ସ ତତ୍ରଵୃଦ୍ଧାନଭିଵାଦ୍ଯ ସର୍ଵାନ୍ ପ୍ରତ୍ଯର୍ଚିତୋ ରାଜଵଦ୍ଦେଵଵଚ୍ଚ। ଵିଵେଶ ସର୍ଵୈଃ ସହିତୋ ଦ୍ଵିଜାଗ୍ର୍ଯୈଃ କୃତାଞ୍ଜଲିର୍ଧର୍ମଭୃତାଂ ଵରିଷ୍ଠଃ
ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ବୃଦ୍ଧମାନଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ସେ ରାଜା ଓ ଦେବତା ପରି ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ। ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ ସହିତ, ଅଞ୍ଜଳି ମୁଡ଼ି, ଧର୍ମରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିବା ସେ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ସ ପୁଣ୍ଯଶୀଲଃ ପିତୃଵନ୍ମହାତ୍ମା ତପସ୍ଵିଭିର୍ମପରୈରୁପେତ୍ଯ। ପ୍ରତ୍ଯର୍ଚିତଃ ପୁଷ୍ପଧରସ୍ଯ ମୂଲେ ମହାଦ୍ରୁମସ୍ଯୋପଵିଵେଶ ରାଜା
ସେ ପବିତ୍ର ଚରିତ୍ର ଓ ମହାତ୍ମା ରାଜା, ପିତା ସମାନ, ଅନ୍ୟ ତପସ୍ୱୀମାନେ ଆସି ସମ୍ମାନ କଲେ। ପୁଷ୍ପରେ ଢାକିଥିବା ବଡ଼ ଗଛର ତଳେ ସେ ବସିଲେ।
ଭୀମଶ୍ଚ କୃଷ୍ଣା ଚ ଧନଂଜଯଶ୍ଚ ଯମୌ ଚ ତେ ଚାନୁଚରା ନରେନ୍ଦ୍ରମ୍। ଵିମୁଚ୍ଯଵାହାନଵଶାଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ତତ୍ରୋପତସ୍ଥୁର୍ଭରତପ୍ରବର୍ହାଃ
ଭୀମ, କୃଷ୍ଣା, ଧନଞ୍ଜୟ, ଦୁଇ ଭାଇ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କର ସହଚରମାନେ, ରାଜା, ଘୋଡ଼ା ଖୋଲି ଗାଡ଼ି ରଖିଦେଇ, ସମସ୍ତେ ଏଠାରେ ଆସି ଏକଠା ହେଲେ; ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଭାରତବଂଶୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଲତାଵତାନାଵନତଃ ସ ପାଣ୍ଡଵୈ- ର୍ମହାଦ୍ରୁମଃ ପଞ୍ଚଭିରେଵ ଧନ୍ଵିଭିଃ। ବଭୌ ନିଵାସୋପଗତୈର୍ମହାତ୍ମଭି- ର୍ମହାଗିରିର୍ଵାରଣଯୂଥପୈରିଵ
ଲତା ଓ ଶାଖାରେ ଝୁକିଥିବା ସେ ମହାବୃକ୍ଷଟି, ପାଞ୍ଚ ଧନୁର୍ଧାରୀ ପାଣ୍ଡବମାନେ ତଳେ ବସିଥିବାରୁ, ଏମିତି ଦେଖାଯାଉଥିଲା ଯେପରି ଏକ ବଡ଼ ପାହାଡ଼ ଚାରିପାଖରେ ହାତୀମାନେ ଏକଠା ହୋଇଥିବେ।
ତତ୍କାନନଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ନରେନ୍ଦ୍ରପୁତ୍ରାଃ ସୁଖୋଚିତା ଵାସମୁପେତ୍ଯ କୃଚ୍ଛ୍ରମ୍। ଵିଜହ୍ରୁରିନଦ୍ରପ୍ରତିମାଃ ଶିଵେଷୁ ସରସ୍ଵତୀସାଲଵନେଷୁ ତେଷୁ
ସେଇ ଅରଣ୍ୟକୁ ପହଁଚି, ରାଜପୁତ୍ରମାନେ ଯେଉଁମାନେ ସୁଖରେ ଅଭ୍ୟସ୍ତ, ସେମାନେ କଷ୍ଟରେ ରହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ; ସେମାନେ ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀ କୂଳରେ ଶୁଭ ସାଳବନରେ ସିଂହମାନେ ପରି ଖେଳିବା ଲାଗିଲେ।
ଯତୀଂଶ୍ଚ ରାଜା ସ ମୁନୀଂଶ୍ଚ ସର୍ଵାଂ ସ୍ତସ୍ମିନ୍ଵନେ ମୂଲଫଲୈରୁଦଗ୍ରୈଃ। ଦ୍ଵିଜାତିମୁଖ୍ଯାନୃଷଭଃ କୁରୂଣାଂ ସଂତର୍ପଯାମାସ ମହାନୁଭାଵଃ
ସେଇ ଅରଣ୍ୟରେ, କୁରୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ମହାନ ରାଜା, ସମସ୍ତ ତପସ୍ବୀ ଓ ଋଷିମାନେ ଏବଂ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ବହୁତ ମୂଳ ଓ ଫଳ ଦେଇ ତୃପ୍ତ କରିଲେ।
ଇଷ୍ଟୀଶ୍ଚ ପିତ୍ର୍ଯାଣି ତଥା କ୍ରିଯାଶ୍ଚ ମହାଵନେ ଵସତାଂ ପାଣ୍ଡଵାନାମ୍। ପୁରୋହିତସ୍ତତ୍ର ସମୃଦ୍ଧତେଜା- ଶ୍ଚକାର ଧୌମ୍ଯଃ ପିତୃଵନ୍ନୃପାଣାମ୍
ପାଣ୍ଡବମାନେ ବଡ଼ ଅରଣ୍ୟରେ ବସିଥିବାବେଳେ, ସେମାନଙ୍କ ପୁରୋହିତ ଧୌମ୍ୟ, ଅତି ତେଜସ୍ବୀ, ରାଜାମାନଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ପରି ପିତୃକ୍ରିୟା ଓ ଅନ୍ୟ ଆବଶ୍ୟକ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପାଦନ କରୁଥିଲେ।
ଅପେତ୍ଯ ରାଷ୍ଟ୍ରାଦ୍ଵସତାଂ ତୁ ତେଷା- ମୃଷିଃ ପୁରାଣୋଽତିଥିରାଜଗାମ। ତମାଶ୍ରମଂ ତୀଵ୍ରସମୃଦ୍ଧତେଜା ମାର୍କଣ୍ଡେଯଃ ଶ୍ରୀମତାଂ ପାଣ୍ଡଵାନାମ୍
ସେମାନେ ରାଜ୍ୟରୁ ଦୂରେ ବସିଥିବା ସମୟରେ, ପୁରାତନ ଏବଂ ମହାତ୍ମା ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ଋଷି, ଅତିଶୟ ତେଜର ଧାରକ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଅତିଥି ଭାବେ ଆସିଲେ।
ତମାଗତଂ ଜ୍ଵଲିତହୁତାଶନପ୍ରଭଂ ମହାମନାଃ କୁରୁଵୃଷଭୋ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ। ଅପୂଜଯତ୍ସୁରଋଷିମାନଵାର୍ଚିତଂ ମହାମୁନିଂ ହ୍ଯନୁପମସତ୍ଵଵୀର୍ଯଵାନ୍
କୁରୁବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ମହାନ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଆଗମନ କରୁଥିବା, ଅଗ୍ନି ପରି ତେଜସ୍ବୀ, ଦେବତା, ଋଷି ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଯିଏଁ ପୂଜିଥାନ୍ତି, ସେ ଅପୂର୍ବ ଶକ୍ତି ଓ ଧୈର୍ଯ୍ୟର ମହାମୁନିଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ।
ସ ସର୍ଵଵିଦ୍ଦ୍ରୌପଦୀଂ ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ଦୀନାଂ ଯୁଧିଷ୍ଟିରଂ ଭୀମସେନାର୍ଜୁନୌ ଚ। ସଂସ୍ମୃତ୍ଯରାମଂ ମନସା ମହାତ୍ମା ତପସ୍ଵିମଧ୍ଯେଽସ୍ମଯତାମିତୌଜାଃ
ସେ ସମସ୍ତ ଜାଣିଥିବା ମହାତ୍ମା ଋଷି, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଦୁଃଖିତ ଦେଖି, ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭୀମସେନ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଦେଖି, ମନରେ ରାମଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ ଏବଂ ତପସ୍ବୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତେଜସ୍ବୀ ହସିଲେ।
ତଂ ଧର୍ମରାଜୋ ଵିମନା ଇଵାବ୍ରଵୀ- ତ୍ସର୍ଵେ ହ୍ରିଯା ସନ୍ତି ତପସ୍ଵିନୋଽମୀ। ଭଵାନିଦଂ କିଂ ସ୍ମଯତୀଵ ହୃଷ୍ଟ- ସ୍ତପସ୍ଵିନାଂ ପଶ୍ଯତାଂ ମାମୁଦୀକ୍ଷ୍ଯ
ତାପରେ ଧର୍ମରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ମନରେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, କହିଲେ: 'ଏଠି ତପସ୍ବୀମାନେ ଲଜ୍ଜାରେ ବସିଛନ୍ତି; ଆପଣ କାହିଁକି ମୋତେ ଦେଖି ଏମିତି ଆନନ୍ଦରେ ହସୁଛନ୍ତି?'
ନ ତାତ ହୃଷ୍ଯାମି ନ ଚ ସ୍ମଯାମି ପ୍ରହର୍ଷଜୋ ମାଂ ଭଜତେନ ଦର୍ପଃ। ତଵାପଦଂ ତ୍ଵଦ୍ଯ ସମୀକ୍ଷ୍ଯ ରାମଂ ସତ୍ଯଵ୍ରତଂ ଦାଶରଥିଂ ସ୍ମରାମି
'ନାହିଁ, ପୁତ୍ର, ମୁଁ ଆନନ୍ଦିତ ନୁହେଁ, ମୁଁ ହସୁନି; ଆନନ୍ଦରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ଗର୍ବ ମୋତେ ଆସିନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ତୁମର କଷ୍ଟ ଦେଖି, ମୁଁ ସତ୍ୟବ୍ରତ ଦଶରଥପୁତ୍ର ରାମଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରୁଛି।'
ସ ଚାପି ରାଜା ସହ ଲକ୍ଷ୍ମଣେନ ଵନେ ନିଵାସଂ ପିତୁରେଵ ଶାସନାତ୍। ଧନ୍ଵୀ ଚରନ୍ପାର୍ଥ ମଯୈଵ ଦୃଷ୍ଟୋ ଗିରେ ପୁରା ଋଷ୍ଯମୂକସ୍ଯ ସାନୌ
ସେ ରାଜା ମଧ୍ୟ, ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ, ବାପାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଅରଣ୍ୟରେ ବସିଥିଲେ; ଧନୁଧାରୀ ହୋଇ, ହେ ପାର୍ଥ, ମୁଁ ଏହି ରାମଙ୍କୁ ପୂର୍ବେ ଋଷ୍ୟମୂକ ପାହାଡ଼ର ଢାଳରେ ଦେଖିଥିଲି।
ସହସ୍ରନେତ୍ରପ୍ରତିମୋ ମହାତ୍ମା ଯମସ୍ଯ ନେତା ନମୁଚେଶ୍ଚ ହନ୍ତା। ପିତୁର୍ନିଦେଶାଦନଘଃ ସ୍ଵଧର୍ମଂ ଚରନ୍ଵନେ ଦାଶରଥିଶ୍ଚକାର
ସେ ଦଶରଥପୁତ୍ର ମହାତ୍ମା, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ତେଜସ୍ବୀ, ଯମର ନେତା ଓ ନାମୁଚିଙ୍କ ହନ୍ତା, ନିର୍ମଳ, ବାପାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଅରଣ୍ୟରେ ନିଜ ଧର୍ମ ପାଳନ କରିଥିଲେ।
ସ ଚାପି ଶକ୍ରସ୍ ସମପ୍ରଭାଵୋ ମହାନୁଭାଵଃ ସମରେଷ୍ଵଜେଯଃ। ଵିହାଯ ଭୋଗାନଚରଦ୍ଵନେଷୁ ନେଶେ ବଲସ୍ଯେତି ଚରେଦଧର୍ମମ୍
ସେ ମହାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଜୟ, ଭୋଗବିଲାସ ଛାଡ଼ି ଅରଣ୍ୟରେ ବସିଥିଲେ; ସେ କେବେ ଶକ୍ତିରେ ଭରସା କରିନଥିଲେ, ସେମିତି ଧର୍ମକୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ।
ଭାପାଶ୍ଚ ନାଭାଗଭଗୀରଥାଦଯୋ ମହୀମିମାଂ ସାଗରାନ୍ତାଂ ଵିଜିତ୍ଯ। ସତ୍ଯେନ ତେଽପ୍ଯଜଯସ୍ତାତ ଲୋକା- ନ୍ନେଶେ ବଲସ୍ଯେତି ଚରେଦଧର୍ମମ୍
ଭାପ, ନଭ, ଭାଗୀରଥ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ, ସମୁଦ୍ର ଦ୍ୱାରା ସୀମିତ ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଜିତିଥିଲେ; ପ୍ରିୟ, ସେମାନେ ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ହିଁ ସ୍ବର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ; ସେମାନେ କେବେ ଶକ୍ତିରେ ଭରସା କରିନଥିଲେ, ସେମିତି ଧର୍ମକୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ।
ଅଲର୍କମାହୁର୍ନଵର୍ଯ ସନ୍ତଂ ସତ୍ଯଵ୍ରତଂ କାଶିକରୂଶରାଜମ୍। ଵିହାଯ ରାଜ୍ଯାନି ଵସୂନି ଚୈଵ ନେଶେ ବଲସ୍ଯେତି ଚରେଦଧର୍ମମ୍
ଅଲର୍କଙ୍କୁ କହାଯାଏ, ସେ କାଶୀ ଓ କୁରୁ ଦେଶର ସତ୍ୟବ୍ରତ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା, ସେ ରାଜ୍ୟ ଓ ଧନ ସବୁ ଛାଡ଼ିଦେଇଥିଲେ; ସେ କେବେ ଶକ୍ତିରେ ଭରସା କରିନଥିଲେ, ସେମିତି ଧର୍ମକୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ।
ଧାତ୍ରା ଵିଧିର୍ଯୋ ଵିହିତଃ ପୁରାଣୈ- ସ୍ତଂ ପୂଜଯନ୍ତୋ ନରଵର୍ଯ ସନ୍ତଃ। ସପ୍ତର୍ଷଯଃ ପାର୍ଥ ଦିଵି ପ୍ରଭାନ୍ତି ନେଶେ ବଲସ୍ଯେତି ଚରେଦଧର୍ମମ୍
ପ୍ରାଚୀନ ଯେଉଁ ବିଧିକୁ ଧାତା ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କରିଥିଲେ, ସେହି ବିଧିକୁ ପୂଜିଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷମାନେ, ହେ ପାର୍ଥ, ସପ୍ତ ଋଷି ସ୍ୱର୍ଗରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଛନ୍ତି; ସେମାନେ କେବେ ଶକ୍ତିରେ ଭରସା କରିନଥିଲେ, ସେମିତି ଧର୍ମକୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ।
ମହାବଲାନ୍ପର୍ଵତକୂଟମାତ୍ରା- ନ୍ଵିଷାଣିନଃ ପଶ୍ଯ ଗଜାନ୍ନରେନ୍ଦ୍ର। ସ୍ଥିତାନ୍ନିଦେଶେ ନରଵର୍ଯ ଧାତୁ- ର୍ନେଶେ ବଲସ୍ଯେତି ଚରେଦଧର୍ମମ୍
ହେ ରାଜା, ପାହାଡ଼ ଶିଖର ପରି ବଡ଼ ଓ ଦାନ୍ତ ଥିବା ମହାବଳୀ ହାତୀମାନେ, ଧାତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଦଢ଼ିଆ ହୋଇ ରହିଛନ୍ତି; ସେମାନେ କେବେ ଶକ୍ତିରେ ଭରସା କରିନଥିଲେ, ସେମିତି ଧର୍ମକୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ।
ସର୍ଵାଣି ଭୂତାନି ନରେନ୍ଦ୍ର ପଶ୍ଯ ତଥା ଯଥାଵଦ୍ଵିହିତଂ ଵିଧାତ୍ରା। ସ୍ଵଯୋନିତଃ କର୍ମ ସଦାଚରନ୍ତି ନେସେ ବଲସ୍ଯେତି ଚରେଦଧର୍ମମ୍
ହେ ରାଜା, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ, ନିଜ ଜନ୍ମରୁ ଯେପରି ଧାତା ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କରିଛନ୍ତି, ସେହି ପ୍ରକାର କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି; ସେମାନେ କେବେ ଶକ୍ତିରେ ଭରସା କରିନଥିଲେ, ସେମିତି ଧର୍ମକୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ।
ସତ୍ଯେନଂ ଧର୍ମେଣ ଯଥାର୍ହଵୃତ୍ତ୍ଯା ହ୍ରିଯା ତଥା ସର୍ଵଭୂତାନ୍ଯତୀତ୍ଯ। ଯଶଶ୍ଚ ତେଜଶ୍ଚ ତଵାପି ଦୀପ୍ତଂ ଵିଭାଵସୋର୍ଭାସ୍କରସ୍ଯେଵ ପାର୍ତ
ତୁମେ ସତ୍ୟ, ଧର୍ମ ଓ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା, ଲଜ୍ଜା ସହିତ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛ। ତୁମର କୀର୍ତ୍ତି ଓ ତେଜସ୍ୱୀତା, ହେ ପାର୍ଥ, ଅଗ୍ନି ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ।
ଯଥାପ୍ରତିଜ୍ଞଂ ଚ ମହାନୁଭାଵ କୃଚ୍ଛ୍ରଂ ଵନେ ଵାସମିମଂ ନିରୂଷ୍ଯ। ତତଃ ଶ୍ରିଯଂ ତେଜସା ତେନ ଦୀପ୍ତା- ମାଦାସ୍ଵସେ ପାର୍ଥିଵ କୌରେଵଭ୍ଯଃ
ଏବଂ, ହେ ମହାନ୍ ଆତ୍ମା, ତୁମେ ଯେପରି ନିଜ ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଅନୁଯାୟୀ ଏହି କଷ୍ଟଦାୟକ ବନବାସ ଭୋଗ କରିଛ, ସେପରି ତୁମର ଏହି ତେଜ ଦ୍ୱାରା ପୁନିଥରେ କୌରବମାନଙ୍କଠାରୁ ତୁମ ଶ୍ରୀ ଫେରି ପାଇବ।
ତମେଵମୁକ୍ତ୍ଵା ଵଚନଂ ମହର୍ଷି- ସ୍ତପସ୍ଵିମଧ୍ଯେ ସହିତଂ ସୁହୃଦ୍ଧିଃ। ଆମନ୍ତ୍ର୍ଯ ଧୌମ୍ଯଂ ସହିତାଂଶ୍ଚ ପାର୍ଥାଂ- ସ୍ତତଃ ପ୍ରତସ୍ଥେ ଦିଶମୁତ୍ତରାଂ ସଃ
ଏଭଳି କହି, ମହାର୍ଷି, ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମିଳିତ ବନ୍ଧୁଭାବରେ, ଧୌମ୍ୟ ଓ ପାଞ୍ଚାଳମାନେ ସହିତ ବିଦାୟ ନେଇ, ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ତତୋ ଵନଗତାଃ ପାର୍ଥାଃ ସାଯାହ୍ନେ ସହ କୃଷ୍ଣଯା। ଉପଵିଷ୍ଟାଃ କଥାଶ୍ଚକ୍ରୁର୍ଦୁଃଖଶୋକପରାଯଣାଃ
ତାପରେ, ସାଂଝ ବେଳେ, ପୃଥାପୁତ୍ରମାନେ କୃଷ୍ଣା ସହ ବନରେ ବସି, ଦୁଃଖ ଓ ଶୋକରେ ଭରିଯାଇ, କଥାବାର୍ତ୍ତା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
ପ୍ରିଯା ଚ ଦର୍ଶନୀଯା ଚ ପଣ୍ଡିତା ଚ ପତିଵ୍ରତା। ଅଥ କୃଷ୍ଣା ଧର୍ମରାଜମିଦଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍
ତାପରେ, ପ୍ରିୟା, ଦର୍ଶନୀୟା, ପଣ୍ଡିତା ଓ ପତିବ୍ରତା କୃଷ୍ଣା ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ନ ନୂନଂ ତସ୍ଯ ପାପସ୍ଯ ଦୁଃଖମସ୍ମାସୁ କିଂଚନ। ଵିଦ୍ଯତେ ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ନୃଶଂସସ୍ଯ ଦୁରାତ୍ମନଃ
ନିଶ୍ଚୟ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ର ଏହି ଦୁଷ୍ଟ ଓ କଠୋର ହୃଦୟ ଲୋକ ଆମ ପାଇଁ କିଛିମାତ୍ର ଦୁଃଖ ଅନୁଭବ କରୁନାହାନ୍ତି।
ଯସ୍ତ୍ଵାଂ ରାଜନ୍ମଯା ସାର୍ଧମଜିନୈଃ ପ୍ରତିଵାସିତମ୍। ଵନଂ ପ୍ରସ୍ଥାପ୍ଯ ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମା ନାନ୍ଵତପ୍ଯତ ଦୁର୍ମତିଃ
ଯିଏ ତୁମକୁ, ରାଜନ୍, ମୋ ସହ ଏବଂ ମୃଗଚର୍ମ ପିନ୍ଧି ବନକୁ ପଠାଇଦେଲା, ସେ ଦୁଷ୍ଟ ବୁଦ୍ଧି ଲୋକ କେବେ ମଧ୍ୟ ଅନୁତାପ କରିଲେ ନାହିଁ।
ଆଯସଂ ହୃଦଯଂ ନୂନଂ ତସ୍ଯ ଦୁଷ୍କୃତକର୍ମଣଃ। ଯସ୍ତ୍ଵାଂ ଧର୍ମପରଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ରୂକ୍ଷାଣ୍ଯଶ୍ରାଵଯତ୍ତଦା। `ଵଚନାନ୍ଯପରୋକ୍ଷାଣି ଦୁର୍ଵାଚ୍ଯାନି ଚ ସଂସଦି
ସେ ଦୁଷ୍କର୍ମ କରୁଥିବା ଲୋକର ହୃଦୟ ନିଶ୍ଚୟ ଲୋହାର ହେବା ଦରକାର, କାରଣ ସେ ତୁମକୁ, ଧର୍ମରେ ପ୍ରଥମ, ସଭାରେ କଠୋର ଓ ଅପମାନଜନକ କଥା ଶୁଣାଇଥିଲା।
ସୁଖୋଚିତମଦୁଃଖାର୍ହଂ ଦୁରାତ୍ମା ସସୁହୃଦ୍ଗଣଃ। ଈଦୃଶଂ ଦୁଃଖମାନୀଯ ମୋଦତେ ପାପପୂରୁଷଃ
ସେ ଦୁଷ୍ଟ ଏବଂ ତାଙ୍କ ସହଚରମାନେ, ତୁମ ପରି ସୁଖରେ ଅଭ୍ୟସ୍ତ ଓ ଦୁଃଖର ଅଯୋଗ୍ୟ ଲୋକଙ୍କୁ ଏପରି ଦୁଃଖ ଦେଇ, ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରୁଛନ୍ତି।
ଚତୁର୍ଣାମେଵ ପାପାନାମସ୍ରଂ ନ ପତିତଂ ତଦା। ତ୍ଵଯି ଭାରତ ନିଷ୍କ୍ରାନ୍ତେ ଵନାଯାଜିନଵାସସି
ଓ ଭାରତ, ତୁମେ ମୃଗଚର୍ମ ପିନ୍ଧି ବନକୁ ଯିବାବେଳେ, ସେଇ ଚାରି ଦୁଷ୍ଟଙ୍କ ଆଖିରୁ ଏକ ବି ଅଶ୍ରୁ ଝରିଲା ନାହିଁ।