ନିରେତଃ ଶ୍ରୂଯତେ ପୁଣ୍ଯୋ ଯତ୍ର ଵିଶ୍ରଵସୋ ମୁନେଃ। ଜଜ୍ଞେ ଧନପତିର୍ଯତ୍ର କୁବେରୋ ନରଵାହନଃ
ସେଠାରେ ପବିତ୍ର ନିରେତ ଅଛି, ଯେଉଁଠାରେ ମହାଋଷି ବିଶ୍ରବାସଙ୍କ କଥା ଶୁଣାଯାଏ; ଯେଉଁଠାରେ ଧନର ଦେବତା କୁବେର, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଅଧିପତି, ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ।
ଵୈଢୂର୍ଯଶିଖରୋ ନାମ ପୁଣ୍ଯୋ ଗିରିଵରଃ ଶିଵଃ। ନିତ୍ଯପୁଷ୍ପଫଲାସ୍ତତ୍ର ପାଦପା ହରିତଚ୍ଛଦାଃ
ସେଠାରେ ବୈଢୂର୍ୟ ଶିଖର ନାମକ ପବିତ୍ର ଶିଳାପର୍ବତ ଅଛି, ଯାହାର ଗଛମାନେ ସଦା ହରିତ ଓ ଫୁଲ ଫଳରେ ଭରିଆ।
ତସ୍ଯ ଶୈଲସ୍ଯ ଶିଖରେ ସରଃ ପୁଣ୍ଯଂ ମହୀପତେ। ଫୁଲ୍ଲପଦ୍ମଂ ମହାରାଜ ଦେଵଗନ୍ଧର୍ଵସେଵିତମ୍
ସେଇ ପର୍ବତର ଶିଖରରେ, ରାଜା, ଏକ ପବିତ୍ର ସରୋବର ଅଛି, ଯାହାରେ ପଦ୍ମ ଫୁଲିଛି, ଦେବତା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଏଠିକୁ ଆସନ୍ତି।
ବହ୍ଵାଶ୍ଚର୍ଯଂ ମହାରାଜ ଦୃଶ୍ଯତେ ତତ୍ର ପର୍ଵତେ। ପୁଣ୍ଯେ ସ୍ଵର୍ଗୋପମେ ଚୈଵ ଦେଵର୍ଷିଗଣସେଵିତେ
ସେଇ ପବିତ୍ର ଓ ସ୍ୱର୍ଗସମ ପର୍ବତରେ, ରାଜା, ବହୁତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖାଯାଏ, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବଋଷିମାନେ ବାସ କରନ୍ତି।
ହ୍ରଦିନୀ ପୁଣ୍ଯତୀର୍ଥା ଚ ରାଜର୍ଷେସ୍ତତ୍ର ଵୈ ସରିତ୍। ଵିଶ୍ଚାମିତ୍ରେଣ ତପସା ନିର୍ମିତା ସର୍ଵପାଵନୀ
ସେଠାରେ ହ୍ରଦିନୀ ନାମକ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଓ ନଦୀ ଅଛି, ଯାହା ରାଜାଋଷିମାନେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି। ଏହି ନଦୀ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପବିତ୍ର କରେ।
ଯସ୍ଯାସ୍ତୀରେ ସତାଂ ମଧ୍ଯେ ଯଯାତିର୍ନହୁଷାତ୍ମଜଃ। ପପାତ ସ ପୁନର୍ଲୋକାଁଲ୍ଲେଭେ ଧର୍ମାନ୍ସନାତନାନ୍
ଏହି ନଦୀର କୂଳରେ, ସଦ୍ଜନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ନହୁଷଙ୍କ ପୁତ୍ର ଯୟାତି ପତିତ ହୋଇଥିଲେ; ପରେ ସେ ସନାତନ ଲୋକ ଓ ଧର୍ମକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।
ତତ୍ରପୁଣ୍ଯୋ ହ୍ରଦଃ ଖ୍ଯାତୋ ମୈନାକଶ୍ଚୈଵ ପର୍ଵତଃ। ବହୁମୂଲଫଲୋପେତସ୍ତ୍ଵମିତୋ ନାମ ପର୍ଵତଃ
ସେଠାରେ ଏକ ପବିତ୍ର ହ୍ରଦ ଅଛି ଯାହା ବହୁତ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଏବଂ ମୈନାକ ପର୍ବତ ମଧ୍ୟ ଅଛି। ଏହି ତମିତ ପର୍ବତ, ତୁମେ ବହୁତ ମୂଳ ଓ ଫଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଛ।
ଆଶ୍ରମଃ କକ୍ଷସେନସ୍ଯ ପୁଣ୍ଯସ୍ତତ୍ରଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ। ଚ୍ଯଵନସ୍ଯାଶ୍ରମଶ୍ଚୈଵ ଵିଖ୍ଯାତସ୍ତତ୍ରପାଣ୍ଡଵ। ତତ୍ରାଲ୍ପେନୈଵ ସିଦ୍ଧ୍ଯନ୍ତି ମାନଵାସ୍ତପସା ଵିଭୋ
ଏଠି କକ୍ଷସେନଙ୍କ ପବିତ୍ର ଆଶ୍ରମ ଅଛି, ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର। ଏଠି ଚ୍ୟବନ ଋଷିଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଏଠି ଅଳ୍ପ ତପସ୍ୟା କଲେ ମଧ୍ୟ ଲୋକେ ସହଜରେ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁଥାନ୍ତି, ହେ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ।
ଜମ୍ବୂମାର୍ଗୋ ମହାରାଜ ଋଷୀଣାଂ ଭାଵିତାତ୍ମନାମ୍। ଆଶ୍ରମ ଶାମ୍ଯତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୃଗଦ୍ଵିଜନିଷେଵିତଃ
ହେ ମହାରାଜ, ଶୁଦ୍ଧ ମନବଳିଆ ଋଷିମାନେ ଯେଉଁ ଜମ୍ବୁ ମାର୍ଗରେ ଯାଆନ୍ତି, ସେଠି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶାମ୍ୟତ ଆଶ୍ରମ ଅଛି, ଯେଉଁଠି ବନ୍ୟପଶୁ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ବସିଥାନ୍ତି।
ତତଃ ପୁଣ୍ଯତମା ରାଜନ୍ସତତଂ ତାପସୈର୍ଯୁତା। କେତୁମାଲା ଚ ମେଧ୍ଯା ଚ ଗଙ୍ଗାଦ୍ଵାରଂ ଚ ଭୂମିପ। ଖ୍ଯାତଂ ଚ ସୈନ୍ଧଵାରଣ୍ଯଂ ପୁଣ୍ଯଂ ଦ୍ଵିଜନିଷେଵିତମ୍
ତାପରେ, ହେ ରାଜା, ସେଠି ସବୁଠୁ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅଛି, ସଦା ତାପସମାନେ ରହନ୍ତି। କେତୁମାଳ, ମେଧ୍ୟା ଓ ଗଙ୍ଗାଦ୍ୱାର ଓ ଖ୍ୟାତିପ୍ରାପ୍ତ ସିନ୍ଧୁ ଅରଣ୍ୟ ଅଛି, ଯାହା ପବିତ୍ର ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ବହୁତ ଯାଆନ୍ତି।
ପିତାମହସରଃ ପୁଣ୍ଯଂ ପୁଷ୍କରଂ ନାମ ନାମତଃ। ଵୈଖାନସାନାଂ ସିଦ୍ଧାନାମୃଷୀଣାମାଶ୍ରମଃ ପ୍ରିଯଃ
ସେଠି ପିତାମହଙ୍କ ପବିତ୍ର ପୁଷ୍କର ହ୍ରଦ ଅଛି। ଏହି ସ୍ଥାନ ଭଲ ଭାବରେ ସିଦ୍ଧ ଭାଇଥିବା ବୈଖାନସ ଋଷିମାନଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଆଶ୍ରମ।
ଅପ୍ଯତ୍ର ସଂଶ୍ରଯାର୍ଥାଯ ପ୍ରଜାପତିରଥୋ ଜଗୌ। ପୁଷ୍କରେଷୁ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗାଥାଂ ସୁକୃତିନାଂଵର
ଏଠି ମଧ୍ୟ, ଅସ୍ରୟ ପାଇଁ ପ୍ରଜାପତି ଏଠିକୁ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ। ପୁଷ୍କରରେ, ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେ ଶୁଭ ଲୋକମାନେ ପାଇଁ ଏକ ଗାଥା କହିଥିଲେ।
ମନସାଽପ୍ଯଭିକାମସ୍ଯ ପୁଷ୍କରାଣି ମନଖିନଃ। ଵିପ୍ରଣଶ୍ଯନ୍ତି ପାପାନି ନାକପୃଷ୍ଠେ ଚ ମୋଦତେ
ଯେଉଁମାନେ ମନରେ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ପୁଷ୍କର ତାଙ୍କର ମନର ଦୋଷ ଦୂର କରିଦିଏ। ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗର ଶିଖରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି।
ଉଦୀଚ୍ଯାଂ ରାଜଶାର୍ଦୂଲ ଦିଶି ପୁଣ୍ଯାନି ଯାନି ଵୈ। ତାନି ତେ କୀର୍ତଯିଷ୍ଯାମି ପୁଣ୍ଯାନ୍ଯାଯତନାନି ଚ
ହେ ରାଜାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବାଘ, ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଯେଉଁ ସବୁ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଓ ତୀର୍ଥ ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଏବେ ତୁମକୁ କହିବି।
ଶୃଣୁଷ୍ଵାଵହିତୋ ଭୂତ୍ଵା ମମ ମନ୍ତ୍ରଯତଃ ପ୍ରଭୋ। କଥାପ୍ରତିଗ୍ରହୋ ଵୀର ଶ୍ରଦ୍ଧାଂ ଜନଯତେ ଶୁଭାମ୍
ମୋ କଥା ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଶୁଣ, ହେ ପ୍ରଭୁ। ଏହି କଥା ଶୁଣିଲେ ମନରେ ଶୁଭ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଜନ୍ମ ନେଉଛି।
ସରସ୍ଵତୀ ମହାପୁଣ୍ଯା ହ୍ରଦିନୀ ତୀର୍ଥମାଲିନୀ। ସମୁଦ୍ରଗା ମହାଵେଗା ଯମୁନା ଯତ୍ର ପାଣ୍ଡଵ
ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀ ସବୁଠୁ ପବିତ୍ର, ଅନେକ ହ୍ରଦ ଓ ତୀର୍ଥ ଥିବା, ଏବଂ ଯମୁନା ମଧ୍ୟ ଅଛି, ଯାହା ଦ୍ରୁତ ଧାରାରେ ସମୁଦ୍ରକୁ ଯାଏ।
ଯତ୍ର ପୁଣ୍ଯତରଂ ତୀର୍ଥଂ ପ୍ଲକ୍ଷାଵତରଣଂ ଶୁଭମ୍। ଯତ୍ରସାରସ୍ଵତୈରିଷ୍ଟ୍ଵା ଗଚ୍ଛନ୍ତ୍ଯଵଭୃଥଂ ଦ୍ଵିଜାଃ
ସେଠି ପ୍ଲକ୍ଷାବତରଣ ନାମକ ସବୁଠୁ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଅଛି, ଯେଉଁଠି ସରସ୍ୱତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯଜ୍ଞ କରି ଶେଷ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ଯାଆନ୍ତି।
ପୁଣ୍ଯଂ ଚାଖ୍ଯାଯତେ ଦିଵ୍ଯଂ ଶିଵମଗ୍ନିଶିରୋଽନଘ। ସହଦେଵୋଽଯଜଦ୍ଯତ୍ରଶମ୍ଯାକ୍ଷେପେଣ ଭାରତ
ଏଠି ଦିବ୍ୟ, ଶୁଭ ଏବଂ ପାପ ନଥିବା ଅଗ୍ନିଶିରସ୍ ତୀର୍ଥ ଅଛି। ଏଠି ସହଦେବ ଶମୀ ଗଛର ପତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନେଵ ଚାର୍ଥେଽସୌ ଇନ୍ଦ୍ରଗୀତା ଯୁଧିଷ୍ଠିର। ଗାଥା ଚରତି ଲୋକେଽସ୍ମିନ୍ଗୀଯମାନା ଦ୍ଵିଜାତିଭିଃ
ଏହି ବିଷୟରେ, ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଗୀତ ଅଛି, ଯାହା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏହି ଲୋକରେ ପଢ଼ନ୍ତି।
ଅଗ୍ନଯଃ ସହଦେଵେନ ଯେ ଚିତା ଯମୁନାମନୁ। ତେ ତସ୍ଯ କୁରୁଶାର୍ଦୂଲ ସହସ୍ରଶତଦକ୍ଷିଣାଃ
ଯମୁନା ତୀରେ ସହଦେବ ଯେଉଁ ଅଗ୍ନିକୁ ପୂଜା କରିଥିଲେ, ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଠି ଶତଶଃ ହଜାର ଦାନ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
ତତ୍ରୈଵ ଭରତୋ ରାଜା ଚକ୍ରଵର୍ତୀ ମହାଯଶାଃ। ଵିଂଶତୀଂ ସପ୍ତ ଚାଷ୍ଟୌ ଚ ହଯମେଧାନୁପାହରତ୍
ସେଠି ମହାନ ରାଜା ଭରତ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିର ଶାସକ, ବିଶି, ସାତ ଓ ଆଠଟି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ।
କାମକୃଦ୍ଯୋ ଦ୍ଵିଜାତୀନାଂ ଶ୍ରୁତସ୍ତାତ ଯଥା ପୁରା। ଅତ୍ଯନ୍ତମାଶ୍ରମଃ ପୁଣ୍ଯଃ ଶରଭଙ୍ଗସ୍ଯ ଵିଶ୍ରୁତଃ
ଯେପରି ପୂର୍ବକାଳରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲା, ଶରଭଙ୍ଗ ଋଷିଙ୍କ ପବିତ୍ର ଆଶ୍ରମ ଏଠି ଅଛି, ଯାହା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ପାଇଁ ଯାଆନ୍ତି।
ସରସ୍ଵତୀ ନଦୀ ସଦ୍ଭିଃ ସତତଂ ପାର୍ଥ ପୂଜିତା। ଵାଲଖିଲ୍ଯୈର୍ମହାରାଜ ଯତ୍ରେଷ୍ଟମୃଷିଭିଃ ପୁରା
ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀ ସଦା ସଜ୍ଜନମାନେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ହେ ପାର୍ଥ। ସେଠି ପୂର୍ବକାଳରେ ବାଲଖିଲ୍ୟ ଋଷିମାନେ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ।
ଦୃଷଦ୍ଵତୀ ମହାପୁଣ୍ଯା ଯତ୍ର ରଖ୍ଯାତା ଯୁଧିଷ୍ଠିର। ନ୍ଯଗ୍ରୋଧାଖ୍ଯସ୍ତୁ ପାଞ୍ଚାଲ୍ଯଃ ପାଞ୍ଚାଲ୍ଯୋଦ୍ଵିପଦାଂଵର। ଦାଲ୍ଭ୍ଯଘୋଷଶ୍ଚ ଦାଲ୍ଭ୍ଯାଶ୍ ଧରଣୀସ୍ଥୋ ମହାତ୍ମନଃ
ସେଠି ଦୃଷଦ୍ୱତୀ ନଦୀ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପବିତ୍ର ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର। ଏଠି ନ୍ୟଗ୍ରୋଧ ନାମକ ପାଞ୍ଚାଲ୍ୟ ବୃକ୍ଷ ଅଛି, ଏବଂ ଦାଲ୍ଭ୍ୟ ଗୋଷ୍ଠ ନାମକ ସ୍ଥାନ ଅଛି, ଯାହା ଦାଲ୍ଭ୍ୟ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ନିବାସ ସ୍ଥାନ ଥିଲା।
କୌନ୍ତେଯାନନ୍ତଯଶସଃ ସୁଵ୍ରତସ୍ଯାମିତୌଜସଃ। ଆଶ୍ରମଃ ଖ୍ଯାଯତେ ପୁଣ୍ଯସ୍ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଵିଶ୍ରୁତଃ
କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ଅନନ୍ତ କୀର୍ତ୍ତି, ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ ଓ ଅପାର ଶକ୍ତି ଥିବା ଯିଏ, ସେଠାର ଆଶ୍ରମ ତିନି ଲୋକରେ ପବିତ୍ର ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବୋଲି ଚିହ୍ନାଯାଏ।
ଏତାଵର୍ଣାଵଵର୍ଣୌ ଚ ଵିଶ୍ରୁତୌ ମନୁଜାଧିପ। ଈଜାତେ କ୍ରତୁଭିର୍ମୁଖ୍ଯୈଃ ପୁଣ୍ଯୈର୍ଭରତସତ୍ତମ
ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଏହି ଦୁଇ ଜାତି—ରଙ୍ଗିନ ଓ ଅରଙ୍ଗିନ—ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଓ ପୁଣ୍ୟ ଯଜ୍ଞ କରିଥିବାରୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହୋଇଛନ୍ତି, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ସମେତ୍ଯ ବହୁଶୋ ଦେଵାଃ ସେନ୍ଦ୍ରାଃ ସଵରୁଣାଃ ପୁରା। ଵିଶାଖଯୂପେଽତପ୍ଯନ୍ ତେନ ପୁଣ୍ଯତମଶ୍ଚ ସଃ
ପୁରୁଣା ଦିନରେ, ଦେବତାମାନେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବରୁଣ ସହିତ ବାରମ୍ବାର ଏକଠା ହୋଇ, ବିଶାଖୟୂପରେ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ, ଏହିଠାରୁ ସେଠି ସବୁଠାରୁ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ହୋଇଯାଇଛି।
ଋଷିର୍ମହାନ୍ମହାଭାଗୋ ଜମଦଗ୍ନିର୍ମହାଯଶାଃ। ପଲାଶକେଷୁ ପୁଣ୍ଯେଷୁ ରମ୍ଯେଷ୍ଵଯଜତ ପ୍ରଭୁଃ
ମହାନ, ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଋଷି ଜମଦଗ୍ନି, ସେଇ ପବିତ୍ର ଓ ସୁନ୍ଦର ପଳାଶ ଜଙ୍ଗଲରେ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ।
ଯତ୍ରସର୍ଵାଃ ସରିଚ୍ଛ୍ରେଷ୍ଟାଃ ସାକ୍ଷାତ୍ତମୃଷିସତ୍ତମମ୍। ସ୍ଵଂ ସ୍ଵଂ ତୋଯମୁପାଦାଯ ପରିଵାର୍ଯୋପତସ୍ଥିରେ
ସେଠି, ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଦୀମାନେ ନିଜ ନିଜ ଜଳ ଆଣି, ସେ ଉତ୍ତମ ଋଷିଙ୍କୁ ଘେରି ଆସିଥିଲେ।
ଅପି ଚାତ୍ର ମହାରାଜ ସ୍ଵଯଂ ଵିଶ୍ଵାଵସୁର୍ଜଗୌ। ଇମଂ ଶ୍ଲୋକଂ ତଦା ଵୀର ପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ଦୀକ୍ଷାଂ ମହାତ୍ମନଃ
ହେ ମହାରାଜ, ସେଠି ବିଶ୍ୱାବସୁ ନିଜେ, ସେ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଦୀକ୍ଷା ଦେଖି, ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଗାଇଥିଲେ।