ମେତୁଂ ଵଦ୍ଧ୍ଵା ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ଵାନରୈଃ ସ ସମୁତ୍ସୁକଃ। ସୀତାଯାଃ ପଦମନ୍ଵିଚ୍ଛନ୍ରାମୋ ଲଙ୍କାଂ ଵିଵେଶ ଵୈ
ସୀତାଙ୍କୁ ଖୋଜିବା ଉତ୍ସୁକତାରେ, ବାନରମାନେ ସମୁଦ୍ର ଉପରେ ସେତୁ ବନେଇଲେ। ଏଭଳି ରାମ ଲଙ୍କାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
ଦେଵୋରଗଗଣାନାଂ ହି ଯକ୍ଷରାକ୍ଷସପକ୍ଷିଣାମ୍। ତତ୍ରାଵଦ୍ଯଂ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଂ ରାଵଣଂ ଯୁଧି ଦୁର୍ଜଯମ୍
ସେଠାରେ ଦେବ, ନାଗ, ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ ଓ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରାମ ଯୁଦ୍ଧରେ ଦୁର୍ଜୟ ରାକ୍ଷସରାଜ ରାବଣଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କଲେ।
ଯୁକ୍ତଂ ରାକ୍ଷସକୋଟୀଭିର୍ଭିନ୍ନାଞ୍ଜନଚଯୋପମମ୍। ଦୁର୍ନିରୀକ୍ଷ୍ଯଂ ସୁରଗଣୈର୍ଵରଦାନେନ ଦର୍ପିତମ୍
କୋଟିକୋଟି ରାକ୍ଷସମାନେ, କାଜଳ ଦଳ ଭଳି କଳା, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଯାହାକୁ ଦେଖି ଭୟ ପାଉଥିଲେ, ଦେବତାଙ୍କ ଦାନରେ ଅହଂକାରୀ ହୋଇଥିଲେ।
ଜଘାନ ସଚିଵୈଃ ସାର୍ଧଂ ସାନ୍ଵଯଂ ରାଵଣଂ ରଣେ
ରାମ ଯୁଦ୍ଧରେ ରାବଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଓ ବଂଶଜଙ୍କ ସହ ମାରିଦେଲେ।
ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯକଣ୍ଟକଂ ଵୀରଂ ମହାକାଯଂ ମହାବଲମ୍। ରାଵମଂ ସଗଣଂ ହତ୍ଵା ରାମୋ ଭୂତପତିଃ ପୁରା
ତିନି ଲୋକର ବିଘ୍ନ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଶୂରବୀର ରାବଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସହଚରମାନେ ସହିତ ମାରି, ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ରାମ ଭୂତମାନଙ୍କ ନାଥ ହେଲେ।
ଲଙ୍କାଯାଂ ତଂ ମହାତ୍ମାନଂ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଂ ଵିଭୀଷଣମ୍। ଅଭିଷିଚ୍ଯ ତତୋ ରାମ ଅମରତ୍ଵଂ ଦଦୌ ତଦା
ପରେ ରାମ ଲଙ୍କାରେ ମହାତ୍ମା ବିଭୀଷଣଙ୍କୁ ରାକ୍ଷସମାନେ ରାଜା କରିଦେଲେ ଓ ଅମରତ୍ୱ ଦାନ କଲେ।
ଆରୁହ୍ଯ ପୁଷ୍ପକଂ ରାମଃ ସୀତାମାଦାଯ ପାଣ୍ଡଵ। ସବଲଂ ସ୍ଵପୁରଂ ଗତ୍ଵା ଧର୍ମରାଜ୍ଯମପାଲଯତ୍
ପୁଷ୍ପକ ରଥରେ ବସି ସୀତାଙ୍କୁ ନେଇ, ରାମ ସେନା ସହିତ ନିଜ ସହରକୁ ଫେରିଲେ ଓ ଧର୍ମରେ ରାଜ୍ୟ ପାଳନ କଲେ।
ଦାନଵୋ ଲଵଣୋ ନାମ ମଧୋଃ ପୁତ୍ରୋ ମହାବଲଃ। ଶତ୍ରୁଘ୍ନେନ ହତୋ ରାଜଂସ୍ତଦା ରାମସ୍ଯ ଶାସନାତ୍
ମଧୁଙ୍କ ପୁଅ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦାନବ ଲବଣକୁ, ରାମଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଶତୃଘ୍ନ ମାରିଦେଲେ।
ଏଵଂ ବହୂନି କର୍ମାଣି କୃତ୍ଵା ଲୋକହିତାଯ ସଃ। ରାଜଂ ଚକାର ଵିଧିଵଦ୍ରାମୋ ଧର୍ମଭୃତାଂ ଵରଃ
ଏଭଳି ବହୁ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ରାମ, ଧର୍ମରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଲୋକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ରାଜ୍ୟ କଲେ।
ଶତାଶ୍ଵମେଧାନାଜହ୍ରେ ଜ୍ଯୋତିରୁକ୍ଥ୍ଯାନ୍ନିରର୍ଗଲାନ୍। ନାଶ୍ରୂଯନ୍ତାଶୁଭା ଵାଚୋ ନାତ୍ଯଯଃ ପ୍ରାଣିନାଂ ତଦା
ସେ ଶତଶତ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କଲେ, ବହୁ ଦାନ ଦେଲେ; ସେ ସମୟରେ କେବେ ଅଶୁଭ କଥା ଶୁଣାଯାଉନଥିଲା, କିମ୍ବା କୌଣସି ପ୍ରାଣୀ ଦୁଃଖିତ ହୋଇନଥିଲେ।
ନ ଦସ୍ଯୁଜଂ ଭଯଂ ଚାସୀଦ୍ରାମେ ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରଶସତି। ଋଷୀଣାଂ ଦେଵତାନାଂ ଚ ମନୁଷ୍ଯାଣାଂ ତଥୈଵ ଚ
ରାମ ରାଜ୍ୟ କରୁଥିବାବେଳେ, ଋଷି, ଦେବତା ଓ ମଣିଷମାନେ ଦସ୍ୟୁ ଭୟରେ କେବେ ଅସୁବିଧା ଭୋଗୁନଥିଲେ।
ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଧାର୍ମିକାଃ ସର୍ଵେ ରାମେ ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରଶାସତି। ନାଧର୍ମିଷ୍ଠୋ ନରଃ କଶ୍ଚିଦ୍ବଭୂଵ ପ୍ରାଣିନାଂ କ୍ଵଚିତ୍
ରାମ ରାଜ୍ୟ କରୁଥିବା ସମୟରେ ପୃଥିବୀରେ ସମସ୍ତେ ଧର୍ମିକ ଥିଲେ; କେଉଁଠି ମଧ୍ୟ କୌଣସି ଅଧର୍ମିକ ପ୍ରାଣୀ ଥିଲେନି।
ପ୍ରାଣାପାନୌ ସମୌ ହ୍ଯାସ୍ତାଂ ରାମେ ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରଶାସତି। ଗାଧାମପ୍ଯତ୍ର ଗାଯନ୍ତି ଯେ ପୁରାଣଵିଦୋ ଜନାଃ
ରାମ ରାଜ୍ୟ କରୁଥିବାବେଳେ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସ ଶାନ୍ତିରେ ଥିଲା; ଏଠିପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯେଉଁମାନେ ପୁରାତନ କଥା ଜାଣନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି କଥା ଗାନ କରନ୍ତି।
ଶ୍ଯାମୋ ଯୁଵା ଲୋହିତାକ୍ଷୋ ମାତଙ୍ଗାନାମିଵର୍ଷଭଃ। ଆଜାନୁବାହୁଃ ସୁମୁଖଃ ସିଂହସ୍କନ୍ଧୋ ମହାବଲଃ
କଳାବର୍ଣ୍ଣ, ଯୁବକ, ଲାଲ୍ ଆଖି, ହାତୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୃଷଭ ସଦୃଶ, ଦୀର୍ଘ ବାହୁ, ଶୁଭ ମୁହଁ, ସିଂହ ପୃଷ୍ଠ, ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ।
ଦଶଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ଦଶଵର୍ଷଶତାନି ଚ। ରାଜ୍ଯଂ ଭୋଗଂ ଚ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ଯ ଶଶାସ ପୃଥିଵୀମିମାମ୍
ସେ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଏବଂ ଦଶ ଶତ ବର୍ଷ ଧରି ରାଜ୍ୟ ଏବଂ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରି, ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଶାସନ କଲେ।
ରାମୋ ରାମୋ ରାମ ଇତି ପ୍ରାଜାନାମଭଵନ୍କଥାଃ। ରାମଭୂତଂ ଜଗଦିଦଂ ରାମେ ରାଜ୍ଯଂ ପ୍ରଶାସତି
ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ଲୋକମାନେ 'ରାମ, ରାମ, ରାମ' ବୋଲି କଥା କହୁଥିଲେ; ରାମ ରାଜ୍ୟ କରୁଥିବାବେଳେ, ସମସ୍ତ ଜଗତ ମଧ୍ୟ ରାମମୟ ହୋଇଯାଇଥିଲା।
ଋଗ୍ଯଜୁଃ ସାମହୀନାଶ୍ଚ ନ ତଦାଽସନ୍ଦ୍ଵିଜାଯଃ। ଉଷିତ୍ଵା ଦଣ୍ଡକେ କାର୍ଯଂ ତ୍ରିଦଶାନାଂ ଚକାର ସଃ
ସେଇ ସମୟରେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କେହି ମଧ୍ୟ ଋକ୍, ଯଜୁର୍, ସାମ ବେଦ ଛାଡ଼ି ଥିଲେନାହିଁ; ଦଣ୍ଡକ ଅରଣ୍ୟରେ ବସି, ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କର କାମ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଲେ।
ପୂର୍ଵାପକାରିଣଂ ତଂ ତୁ ପୌଲସ୍ତ୍ଯଂ ମନୁଜର୍ଷଭମ୍। ଦେଵଗନ୍ଧର୍ଵନାଗାନାମରିଂ ସ ନିଜଘାନହ
ପୂର୍ବରୁ ଅପରାଧ କରିଥିବା ପୌଲସ୍ତ୍ୟ ବଂଶର ମହାପୁରୁଷ, ଦେବ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ନାଗମାନଙ୍କର ଶତ୍ରୁକୁ ସେ ମାରିଦେଲେ।
ସତ୍ଵଵାନ୍ଗୁଣସମ୍ପନ୍ନୋ ଦୀପ୍ଯମାନଃ ସ୍ଵତେଜସା। ଏଵମେଵ ମହାବାହୁରିକ୍ଷ୍ଵାକୁକୁଲଵର୍ଧନଃ
ସେ ସତ୍ୱଶୀଳ, ଗୁଣମୟ ଏବଂ ନିଜ ତେଜରେ ଉଜ୍ୱଳ ଥିଲେ; ଏଭଳି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁଧରୀ, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ ବଂଶକୁ ବଢ଼ାଇଥିବା ଥିଲେ।
ରାଵଣଂ ସଗଣଂ ହତ୍ଵା ଦିଵମାକ୍ରମତାଭିଭୂଃ। ତି ଦାଶରଥେଃ ଖ୍ଯାତଃ ପ୍ରାଦୁର୍ଭାଵୋ ମହାତ୍ମନଃ
ରାବଣଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସହିତ ମାରି, ଅଜୟ ସେ ଦିବ୍ୟ ଲୋକକୁ ଚଲିଗଲେ; ଏହିଭଳି ଦଶରଥଙ୍କ ପୁତ୍ର ମହାତ୍ମାଙ୍କର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଅବତାର।
ତତଃ କୃଷ୍ଣୋ ମହାବାହୁର୍ଭୀତାନାମଭଯଙ୍କରଃ। ଅଷ୍ଟାଵିଂଶେ ଯୁଗେ ରାଜଞ୍ଜଜ୍ଞେ ଶ୍ରୀଵତ୍ସଲକ୍ଷଣଃ
ତାପରେ କୃଷ୍ଣ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବାହୁଧରୀ, ଭୟଭିତମାନେ ପାଇଁ ନିର୍ଭୟତା ଦାନ କରୁଥିବା, ଅଷ୍ଟାବିଂଶତି ଯୁଗରେ, ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ ସହ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ପେଶଲଶ୍ଚ ଵଦାନ୍ଯଶ୍ଚଲୋକେ ବହୁମତୋ ନୃଷୁ। ସ୍ମୃତିମାନ୍ଦେଶକାଲଜ୍ଞଃ ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାସିଭୃତ୍
ସେ ମୃଦୁ, ଦାନଶୀଳ ଏବଂ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ମାନିତ; ସ୍ମୃତିଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଦେଶ-କାଳ ଜ୍ଞାନୀ, ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦା ଓ ଖଡ଼ଗ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
ଵାସୁଦେଵ ଇତି ଖ୍ଯାତୋ ଲୋକାନାଂ ହିତକୃତ୍ସଦା। ଵୃଷ୍ଣୀନାଂ ଚ କୁଲେ ଜାତୋ ଭୂମେଃ ପ୍ରିଯଚିକୀର୍ଷଯା
ସେ ବାସୁଦେବ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ସଦା ଲୋକଙ୍କ ଭଲ ପାଇଁ କାମ କରୁଥିଲେ; ବୃଷ୍ଣି ବଂଶରେ ଭୂମିର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ଶତ୍ରୂଣାଂ ଭଯକୃଦ୍ଦାତା ମଧୁହେତି ସ ଵିଶ୍ରୁତଃ। ଶକଟାର୍ଜୁନରାମାଣାଂ କୀଲସ୍ଥାନାନ୍ଯସୂଦଯତ୍
ଶତ୍ରୁମାନେ ପାଇଁ ଭୟଦାୟକ, ଦାନଶୀଳ, ମଧୁ ନାଶକ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ସେ ଶକଟ, ଅର୍ଜୁନ ଓ ରାମଙ୍କ ଦୁର୍ଗ ଧ୍ୱଂସ କଲେ।
କଂସାଦୀନ୍ନିଜଘାନାଜୌ ଦୈତ୍ଯାନ୍ମାନୁଷଵିଗ୍ରହାନ୍। ଅଯଂ ଲୋକହିତାର୍ଥାଯ ପ୍ରାଦୁର୍ଭାଵୋ ମହାତ୍ମନଃ
ସେ କଂସ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଦେଉଁଥିବା ଯୁଦ୍ଧରେ, ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ଦାନବମାନେକୁ ମାରିଦେଲେ; ଏହି ମହାତ୍ମାଙ୍କର ଅବତାର ଲୋକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ।
କଲ୍କୀ ଵିଷ୍ଣୁଯଶା ନାମ ଭୂଯଶ୍ଚୋତ୍ପତ୍ସ୍ଯତେ ହରିଃ। ଲେର୍ଯୁଗାନ୍ତେ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତେ ଧର୍ମେ ଶିଥିଲତାଂ ଗତେ
କଳିଯୁଗ ଶେଷରେ, ଧର୍ମ ଦୁର୍ବଳ ହେବାବେଳେ, କଳ୍କି ନାମକ ବିଷ୍ଣୁୟଶାସ୍ୱୀ ହରି ପୁନି ଜନ୍ମ ନେବେ।
ପାଷଣ୍ଡିନାଂ ଗଣାନାଂ ହି ଵଧାର୍ଥଂ ଭରତର୍ଷଭ। ଧର୍ମସ୍ଯ ଚ ଵିଵୃଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥଂ ଵିପ୍ରାଣାଂ ହିତକାମ୍ଯଯା
ପାଷଣ୍ଡୀମାନଙ୍କ ଦଳକୁ ନଶ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ, ଧର୍ମର ବୃଦ୍ଧି ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ଇଚ୍ଛାରେ, ହେ ଭାରତଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ଏତେ ଚାନ୍ଯେ ଚ ବହଵୋ ଵିଷ୍ଣୋର୍ଦେଵଗଣୈର୍ଯୁତାଃ। ପ୍ରାଦୁର୍ଭାଵାଃ ପୁରାଣେଷୁ ଗୀଯନ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିଭିଃ
ଏମିତି ଏବଂ ଅନେକ ଅନ୍ୟ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଅବତାର, ଦେବମାନେ ସହିତ, ପୁରାଣରେ ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀମାନେ ଗାଇଛନ୍ତି।
ଏଵମୁକ୍ତେ ତୁ କୌନ୍ତେଯସ୍ତତଃ କୌରଵନନ୍ଦନଃ। ଆବଭାଷେ ପୁନର୍ଭୀଷ୍ଣେ ଧର୍ମରାଜୋ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଃ
ଏହିପରି କୁହାଯିବା ପରେ, କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, କୌରବମାନଙ୍କର ଆନନ୍ଦ, ଧର୍ମରାଜ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ପୁନି ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଭୂଯ ଏଵ ମନୁଷ୍ଯେନ୍ଦ୍ର ଉପେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଯଶସ୍ଵିନଃ। ଜନ୍ମ ଵୃଷ୍ଣିଷୁ ଵିଜ୍ଞାତୁମିଚ୍ଛାମି ଵଦତାଂ ଵର
ହେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ରାଜା, ମୁଁ ପୁନିଥରେ ବିଶିଷ୍ଟ ଉପେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବୃଷ୍ଣି ବଂଶରେ ଜନ୍ମ ବିଷୟରେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହେଁ, ହେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ।