାଃ। ଭଵେମ ଧୂତପାପ୍ମାନସ୍ତୀର୍ଥସଂଦର୍ଶନାନ୍ନୃପ
ରାଜା, ଆପଣଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ରକ୍ଷିତ ଓ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ସ୍ନାନ କରି, ଆମେ ଅପରାଧ ମୁକ୍ତ ହେବା, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଦେଖି ଶୁଦ୍ଧ ହେବା।
ଭଵାନପି ନରେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ କାର୍ତଵୀର୍ଯସ୍ଯ ଭାରତ। ଅଷ୍ଟକସ୍ଯ ଚ ରାଜର୍ଷେର୍ଲୋମପାଦସ୍ ଚୈଵ ହ
ଭାରତ, ଆପଣ ମଧ୍ୟ କାର୍ତବୀର୍ୟ, ରାଜା ଋଷି ଅଷ୍ଟକ ଓ ଲୋମପଦଙ୍କ ଦୁର୍ଲଭ ଲୋକକୁ ନିଶ୍ଚିତ ଉପଲବ୍ଧ କରିପାରିବେ।
ଭରତସ୍ଯ ଚ ଵୀରସ୍ଯ ସାର୍ଵଭୌମସ୍ଯ ପାର୍ତିଵ। ଧ୍ରୁଵଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯତି ଦୁଷ୍ପ୍ରାପାଁଲ୍ଲୋକାଂସ୍ତୀର୍ଥପରିପ୍ଲୁତଃ
ଏବଂ ଶୂର ଭାରତ, ସମସ୍ତ ଭୂମିର ରାଜା, ଆପଣ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ସ୍ନାନ କରି ସେହି ଦୁର୍ଲଭ ଲୋକକୁ ନିଶ୍ଚିତ ଉପଲବ୍ଧ କରିପାରିବେ।
ପ୍ରଭାସାଦୀନି ତୀର୍ଥାନି ମହେନ୍ଦ୍ରାଦୀଂଶ୍ଚ ପର୍ଵତାନ୍। ଗଙ୍ଗାଦ୍ଯାଃ ସରିତଶ୍ଚୈଵ ପ୍ଲକ୍ଷାଦୀଂଶ୍ଚ ପର୍ଵତାନ୍
ପ୍ରଭାସ ଭଳି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, ମହେନ୍ଦ୍ର ଭଳି ପାହାଡ, ଗଙ୍ଗା ଭଳି ନଦୀ, ପ୍ଲକ୍ଷ ଭଳି ପାହାଡ—
ତ୍ଵଯା ସହ ମହୀପାଲ ଦ୍ରଷ୍ଟୁମିଚ୍ଛାମହେ ଵଯମ୍। `ଭଵଦ୍ଭିଃ ପାଲିତାଃ ଶୂରୈସ୍ତୀର୍ଥାନ୍ଯାଯତନାନି ଚ
ମହୀପାଳ, ଆମେ ଆପଣଙ୍କ ସହ ଏଗୁଡିକୁ ଦେଖିବାକୁ ଚାହୁଁ, ଆପଣ ମାନେ ରକ୍ଷା କରିଥିବା ଶୂରମାନେ, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଓ ମନ୍ଦିରଗୁଡିକୁ।
ଯଦି ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣେଷ୍ଵସ୍ତି କାଚିତ୍ପ୍ରୀତିର୍ଜନାଧିପ। କୁରୁକ୍ଷିପ୍ରଂ ଵଚୋଽସ୍ମାକଂ ତତଃ ଶ୍ରେଯୋଽଭିପତ୍ସ୍ଯସେ
ଜନାଧିପ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରତି ଆପଣଙ୍କର କିଛି ଭଲପାଇବା ଅଛି, ତେବେ ଆମର କଥା ଶୁଣନ୍ତୁ, କୁରୁକ୍ଷିପ୍ର, ତାହାରେ ଆପଣ ଅଧିକ ଭଲ ପାଇବେ।
ତୀର୍ତାନି ହି ମହାବାହୋ ତପୋଵିଘ୍ନକରୈଃ ସଦା। ଅନୁକୀର୍ଣାନି ରକ୍ଷୋଭିସ୍ତେଭ୍ଯୋ ନସ୍ତ୍ରାତୁମର୍ହସି
ମହାବାହୁ, ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ସଦା ତପସ୍ୟାର ବାଧା ଦେଇଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ଘେରି ରଖିଛନ୍ତି; ଆପଣ ଆମକୁ ସେମାନଙ୍କୁ ରୁଖିବା ଉଚିତ।
ତୀର୍ଥାନ୍ଯୁକ୍ତାନି ଧୌମ୍ଯେନ ନାରଦେନ ଚ ଧୀମତା। ଯାନ୍ଯୁଵାଚ ଚ ଦେଵର୍ଷିର୍ଲୋମଶଃ ସୁମହାତପାଃ
ଧୌମ୍ୟ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ନାରଦ ଯେଉଁ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି, ଏବଂ ଦେବ ଋଷି ଲୋମଶ ଯେଉଁ ଅତି ତପସ୍ୟା କରିଥିବା ସ୍ଥାନ କହିଛନ୍ତି—
ଵିଧିଵତ୍ତାନି ସର୍ଵାଣି ପର୍ଯଟସ୍ଵ ନରାଧିପ। ଧୂତପାପ୍ମା ସହାସ୍ମାଭିର୍ଲୋମଶେନାବିପାଲିତଃ
ନରାଧିପ, ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନଗୁଡିକୁ ଯଥାଯଥ ଭାବେ ଆମ ସହ ଦେଖନ୍ତୁ, ଲୋମଶଙ୍କ ରକ୍ଷାରେ ଅପରାଧ ମୁକ୍ତ ହେଇ।
ସ ରାଜା ପୂଜ୍ଯମାନସ୍ତୈର୍ହର୍ଷାଦଶ୍ରୁପରିପ୍ଲୁତଃ। ଭୀମସେନାଦିଭିର୍ଵୀରୈର୍ଭ୍ରାତୃଭିଃ ପରିଵାରିତଃ
ସେ ରାଜା, ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, ଭୀମସେନ ଓ ଅନ୍ୟ ଶୂର ଭାଇମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘେରା ହୋଇ, ଆନନ୍ଦ ଏବଂ ଅଶ୍ରୁରେ ଭରିଗଲେ।
ବାଢମିତ୍ଯବ୍ରଵୀତ୍ସର୍ଵାଂସ୍ତାନୃଷୀନ୍ପାଣ୍ଡଵର୍ଷଭଃ। ଲୋମଶଂ ସମନୁଜ୍ଞାପ୍ଯ ଧୌମ୍ଯଂ ଚୈଵ ପୁରୋହିତମ୍
ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ରୁଷିମାନେ ଯାହା କହିଲେ, ସେ ସମ୍ମତି ଦେଲେ। ଲୋମଶ ଓ ପୁରୋହିତ ଧୌମ୍ୟଙ୍କୁ ଶୁଭେଚ୍ଛା ଦେଇ, ସେ ଚାଲିବାକୁ ଚିନ୍ତା କଲେ।
ତତଃ ସ ପାଣ୍ଡଵଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ଭ୍ରାତୃଭିଃ ସହିତୋ ଵଶୀ। ଦ୍ରୌପଦ୍ଯା ଚାନଵଦ୍ଯାଙ୍ଗ୍ଯା ଗମନାଯ ମନୋ ଦଧେ
ତାପରେ, ସେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ନିଜ ଭାଇମାନେ ଓ ନିର୍ମଳ ଶରୀରର ଦ୍ରୌପଦୀ ସହିତ, ଚାଲିବା ପାଇଁ ମନ ଲଗାଇଲେ।
ଅଥ ଵ୍ଯାସୋ ମହାଭାଗସ୍ତଥା ପର୍ଵତନାରଦୌ। ଦାମ୍ଯକେ ପାଣ୍ଡଵଂଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ସମାଜଗ୍ମୁର୍ମନୀଷିଣଃ
ଏହା ପରେ, ମହାନ ବ୍ୟାସ, ପର୍ବତ ଓ ନାରଦ, ସେମାନେ ଦାମ୍ୟକ ଗ୍ରାମକୁ ପାଣ୍ଡବଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଲେ।
ତେଷାଂ ଯୁଧିଷ୍ଠିରୋ ରାଜା ପୂଜାଂ ଚକ୍ରେ ଯଥାଵିଧି। ସତ୍କୃତାସ୍ତେ ମହାଭାଗା ଯୁଧିଷ୍ଠିରମଥାବ୍ରୁଵନ୍
ଯୁଧିଷ୍ଠିର ରାଜା ସେମାନଙ୍କୁ ଯଥାଯଥି ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଦେଲେ। ସେ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ସମ୍ମାନିତ ହେଇ, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ।
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଯମୌ ଭୀମ ମନସା କୁରୁତାର୍ଜଵମ୍। ମନସା କୃତଶୌଚା ଵୈ ଶଦ୍ଧାସ୍ତୀର୍ଥାନି ଯାସ୍ଯଥ
ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭୀମ ଓ ଦୁଇ ଭାଇ, ମନରେ ସତ୍ୟତା ଧରିବା। ମନକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରି, ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନକୁ ଯିବେ।
ଶରୀରନିଯମଂ ପ୍ରାହୁର୍ବ୍ରାହ୍ମଣା ମାନୁଷଂ ଵ୍ରତମ୍। ମନୋଵିଶୁଦ୍ଧାଂ ବୁଦ୍ଧିଂ ଚ ଦୈଵମାହୁର୍ଵ୍ରତଂ ଦ୍ଵିଜାଃ
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କହନ୍ତି, ଶରୀର ନିୟମ ମାନବ ଉପବାସ। ମନ ଓ ବୁଦ୍ଧିର ଶୁଦ୍ଧତା ଦେବତାଙ୍କ ଉପବାସ।