ନ ହଯା ନ ରଥୋ ଵୀର ନ ଧ୍ଵଜୋ ନ ଚ ଦାରୁକଃ। ଅଦୃଶ୍ଯନ୍ତ ଶରୈଶ୍ଛନ୍ନାସ୍ତଥାଽହଂ ସୈନିକାଶ୍ଚ ମେ
ଏତେ ତୀରରେ ଆମେ ଏମିତି ଢାକାଯାଇଥିଲୁ, ଯେ ଘୋଡ଼ା, ରଥ, ପତାକା, ଦାରୁକ, ମୁଁ କିମ୍ବା ମୋର ସେନା କାହାକୁ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁନାହିଁ।
ତତୋଽହମପି କୌନ୍ତେଯ ଶରାଣାମଯୁତାନ୍ବହୂନ୍। ଆମନ୍ତ୍ରିତାନାଂ ଧନୁଷା ଦିଵ୍ଯେନ ଵିଧିନାଽକ୍ଷିପମ୍
ତାପରେ, କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ମୁଁ ମଧ୍ୟ ମୋର ଦିବ୍ୟ ଧନୁଷ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ ଅନେକ ଦଶ ହଜାର ତୀର ମୋତେ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିବା ଶତ୍ରୁମାନେ ଉପରେ ଛାଡ଼ିଲି।
ନ ତତ୍ରଵିଷଯସ୍ତ୍ଵାସୀନ୍ମମ ସୈନ୍ଯସ୍ଯ ଭାରତ। ଖେ ଵିଷକ୍ତଂ ହି ତତ୍ସୌଭଂ କ୍ରୋଶମାତ୍ର ଇଵାଭଵତ୍
ଓ ଭାରତ, ସେଠାରେ ମୋ ସେନା ପାଇଁ କୌଣସି ସ୍ଥାନ ରହିଲାନାହିଁ; କାରଣ ସେଇ ସୌଭ ଆକାଶରେ ଝୁଲୁଥିଲା ଏବଂ ଏକ ଚିତ୍କାର ଦୂରିରେ ଥିବା ପରି ଲାଗୁଥିଲା।
ତତସ୍ତେ ପ୍ରେକ୍ଷକାଃ ସର୍ଵେ ଦେଵା ଵୈ ଦିଵମାସ୍ଥିତାଃ। ହର୍ଷଯାମାସୁରୁଚ୍ଚୈର୍ମାଂ ସିଂହନାଦତଲସ୍ଵନୈଃ
ତାପରେ, ସେଠାରେ ଦେବତାମାନେ ସବୁଠାରୁ ଦେଖୁଥିଲେ, ସେମାନେ ଉଚ୍ଚ ସିଂହନାଦ ଓ ଢୋଲର ଧ୍ୱନିରେ ମୋତେ ଉତ୍ସାହିତ କଲେ।
ମତ୍କାର୍ମୁକଵିନିର୍ମୁକ୍ତା ଦାନଵାନାଂ ମହାରଣେ। ଅଙ୍ଗେଷୁ ରୁଧିରାକ୍ତାସ୍ତେ ଵିଵିଶୁଃ ଶଲଭା ଇଵ
ମୋର ଧନୁଷ୍ୟରୁ ଛାଡ଼ାଯାଇଥିବା ତୀରଗୁଡ଼ିକ ମହାସଂଗ୍ରାମରେ ଦାନବମାନଙ୍କ ଦେହରେ ରକ୍ତରେ ରଙ୍ଗିଯାଇ ପୋକା ପରି ପ୍ରବେଶ କରିଲା।
ତତୋ ହଲହଲାଶବ୍ଦଃ ସୌଭମଧ୍ଯେ ଵ୍ଯଵର୍ଧତ। ଵଧ୍ଯତାଂ ଵିଶିଖୈସ୍ତୀକ୍ଷ୍ଣୈଃ ପତତାଂ ଚ ମହାର୍ଣଵେ
ତାପରେ, ସୌଭ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦ ଉପଜିଲା, କାରଣ ସେମାନେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀରରେ ଆଘାତ ପାଇ ମହାସମୁଦ୍ରକୁ ପଡ଼ୁଥିଲେ।
ତେ ନିକୃତ୍ତଭୁଜସ୍କନ୍ଧାଃ କବନ୍ଧାକୃତିଦର୍ଶନାଃ। ନଦନ୍ତୋ ଭୈରଵାନ୍ନାଦାନ୍ନିପତନ୍ତି ସ୍ମ ଦାନଵାଃ। ପତିତାସ୍ତେଽପି ଭକ୍ଷ୍ଯନ୍ତେ ସମୁଦ୍ରାଂଭୋନିଵାସିଭିଃ
ସେଇ ଦାନବମାନେ ଯାହାଙ୍କ ହାତ ଓ କନ୍ଧ କଟାଯାଇଥିଲା, ମୁଣ୍ଡ ନଥିବା ଦେହ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ଭୟଙ୍କର ଚିତ୍କାର କରି କରି ପଡ଼ିଯାଉଥିଲେ। ପଡ଼ିବା ସମୟରେ ସେମାନେ ସମୁଦ୍ରରେ ଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଖାଇଯାଉଥିଲେ।
ତତୋ ଗୋକ୍ଷୀରକୁନ୍ଦେନ୍ଦୁମୃଣାଲରଜତପ୍ରଭମ୍। ଜଲଜଂ ପାଞ୍ଚଜନ୍ଯଂ ଵୈ ପ୍ରାଣେନାହମପୂରଯମ୍
ତାପରେ, ଗାଈ ଦୁଧ, କୁନ୍ଦ, ଚନ୍ଦ୍ର, ମଣି, ଚାନ୍ଦି ପରି ଧଳା ଚମକୁଥିବା ପାଞ୍ଚଜନ୍ୟ ଶଂଖକୁ ମୁଁ ମୋର ଶ୍ୱାସରେ ପୂରିଲି।
ତାନ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପତିତାଂସ୍ତତ୍ର ସାଲ୍ଵଃ ସୌଭପତିସ୍ତତଃ। ମାଯାଯୁଦ୍ଧେନ ମହତା ଯୋଧଯାମାସ ମାଂ ଯୁଧି
ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀମାନେ ପଡ଼ିଯାଇଥିବାକୁ ଦେଖି, ସୌଭର ମାଲିକ ସାଲ୍ବ ବଡ଼ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ମୋ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
ତତୋ ଗଦା ହଲାଃ ପ୍ରାସାଃ ଶୂଲଶକ୍ତିପରଶ୍ଚଥାଃ। ଅସଯଃ ଶକ୍ତିକୁଲିଶପାଶର୍ଷ୍ଟିକନପାଃ ଶରାଃ। ପଟ୍ଟସାଶ୍ଚ ଭୁଶୁଣ୍ଡ୍ଯଶ୍ଚ ପ୍ରପତନ୍ତ୍ଯନିଶଂ ମଯି
ତାପରେ, ଗଦା, ହାଲ, ବାଣ, ଶୂଳ, ଶକ୍ତି, ତଳୱାର, ଶକ୍ତି, ବଜ୍ର, ପାଶ, ଗଦା, ତୀର, ଚଉଡ଼ା ତଳୱାର ଓ ଗୁଲି ଅବିରତ ଭାବେ ମୋ ଉପରେ ପଡ଼ୁଥିଲା।
ତାମହଂ ମାଯଯୈଵାଶୁ ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ଵ୍ଯନାଶଯମ୍। ତସ୍ଯାଂ ହତାଯାଂ ମାଯାଯାଂ ଗିରିଶୃଙ୍ଗୈରଯୋଧଯତ୍
ସେଇ ମାୟାକୁ ମୁଁ ମୋର ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଶୀଘ୍ର ରୋକି ଧ୍ୱଂସ କରିଦେଲି। ସେଇ ମାୟା ନଷ୍ଟ ହେବା ପରେ ସେ ମୋ ଉପରେ ପାହାଡ଼ ଶିଖର ଛାଡ଼ିଲେ।
ତତୋଽଭଵତ୍ତମ ଇଵ ପ୍ରକାଶ ଇଵ ଚାଭଵତ୍। ଦୁର୍ଦିନଂ ସୁଦିନଂ ଚୈଵ ଶୀତମୁଷ୍ଣଂ ଚ ଭାରତ
ତାପରେ କେବେ ଅନ୍ଧାର, କେବେ ଆଲୋକ, କେବେ ଖରାପ ଦିନ, କେବେ ଭଲ ଦିନ, କେବେ ଶୀତ, କେବେ ଉଷ୍ଣତା ହେଉଥିଲା, ଓ ଭାରତ।
ଅଙ୍ଗାରପାଂସୁଵର୍ଷଂ ଚ ଶସ୍ତ୍ରଵର୍ଷଂ ଚ ଭାରତ। ଏଵଂ ମାଯାଂ ପ୍ରକୁର୍ଵାଣୋ ଯୋଧଯାମାସ ମାଂ ରିପୁଃ
ଏଠି ଅଗ୍ନିର ଝରଣା ଓ ଶସ୍ତ୍ରର ଝରଣା ପଡ଼ୁଥିଲା, ଓ ଭାରତ। ଏଭଳି ମାୟା ବ୍ୟବହାର କରି ଶତ୍ରୁ ମୋ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିଲେ।
ଵିଜ୍ଞାଯ ତଦହଂ ସର୍ଵଂ ମାଯଯୈଵ ଵ୍ଯନାଶଯମ୍। ଯଥାକାଲଂ ତୁ ଯୁଦ୍ଧେନ ଵ୍ଯଧମଂ ସର୍ଵତଃ ଶରୈଃ
ମୁଁ ସେସବୁ ଚିହ୍ନି ପାଇ, ମୋର ମାୟା ଦ୍ୱାରା ସେଗୁଡ଼ିକୁ ନଷ୍ଟ କରିଦେଲି। ସମୟ ଅନୁଯାୟୀ ଯୁଦ୍ଧରେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ମୁଁ ତୀର ଛାଡ଼ିଲି।
ତତୋ ହତାଯାଂ ଚ ମଯା ମାଯାଯାଂ ଯୁଧି ଦାନଵଃ। ମାଯାମନ୍ଯାଂ ମହାରାଜ ଚକାର ମତିମୋହିନୀମ୍
ତାପରେ, ରାଜା, ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ସେଇ ମାୟାକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଦେଲି ପରେ, ଦାନବ ଆଉ ଏକ ମନକୁ ଭ୍ରମିତ କରୁଥିବା ମାୟା ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
ତତୋ ଵ୍ଯୋମ ମହାରାଜ ଶତସୂର୍ଯମିଵାଭଵତ୍। ଶତଚନ୍ଦ୍ରଂ ଚ କୌନ୍ତେଯ ସହସ୍ରାଯୁତତାରକମ୍
ତାପରେ, ରାଜା, ଆକାଶ ଏମିତି ଲାଗିଲା ଯେ, ଶତ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଶତ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ଦଶହଜାର ତାରା ଅଛି, ଓ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର।
ତତୋ ନାଜ୍ଞାଯତ ତଦା ଦିଵାରାତ୍ରଂ ତଥା ଦିଶଃ। ତତୋଽହଂ ମୋହମାପନ୍ନଃ ପ୍ରଜ୍ଞାସ୍ତ୍ରଂ ସମଯୋଜଯମ୍
ତାପରେ ଦିନ ରାତି ଓ ଦିଗବଳୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖାଯାଉନଥିଲା। ସେ ସମୟରେ ମୁଁ ଭ୍ରମରେ ପଡିଗଲି ଏବଂ ଜ୍ଞାନର ଅସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର କଲି।
ତଦସ୍ତ୍ରମସ୍ତମସ୍ତ୍ରେଣ ଵିଧୂତଂ ଶରତୂଲଵତ୍। ତଥା ତଦଭଵଦ୍ଯୁଦ୍ଧଂ ତୁମୁଲଂ ରୋମହର୍ଷଣମ୍। ଲବ୍ଧାଲୋକସ୍ତୁ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ପୁନଃ ଶତ୍ରୁମଯୋଧଯମ୍
ସେ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ଅନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଭାଙ୍ଗିଦିଆଗଲା, ଶରଦ ଋତୁର ପତଳା କପାସ ପରି ଉଡିଯାଇଲା। ଏଭଳି ଯୁଦ୍ଧ ଭୟଙ୍କର ଓ କମ୍ପ ଉତ୍ପନ୍ନ କରୁଥିବା ହେଲା। ପୁଣି ଆଉ ଥରେ ଆଲୋକ ପାଇଁ, ରାଜା, ମୁଁ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲି।
ଏଵଂ ସ ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ରଃ ସାଲ୍ଵୋ ରାଜ୍ଞଂ ମହାରିପୁଃ। ଯୁଧ୍ଯମାନୋ ମଯା ସଙ୍ଖ୍ଯେ ଵିଯଦଭ୍ଯଗମତ୍ପୁନଃ
ଏଭଳି, ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ବାଘ ସମାନ ଶାଲ୍ୱ, ରାଜାମାନଙ୍କର ବଡ଼ ଶତ୍ରୁ, ମୋ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବାବେଳେ ପୁଣି ଆକାଶକୁ ଚଢ଼ିଗଲା।
ତତଃ ଶତଘ୍ନୀଶ୍ଚ ମହାଗଦାଶ୍ଚ ଦୀପ୍ତାଶ୍ଚ ଶୂଲାନ୍ମୁସଲାନସୀଂଶ୍ଚ। ଚିକ୍ଷେପ ରୋଷାନ୍ମଯି ମନ୍ଦବୁଦ୍ଧିଃ ସାଲ୍ଵୋ ମହାରାଜ ଜଯାଭିକାଙ୍କ୍ଷୀ
ତାପରେ, ମହାରାଜ, ଜୟ ଲାଗି ଆତୁର ଏବଂ କ୍ରୋଧରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ, ଶାଲ୍ୱ ମୋ ଉପରେ ଶତଘ୍ନୀ, ବଡ଼ ଗଦା, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଶୂଳ, ମୁସଳ ଓ ତଳୱାର ଛାଡ଼ିଦେଲା।
ତାନାଶୁଗୈରାପତତୋଽହମାଶୁ ନିଵାର୍ଯ ତୂର୍ଣଂ ଖଗମାନ୍ଖ ଏଵ। ଦ୍ଵିଧା ତ୍ରିତା ଚାଚ୍ଛିନମାଶୁ ମୁକ୍ତୈ- ସ୍ତତୋଽନ୍ତରିକ୍ଷେ ନିନଦୋ ବଭୂଵ
ସେ ସମସ୍ତ ତୀବ୍ର ଅସ୍ତ୍ର ମୋ ଉପରେ ଆସୁଥିବାବେଳେ, ମୁଁ ତୁରନ୍ତ ଆକାଶରେ ତୀର ଦ୍ୱାରା ସେଗୁଡ଼ିକୁ ରୋକିଦେଲି। କିଛିକୁ ଦୁଇ ଭାଗ, କିଛିକୁ ତିନି ଭାଗ କଟିଦେଲି। ଏହା ପରେ ଆକାଶରେ ବଡ଼ ଶବ୍ଦ ହେଲା।
ତତଃ ଶତସହସ୍ରେଣ ଶରାଣାଂ ନତପର୍ଵଣାମ୍। ଦାରୁକଂ ଵାଜିନଶ୍ଚୈଵ ରଥଂ ଚ ସମଵାକିରତ୍
ତାପରେ, ଶତ ହଜାର ଭାଙ୍ଗା ମୁଣ୍ଡିଆ ତୀର ଦ୍ୱାରା ଶାଲ୍ୱ ଦାରୁକ, ଘୋଡ଼ା ଓ ରଥକୁ ଢାକିଦେଲା।
ତତୋ ମାମବ୍ରଵୀଦ୍ଵୀର ଦାରୁକୋ ଵିହ୍ଵଲନ୍ନିଵ। ସ୍ଥାତଵ୍ଯମିତି ତିଷ୍ଠାମି ସାଲ୍ଵବାଣପ୍ରପୀଡିତଃ। ଅଵସ୍ଥାତୁଂ ନ ଶକ୍ନୋମି ଅଙ୍ଗଂ ମେ ଵ୍ଯଵସୀଦତି
ତାପରେ, ବୀର, ଦାରୁକ ମୋତେ କହିଲେ, ମୁଁ ଦୃଢ଼ ରହିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି, କିନ୍ତୁ ଶାଲ୍ୱଙ୍କର ତୀର ମୋତେ ବେଶି ଲାଗିଛି। ମୁଁ ଆଉ ଦଢ଼ ରହିପାରୁନି, ମୋ ଅଙ୍ଗ ଶକ୍ତିହୀନ ହେଉଛି।
ଇତି ତସ୍ଯ ନିଶମ୍ଯାହଂ ସାରଥେଃ କରୁଣଂ ଵଚଃ। ଅଵେକ୍ଷମାଣୋ ଯନ୍ତାରମପଶ୍ଯଂ ଶରପୀଡିତମ୍
ତାଙ୍କର ଏହି ଦୁଃଖଦ ଉକ୍ତି ଶୁଣି, ମୁଁ ରଥଚାଳକ ଦିଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖିଲି ଏବଂ ତାଙ୍କୁ ତୀରରେ ଅତିକ୍ରୁର ଭାବରେ ପୀଡ଼ିତ ଦେଖିଲି।
ନ ତସ୍ଯୋରସି ନୋ ମୂର୍ଧ୍ନି ନ କାଯେ ନ ଭୁଜଦ୍ଵଯେ। ଅନ୍ତରଂ ପାଣ୍ଡଵଶ୍ରେଷ୍ଠ ପଶ୍ଯାମ୍ଯନିଚିତଂ ଶରୈଃ
ହେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କର ଛାତି, ମୁଣ୍ଡ, ଶରୀର କିମ୍ବା ଦୁଇଟି ବାହୁରେ ଏମିତି କୌଣସି ସ୍ଥାନ ନଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ତୀର ଲାଗିନଥିଲା।
ସ ତୁ ବାଣଵରୋତ୍ପୀଡାଦ୍ଵିସ୍ରଵତ୍ଯସୃଗୁଲ୍ବଣମ୍। ଅଭିଵୃଷ୍ଟୋ ଯଥା ମେଘୈର୍ଗିରିର୍ଗୈରିକଧାତୁମାନ୍
ଅନେକ ତୀରର ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ, ତାଙ୍କ ଦେହରୁ ରକ୍ତ ଝରୁଥିଲା, ଯେପରି ମେଘରେ ଭିଜିଥିବା ଲାଲ ମାଟିର ପାହାଡ଼ରୁ ରସ ଝରେ।
ଅଭୀଶୁହସ୍ତଂ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସୀଦନ୍ତଂ ସାରଥିଂ ରଣେ। ଅସ୍ତମ୍ଭଯଂ ମହାବାହୋ ସାଲ୍ଵବାଣପ୍ରପୀଡିତମ୍
ଯୁଦ୍ଧରେ ଚାବୁକ ଧରିଥିବା ରଥଚାଳକ ଲୁଟିପଡ଼ୁଥିବାକୁ ଦେଖି, ମୁଁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁ ଥିବା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଧରି ରଖିଲି, ଯଦ୍ୟପି ସେ ଶାଲ୍ୱଙ୍କ ତୀରରେ ବେଶି ପୀଡ଼ିତ ଥିଲେ।
ଅଥ ମାଂ ପୁରୁଷଃ କଶ୍ଚିଦ୍ଦ୍ଵାରକାନିଲଯୋଽବ୍ରଵୀତ୍। ତ୍ଵରିତୋ ରଥମାରୋପ୍ଯ ସୌହୃଦାଦିଵ ଭାରତ
ତାପରେ, ଦ୍ୱାରକାରୁ ଆସିଥିବା ଜଣେ ପୁରୁଷ ତ୍ୱରିତ ଭାବରେ ମୋ ରଥକୁ ଚଢ଼ିଲେ ଏବଂ ବନ୍ଧୁତ୍ୱ ଭାବରେ ମୋତେ କହିଲେ, ହେ ଭାରତ।
ଆହୁକସ୍ଯ ଵଚୋ ଵୀର ତସ୍ଯୈଵ ପରିଚାରକଃ। ଵିଷଣ୍ଣଃ ସନ୍ନକଣ୍ଠେନ ତନ୍ନିବୋଧ ଯୁଧିଷ୍ଠିର
ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଆହୁକଙ୍କର ପରିଚାରକ ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋତେ ଯାହା କହିଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଦୁଃଖଭରା କଣ୍ଠର ଉକ୍ତି ଶୁଣ, ଏହା ତୁମେ ଜାଣ।
ଦ୍ଵାରକାଧିପତିର୍ଵୀର ଆହ ତ୍ଵାମାହୁକୋ ଵଚଃ। କେଶଵୈହି ଵିଜାନୀଷ୍ଵ ଯତ୍ତ୍ଵାଂ ପିତୃସଖୋଽବ୍ରଵୀତ୍
ହେ ବୀର, ଦ୍ୱାରକାର ନାୟକ ଆହୁକ ତୁମ ପାଖକୁ ଏହି ସନ୍ଦେଶ ପଠାଇଛନ୍ତି: 'ହେ କେଶବ, ତୁମ ପିତାଙ୍କ ବନ୍ଧୁ ଯାହା କହିଛନ୍ତି, ତାହା ଜାଣ।'