ବ୍ରାହ୍ମଣେଭ୍ଯୋ ଧନଂ ଦତ୍ତ୍ଵା ଗତ୍ଯର୍ଥଂ ସ ଯଥାଵିଧି। ଅନ୍ଯେଭ୍ଯଃ ସ ତୁ ଦତ୍ତ୍ଵା ଚ ଗନ୍ତୁମେଵୋପଚକ୍ରମେ
ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଯଥାଯଥ ଧନ ଦେଲେ, ଅନ୍ୟମାନେକୁ ମଧ୍ୟ ଦେଇ, ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ସର୍ଵଲକ୍ଷଣସମ୍ପନ୍ନଂ ରାଜହଂସପରିଚ୍ଛଦମ୍। ତମାରୁହ୍ଯ ମହାରାଜୋ ଗଜେନ୍ଦ୍ରଂ ଷଷ୍ଟିହାଯନମ୍
ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣରେ ଶୋଭିତ, ରାଜହଂସମାନେ ଦ୍ୱାରା ଚାରିପାଖ ଘେରା, ଷଷ୍ଟି ବର୍ଷ ବୟସର ମହାଗଜ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ମହାରାଜା ଯାତ୍ରା କଲେ।
ହାରୀ କିରୀଟୀ ହେମାଭଃ ସର୍ଵାଭରଣଭୂଷିତଃ। ରରାଜ ରାଜନ୍ପାର୍ଥୋ ଵୈ ପରଯା ନୃପଶୋଭଯା
ହାର, ମୁକୁଟ, ସୁନା ରଙ୍ଗର ଅଳଙ୍କାର ଓ ସମସ୍ତ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ପାର୍ଥ ରାଜସିକ ଉଜ୍ୱଳତାରେ ରାଜାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅତି ଦୀପ୍ତିମାନ ଲାଗୁଥିଲେ।
ରୁକ୍ମଵେଦିଗତଃ ପ୍ରାଜ୍ଯୋ ଜ୍ଵଲନ୍ନିଵ ହୁତାଶନଃ। ତତୋ ଜଗାମ ରାଜା ସ ପ୍ରହୃଷ୍ଟନରଵାହନଃ
ସୁନା ମଞ୍ଚ ଉପରେ ବସି, ଅଗ୍ନି ପରି ଉଜ୍ୱଳ, ସେ ରାଜା ତାଙ୍କ ଉଲ୍ଲସିତ ସେବକମାନେ ସହିତ ଯାତ୍ରା କଲେ।
ରଥଘୋଷେଣ ମହତା ପୂରଯନ୍ଵୈ ନଭଃ ସ୍ଥଲମ୍। ସଂସ୍ତୂଯମାନଃ ସ୍ତୁତିଭିଃ ସୂତମାଗଧବନ୍ଦିଭିଃ
ବଡ଼ ରଥର ଚକ୍ରର ଶବ୍ଦ ଆକାଶ ଓ ଭୂମିକୁ ଭରିଦେଉଥିଲା, ଏବଂ ସେ ଗାୟକ, ସୂତ, ମାଗଧମାନେ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତିରେ ପ୍ରଶଂସିତ ହେଉଥିଲେ।
ମହାସୈନ୍ଯେନ ସହିତୋ ଯଥାଦିତ୍ଯଃ ସ୍ଵରଶ୍ମିଭିଃ। ଣ୍ଡୁରେଣାତପତ୍ରେଣ ଧ୍ରିଯମାଣେନ ମୂର୍ଧନି
ବଡ଼ ସେନା ସହିତ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ରଶ୍ମିମାନେ ପରି, ସେ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଧରାଯାଇଥିବା ସ୍ୱେତ ଛତାରେ ଛାୟା ପାଉଥିଲେ।
ବଭୌ ଯୁଧିଷ୍ଠିରୋ ରାଜା ପୌର୍ଣମାସ୍ଯାମିଵୋଡୁରାଟ୍। ଚାମରୈର୍ହେମଦଣ୍ଡୈଶ୍ଚ ଧୂଯମାନଃ ସମନ୍ତତଃ
ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଏମିତି ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନାରାତ୍ରିରେ ଚାନ୍ଦ୍ରମା ଯେପରି ଆଲୋକିତ ହୁଏ, ସେପରି ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ସୁନା ହାଣ୍ଡଲ ଥିବା ଚାମର ଦ୍ୱାରା ପଙ୍କା କରାଯାଉଥିବା ବେଳେ ଦେଖାଯାଉଥିଲେ।
ଯାଶିଷଃ ପ୍ରହୃଷ୍ଟାନାଂ ନରାଣାଂ ପଥି ପାଣ୍ଡଵଃ। ପ୍ରତ୍ଯଗୃହ୍ଣାଦ୍ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଯଥଆଵଦ୍ଭରତର୍ଷଭଃ
ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର, ଭାରତବଂଶୀ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ରାସ୍ତାରେ ଖୁସି ହୋଇଥିବା ଲୋକମାନେ ଯେଉଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଉଥିଲେ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଯଥାଯଥ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ।
ତଥୈଵ ସୈନିକା ରାଜନ୍ରାଜାନମନୁଯାନ୍ତି ଯେ। ତେଷାଂ ହଲହଲାଶବ୍ଦୋ ଦିଵଂ ସ୍ତବ୍ଧଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତଃ
ହେ ରାଜା, ଯେ ସେନାନୀମାନେ ରାଜାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କର ଉଚ୍ଚ ସବ୍ଦ ଆକାଶକୁ ଭରି ଦେଇଥିଲା।
ନୃପସ୍ଯାଗ୍ନେ ଯଯୌ ରାଜନ୍ଭୀମସେନୋ ରଥୀ ବଲୀ। ଉଭୌ ପାର୍ଶ୍ଵଗତୌ ରାଜ୍ଞଃ ସତଲ୍ପୌ ଵୈ ସୁକଲ୍ପିତୌ
ଭୀମସେନ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ରଥାରୂଢ଼, ରାଜାଙ୍କ ପାଖରେ ଚାଲୁଥିଲେ, ଦୁହେଁ ଉତ୍ତମ ଆସନରେ ବସିଥିଲେ।
ଅଧିରୂଢୌ ଯମୌ ଚାପି ଜଗ୍ମତୁର୍ଭରତର୍ଷଭ। ଶୋଭଯନ୍ତୌ ମହାସୈନ୍ଯଂ ତାଵୁଭୌ ରୂପଶାଲିନୌ
ଯମର ଦୁଇ ପୁଅ ମଧ୍ୟ ରଥରେ ଚଢ଼ି, ମହାସେନାକୁ ଅଧିକ ଶୋଭା ଦେଉଥିଲେ, ଦୁହେଁ ରୂପରେ ଅତି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ପୃଷ୍ଠତୋଽନୁଯଯୌ ଜିଷ୍ଣୁର୍ଵୀରଃ ଶସ୍ତ୍ରଭୃତାଂ ଵରଃ। ଶ୍ଵେତାଶ୍ଵୋ ଗାଣ୍ଡିଵଂ ଗୃହ୍ଯ ଅଗ୍ନିଦତ୍ତଂ ରଥଂ ଗତଃ
ତାଙ୍କ ପଛରେ ଜିଷ୍ଣୁ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୀର, ଧଳା ଘୋଡ଼ା ଓ ଅଗ୍ନିଠାରୁ ପାଇଥିବା ରଥରେ ଗାଣ୍ଡୀବ ଧରି ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲେ।
ସୈନ୍ଯମଧ୍ଯେ ଯଯୌ ରାଜନ୍କୁରୁରାଜୋ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ। ଦ୍ରୌପଦୀପ୍ରମୁଖା ନାର୍ଯଃ ସାନୁଗାଃ ସପରିଚ୍ଛଦାଃ
ସେନାର ମଧ୍ୟରେ କୁରୁରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଯାଉଥିଲେ, ତାଙ୍କ ସହ ଦ୍ରୌପଦୀ ଓ ଅନ୍ୟ ମହିଳାମାନେ, ସେମାନଙ୍କର ଦାସୀ ଓ ସାଥିମାନେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଆରୁହ୍ଯ ତା ଵିଚିତ୍ରାଙ୍ଗ୍ଯୋ ଯାନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ। ମହତ୍ଯା ସେନଯା ରାଜନ୍ନଗ୍ରେ ଯାନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ
ବିଭିନ୍ନ ରୂପର ମହିଳାମାନେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଯାନରେ ଚଢ଼ି, ବଡ଼ ସେନାର ଆଗରେ ଅନେକ ପ୍ରକାର ଯାନ ଚାଲୁଥିଲା।
ସମୃଦ୍ଧନରନାଗାଶ୍ଵଂ ସପତାକରଥଧ୍ଵଜମ୍। ସଂନଦ୍ଧଵରନିସ୍ତ୍ରିଂଶଂ ପଥି ନିର୍ଘୋଷନିଃ ସ୍ଵନମ୍
ଅଧିକ ସଂଖ୍ୟାର ଲୋକ, ହାତୀ, ଘୋଡ଼ା, ପତାକା ଓ ରଥଧ୍ୱଜ ସହିତ, ଉତ୍ତମ ତିରିଛୁରୀ ଧାରଣ କରି, ସେନା ରାସ୍ତାରେ ଉଚ୍ଚ ସବ୍ଦ କରୁଥିଲା।
ଶଙ୍ଖଦୁନ୍ଦୁଭିତାଲାନାଂ ଵେଣୁଵୀଣାନୁଵନାଦିତମ୍। ଶୁଶୁଭେ ପାଣ୍ଡଵଂ ସୈନ୍ଯଂ ପ୍ରଯାସ୍ଯତ୍ତତ୍ତଦା ନୃପ
ଶଂଖ, ଢୋଲ, ଝାଞ୍ଜ, ବାଁଶୀ ଓ ବୀଣାର ଧ୍ୱନି ଗୁଞ୍ଜି ଉଠିଥିଲା, ପାଣ୍ଡବ ସେନା ଯିବା ବେଳେ ଅତି ଶୋଭା ପାଉଥିଲା।
ଯଥା କୁବେରୋ ଲଙ୍କାଯାଂ ପୁରା ଚାତ୍ଯନ୍ତଶୋଭଯା। ମହତ୍ଯା ସେନଯା ସାର୍ଧଂ ଗୁରୁମିନ୍ଦ୍ରଂ ସ ଗଚ୍ଛତି
ଯେପରି କୁବେର ପୂର୍ବେ ଲଙ୍କାରେ ତାଙ୍କର ବଡ଼ ସେନା ସହିତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ, ସେପରି ସେ ଯାଉଥିଲେ।
ତଥା ଯଯୌ ସ ପାର୍ଥୋଽପି ଅସଙ୍ଖ୍ଯେଯଵିଭୂତିନା। ସୁସମୃଦ୍ଧେନ ସୈନ୍ଯେନ ଯଥା ଵୈଶ୍ରଵଣସ୍ତଥା
ସେହିପରି, ପାର୍ଥ ଅସଂଖ୍ୟ ଧନ-ସମ୍ପଦ ଓ ଭଲ ଗଠିତ ସେନା ସହିତ, ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କ ପରି ଅଗ୍ରସର ହେଉଥିଲେ।
ସ ସରାଂସି ନଦୀଶ୍ଚୈଵ ଵନାନ୍ଯୁପଵନାନି ଚ। ଅତ୍ଯକ୍ରାମନ୍ମହାରାଜ ପୁରୀଂ ଚାଭ୍ଯଵପଦ୍ଯତ
ସେ ଅନେକ ଝିଲିକ, ନଦୀ, ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଉପବନ ଅଟିକି, ଶେଷରେ ସହରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ।
ସ ହାସ୍ତିନସମୀପେ ତୁ କୁରୁରାଜୋ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ। ଚକ୍ରେ ନିଵେଶନଂ ତତ୍ର ତତଃ ସ ସହସୈନିକାଃ
ହାସ୍ତିନାପୁର ନିକଟରେ କୁରୁରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ସେନା ସହିତ ଶିବିର ଗଢ଼ିଲେ।
ଶିଵେ ଦେଶେ ସମେ ଚୈଵ ନ୍ଯଵସତ୍ପାଣ୍ଡଵସ୍ତଦା। ତତୋରାଜନ୍ସମାହୂଯ ଶୋକଵିହ୍ଵଲଯା ଗିରା
ଉତ୍ତମ ଓ ସମ ଜାଗାରେ ପାଣ୍ଡବ ରହିଲେ; ତାପରେ ରାଜା, ଶୋକରେ ଭରିଥିବା କଣ୍ଠରେ ବିଦୁରଙ୍କୁ ଡାକିଲେ।
ତଦ୍ଵାକ୍ଯଂ ଚ ସର୍ଵସ୍ଵଂ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଚିକୀର୍ଷିତମ୍। ଆଚଚକ୍ଷେ ଯଥାଵୃତ୍ତଂ ଵିଦୁରୋଽଥ ନୃପସ୍ଯ ହ
ତାପରେ ବିଦୁର ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ଓ ଘଟିଥିବା ସମସ୍ତ କଥା ରାଜାଙ୍କୁ ସଠିକ୍ ଭାବେ କହିଦେଲେ।
ତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ଭାଷିତଂ ତେନ ଧର୍ମରାଜୋଽବ୍ରଵୀଦିଦମ୍। ନ ମର୍ଷଯାମ୍ଯହଂ କ୍ଷତ୍ତଃ ସମାହ୍ଵାନଂ ଵ୍ରତଂ ହି ମେ। ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯସ୍ତୁ ଲୋକେ ଵିପ୍ରାଣାଂ ପ୍ରଜାନାଂ ଚୈଵ ସର୍ଵଦା
ଏହି କଥା ଶୁଣି ଧର୍ମରାଜ କହିଲେ: 'ମୁଁ ଏହି ଡାକକୁ ରୁଷ୍ଟ ନୁହେଁ, କ୍ଷତ୍ତ, ଏହା ମୋର ପ୍ରତିଜ୍ଞା। ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଲୋକଙ୍କ ଭଲ ହେଉ।'
ପ୍ରଵିଵେଶ ତତୋ ରାଜା ନଗରଂ ନାଗସାହ୍ଵଯମ୍। ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରେଣ ଚାହୂତଃ କାଲସ୍ଯ ସମଯେନ ଚ
ତାପରେ ରାଜା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଡାକରେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟରେ 'ନାଗସାହ୍ବୟ' ନାମକ ସହରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ସ ହାସ୍ତିନପୁରଂ ଗତ୍ଵା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଗୃହଂ ଯଯୌ। ସମିଯାଯ ଚ ଧର୍ମାତ୍ମା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରେଣ ପାଣ୍ଡଵଃ
ସେ ହସ୍ତିନାପୁରକୁ ଯାଇ, ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ପାଣ୍ଡବ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ସହିତ ମିଶିଲେ।
ତଥା ଭୀଷ୍ମେଣ ଦ୍ରୋଣେନ କର୍ଣେନ ଚ କୃପେଣ ଚ। ସମିଯାଯ ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ଦ୍ରୌଣିନା ଚ ଵିଭୁଃ ସହ
ସେ ଭୀଷ୍ମ, ଦ୍ରୋଣ, କର୍ଣ୍ଣ, କୃପାଚାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର ଅଶ୍ୱତ୍ଥାମାଙ୍କ ସହିତ ଯଥାଯଥ ଭାବରେ ମିଶିଲେ।
ସମେତ୍ଯ ଚ ମହାବାହୁଃ ସୋମଦତ୍ତେନ ଚୈଵ ହ। ଦୂର୍ଯୋଧନେନ ସଭ୍ରାତ୍ରା ସୌବଲେନ ଚ ଵୀର୍ଯଵାନ୍
ପ୍ରବଳ ବାହୁବାନ ସେ, ସୋମଦତ୍ତ, ଦୁର୍ୟୋଧନ ଓ ତାଙ୍କ ଭାଇମାନେ, ଏବଂ ସୌବଳ ବୀରଙ୍କ ସହିତ ମିଶିଲେ।
ଯେ ଚାନ୍ଯେ ତତ୍ର ରାଜାନଃ ପୂର୍ଵମେଵ ସମାଗତାଃ। ଦୁଃଶାସନେନ ଵୀରେଣ ସର୍ଵୈର୍ଭ୍ରାତୃଭିରେଵ ଚ
ଏହିଠାରେ ଯେଉଁ ଅନ୍ୟ ରାଜାମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଆସିଥିଲେ, ସେମାନେ ଓ ବୀର ଦୁଃଶାସନ ତଥା ତାଙ୍କ ସମସ୍ତ ଭାଇମାନେ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।
ଜଯଦ୍ରଥେନ ଚ ତଥା କୁରୁଭିଶ୍ଚାପି ସର୍ଵଶଃ। ତତଃ ସର୍ଵୈର୍ମହାବାହୁର୍ଭ୍ରାତୃଭିଃ ପିରଵାରିତଃ
ସେ ଜୟଦ୍ରଥ ଓ ସମସ୍ତ କୌରବମାନେ ସହିତ ମିଶିଲେ। ତାପରେ, ତାଙ୍କ ଭାଇମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ରହି, ପ୍ରବଳ ବାହୁବାନ ସେ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ପ୍ରଵିଵେଶ ଗୃହଂ ରାଜ୍ଞୋ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରସ୍ଯ ଧୀମତଃ। ଦଦର୍ଶ ତତ୍ର ଗାନ୍ଧାରୀଂ ଦେଵୀଂ ପତିମନୁଵ୍ରତାମ୍
ସେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ରାଜା ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ସ୍ୱାମୀଭକ୍ତିଶୀଳ ରାଣୀ ଗାନ୍ଧାରୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।