ଵିଭୂତିଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁମନସଃ କେଶଵସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ। ପ୍ରୀଯମାଣାଃ ସଭାଂ ଜଗ୍ମୁରାଲୋକଯିତୁମଚ୍ଯୁତମ୍
ମହାତ୍ମା କେଶବଙ୍କର ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି, ଖୁସି ହୋଇ ସେମାନେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ସଭାକୁ ଗଲେ।
ଦେଵକୀ ସର୍ଵଦେଵୀନାଂ ରୋହିଣୀ ଚ ପୁରସ୍କୃତା। ଦଦୃଶୁର୍ଦେଵମାସୀନଂ କୃଷ୍ଣଂ ହଲଭୃତା ସହ
ସମସ୍ତ ଦେବୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବକୀ ଓ ତାଙ୍କ ସହ ରୋହିଣୀ, ଦେବତା କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ହଳଧର ସହିତ ବସିଥିବା ଦେଖିଲେ।
ତୌ ତୁ ପୂର୍ଵମତିକ୍ରମ୍ଯ ରୋହିଣୀମଭିଵାଦ୍ଯ ଚ। ଅଭ୍ଯଵାଦଯତାଂ ଦେଵୌ ଦେଵକୀଂ ରାମକେଶଵୌ
ସେମାନେ ପ୍ରଥମେ ରୋହିଣୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ନମସ୍କାର କଲେ; ତାପରେ ରାମ ଓ କେଶବ ଦେବକୀଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ଅଭିବାଦନ କଲେ।
ସା ତାଭ୍ଯାମୃଷଭାକ୍ଷାଭ୍ଯାଂ ପୁତ୍ରାଭ୍ଯାଂ ଶୁଶୁଭେଽଧିକମ୍। ଦେଵକୀ ଦେଵମାତେଵ ମିତ୍ରେଣ ଵରୁଣେନ ଚ
ଦେବକୀ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ରାଣା ଚକ୍ଷୁ ଯୁକ୍ତ ପୁଅ ସହିତ ଅଧିକ ଦୀପ୍ତିମାନ ଲାଗୁଥିଲେ, ଯେପରି ଅଦିତି ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ ସହିତ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୁଏ।
ତତଃ ପ୍ରାପ୍ତା ଯଶୋଦାଯା ଦୁହିତା ଵୈ କ୍ଷଣେନ ହି। ଜାଜ୍ଵଲ୍ଯମାନା ଵପୁଷା ପ୍ରଭଯାଽତୀଵ ଭାରତ
ତାପରେ ଯଶୋଦାଙ୍କ ଝିଅ କ୍ଷଣମାତ୍ରରେ ଆସିଗଲା, ସେ ତାଙ୍କର ତେଜରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଥିଲେ, ହେ ଭାରତ।
ଏକାନଙ୍ଗେତି ଯାମାହୁଃ କନ୍ଯାଂ ଵୈ କାମରୂପିଣୀମ୍। ଯତ୍କୃତେ ସଗଣଂ କଂସଂ ଜଘାନ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଃ
ଯାହାକୁ ଏକାଙ୍ଗା ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ସେ ଏକ ରୂପ ବଦଳାଉଥିବା କନ୍ୟା। ତାଙ୍କ ପାଇଁ ପରମେଶ୍ୱର କଂସ ଓ ତାଙ୍କ ସହ ଅନ୍ୟମାନେଙ୍କୁ ମାରିଦେଲେ।
ତତଃ ସ ଭଗଵାନ୍ରାମସ୍ତାମୁପାକ୍ରମ୍ଯ ଭାମିନାମ୍। ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯୁପାଘ୍ରାଯ ସଵ୍ଯେନ ପରିଜଗ୍ରାହ ପାଣିନା
ତାପରେ ଭଗବାନ ରାମ ଏହି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ମହିଳାଙ୍କୁ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଶୁଘିଲେ ଏବଂ ବାମ ହାତରେ ଧରିଲେ।
ତାଂ ଚ ତତ୍ରୋପସମ୍ପ୍ରାପ୍ଯ ପ୍ରିଯାମିଵ ସଖୀମିମାମ୍। ଦକ୍ଷିଣେନ କରାଗ୍ରେଣ ପିରଜଗ୍ରାହ ମାଧଵଃ
ଏଠାରେ ମାଧବ ତାଙ୍କୁ ଜଣେ ପ୍ରିୟ ସଖୀ ପରି ନିକଟକୁ ଯାଇ, ଡାହାଣ ହାତର ଆଙ୍ଗୁଠିରେ ଧରିଲେ।
ଦଦୃଶୁସ୍ତାଂ ସଭାମଧ୍ଯେ ଭଗିନୀଂ ରାମକୃଷ୍ଣଯୋଃ। ରୁକ୍ମପଦ୍ମଶାଂ ପଦ୍ମଶ୍ରୀମିଵୋତ୍ତମନାଭଯୋଃ
ସଭା ମଧ୍ୟରେ ସେମାନେ ରାମ ଓ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଭଉଣୀଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପଦ୍ମମାନଙ୍କ ପାଖରେ ସୁନା ପଦ୍ମ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଥିଲେ।
ଅଥାକ୍ଷତମହାଵଷ୍ଟ୍ଯା ଲାଜପୁଷ୍ପଘୃତୈରପି। ଵୃଷ୍ଣଯୋଽଵାକିରନ୍ପ୍ରୀତାଃ ସଙ୍କର୍ଷଣଜନାର୍ଦନୌ
ତାପରେ ଖଣ୍ଡିନଥିବା ଚାଉଳ, ଫୁଲ ଓ ଘିଅ ସହିତ, ଖୁସିରେ ବୃଷ୍ଣିମାନେ ସଂକର୍ଷଣ ଓ ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ବର୍ଷାଇଲେ।
ସବାଲାଃ ସହଵୃଦ୍ଧାଶ୍ଚ ଯେ ଜ୍ଞାତିକୁଲବାନ୍ଧଵାଃ। ଉପୋପଵିଵିଶୁଃ ପ୍ରୀତା ଵୃଷ୍ଣଯୋ ମଧୁସୂଦନମ୍
ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାତି, ବନ୍ଧୁ, ଛୁଆଁ ଓ ବୃଦ୍ଧମାନେ ଖୁସିରେ ମଧୁସୂଦନଙ୍କ ସହ ବସିଲେ।
ପୂଜ୍ଯମାନୋ ମହାବାହୁଃ ପୌରାଣାଂ ରତିଵର୍ଧନଃ। ଵିଵେଶ ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ରଃ ସ୍ଵଵେଶ୍ମ ମଧୁସୂଦନଃ
ନାଗରିକମାନେ ଆଦର କରିଥିବା, ସମସ୍ତଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଇଥିବା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମଧୁସୂଦନ ନିଜ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ରୁକ୍ମିଣ୍ଯା ସହିତୋ ଦେଵ୍ଯା ପ୍ରମୁମୋଦ ସୁଖୀ ସୁଖମ୍। ଅନନ୍ତରଂ ଚ ସତ୍ଯାଯା ଜାମ୍ବଵତ୍ଯାଶ୍ଚ ଭାରତ
ଦେବୀ ରୁକ୍ମିଣୀ ସହିତ ସେ ଖୁସିରେ ଆନନ୍ଦ କଲେ; ପରେ ସତ୍ୟଭାମା ଓ ଜାମ୍ବବତୀ ସହିତ ମଧ୍ୟ।
ସର୍ଵାସାଂ ଚ ଯଦୁଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ଗେହେ ଗେହେ ଵିହାରଵାନ୍। ଜଗାମ ଚ ହୃଷୀକେଶୋ ରୁକ୍ମିଣ୍ଯାଃ ସଦନଂ ପୁନଃ
ସମସ୍ତ ଘରେ ସମସ୍ତ ପତ୍ନୀଙ୍କ ସହ ଯଦୁମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୃଷିକେଶ ଆନନ୍ଦ କଲେ, ଏବଂ ପୁଣି ରୁକ୍ମିଣୀଙ୍କ ଘରକୁ ଫେରିଗଲେ।
ଏଷ ତାତ ମହାବାହୋ ଵିଜଯଃ ଶାର୍ଙ୍ଗଧନ୍ଵନଃ। ଏତଦର୍ଥଂ ଚ ଜନ୍ମାହୁର୍ମାନୁଷେଷୁ ମହାତ୍ମନଃ
ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଏହି ହେଉଛି ଶାର୍ଙ୍ଗଧନ୍ୱୀଙ୍କ ବିଜୟ; ଏହି କାରଣ ପାଇଁ ମହାତ୍ମା ମଣିଷ ମଧ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ।
ଦ୍ଵାରକାଯାଂ ତତଃ କୃଷ୍ଣଃ ସ୍ଵଦାରେଷୁ ଦିଵାନିଶମ୍। ସୁଖଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ମହାରାଜ ପ୍ରମୁମୋଦ ମହାଯଶାଃ
ତାପରେ ଦ୍ୱାରକାରେ କୃଷ୍ଣ ଦିନ ରାତି ନିଜ ପତ୍ନୀମାନେ ସହ ଖୁସିରେ ରହି, ମହାରାଜା, ଆନନ୍ଦ କରୁଥିଲେ।
ପୌତ୍ରସ୍ଯ କାରଣାଚ୍ଚକ୍ରେ ଵିବୁଧାନାଂ ପ୍ରିଯଂ ତଦା। ସାଵସଵୈଃ ସୁରୈଃ ସର୍ଵୈର୍ଦୁଷ୍କରଂ ଭରତର୍ଷଭ
ନାତି ପାଇଁ ସେ ଦେବତାମାନେ ପସନ୍ଦ କରୁଥିବା ଏକ କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ କାମ କଲେ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ମିଶି ମଧ୍ୟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ବାଣୋ ନାମାଽଭଵଦ୍ରାଜା ବଲେର୍ଜ୍ଯେଷ୍ଠସୁତୋ ବଲୀ। ଵୀର୍ଯଵାନ୍ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ ଚ ବାହୁସହସ୍ରଵାନ୍
ବାଣ ନାମକ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ବଲିଙ୍କ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୁଅ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଶୂରବୀର, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କର ହଜାର ହାତ ଥିଲା।
ତତସ୍ତେପେ ତପସ୍ତୀଵ୍ରଂ ସତ୍ଵେନ ମନସା ନୃପ। ରୁଦ୍ରମାରାଧଯାମାସ ସ ଚ ବାଣଃ ସମା ବହୁ
ସେ ଦୃଢ଼ ମନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ ତପସ୍ୟା କଲେ ଏବଂ ବର୍ଷରେ ବର୍ଷ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ, ହେ ରାଜା।
ତସ୍ମୈ ବହୁଵରା ଦତ୍ତାଃ ଶଙ୍କରେଣ ମହାତ୍ମନା। ତାଂଶ୍ଚ ଲବ୍ଧ୍ଵା ଵରାନ୍ବାଣୋ ଦୁର୍ଲଭାନସୁରୈର୍ଭୁଵି
ମହାତ୍ମା ଶଙ୍କର ତାଙ୍କୁ ବହୁତ ବର ଦେଲେ; ବାଣ ସେହି ବରଗୁଡ଼ିକୁ ପାଇଲେ, ଯାହା ପୃଥିବୀରେ ଦେବତାମାନେ ପାଇପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
ସ ଶୋଣିତପୁରେ ରାଜ୍ଯଂ ଚକାରାପ୍ରତିମୋ ବଲୀ। ତ୍ରାସିତାଶ୍ଚ ସୁରାଃ ସର୍ଵେ ତେନ ବାଣେନ ପାଣ୍ଡଵ
ସେ ଶୋଣିତପୁରରେ ଅପୂର୍ବ ଶକ୍ତିରେ ରାଜ୍ୟ କଲେ, ଏବଂ ସେଇ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦେବତା ଭୟଭୀତ ହେଲେ, ହେ ପାଣ୍ଡବ।
ଵିଜିତ୍ଯ ଵିବୁଧାନ୍ସେନ୍ଦ୍ରାନ୍ବାଣଃ ସଂଵତ୍ସରାନ୍ବହୂନ୍। ଅଶାସତ ମହଦ୍ରାଜ୍ଯଂ କୁବେର ଇଵ ଭାରତ
ବାଣ ଦେବତା ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଜିତି, ବହୁ ବର୍ଷ ଧରି ବଡ଼ ରାଜ୍ୟ ଶାସନ କଲେ, କୁବେର ପରି, ହେ ଭାରତ।
ତତୋ ରାଜନ୍ନୁଷା ନାମ ବାଣସ୍ଯ ଦୁହିତା ଯଥା। ଯେନୋପାଯେନ କୌନ୍ତେଯ ଅନିରୁଦ୍ଧୋ ମହାଦ୍ଯୁତିଃ
ତାପରେ, ରାଜା, ବାଣଙ୍କ ଝିଅ ଉଷା ନାମକ ଏକ କନ୍ୟା ଥିଲେ; କିପରି ଉପାୟରେ, କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ମହାପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅନିରୁଦ୍ଧ—
ପ୍ରାଦ୍ଯୁମ୍ନିସ୍ତାମୁଷାଂ ପ୍ରାପ୍ଯ ପ୍ରଚ୍ଛନ୍ନଃ ପ୍ରମୁମୋଦ ହ। ଅଥ ବାଣୋ ମହାତେଜାସ୍ତଦା ତତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର
ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ଗୁପ୍ତଭାବରେ ଉଷାଙ୍କୁ ପାଇଥିଲେ ଏବଂ ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ; ଏହି ସମୟରେ, ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ବାଣ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ—
ତଂ ଗୃହ୍ଯନିଲଯଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ପ୍ରାଦ୍ଯୁମ୍ନିଂ ସୁତଯା ତଦା। ଗୃହୀତ୍ଵା କାରଯାମାସ ଵସ୍ତୁଂ କାରାଗୃହେ ବଲାତ୍
ସେ ବୁଝିଲେ ଯେ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ ତାଙ୍କ ଘରେ ଝିଅ ସହିତ ଅଛନ୍ତି; ତେଣୁ ବାଣ ତାଙ୍କୁ ଧରି ଜୋରକରି କାରାଗାରରେ ରଖିଦେଲେ।
ସ କୁମାରଃ ସୁଖାର୍ହୋଽଥ ତଦା ଦୁଃଖସମନ୍ଵିତଃ। ବାମେନ ଘାତିତୋ ରାଜନ୍ନନିରୁଦ୍ଧୋ ମୁମୋହ ଚ
ସେଇ ରାଜକୁମାର, ଯେଉଁଠି ସୁଖ ପାଇବାଯୋଗ୍ୟ ଥିଲେ, ସେଠି ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ିଗଲେ; ବାଣଙ୍କ ହାତରେ ଆଘାତ ପାଇ, ଅନିରୁଦ୍ଧ ଅଚେତନ ହୋଇପଡ଼ିଲେ।
ଏତସ୍ମିନ୍ନେଵ କାଲେ ତୁ ନାରଦୋ ମୁନିପୁଙ୍ଗଵଃ। ଦ୍ଵାରକାଂ ପ୍ରାପ୍ଯ କୌନ୍ତେଯ କୃଷ୍ଣଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵଚୋଽବ୍ରଵୀତ୍
ଏହି ସମୟରେ, ମହାମୁନି ନାରଦ ଦ୍ୱାରକାକୁ ପହଞ୍ଚି, କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖି କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
କୃଷ୍ଣ କୃଷ୍ଣ ମହାବାହୋ ଯଦୂନାଂ କୀର୍ତିଵର୍ଧନ। ପୌତ୍ରସ୍ତେ ବାଧ୍ଯମାନୋଽତ୍ର ବାଣେନାମିତତେଜସା
“କୃଷ୍ଣ, କୃଷ୍ଣ, ମହାବାହୁ, ଯଦୁବଂଶର ମହିମା ବଢ଼ାଇଥିବା, ତୁମର ନାତିକୁ ଏଠାରେ ଅପାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାଣ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଉଛନ୍ତି।”
କୃଚ୍ଛ୍ରଂ ପ୍ରାପ୍ତୋଽନିରୁଦ୍ଧୋ ଵୈ ଶେତେ କାରାଗୃହେ ସଦା। ଏତଦୁକ୍ତ୍ଵା ସୁରର୍ଷିର୍ଵୈ ବାଣସ୍ଯାଥ ପୁରଂ ଯଯୌ
“ଅନିରୁଦ୍ଧ ବଡ଼ ସମସ୍ୟାରେ ପଡ଼ିଛନ୍ତି ଏବଂ ସଦା କାରାଗାରରେ ରହୁଛନ୍ତି।” ଏହି କଥା କହି, ଦେବମୁନି ବାଣଙ୍କ ସହରକୁ ଚାଲିଗଲେ।
ନାରଦସ୍ଯ ଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତତୋ ରାଜଞ୍ଜନାର୍ଦନଃ। ଜାହୂଯ ବଲଦେଵଂ ହି ପ୍ରଦ୍ଯୁମ୍ନଂ ଚ ମହାଦ୍ଯୁତିମ୍
ନାରଦଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ରାଜା, ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ବଳଦେବ ଓ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ ଡାକିଲେ।