ତତୋ ଜଗ୍ରାହ ଶକୁନିସ୍ତାନକ୍ଷାନକ୍ଷତତ୍ତ୍ଵଵିତ୍। ଜିତମିତ୍ଯେଵ ଶକୁନିର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରମଭାଷତ
ତାପରେ ଅକ୍ଷ ଖେଳରେ ପାରଙ୍ଗତ ଶକୁନି ଅକ୍ଷ ନେଇ, ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ଜିତିଗଲା!'
ମତ୍ତ କୈତକେନୈଵ ଯଜ୍ଜିତୋଽସ୍ମି ଦୁରୋଦରେ। ଶକୁନେ ହନ୍ତ ଦୀଵ୍ଯାମୋ ଗ୍ଲହମାନାଃ ପରସ୍ପରମ୍
ମୁଁ ଏହି ଖେଳରେ ଚତୁରତା ଦ୍ୱାରା ହାରିଛି, ଶକୁନି, ଚାଲ, ଆମେ ଦୁଇଜଣେ ଏକାପରି ଏକା ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରି ଖେଳିବା।
ସନ୍ତି ନିଷ୍କସହସ୍ରସ୍ଯ ଭାଣ୍ଡିନ୍ଯୋ ଭରିତାଃ ଶୁଭାଃ। କୋଶୋ ହିରଣ୍ଯମକ୍ଷଯ୍ଯଂ ଜାତରୂପମନେକଶଃ। ଏତଦ୍ରାଜନ୍ମମ ଧନଂ ତେନ ଦୀଵ୍ଯାମ୍ଯହଂ ତ୍ଵଯା
ହଜାର ନିଷ୍କ ଭରିଥିବା ଶୋଭାବନ୍ତି ଭାଣ୍ଡା ଅଛି, ବହୁ ରୂପରେ ଅଶେଷ ସୁନା ରହିଥିବା ଧନାଗାର ଅଛି। ହେ ରାଜା, ଏହି ମୋ ଧନ, ଏହା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ଖେଳୁଛି।
କୌରଵାଣାଂ କୁଲକରଂ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଂ ପାଣ୍ଡଵମଚ୍ଯୁତମ୍। ଇତ୍ଯୁକ୍ତଃ ଶକୁନିଃ ପ୍ରାହ ଜିତମିତ୍ଯେଵ ତଂ ନୃପମ୍
କୌରବଙ୍କ ଗୌରବ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଡ଼ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଏପରି କହିବା ପରେ, ଶକୁନି ରାଜାଙ୍କୁ 'ଜିତିଗଲା!' ବୋଲି କହିଲେ।
ଅଯଂ ସହସ୍ରସମିତୋ ଵୈଯାଘ୍ରଃ ସୁପ୍ରତିଷ୍ଠିତଃ। ସୁଚକ୍ରୋପସ୍କରଃ ଶ୍ରୀମାନ୍କିଙ୍କିଣୀଜାଲମଣ୍ଡିତଃ
ଏଠାରେ ଏକ ହଜାର ରଥ ସମାନ, ଭଲ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ରଥ ଅଛି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉପକରଣ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ଝୁଣ୍ଡି ଘଣ୍ଟି ଲାଗିଥିବା ଏହି ରଥ ଅତି ଶୋଭାମୟ।
ସଂହ୍ରାଦନୋ ରାଜରଥୋ ଯ ଇହାସ୍ମାନୁପାଵହତ୍। ଜୌତ୍ରୋ ରଥଵରଃ ପୁଣ୍ଯୋ ମେଘସାଗରନିଃ ସ୍ଵନଃ
ଏହି ରାଜରଥ, ଯାହା ମେଘ ଓ ସାଗରର ଗର୍ଜନ ପରି ଶବ୍ଦ କରେ, ଆମ ପାଇଁ ଏଠାରେ ଆଣାଯାଇଛି, ଏହା ପୁଣ୍ୟମୟ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଅଷ୍ଟୌ ଯଂ କୁରରଚ୍ଛାଯାଃ ସଦଶ୍ଵା ରାଷ୍ଟ୍ରସଂମତାଃ। ଵହନ୍ତି ନୈଷାଂ ମୁଚ୍ଯେତ ପଦାଦ୍ଭୂମିମୁପସ୍ପୃଶନ୍। ଏତଦ୍ରାଜନ୍ଧନଂ ମହ୍ଯଂ ତେନ ଦୀଵ୍ଯାମ୍ଯହଂ ତ୍ଵଯା
ଏହି ରଥକୁ ଆଠଟି କୁରର ପରି ଛାୟା ଥିବା ଘୋଡ଼ା, ଦେଶରେ ସମ୍ମାନିତ, ଏମିତି ଟାଣେ ଯେ ସେମାନେ ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଭୂମିକୁ ଛୁଁନ୍ତି ନାହିଁ। ହେ ରାଜା, ଏହି ମୋ ଧନ, ଏହା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ଖେଳୁଛି।
ଏଵଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵ୍ଯଵସିତୋ ନିକୃତିଂ ସମୁପାଶ୍ରିତଃ। ଜିତମିତ୍ଯେଵ ଶକୁନିର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରମଭାଷତ
ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ଯୁଧିଷ୍ଠିର ନିଷ୍ଠାବାନ ହେଲେ, କିନ୍ତୁ ଚତୁରତା ଅଂଗୀକାର କଲେ। ଏବଂ ଶକୁନି ପୁଣି 'ଜିତିଗଲା!' ବୋଲି କହିଲେ।
ଶତଂ ଦାସୀସହସ୍ରାଣି ତରୁଣ୍ଯୋ ହେମଭଦ୍ରିକାଃ। କମ୍ବୁକେଯୂରଧାରିଣ୍ଯୋ ନିଷ୍କକଣ୍ଠ୍ଯଃ ସ୍ଵଲଙ୍କୃତାଃ
ମୋ ପାଖରେ ଏକ ଲକ୍ଷ ଦାସୀ ଅଛନ୍ତି, ସମସ୍ତେ ଯୁବତୀ ଏବଂ ସୁନାର ସିଂହାସନରେ ବସିଥାନ୍ତି, ସୁନାର କଙ୍କଣ ଓ ହାର ପିନ୍ଧି, ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ଶୋଭିତ ହୋଇ ରହନ୍ତି।
ମହାର୍ହମାଲ୍ଯାଭରଣାଃ ସୁଵସ୍ତ୍ରାଶ୍ଚନ୍ଦନୋକ୍ଷିତାଃ। ମଣୀନ୍ହେମ ଚ ବିଭ୍ରତ୍ଯଶ୍ଚତୁଃଷଷ୍ଟିଵିଶାରଦାଃ
ସେମାନେ ମୂଲ୍ୟବାନ ମାଳା ଓ ଗହଣା ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ଭଲ ଜମା ପିନ୍ଧି, ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇଛନ୍ତି, ମଣି ଓ ସୁନାର ଗହଣା ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ଚଉଷଠି ପ୍ରକାର କଳାରେ ପାରଙ୍ଗତ।
ଅନୁସେଵାଂ ଚରନ୍ତୀମାଃ କୁଶଲା ନୃତ୍ତସାମସୁ। ସ୍ନାତକାନାମମାତ୍ଯାନାଂ ରାଜ୍ଞାଂ ଚ ମମ ଶାସନାତ୍। ଏତଦ୍ରାଜନ୍ମମ ଧନଂ ତେନ ଦୀଵ୍ଯାମ୍ଯହଂ ତ୍ଵଯା
ଏହି ଯୁବତୀମାନେ ନୃତ୍ୟ ଓ ଗୀତରେ ଦକ୍ଷ, ସ୍ନାତକ, ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ରାଜାମାନେଙ୍କୁ ମୋ ଆଦେଶରେ ସେବା କରନ୍ତି। ଏହି ହେଉଛି, ରାଜା, ମୋ ଧନ, ଯାହା ସହିତ ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ଦ୍ୟୁତ କରୁଛି।
ଏତଚ୍ଛୁତ୍ଵା ଵ୍ଯଵସିତୋ ନିକୃତିଂ ସମୁପାଶ୍ରିତଃ। ଜିତମିତ୍ଯେଵ ଶକୁନିର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରମଭାଷତ
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦୁଷ୍ଟ ଚିନ୍ତାରେ ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇ, ଶକୁନି ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହାରିଗଲୁ!"
ଏତାଵନ୍ତି ଚ ଦାସାନାଂ ସହସ୍ରାଣ୍ଯୁତ ସନ୍ତି ମେ। ପ୍ରଦକ୍ଷିଣାନୁଲୋମାଶ୍ଚ ପ୍ରାଵାରଵସନାଃ ସଦା
ମୋ ପାଖରେ ହଜାର ହଜାର ପୁରୁଷ ଦାସ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ସମସ୍ତେ ଭଲ ଜମା ପିନ୍ଧି, ସବୁବେଳେ ମୋ ଚାରିପାଖରେ ଶୁଭ ଦିଗରେ ଘୂରୁଛନ୍ତି।
ପ୍ରାଜ୍ଞା ମେଧାଵିନୋ ଦାନ୍ତା ଯୁଵାନୋ ମୃଷ୍ଟକୁଣ୍ଡଲାଃ। ପାତ୍ରୀହସ୍ତା ଦିଵାରାତ୍ରମତିଥୀନ୍ଭୋଜଯନ୍ତ୍ଯୁତ। ଏତଦ୍ରାଜନ୍ମମ ଧନଂ ତେନ ଦୀଵ୍ଯାମ୍ଯହଂ ତ୍ଵଯା
ସେମାନେ ବୁଦ୍ଧିମାନ, ମେଧାବୀ, ନିୟମିତ, ଯୁବକ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କୁଣ୍ଡଳ ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି, ହାତରେ ପାତ୍ର ଧରି ଦିନ ରାତି ଅତିଥିମାନେଙ୍କୁ ଭୋଜନ ଦେଇଥାନ୍ତି। ଏହି ହେଉଛି, ରାଜା, ମୋ ଧନ, ଯାହା ସହିତ ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ଦ୍ୟୁତ କରୁଛି।
ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଵ୍ଯଵସିତୋ ନିକୃତିଂ ସମୁପାଶ୍ରିତଃ। ଜିତମିତ୍ଯେଵ ଶକୁନିର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରଭାଷତ
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦୁଷ୍ଟ ଚିନ୍ତାରେ ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇ, ଶକୁନି ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହାରିଗଲୁ!"
ସହସ୍ରସଙ୍ଖ୍ଯା ନଗା ମେ ମତ୍ତାସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ତି ସୌବଲ। ହେମକକ୍ଷାଃ କୃତାପୀଡାଃ ପଦ୍ମିନୋ ହେମମାଲିନଃ
ମୋ ପାଖରେ ହଜାର ହଜାର ମଦୋନ୍ମତ ହାତୀ ଅଛନ୍ତି, ସମସ୍ତେ ସୁନାର ଶୃଙ୍ଖଳ ଓ ମୁଣ୍ଡରେ ଶୋଭା ଓ ସୁନାର ମାଳା ପିନ୍ଧି, ପଦ୍ମ ଚିହ୍ନ ଥିବା।
ସୁଦାନ୍ତା ରାଜଵହନାଃ ସର୍ଵଶବ୍ଦକ୍ଷମା ଯୁଧି। ଈଷାଦନ୍ତା ମହାକାଯାଃ ସର୍ଵେ ଚାଷ୍ଟକରେଣଵଃ
ସେହି ହାତୀମାନେ ଭଲ ଶିକ୍ଷିତ, ରାଜାଙ୍କ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ, ଯୁଦ୍ଧରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ଶବ୍ଦ ସହିପାରନ୍ତି, ହଳକା ଭାବେ ବାକା ଦାଁତ ଓ ବଡ଼ ଦେହ ଥିବା, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଠଟି କର ଅଛି।
ସର୍ଵେ ଚ ପୁରଭେତ୍ତାରୋ ନଵମେଘନିଭା ଗଜାଃ। ଏତଦ୍ରାଜନ୍ମମ ଧନଂ ତେନ ଦୀଵ୍ଯାମ୍ଯହଂ ତ୍ଵଯା
ସମସ୍ତ ହାତୀ ଦୁର୍ଗ ଭଙ୍ଗ କରିପାରନ୍ତି, ନୂତନ ମେଘ ପରି ଦେଖାଯାନ୍ତି। ଏହି ହେଉଛି, ରାଜା, ମୋ ଧନ, ଯାହା ସହିତ ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ଦ୍ୟୁତ କରୁଛି।
ଇତ୍ଯେଵଂଵାଦିନଂ ପାର୍ଥଂ ପ୍ରହସନ୍ନିଵ ସୌବଲଃ। ଜିତମିତ୍ଯେଵ ଶକୁନିର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରମଭାଷତ
ଏଭଳି କଥା କହୁଥିବା ପାର୍ଥଙ୍କୁ ଦେଖି, ସୌବଳ ହସି କହିଲେ, "ହାରିଗଲୁ!"
ରଥାସ୍ତାଵନ୍ତ ଏଵେମେ ହେମଦଣ୍ଡାଃ ପତାକିନଃ। ହଯୈର୍ଵିନୀତୈଃ ସମ୍ପନ୍ନା ରଥିଭିଶ୍ଚିତ୍ରଯୋଧିଭିଃ
ମୋ ପାଖରେ ଏତିକି ରଥ ଅଛି, ସମସ୍ତେ ସୁନାର ଦଣ୍ଡ ଓ ପତାକା ଥିବା, ଭଲ ଶିକ୍ଷିତ ଘୋଡ଼ା ଓ ଦକ୍ଷ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଚାଳାନ୍ତି।
ଏକୈକୋ ହ୍ଯତ୍ର ଲଭତେ ସହସ୍ରପରମାଂ ଭୃତିମ୍। ଯୁଧ୍ଯତୋଽଯୁଧ୍ଯତୋ ଵାପି ଵେତନଂ ମାସକାଲିକମ୍। ଏତଦ୍ରାଜନ୍ମ ଧନଂ ତେନ ଦୀଵ୍ଯାମ୍ଯହଂ ତ୍ଵଯା
ଏଠାରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୋଦ୍ଧା ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା କିମ୍ବା ନ କରୁଥିବା, ପ୍ରତିମାସ ହଜାର ଟକା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେୟ ମିଳେ। ଏହି ହେଉଛି, ରାଜା, ମୋ ଧନ, ଯାହା ସହିତ ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ଦ୍ୟୁତ କରୁଛି।
ଇତ୍ଯେଵମୁକ୍ତେ ଵଚନେ କୃତଵୈରୋ ଦୁରାତ୍ମଵାନ୍। ଜିତମିତ୍ଯେଵ ଶକୁନିର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରମଭାଷତ
ଏଭଳି କଥା କହିବା ପରେ, ଦୁଷ୍ଟ ମନରେ ଶକୁନି ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହାରିଗଲୁ!"
ଅଶ୍ଵାଂସ୍ତିତ୍ତିରିକଲ୍ମାଷାନ୍ଗାନ୍ଧର୍ଵାନ୍ହେମମାଲିନଃ। ଦଦୌ ଚିତ୍ରରଥସ୍ତୁଷ୍ଟୋ ଯାଂସ୍ତାନ୍ଗାଣ୍ଡୀଵଧନ୍ଵନେ
ଚିତ୍ରରଥ ଖୁସି ହୋଇ ଗାଣ୍ଡୀବଧାରୀଙ୍କୁ ଟିଟିରି, କଳ୍ମାଷ, ଗାନ୍ଧର୍ବ ଜାତିର, ସୁନାର ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା ଘୋଡ଼ା ଦେଇଥିଲେ।
ଯୁଦ୍ଧେ ଜିତଃ ପରାଭୂତଃ ପ୍ରୀତିପୂର୍ଵମରିନ୍ଦମଃ। ଏତଦ୍ରାଜନ୍ମମ ଧନଂ ତେନ ଦୀଵ୍ଯାମ୍ଯହଂ ତ୍ଵଯା
ଯୁଦ୍ଧରେ ହାରି ଓ ଦମିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଶତ୍ରୁଦମନୀ ଆନନ୍ଦରେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଏହି ହେଉଛି, ରାଜା, ମୋ ଧନ, ଯାହା ସହିତ ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ଦ୍ୟୁତ କରୁଛି।
ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଵ୍ଯଵସିତୋ ନିକୃତିଂ ସମୁପାଶ୍ରିତଃ। ତମିତ୍ଯେଵ ଶକୁନିର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରମଭାଷତ
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦୁଷ୍ଟ ଚିନ୍ତାରେ ନିଶ୍ଚିତ ହୋଇ, ଶକୁନି ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହାରିଗଲୁ!"
ରଥାନାଂ ଶକଟାନାଂ ଚ ଶ୍ରେଷ୍ଠାନାଂ ଚାଯୁତାନି ମେ। ଯୁକ୍ତାନ୍ଯେଵ ହି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଵାହୈରୁଚ୍ଚାଵଚୈସ୍ତଥା
ମୋ ପାଖରେ ଦଶ ହଜାର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥ ଓ ଗଡ଼ି ଅଛି, ସମସ୍ତେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ ହୋଇ ତିଆରି ଅଛନ୍ତି।
ଏଵଂ ଵର୍ଣସ୍ଯ ଵର୍ଣସ୍ଯ ସମୁଚ୍ଚୀଯ ସହସ୍ରଶଃ। ଯଥା ସମୁଦିତା ଵୀରାଃ ସର୍ଵେ ଵୀରପରାକ୍ରମାଃ
ଏଭଳି, ପ୍ରତ୍ୟେକ ବର୍ଣ୍ଣର ହଜାର-ହଜାର ବୀର ସେମାନେ ଏକଠା ହୋଇ, ସମସ୍ତେ ଶୂର ଓ ପ୍ରବଳ ପ୍ରତାପଶାଳୀ ଯୋଦ୍ଧା ଥିଲେ।
କ୍ଷୀରଂ ପିବନ୍ତସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଭୁଞ୍ଜାନାଃ ଶାଲିତଣ୍ଡୁଲାନ୍। ଷଷ୍ଟିସ୍ତାନି ସହସ୍ରାଣି ସର୍ଵେ ଵିପୁଲଵକ୍ଷସଃ। ଏତଦ୍ରାଜନ୍ମମ ଧନଂ ତେନ ଦୀଵ୍ଯାମ୍ଯହଂ ତ୍ଵଯା
ସେମାନେ ଦୁଧ ପିଉଛନ୍ତି, ଚାଉଳ ଓ ଯବ ଖାଉଛନ୍ତି; ଏମିତି ଏଠାରେ ସାଠି ହଜାର ଲୋକ, ସମସ୍ତେ ବିଶାଳ ଛାତିର ଅଟୁଟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ରାଜା, ଏହା ମୋର ଧନ, ଏହି ଧନକୁ ନେଇ ମୁଁ ତୁମ ସହ ଖେଳୁଛି।
ଏତଚ୍ଛ୍ରତ୍ଵା ଵ୍ଯଵସିତୋ ନିକୃତି ସମୁପାଶ୍ରିତଃ। ଜିତମିତ୍ଯେଵ ଶକୁନିର୍ଯୁଧିଷ୍ଠିରମଭାଷତ
ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଚଳାକି କରିବାକୁ ଠାନି, ଶକୁନି ତୁମକୁ ଖେଳରେ କହିଲେ, 'ତୁମେ ହାରିଗଲା।'
ତାମ୍ରଲୋହୈଃ ପରିଵୃତା ନିଧଯୋ ଯେ ଚତୁଃ ଶତାଃ। ପଞ୍ଚଦ୍ରୌଣିକ ଏକୈକଃ ସୁଵର୍ଣସ୍ଯାହତସ୍ଯ ଵୈ
ତାମ୍ବା ଓ ଲୋହାରେ ଘେରା ଚାରିଶେ ଭଣ୍ଡାର ଅଛି, ପ୍ରତ୍ୟେକଟିରେ ପାଞ୍ଚଶେ ମଣ ଶୁଦ୍ଧ ସୁନା ରହିଛି।