କୁଣ୍ଡଲେ ହୃତଵାନ୍ଦର୍ପାତ୍ତତସ୍ତେ ନିହତଃ ସୁତଃ। ନୈଵ ମନ୍ଯୁସ୍ତ୍ଵଯା କାର୍ଯୋ ଯତ୍କୃତଂ ମଯି ଭାମିନି
ଅହଂକାରରେ କୁଣ୍ଡଳ ନେଇଥିଲେ, ଏହିପାଇଁ ତୁମ ପୁଅ ନିହତ ହେଲେ; ମୋତେ ତୁମେ କ୍ରୋଧ କରିବା ଦରକାର ନୁହେଁ, ମୋର କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ।
ତ୍ଵତ୍ପ୍ରଭାଵାଚ୍ଚ ତେ ପୁତ୍ରୋ ଲବ୍ଧଵାନ୍ଗତିମୁତ୍ତମାମ୍। ତସ୍ମାଦ୍ଗଚ୍ଛ ମହାଭାଗେ ଭାରାଵତରଣଂ କୃତମ୍
ତୁମ ଶକ୍ତିରେ ତୁମ ପୁଅ ଉତ୍ତମ ଗତି ପାଇଛି; ଏହିପାଇଁ, ହେ ମହାଭାଗେ, ଚାଲିଯାଅ, ଭାର ଉତ୍ତଳିତ ହୋଇଛି।
ନିହତ୍ଯ ନରକଂ ଭୌମଂ ସତ୍ଯଭାମାସହାଯଵାନ୍। ସହିତୋ ଲୋକପାଲୈଶ୍ଚ ଦଦର୍ଶ ନରକାଲଯମ୍
ଭୌମ ନରକକୁ ହତ୍ୟା କରି, ସତ୍ୟଭାମାଙ୍କ ସହ ଏବଂ ଲୋକପାଳମାନେ ସହିତ, ସେ ନରକର ଆଶ୍ରୟ ଦେଖିଲେ।
ଅଥାସ୍ଯ ଗୃହମାସାଦ୍ଯ ନାରକସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ। ଦଦର୍ଶ ଧନମକ୍ଷଯ୍ଯଂ ରତ୍ନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ
ତାପରେ, ମହାତ୍ମା ନରକଙ୍କ ଘରକୁ ପହଞ୍ଚି, ସେ ଅସୀମ ଧନ ଓ ବିଭିନ୍ନ ରତ୍ନ ଦେଖିଲେ।
ମଣିମୁକ୍ତାପ୍ରଵାଲାନି ଵୈଡୂର୍ଯଵିକୃତାନି ଚ। ଵିସ୍ତାରାଲ୍ପାଂଶ୍ଚାର୍କମଣୀନ୍ଵିପୁଲାନ୍ସ୍ଫାଟିକାନପି
ମଣି, ମୁକ୍ତା, ପ୍ରବାଳ, ବିକୃତ ବୈଡୂର୍ୟ, ଛୋଟ ଓ ବଡ ଆର୍କମଣି, ଏବଂ ବଡ ଫଟା ଦେଖିଲେ।
ଜାମ୍ବୂନଦମଯାନ୍ଯେଵ ଶାତକୁମ୍ଭମଯାନି ଚ। ପ୍ରଦୀପ୍ତଜ୍ଵଲନାଭାନି ଶୀତରଶ୍ମିପ୍ରଭାଣି ଚ
ଜାମ୍ବୁନଦ ସୁନାର ଏବଂ ଶୁଦ୍ଧ ସୁନାର ଜିନିଷ, ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ଓ ଶୀତ ରଶ୍ମିର ପ୍ରଭା ଦେଖିଲେ।
ହିରଣ୍ଯଵର୍ଣଂ ରୁଚିରଂ ଶ୍ଵେତମଭ୍ଯନ୍ତରଂ ଗୃହମ୍। ତଦକ୍ଷଯ୍ଯଂ ଗୃହେ ଦୃଷ୍ଟଂ ନରକସ୍ଯ ଧନଂ ବହୁ
ଘରଟି ସୁନା ରଙ୍ଗର, ସୁନ୍ଦର ଓ ଭିତରେ ଧଳା; ଏହି ଘରରେ ସେ ନରକଙ୍କ ଅସୀମ ଧନ ଦେଖିଲେ।
ନ ହି ରାଜ୍ଞଃ କୁବେରସ୍ଯ ତାଵଦ୍ଧନସମୁଚ୍ଛ୍ରଯଃ। ଦୃଷ୍ଟପୂର୍ଵଃ ପୁରା ସାକ୍ଷାନ୍ମହେନ୍ଦ୍ରଭଵନେଷ୍ଵପି
ଏପରି ଧନର ଅନୁଷ୍ଠାନ ପୂର୍ବରୁ କେବେ ଦେଖିଯାଇନଥିଲା, ରାଜା କୁବେର କିମ୍ବା ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭବନରେ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ।
ହତେ ଭୌମେ ନିଶୁମ୍ଭେ ଚ ଵାସଵଃ ସଗଣୋଽବ୍ରଵୀତ୍। ଦାଶାର୍ହପତିମାସୀନମାହୃତ୍ଯ ମଣିକୁଣ୍ଡଲେ
ଭୌମ ଓ ନିଶୁମ୍ଭ ହତ୍ୟା ହେଲାପରେ, ବାସବ ତାଙ୍କ ସହିତ ଦାଶାର୍ହ ପ୍ରମୁଖଙ୍କୁ ମଣି କୁଣ୍ଡଳ ନେଇ ଆସି ବସିଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଯାଇ କହିଲେ।
ହେମସୂତ୍ରା ମହାକକ୍ଷ୍ଯାସ୍ତୋମରୈର୍ଵୀର୍ଯଶାଲିନଃ। ଵିମଲାନି ପତାକାନି ଵାସାଂସି ଵିଵିଧାନି ଚ
ସୁନା ତାର, ବଡ କମରବନ୍ଧ, ଶୂରତାର ଅସ୍ତ୍ର, ଶୁଦ୍ଧ ପତାକା ଓ ବିଭିନ୍ନ ପୋଷାକ ନେଇ।
ଭୀମରୂପାଶ୍ଚ ମାତଙ୍ଗାଃ ପ୍ରଵାଲଵିକୃତାଃ କୁଥାଃ। ତେ ଚ ଵିଂଶତିସାହସ୍ରା ଦ୍ଵାସ୍ତାଵତ୍ଯଃ କରେଣଵଃ
ସେଠାରେ ଭୟଙ୍କର ଆକାରର, ଲାଲ ଓ ବିକୃତ ଦେହ ଥିବା, ଦୁଇ ଦାନ୍ତ ଥିବା ବିଶାଳ ହାତୀ ଥିଲେ । ଏମିତି ପ୍ରକାର ହାତୀ ଦୁଇ ହଜାର ହେଉଥିଲେ ।
ଅଷ୍ଟୌ ଶତସହସ୍ରାଣି ଦେଶଜାଶ୍ଚୋତ୍ତମା ହଯାଃ। ଗୋଭିଶ୍ଚାଵିକୃତୈର୍ଯାଵତ୍କାମାତ୍ତଵ ଜନାର୍ଦନ
ଏଠାରେ ଅଠ ଲକ୍ଷ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେଶୀ ଘୋଡ଼ା ଥିଲେ ଏବଂ ଯେତେ ଚାହିଁବେ ସେତେ ଦୋଷରହିତ ଗାଈ ମଧ୍ୟ ଥିଲା ।
ଏତତ୍ତେ ପ୍ରାପଯିଷ୍ଯାଣି ଵୃଷ୍ଣ୍ଯାଵାସମରିନ୍ଦମ। ଵସୁ ଯତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ଧର୍ମେଣାଵର୍ଜିତଂ ତ୍ଵଯା
ହେ ବିପକ୍ଷ ଦମନ କରୁଥିବା ବୃଷ୍ଣି ନାୟକ, ତୁମେ ଯେଉଁ ଧନ ତିନି ଲୋକରେ ଧର୍ମରେ ଅର୍ଜନ କରିଛ, ସେସବୁ ମୁଁ ତୁମ ପାଖକୁ ପଠାଇବି ।
ଦେଵଗନ୍ଧର୍ଵରତ୍ନାନି ଦୈତେଯାସୁରଜାନି ଚ। ଯାନି ସନ୍ତି ହିରଣ୍ଯାନି ନରକସ୍ଯ ନିଵେଶନେ
ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଦାନବ-ଅସୁରମାନଙ୍କର ଯେଉଁ ଧନ ଓ ସମସ୍ତ ସୁନା ନରକର ରାଜମହଳରେ ଅଛି—
ଏତତ୍ତୁ ଗରୁଡେ ସର୍ଵଂ କ୍ଷିପ୍ରମାରୋପ୍ଯ ଵାସଵଃ। ଦାର୍ଶାର୍ହପତିନା ସାର୍ଧମୁପାଯାନ୍ମଣିପର୍ଵତମ୍
ଏହି ସମସ୍ତ ଧନ ବାସବ ଗରୁଡ଼ ଉପରେ ଶୀଘ୍ର ଚଢ଼ାଇ, ଦାଶାର୍ହ ପତିଙ୍କ ସହିତ ମଣି ପର୍ବତକୁ ଯିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ ।
ଚିତ୍ରଗ୍ରଥିତମେଘାଭଃ ପ୍ରବଭୌ ମଣିପର୍ଵତଃ। ହେମଚିତ୍ରଵିତାନୈଶ୍ଚ ପ୍ରାସାଦୈରୁପଶୋଭିତଃ
ମଣି ପର୍ବତ ରଙ୍ଗିନ ମେଘ ଭଳି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ସୁନାର ଛତା ଓ ରୂପବନ୍ତି ପ୍ରାସାଦ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ ହେଉଥିଲା ।
ହର୍ମ୍ଯାଣି ଚ ଵିଶାଲାନି ମଣିସୋପାନଵନ୍ତି ଚ। ତତ୍ରସ୍ଥା ଵରଵର୍ଣିନ୍ଯୋ ଦଦୃଶୁର୍ମଧୁସୂଦନମ୍
ସେଠାରେ ମଣି ଦ୍ୱାରା ସଜିଥିବା ବିଶାଳ ମହଳ ଥିଲା । ସେଠାରେ ରହୁଥିବା ରୂପବତୀ ମହିଳାମାନେ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ।
ଗନ୍ଧର୍ଵସୁରମୁଖ୍ଯାନାଂ ପ୍ରିଯା ଦୁହିତରସ୍ତଦା। ତ୍ରିଵିଷ୍ଟପସମେ ଦେଶେ ତିଷ୍ଠନ୍ତମପରାଜିତମ୍
ସେ ସମୟରେ ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅସୁରମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ କନ୍ୟାମାନେ, ସ୍ୱର୍ଗ ସମାନ ସ୍ଥାନରେ, ଅଜୟ ଠାକୁରୁଣିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ ।
ପରିଵଵ୍ରୁର୍ମହାବାହୁମେକଵେଣୀଧରାଃ ସ୍ତ୍ରିଯଃ। ପର୍ଵାଃ କାଷାଯଵାସିନ୍ଯଃ ସର୍ଵାଶ୍ଚ ନିଯତେନ୍ଦ୍ରିଯାଃ
ଏକ ଚୁଟି ବାନ୍ଧିଥିବା, କାଷାୟ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା, ସମସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିବା ମହିଳାମାନେ ମହାବାହୁଙ୍କୁ ଘେରି ରହିଥିଲେ ।
ଵ୍ରତସନ୍ତାପଜଃ ଶୋକେ ନାତ୍ର କଶ୍ଚିଦପୀଡଯତ୍। ଅରଜାଂସି ଚ ଵାସାଂସି ବିଭ୍ରତ୍ଯଃ କୌଶିକାନ୍ଯପି
ସେଠାରେ କେହି ମଧ୍ୟ ବ୍ରତ କଷ୍ଟ କିମ୍ବା ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ ହେଉନଥିଲେ । ସେମାନେ ସଫା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ, କିଛି ମହିଳା କୌଶ ରେ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିଲେ ।
ସମେତ୍ଯ ଯଦୁସିଂହସ୍ଯ ଚକ୍ରୁରସ୍ଯାଞ୍ଜଲିଂ ସ୍ତ୍ରିଯଃ। ଊଚୁଶ୍ଚୈନଂ ହୃଷୀକେଶଂ ସର୍ଵାସ୍ତାଃ କମଲେକ୍ଷଣାଃ
ସେମାନେ ସମେତି ଯଦୁସିଂହଙ୍କୁ ଅଞ୍ଜଳି ଦେଇ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ନମସ୍କାର କଲେ ଏବଂ ସମସ୍ତ କମଳନୟନୀ ମହିଳା ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ କହିଲେ ।
ନାରଦେନ ସମାଖ୍ଯାତମସ୍ମାକଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ। ଆଗମିଷ୍ଯତି ଗୋଵିନ୍ଦଃ ସୁରକାର୍ଯାର୍ଥସିଦ୍ଧଯେ
ହେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ନାରଦ ଆମକୁ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଦେବତାଙ୍କର କାମ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ଗୋବିନ୍ଦ ଆସିବେ ।
ସୋଽସୁରଂ ନରକଂ ହତ୍ଵା ନିଶୁମ୍ଭଂ ମୁରମେଵ ଚ। ଭୌମଂ ଚ ସପରୀଵାରଂ ହଯଗ୍ରୀଵଂ ଚ ଦାନଵମ୍
ସେ ନରକ ନାମକ ଅସୁର, ନିଶୁମ୍ଭ, ମୁର, ଭୌମ ଓ ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀ, ଏବଂ ହୟଗ୍ରୀବ ଦାନବଙ୍କୁ ବଧ କରିବେ ।
ତଥା ପଞ୍ଚଜନଂ ଚୈଵ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯତେ ଧନମକ୍ଷଯମ୍। ସୋଽଚିରେଣୈଵ କାଲେନ ଯୁଷ୍ମନ୍ମୋକ୍ତା ଭଵିଷ୍ଯତି
ସେ ଏଭଳି ପଞ୍ଚଜନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦଳିବେ ଏବଂ ଅକ୍ଷୟ ଧନ ଲାଭ କରିବେ; ଶୀଘ୍ର ଆମକୁ ମୁକ୍ତ କରିବେ ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵାଗମଦ୍ଧୀରୋ ଦେଵର୍ଷିର୍ନାରଦସ୍ତଥା। ତ୍ଵାଂ ଚିନ୍ତଯାନାଃ ସତତଂ ତପୋ ଘୋରମୁପାସ୍ମହେ
ଏଭଳି କହି, ଧୃଢ଼ ମନବଳ ଥିବା ଦେବଋଷି ନାରଦ ଚାଲିଗଲେ; ଆମେ ସଦା ତୁମକୁ ଚିନ୍ତା କରି, ଘୋର ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲୁ ।
କାଲେଽତୀତେ ମହାବାହୁଂ କଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯାମ ମାଧଵମ୍। ଇତ୍ଯେଵଂ ହୃଦି ସଙ୍କଲ୍ପଂ କୃତ୍ଵା ପୁରୁଷସତ୍ତମ। ତପଶ୍ଚରାମ ସତତଂ ରକ୍ଷ୍ଯମାଣା ହି ଦାନଵୈଃ
‘କେବେ ଆମେ ମହାବାହୁ ମାଧବଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିବୁ?’—ଏଭଳି ମନରେ ନିଶ୍ଚୟ କରି, ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆମେ ସଦା ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲୁ, ଯଦିଓ ଦାନବମାନେ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲେ ।
ତତୋଽସ୍ମତ୍ପ୍ରିଯକାମାର୍ଥଂ ଭଗଵାନ୍ମାରୁତୋଽବ୍ରଵୀତ୍। ଯଥୋକ୍ତଂ ନାରଦେନାଥ ନ ଚିରାତ୍ତଦ୍ଭଵିଷ୍ଯତି
ତାପରେ ଆମର ପ୍ରିୟ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ପାଇଁ, ଭଗବାନ୍ ମାରୁତ କହିଲେ: ‘ନାରଦ ଯେପରି କହିଛନ୍ତି, ଶୀଘ୍ର ଏହା ଘଟିବ ।’
ତାସାଂ ପରମନାରୀଣାମୃଷଭାକ୍ଷଂ ପୁରଃ ସ୍ଥିତମ୍। ଦଦୃଶୁର୍ଦେଵଗନ୍ଧର୍ଵା ଗୃଷ୍ଟୀନାମିଵ ଗୋପତିମ୍
ସେ ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠା ନାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୃଷଭନୟନ ଠାକୁରୁଣି ଠିଆ ଥିବାକୁ ଦେବତା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଦେଖିଲେ, ଯେପରି ଗାଈମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗୋପାଳ ଦେଖାଯାଏ ।
ତସ୍ଯ ଚନ୍ଦ୍ରୋପମଂ ଵକ୍ତ୍ରମୁଦୀକ୍ଷ୍ଯ ମୁଦିତେନ୍ଦ୍ରିଯାଃ। ସମ୍ପ୍ରହୃଷ୍ଟା ମହାବାହୁମିଦଂ ଵଚନମବ୍ରୁଵନ୍
ତାଙ୍କର ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ମୁହଁକୁ ଦେଖି ସମସ୍ତଙ୍କର ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲା। ସେମାନେ ଖୁସି ହୋଇ, ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁଧରୀଙ୍କୁ ଏହି କଥା କହିଲେ।
ସତ୍ଯଵ୍ରତ ପୁରା ଵାଯୁରିଦମସ୍ମାନିହାବ୍ରଵୀତ୍। ସର୍ଵଭୂତହିତଜ୍ଞଶ୍ଚ ମହର୍ଷିରପି ନାରଦଃ
ହେ ସତ୍ୟବ୍ରତ, ପୂର୍ବେ ବାୟୁଦେବ ଏଠାରେ ଆମକୁ ଏହି କଥା କହିଥିଲେ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ଜାଣିଥିବା ମହାମୁନି ନାରଦ ମଧ୍ୟ କହିଥିଲେ।